THUỐC KHÁNG NẤM

Thông thường có thể phân loại nấm nhiễm bệnh
như sau:
THUỐC KHÁNG NẤM
Ơû người
khỏe mạnh:
Td : các nấm
lưỡng hình:
Histoblasma
Blastomyces
Nhiễm
cơ hội:
(Candida,
Aspergilus,
Cryptococcus )
Bề mặt
(Dermatophytes )
Tòan thân
(Histoblasma
Cryptococcus ),
Nấm Nấm

Kháng sinh đặc hiệu chỉ tác động trên tbào nấm

Phân loại :
Các thuốc kháng nấm
THUỐC KHÁNG NẤM
Toàn thân
Amphotericin B
Ketoconazol

- Hoại tử ống thận không hồi phục nếu dùng kéo dài với
liều cao hay có phối hợp với thuốc khác độc với thận.

Cần hiệu chỉnh liều sd khi créatinin/huyết > 3mg/dl
AMPHOTERICIN B
Tác dụng phụ – Độc tính
Độc tính ngoài thận

- Sốt, run, đau đầu, hạ HA trong 2 giờ sau tiêm thuốc ( 50% ca)
- Có thể giảm = dùng hydrocortison 25-30mg; kháng histamin;
paracetamol trước tiêm.

Thiếu máu, giảm tiểu cầu, bạch cầu hạt Sau nhiều tuần sử dụng
(có hồi phục)

Viêm tĩnh mạch nơi chích.

Sốc phản vệ ( hiếm)
không có biểu hiện độc tính gan và da
AMPHOTERICIN B
Chỉ định trị liệu

Dùng PO ( viên, hỗn dòch) trò nấm Candida miệng và
đường tiêu hóa .

Dùng tiêm IV : trò nhiễm nấâm toàn thân nặng :
Cryptococcus, Histoblasma, Candida, Blastomyces…

Lưu ý :
- dd tiêm là 5% glucoz, không dùng dd muối Na /K

- Thải trừ chậm vào qua thận.(T
1/2
=10=15h)
GRISEOFULVIN
Tác dụng phụ & chỉ địnhtrị liệu

Tác dụng phụ :

Rối loạn tiêu hóa

Phản ứng da ( dò ứng, nhạy cảm ánh sáng)

Rối loạn thần kinh(hiếm nhưng tăng khi có rượu)

Rối loạn về máu ( hiếm)

Chỉ đònh : PO, bôi tại chỗ

Nấm móngchân (6-12tháng) móng tay 4-8 tháng)

Nấm da ( 2-4 tuần),

Nấm tóc ( 4-6 tuần)
GRISEOFULVIN
Tương tác thuốc

Là chất cảm ứng enzym gan

Không nên dùng chung với : rượu, thuốc ngừa thai dùng
uống,


Cần giảm liều ở người suy thận

Có thể gây xáo trộn máu và suy tủy xương
Dn cht IMIDAZOL v TRIAZON (1970s)

Daón chaỏt IMIDAZOL

Ketoconazol

Miconazol

Daón chaỏt TRIAZOL

Fluconazol

Itraconazol


Phoồ khaựng naỏm roọng :
Candida, Cryptococcus,
Blastomyces, Histoplasma, Aspergilus, Coccidioides,
caực naỏm da.
Dẫn chất Imidazol và Triazol: cơ chế TĐ

DC / Imidazol & Triazol
Ưùc
chế
Cytochrom P-450 / tb nấm
14α-metylsterol ergosterol

CCĐ ở phụ nữ có thai và cho con bú
Dẫn chất Imidazol
Ketoconazol ( NIZORAL)

Tương tác thuốc

Là chất ức chế enzym gan, do đó làm tăng C nhiều
thuốc trong cơ thể và có thể dẫn đến độc tính:
- Phenytoin, cyclosporin, terfenadin, astemizol
cisaprid., ergotamin, corticosteroid…

Chất kháng acid và ngăn tiết acid

Rifampicin : giảm C/ ketoconazol trong plasma.

Warfarin , tolbutamid chưa rõ cơ chế)

Các sulfonyl urea khác ??
Dẫn chất TRIAZOL
Fluconazol và itraconazol

Tác dụng chọn lọc hơn trên Cyt -P450 của nấm
ít tác dụng phụ về nội tiết.

Độc tính tương tự ketoconazol

Dùng trị nhiễm nấm nội tạng

Dạng thuốc
-PO : viên, dịch treo

thuốc kháng viêm dùng trong 2-3 tuần .
Thuốc kháng nấm tại chỗ

Daãn chaát Imidazol
ketoconazol, miconazol, clotrimazol

Daãn chaát Triazol
terconazol, butoconazol

Terbinafin ( coù daïng PO, trò naám moùng<
griseofulvin)

Ciclopiroxolamin

Haloprogin

Tolnafate

Ac benzoic & ac salicylic