Trường Đại học Luật Hà Nội Chuyên đề thực tập
A.LỜI MỞ ĐẦU
Đất nước ta đang trong giai đoạn phát triển và hội nhập.Hoà nhịp chung với
xu thế phát triển của nền kinh tế thế giới, nước ta đang vững bước đi lên để trở
thành một nước công nghiệp hoá - hiện đại hoá và bước đầu của thời kỳ hội nhập
chúng ta đã đạt được những thành tựu đáng kể. Hoà nhập cùng đất nước trong công
cuộc đổi mới Hà Nam cũng đã và đang có sự phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh
vực.Song sự phát triển của nền kinh tế luôn kéo theo mặt trái của nó khiến cho tệ
nạn xã hội và các loại hình tội phạm ngày càng gia tăng. Cùng với sự phát triển của
nền kinh tế đời sống của nhân dân ngày càng được nâng lên, đặc biệt là sự phát
triển mạnh mẽ của các loại hình dịch vụ giải trí. Nhưng không phải loại hình giải trí
nào cũng lành mạnh vì thế nên đã dẫn đến sự tha hoá về lối sống và đạo đức ngày
càng gia tăng. Sự xuất hiện của một bộ phận người dân có lối sống tiêu cực lệch lạc
về nhận thức. Muốn hưởng thụ cuộc sống nhưng không chịu lao động nên đã sớm
dấn thân vào con đường phạm tội.
Trên địa bàn của cả nước nói chung và địa bàn tỉnh Hà Nam nói riêng. Trộm
cắp tài sản hiện nay luôn là một vấn đề nhức nhối đáng báo động. Một loại hình tội
phạm đang có chiều hướng gia tăng và ngày càng diễn biến phức tạp. Để đảm bảo
trật tự an toàn xã hội. Đảm bảo nền văn hoá đậm đà bản sắc của dân tộc. Đảm bảo
tính mạng sức khoẻ và đời sống của nhân dân. Bên cạnh việc đề cao cảnh giác
chúng ta cần phải có những biện pháp tích cực để ngăn chặn loại hình tội phạm
này.
Nhận biết được vai trò tầm quan trọng của đề tài trong thực tiễn với những
kiến thức được trang bị trong nhà trường và những tìm hiểu thực tế trong đợt thực
1
Trường Đại học Luật Hà Nội Chuyên đề thực tập
tập cuối khoá tại toà án nhân dân tỉnh Hà Nam em đã chọn đề tài: “Tình hình trộm
cắp tài sản tại địa phương nơi sinh viên thực tập và các biện pháp đấu tranh phòng
chống loại tội phạm này” làm bài viết cho chuyên đề cuối khóa của mình. Mặc dù
đã có nhiều cố gắng nhưng do trình độ và kinh nghiệm hiểu biết thực tế còn nhiều
hạn chế nên chuyên đề khó có thể tránh khỏi những thiếu sót.
khăn giải quyết triệt để những vấn đề xã hội đang tồn đọng.
3
Trường Đại học Luật Hà Nội Chuyên đề thực tập
1.2. Tình hình tội phạm hình sự trên địa bàn tỉnh Hà Nam
Từ 2004 cho đến nay trên địa bàn tỉnh Hà Nam tình hình tội phạm diễn biến
khá nghiêm trọng và phức tạp. Số vụ tội phạm trong những năm
2004,2005,2006,2007 không có chiều hướng giảm mà ngày càng gia tăng (Bảng 1).
Nếu như năm 2004 tổng số các vụ án hình sự trên địa bàn tỉnh Hà Nam là 1672
vụ thì 2005 là 1684 vụ, 2006 là 1705 vụ, 2007 là 1721 vụ. Như vậy so với 2004 thì
số vụ tội phạm trong năm 2007 tăng 49 vụ. Đặc biệt đó là sự tham gia ngày càng
nhiều của bị cáo trong số các vụ án. Điều đó cho thấy được tính chất nguy hiểm,
tính đồng phạm và có tổ chức ngày càng cao. Cụ thể năm 2004 số vụ án là 1672 chỉ
có 1755 bị cáo phạm tội, tỉ lệ số bị cáo trên 1 vụ án là 1.05. Đến 2007 số vụ án là
1721 có tới 1911 bị cáo phạm tội chiếm tỉ lệ 1.2 bị cáo trên 1 vụ án. Nguyên nhân
là do đời sống dân cư còn nhiều bất ổn,do sự hiểu biết về pháp luật còn nhiều hạn
chế. Do một số bộ phận giới trẻ có lối sống tiêu cực lệch lạc nên đã bị lôi cuốn và
dấn thân vào con đường phạm tội. Những hành vi nguy hiểm, những vụ án có tính
chất đồng phạm ngày càng gia tăng. Đáng kể đến là các tội: Tội giết người (điều
93), tội cố ý gây thương tích (điều 104), tội cướp tài sản (điều 133), tội trộm cắp tài
sản (điều 138)…
Bảng 1
Năm Mới thụ lý
Vụ án Bị cáo
2004 1672 1755
2005 1684 1820
2006 1705 1890
2007 1721 1911
(Báo cáo tổng kết ngành Toà án nhân dân tỉnh Hà Nam 2007)
2. Tình hình trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam
2.1. Tình hình trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam
5
Trường Đại học Luật Hà Nội Chuyên đề thực tập
12h trưa ngày 16/12/2006 Phạm Minh Tùng đi qua xóm 7 Châu Sơn Phủ Lý Hà
Nam thấy một chiếc xe tải do anh Trần Đức Sơn làm tài xế.Anh Sơn đỗ xe ở bãi đất
trống để đi ăn cơm trưa, lợi dụng vì không thấy có người ở đó Tùng đã vào tháo
trộm 2 chiếc bình Acquy của chiếc xe tải, 10 phút sau anh Sơn quay về thì phát
hiện 2 chiếc bình Acquy đã bị mất.Ngay lập tức anh Sơn đến cơ quan công an trình
báo. Khoảng 15h cùng ngày Phạm Minh Tùng đã bị bắt tại nơi y đang tiêu thụ tài
sản.
2.2. Đặc điểm của đối tượng
Đối tượng phạm tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam chủ yếu là những
người trong địa bàn tỉnh. Hầu hết các đối tượng này thường ở độ tuổi từ 16 đến 30,
những đối tượng này chủ yếu là những người có trình độ văn hoá thấp. Chúng
thường không có nghề nghiệp hoặc có nhưng không ổn định dẫn đến không có thu
nhập hoặc thu nhập thấp, trong khi rất cần tiền để phục vụ cho các nhu cầu, các tệ
nạn xã hội.Có nhiều vụ án mà tuổi đời của bị cáo còn rất trẻ, nhiêư trường hợp bị
cáo vẫn còn ngồi trên ghế nhà trường. Do thích ăn chơi đua đòi, lười lao động,
không chịu học tập nên đã liên tục phạm tội, có nhiều tiền án. Đây chính là một
trong những yếu tố dẫn đến hành vi trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh.
Ví dụ: Tại bản án số 260/HSPT ngày 3/10/2005 bị cáo Bùi Đức Linh
sinh 1989 trú tại Bắc Lý- Lý Nhân- Hà Nam. Linh đã phạm tội ở độ tuổi 16 khi vẫn
còn là học sinh lớp 10 của trường THPT Bắc Lý.
2.3. Về thời gian địa điểm, phương pháp thủ đoạn trộm cắp tài sản.
Các bị cáo thường lợi dụng vào ban đêm khi mọi người đã ngủ say hoặc ban
ngày khi các gia đình đi vắng nên đã cậy cửa thực hiện hành vi trộm cắp tài sản.
Chúng theo dõi tiếp cận tài sản,thủ đoạn chủ yếu là phá cửa cắt khoá,trèo tường vào
nhà…Hoặc chúng lợi dụng sơ suất của người dân để thực hiện hành vi bất kỳ lúc
nào.
6
Trường Đại học Luật Hà Nội Chuyên đề thực tập
những người đang ở đọ tuổi lao động.
2. Nguyên nhân về tuyên truyền và công tác giáo dục:
2.1. Nguyên nhân về tuyên truyền
Tuyên truyền giáo dục pháp luật là đưa pháp luật đến mọi người, để mọi người
hiểu và tuân theo pháp luật. Mặc dù đã có nhiều cố gắng xong công tác tuyên
truyền phổ biến giáo dục pháp luật trên địa bàn tỉnh Hà Nam trong thời gian qua
vẫn còn hạn chế nhất định.
Công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật để nâng cao ý thức pháp luật
của nhân dân trên địa bàn còn nghèo nàn về nội dung, nặng tính hình thức nên hiệu
quả của công tác chưa cao.
Ở một số vùng nông thôn, trình độ văn hoá của người dân còn thấp cộng với
cuộc sống còn khó khăn, lại thiếu cơ sở vật chất như đài loa phát thanh, bản tin, tài
liệu pháp luật… vì thế công tác này càng gặp khó khăn hơn. Do sự thiếu hiểu biết
về pháp luật nên trong các vụ án trình bày ở trên các bị cáo nghĩ rằng hành vi của
mình chỉ là “Trộm cắp tài sản” thông thường, lấy trộm mà người ta phát hiện trả
lại là xong. Không xác định được hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội.
2.2. Nguyên nhân về công tác giáo dục
Như vậy phân tích ở trên thân nhân người phạm tội trong các vụ án về tội trộm
cắp tài sản hầu hết là những người có trình độ văn hoá thấp. VÌ thế trình độ văn hoá
là một yếu tố có ảnh hưởng rất sâu sắc đến hành vi phạm tội của người phạm tội.
Mỗi người chịu sự tác động giáo dục của tất cả các môi trường, từ môi trường
giáo dục trong gia đình đến môi trường giáo dục ngoài xã hội nên chúng ta cần phải
xem xét một cách tổng quát sự tác động của các môi trường này.
8