TỔNG LIÊN ĐOÀN LAO ĐỘNG VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG
HOÀNG KHẮC HUY
TÌM HIỂU
“LIÊN KẾT TRONG PHONG CÁCH VĂN BẢN THÔNG TẤN
BÁO CHÍ TIẾNG VIỆT)
(KHẢO SÁT VIỆC SỬ DỤNG PHƯƠNG THỨC LIÊN KẾT TRONG TỜ
BÁO THANH NIÊN)
CHUYÊN NGÀNH: TIẾNG VIỆT THỰC HÀNH
MÃ SỐ: 002
KHÓA LUẬN TIẾNG VIỆT
TPHCM, THÁNG 5 NĂM 2009
TỔNG LIÊN ĐOÀN LAO ĐỘNG VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG
HOÀNG KHẮC HUY
TÌM HIỂU
“LIÊN KẾT TRONG PHONG CÁCH VĂN BẢN THÔNG TẤN
BÁO CHÍ TIẾNG VIỆT”
(KHẢO SÁT VIỆC SỬ DỤNG PHƯƠNG THỨC LIÊN KẾT TRONG TỜ
BÁO THANH NIÊN)
CHUYÊN NGÀNH: TIẾNG VIỆT THỰC HÀNH
MÃ SỐ: 002
KHÓA LUẬN TIẾNG VIỆT
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS: TRẦN NGỌC TUYẾT
NGƯỜI THỰC HIỆN: MSSV: 074403A
TPHCM, THÁNG 5 NĂM 2009
Lời cam đoan
Tôi xin cam đoan đây là tài liệu nghiên cứu của riêng tôi.
Kí tên
Hoàng Khắc Huy

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng biểu 1: Bảng phân loại các phương thức liên kết................................................18
Bảng biểu 2: Bảng phân loại phép thế.........................................................................20
Bảng biểu 3: Bảng phân loại phép liên tưởng..............................................................23
Bảng biểu 4: Bảng phân loại phép đối.........................................................................25
Bảng biểu 5: Bảng số liệu mức độ sử dụng PTLK trong 100 mục tờ báo TN.............29
6
Mở đầu
0.1- Lí do chọn đề tài và mục đích nghiên cứu:
0.1.1- Lí do chọn đề tài:
Tiếng Việt là công cụ học tập, giao tiếp ở Việt Nam và thế giới. Do vậy rèn luyện kĩ
năng thực hành tiếng Việt là một vấn đề quan trọng trong học tập và ứng dụng vào công
việc của mỗi người sau này. Vấn đề “liên kết trong văn bản tiếng Việt” đã được nghiên cứu
về mặt lí thuyết và đưa vào ứng dụng, trong thực tế đã có kết quả tốt. Tuy nhiên, từ thực tế
đó, nhất là khi áp dụng trong việc nói và viết tiếng Việt, vấn đề “liên kết văn bản” cho thấy
còn cần phải tiếp tục hoàn thiện ở mặt thực hành. Vì lí do đó, chúng tôi chọn đề tài “Liên
kết trong văn bản tiếng Việt” để nghiên cứu và đưa vào áp dụng trong thực hành tiếng Việt.
0.1.2- Mục đích nghiên cứu:
Việc nắm vững và sử dụng thành thạo lí thuyết về liên kết và dựng đoạn trong văn
bản tiếng Việt là cần thiết cho không những sinh viên mà tất cả những người sử dụng tiếng
Việt, thế nhưng đây không phải là một điều đơn giản đối với nhiều người và phần nhiều đã
bị mai một khi tiếng Việt vươn ra tầm thế giới. Cố thủ tướng Phạm Văn Đồng đã từng phát
biểu tại hội nghị bàn về vấn đề giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt năm 1979“…thế hệ trẻ
ngày nay và ngày mai phải nói tốt, phải viết tốt, tốt hơn chúng ta bây giờ”
1
. Từ cách nhìn
ấy, chúng tôi tập trung nghiên cứu vấn đề “Liên kết trong văn bản tiếng Việt.”
0.2- Lịch sử nghiên cứu vấn đề:
Do vấn đề tạo sự liên kết trong văn bản tiếng Việt là một vấn đề cơ bản trong chuyên
ngành Tiếng Việt thực hành nên nhiều nhà ngôn ngữ học đã có những nghiên cứu về vấn đề

học, Các bình diện của từ và từ tiếng Việt của Đỗ Hữu Châu.
0.5- Những đóng góp của tiểu luận:
0.5.1- Về mặt lí luận:
Như đã xác định ở phần lí do nghiên cứu và mục đích nghiên cứu, đề tài mà chúng tôi
đang thực hiện còn nhiều mặt thiếu sót về lí luận, do đó việc nghiên cứu thành công đề tài
này sẽ đóng góp vào lí luận vấn đề hành văn tiếng Việt, cụ thể là vận đề vân dụng các
phương thức liên kết trong viết dựng văn bản.
0.5.2- Về mặt thực tiễn:
Từ thành công về mặt lí luận, để tài sẽ đóng góp một phần ở một phạm vi nhất định
vào việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt về mặt hành văn.
0.6- Bố cục của khóa luận:
Gồm có các phần chính sau:
8
Mở đầu.
Chương 1: Nhập đề.
Chương 2: Đại cương về văn bản
Chương 3: Liên kết văn bản
Chương 4: Ứng dụng
Chương 5: Tổng kết.
Kết luận: Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.
9
Chương 1: NHẬP ĐỀ
1.1- Giới thiệu về ngôn ngữ:
Nhà triết học cổ Hy Lạp – La Mã Arixtốt đã từng viết rằng: “Trong tất cả các sinh vật
thì chỉ có con người là được ban tặng cho ngôn ngữ”
2
; quả thật như vậy, ngôn ngữ gắn liền
với con người và là công cụ không thể thiếu trong hoạt động sống của chúng ta. Ngày nay,
với sự phát triển không ngừng của xã hội thì như cầu giao tiếp bằng ngôn ngữ lại cần thiết
hơn bao giờ hết.

Đầu trời ngất đỉnh Hà Giang
Cà Mau mũi đất mỡ màng phù sa.
1.3.2.2- Đặc điểm từ vựng:
Mỗi tiếng là một yếu tố mang nghĩa. Sự tạo từ chủ yếu dựa vào phương thức ghép và
láy.
Ví dụ: học: học hành, học tập, học sinh, trường học, lớp học...; nhỏ: nho nhỏ, nhỏ
nhắn, nhỏ nhẹ, nhỏ nhoi…
1.3.2.3- Đặc điểm ngữ pháp:
Từ từ vựng không biến đổi hình thái khi tham gia tạo câu. Chằng hạn: tôi nói, chúng
tôi nói, họ nói…, một ngôi nhà, hai ngôi nhà…
Đổi lại phương thức trật từ được coi trọng. Ví dụ: “Hắn nói nhiều chuyện.”, khác với:
“Hắn nhiều chuyện nói lắm.”
Ngoài ra, cũng quan trọng không kém là phương thức hư từ. Chẳng hạn, trong tiếng
Việt tần số xuất hiện của thán từ là rất lớn:
Một mình không biết làm sao
Dặm đường bước thấp bước cao một mình.
1.3.3- Ngữ âm tiếng Việt:
1.3.3.1- Ấm tiết tiếng Việt:
Âm tiết tiếng Việt là âm đoạn tự nhiên nhỏ nhất trong chuỗi lời nói Việt ngữ, và có
đặc điểm là có ranh giới rõ ràng, phát âm tách bạch rành rọt, và có tính độc lập cao không
giống như ngôn ngữ Ấn - Âu: Hắn/ ăn/ nói/ rất/ ngang/ ngược. (Không nói: Hắnắnói…)
12