Đặc điểm của hợp đồng hợp tác kinh doanh viễn thông tại Việt Nam
23:58' 15/8/2009
Từ những năm đầu thế kỷ XXI, Đảng ta đã có định hướng phát triển
khoa học và công nghệ cụ thể là: “Đi thẳng vào công nghệ hiện đại đối với các
ngành mũi nhọn, đồng thời lựa chọn các công nghệ thích hợp, không gây ô
nhiễm và khai thác được lợi thế về lao động. Chú trọng nhập khẩu công nghệ
mới, hiện đại” (1). Đồng thời Đảng ta xác định, phát triển khoa học và công
nghệ là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực đẩy mạnh công nghiệp
hoá, hiện đại hoá đất nước....
... Thực hiện những định hướng quan trọng trên đây, từ những năm cuối thập kỷ
trước, ngành bưu chính viễn thông đã liên doanh được với nhiều nhà đầu tư nước
ngoài trong lĩnh vực viễn thông. Có được thành công này chính là nhờ “công cụ
pháp lý” quan trọng là hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC) trong lĩnh vực viễn
thông.
1. Nguyên lý chung trong hợp đồng hợp tác kinh doanh dịch vụ viễn
thông
Hợp đồng liên kết kinh doanh trong lĩnh vực viễn thông là một hình thức
hợp đồng cụ thể ghi nhận nội dung những cam kết, thỏa thuận; ghi nhận quyền và
nghĩa vụ cụ thể của mỗi bên.
Là một hợp đồng, nên hợp đồng liên kết kinh doanh trong lĩnh vực viễn
thông cũng phải tuân theo nguyên tắc về tự do, tự nguyện cam kết, thỏa thuận được
quy định tại Điều 4 của Bộ luật Dân sự năm 2005: “Quyền tự do cam kết, thoả
thuận trong việc xác lập quyền, nghĩa vụ dân sự được pháp luật bảo đảm, nếu cam
kết, thoả thuận đó không vi phạm điều cấm của pháp luật, không trái đạo đức xã
hội. Trong quan hệ dân sự, các bên hoàn toàn tự nguyện, không bên nào được áp
đặt, cấm đoán, cưỡng ép, đe doạ, ngăn cản bên nào. Cam kết, thoả thuận hợp pháp
có hiệu lực bắt buộc thực hiện đối với các bên và phải được cá nhân, pháp nhân,
chủ thể khác tôn trọng”.
Hợp đồng hợp tác kinh doanh trong lĩnh vực viễn thông là loại hình đầu tư
theo hợp đồng được quy định cụ thể tại Điều 23 của Luật Đầu tư năm 2005: “1.
Nhà đầu tư được ký kết hợp đồng BCC để hợp tác sản xuất phân chia lợi nhuận,

hợp tác, thì những yêu cầu riêng của Luật Đầu tư, Luật Thương mại cũng được vận
dụng.
Ngoài việc áp dụng các quy định và những nguyên tắc của cơ bản của pháp
luật Việt Nam, thì Hợp đồng hợp tác kinh doanh trong lĩnh vực viễn thông còn phải
tuân thủ các quy định của Luật Đầu tư năm 2005 và các văn bản hướng dẫn thi
hành hoặc các văn bản pháp luật có liên quan. Khi hướng dẫn thi hành Luật Đầu
tư, Điều 9, Nghị định của Chính phủ số 108/2006/NĐ-CP ngày 22/09/2006 quy
định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư đã quy định về
đầu tư theo hình thức hợp đồng hợp tác kinh doanh như sau:
“1. Trường hợp đầu tư theo hình thức hợp đồng hợp tác kinh doanh giữa
một hoặc nhiều nhà đầu tư nước ngoài với một hoặc nhiều nhà đầu tư trong nước
(sau đây gọi tắt là các bên hợp doanh) thì nội dung hợp đồng hợp tác kinh doanh
phải có quy định về quyền lợi, trách nhiệm và phân chia kết quả kinh doanh cho
mỗi bên hợp doanh... 3. Hợp đồng hợp tác kinh doanh được ký giữa các nhà đầu tư
trong nước với nhau để tiến hành đầu tư, kinh doanh thực hiện theo quy định của
pháp luật về hợp đồng kinh tế và pháp luật có liên quan. 4. Trong quá trình đầu tư,
kinh doanh, các bên hợp doanh có quyền thoả thuận thành lập ban điều phối để
thực hiện hợp đồng hợp tác kinh doanh. Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của ban
điều phối do các bên hợp doanh thỏa thuận. Ban điều phối không phải là cơ quan
lãnh đạo của các bên hợp doanh. 5. Bên hợp doanh nước ngoài được thành lập văn
phòng điều hành tại Việt Nam để làm đại diện cho mình trong việc thực hiện hợp
đồng hợp tác kinh doanh.
Văn phòng điều hành của bên hợp doanh nước ngoài có con dấu; được mở
tài khoản, tuyển dụng lao động, ký hợp đồng và tiến hành các hoạt động kinh
doanh trong phạm vi các quyền và nghĩa vụ quy định tại Giấy chứng nhận đầu tư
và hợp đồng hợp tác kinh doanh”.
Ngoài những yêu cầu chung của pháp luật về hợp đồngN, hợp đồng hợp tác
kinh doanh trong lĩnh vực viễn thông phải có đầy đủ các nội dung theo quy định tại
Điều 54 hoặc Điều 55 của Nghị định số 108/2006/NĐ-CP ngày 22/09/2006. Việc
chuyển đổi hình thức đầu tư được thực hiện theo đúng quy định tại Điều 57 của

đầu tư trong trường hợp thay đổi pháp luật, chính sách trong Luật Đầu tư năm
2005:
“1. Trường hợp pháp luật, chính sách mới được ban hành có các quyền lợi
và ưu đãi cao hơn so với quyền lợi, ưu đãi mà nhà đầu tư đã được hưởng trước đó