CÔNG TÁC KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP

1. Đặt vấn đề:
Việc kiểm tra đánh giá kiến thức và kĩ năng của sinh viên có vai trò rất quan
trọng, vừa giữ vai trò là động lực thúc đẩy quá trình dạy học, lại vừa có vai trò giúp
người thầy điều chỉnh phương pháp giảng dạy cho phù hợp. Hơn nữa, việc kiểm tra
đánh giá giúp sinh viên thay đổi phương pháp học tập để phù hợp với hình thức,
phương pháp kiểm tra nhằm đạt kết quả cao. Giáo dục đại học đang từng bước thay
đổi chương trình và phương pháp đào tạo để đáp ứng với nhu cầu của thời kì mới.
Tuy nhiên, theo tôi việc kiểm tra đánh giá vẫn còn chủ quan, thiếu chính xác nên
việc đánh giá chất lượng đào tạo chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến có nhiều vấn đề bất
cập trong việc sử dụng nguồn nhân lực cho xã hội. Với những lí do trên cho thấy
rằng việc thay đổi một hệ thống chương trình và phương pháp đào tạo mà không
thay đổi hệ thống kiểm tra đánh giá thì cũng không thể đạt được mục đích mong
muốn.
Để nâng cao chất lượng đào tạo ở các trường đại học, cùng với việc đổi mới,
hoàn thiện chương trình, nội dung đào tạo, đổi mới phương pháp đào tạo thì cần
phải đổi mới hình thức và phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả học tập của sinh
viên. Bài viết trình bày về thực trạng công tác kiểm tra, đánh giá năng lực của người
học và gợi ý một số đề xuất mới trong kiểm tra, đánh giá.
Năm 1956, Bloom đã đưa ra 3 mục tiêu dạy học là: nhận thức (cognitive), kĩ
năng (psychomotor) và cảm xúc (affective) hay còn gọi là phẩm chất nhân văn. Ở
nước ta có lẽ việc dạy học mới chỉ chú ý tới mục tiêu nhận thức, còn các mục tiêu
khác chưa được chú ý tới. Ngay trong mục tiêu nhận thức vốn có 8 bậc: biết, hiểu,
ứng dụng, phân tích, tổng hợp, đánh giá, chuyển giao, sáng tạo, thì chúng ta cũng
chỉ chú ý và cố gắng đạt các mục tiêu ở bậc thấp là biết và hiểu. Điều này thể hiện
rất rõ ràng trong chế độ thi cử và kiểm tra đánh giá kết quả của nước ta. Việc kiểm
tra đánh giá kết quả học tập của sinh viên từ nhiều năm nay được thực hiện chặt chẽ
theo quy định của Bộ GD - ĐT hoặc của các trường qua các kì thi học phần, thi tốt
nghiệp.
2. Thực trạng công tác kiểm tra đánh giá:

70% số điểm. Thông thường sinh viên chỉ dành thời gian học vào khoảng thời gian
trước khi thi 2-3 tuần, việc tự học và tự nghiên cứu trong đại đa số sinh viên rất hạn
chế. Không những thế để đối phó với đề thi nhiều sinh viên còn học tủ, học lệch,
nên việc đánh giá chưa được khách quan.
3. Giải pháp:
Trong lí luận dạy học đại học có nêu: Kiểm tra đánh giá là công đoạn quyết
định chất lượng của quá trình dạy học. Kiểm tra đánh giá giúp giảng viên biết được
hiệu quả và chất lượng giảng dạy, điều chỉnh nội dung và phương pháp dạy học,
giúp người học biết được chất lượng học tập, điều chỉnh phương pháp học, giúp nhà
quản lí ra quyết định về kết quả học tập của người học, điều chỉnh chương trình đào
tạo và tổ chức dạy học. Điều đó cho thấy rõ việc đổi mới hình thức, phương pháp
kiểm tra đánh giá trong trường đại học là cần thiết và cấp bách. Tuy nhiên để việc
đổi mới kiểm tra đánh giá có hiệu quả cần phải tuân theo một số nguyên tắc cơ bản
như:
- Cần thiết kiểm tra đánh giá theo mục tiêu đào tạo của từng môn học, đồng
thời phải kiểm tra đánh giá theo các bậc nhận thức, các bậc kĩ năng và các bậc của
năng lực tư duy mà môn học dự kiến người học phải đạt được sau khi học xong.
- Cần áp dụng nhiều hình thức, phương pháp kiểm tra đánh giá khác nhau:
Viết, vấn đáp, trắc nghiệm khách quan. Đặc biệt ở đại học cần chú trọng và ưu tiên
cho các hình thức: Bài tập lớn, tiểu luận, tổng luận môn học. Việc kiểm tra phải
được tiến hành thường xuyên trong quá trình học tập.
- Kết quả kiểm tra đánh giá phải được sử dụng để đánh giá chất lượng giảng
dạy, chất lượng học tập và chất lượng đào tạo (chương trình, nội dung, phương tiện
và tổ chức đào tạo).
Chúng ta đã và đang đổi mới về mục đích, nội dung và phương pháp dạy học
đại học, tuy nhiên các hình thức kiểm tra đánh giá hiện nay mới chỉ đánh giá được
sự hiểu biết và vận dụng kiến thức, còn việc phân tích, tổng hợp, đánh giá, giải
quyết một vấn đề thì còn rất hạn chế. Để bổ khuyết cho vấn đề này chúng tôi thấy
cần phải kết hợp linh hoạt nhiều hình thức kiểm tra, tùy vào mục tiêu và nội dung
của mỗi học phần, có thể sử dụng một loại hình kiểm tra chính, kết hợp sử dụng các

những mục tiêu học tập gắn chặt với đời sống thực, để rồi từ đó phát triển đội ngũ,
đổi mới chương trình, tài liệu học tập. Đây là công việc rất khó khăn, phải được tiến
hành trong thời gian dài, tốn nhiều công sức, nhưng đã đến lúc cần bắt đầu.