Website: Email : Tel : 0918.775.368
VĂN HÓA ẨM THỰC HUẾ
Lời nói đầu
Đọc “ Miếng ngon Hà Nội” của nhà văn Vũ Bằng, “Hà Nội 36 phố
phường” của nhà văn Thạch Lam, rồi những thiên bút của Nguyễn
Tuân...mới thấy hết được ẩm thực Việt Nam có thể so sánh với bất kỳ nền
ẩm thực nào trên thế giới.Ăn được xem là văn hóa, thể hiện phép ứng xử của
con người với con người và con người vời tự nhiên. Không đa dạng như lối
ẩm thực Hà Bắc, cũng không được phồn thực như lối ẩm thực Nam Hà, ẩm
thực Huế có một chiều sâu riêng, mang đậm bản sắc của một vùng đất từng
là kẻ chợ, thanh lịch, nhẹ nhàng và tùng tiệm. Theo dòng thời gian, ẩm thực
Huế chịu ảnh hưởng của những luồng văn hóa đến từ những cộng đồng dân
cư khác nhau và những đặc thù của xứ sở nên mang những đặc sắc riêng trở
thành một phần của văn hóa Huế, văn hóa Việt Nam.
I. Yếu tố tác động đến nét đặc trưng của ẩm thực Huế
1. Lịch sử văn hóa
Văn hóa Huế là hội tụ và chịu ảnh hưởng của nhiều luồng văn hóa đến
từ những cộng đồng dân cư khác nhau:
+ Những cuộc di dân vào Huế của khối cộng đồng Việt Mường để mở
cõi phương Nam.
+ Nền văn hóa phương Nam tuy đến chậm hơn nhưng cũng đã có tác
động đến văn hóa Huế.
+ Ngoài ra, chính nơi này cũng đã từng có cộng đồng cư dân Chămpa
sinh sống, và đã lưu lại sau ngày Chế Mân dâng đất.
Những đặc thù của lịch sử Huế, đặc biệt kể từ khi Huế là kinh đô, là
nơi sống của tầng lớp đế vương, nơi hội tụ của những tao nhân mặc khách,
công hầu khanh tướng…nên miếng ăn, thức uống theo lệ “ phú quý sinh lễ
nghĩa” đã ảnh hưởng lớn đến ẩm thực Huế.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
2. Địa hình và thổ nhưỡng.
Thừa Thiên nói chung nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa,

+Rượu gạo, rượu nếp
+ Rượu ngâm sâm, rượu ngâm hoa quỳnh.
+ Rượu thuốc, Minh Mạng thang:
+ Trà hoặc chè xanh:
+ Trà tim sen
+ Nước đậu ván rang
+ Nước lá "Mùng Năm"
+ Nước uống cho sản phụ
II. “Hệ” ẩm thực.
Người Huế ăn uống gắn liền với ba tiêu chí là: Rẻ, ngon và nhất là
phải đẹp. Một món ăn không đẹp, không phải là một món ăn. Và với những
tiêu chí đã nêu, người Huế đã chia ăn uống thành ba bậc: Khẩu thực, nhãn
thực và tâm thực. "Khẩu thực" là cách ăn không dám coi thường nhưng là
cách ăn thấp nhất , vì là ăn bằng miệng, và ăn để tồn tại. Đến "nhãn thực",
cách ăn đã cao hơn một bậc- ăn bằng mắt. Thưởng thức cái đẹp trong sự đắn
đo về màu sắc, hình khối, khả năng bày biện, xếp đặt để tạo ra một hiệu ứng
thẩm mỹ cao.
Nhưng cao hơn hết thảy vẫn là "tâm thực". Nghĩa là ăn bằng cả tấm
lòng mình.
Trong ẩm thực, người Huế rất coi trọng gia vị, và ớt giữ vai trò chủ
đạo.Từ bún bò, rồi bún hến, cơm hến, cho đến nước chấm các loại bánh
khoái,bánh nậm,bánh lọc….Tất thảy đều cay.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Trở lại với cách ăn, người Huế xem ẩm thực gần như là một nghi lễ.
Dù đơn giản hay bày biện phong phú, bữa ăn phải thanh tịnh, chén đĩa tươm
tất, tư thế ngồi đằng thằng. Không lăng xăng, ồn ào trong lúc ăn. Trong bữa
ăn là những câu chuyện gia đình vui vẻ. Hết sức tránh những chuyện buồn,
chuyện đàm tiếu, tranh luận cãi vã trong bữa ăn. Chính trong bầu không khí
có vẻ như tôn giáo ấy, các thành viên trong gia đình ý thức nhiều hơn về sự
bao dung và cẩn trọng trong hành xử hằng ngày. Thú vị nhất là với một món

ngon; loại bỏ những thực phẩm nhiễm bẩn; bảo lưu tối đa các chất dinh
dưỡng và một phần quan trong nữa là cắt thái đẹp, bảo lưu màu sắc tăng tính
thẩm mỹ.
4. Hợp lý trong sử dụng dụng cụ
Một người chế biến giỏi ngoài bàn tay khéo léo, thực phẩm tươi ngon còn cần
những dụng cụ chế biến hợp lý. Nhà bếp luôn trang bị và sử dụng rạch ròi dụng cụ giữa
những món mặn, món chay, món ngọt.Nhà bếp sạch sẽ, gọn gàng là một trong những câu
chuyện mà những bà mẹ người Huế quan tâm khi tìm hiểu về cô gái sắp làm dâu nhà mình,
với ý sẽ nói lên tính cách của người phụ nữ trong gia đình ấy.
5. Nghệ thuật trang trí
Người Huế lại tỏ ra sành điệu trong ăn uống không chỉ trong khâu
chọn nguyên vật liệu mà còn cầu kỳ từ việc nêm nấu chế biến cho đến cách
bày biện trang trí, cứ như mỗi món ăn được nâng lên hàng một tác phẩm
nghệ thuật. Để làm những việc đó, người Huế chú trọng: