ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
BÀI KIỂM TRA ĐIỀU KIỆN & TIỂU LUẬN MÔN HỌC
QUẢN LÝ VĂN HÓA NHÀ TRƯỜNG
Giảng viên phụ trách: GS.TS. Nguyễn Thị Mỹ Lộc
Học viên:

HÀ NỘI – 2015
Hạn nộp bài theo qui định: ngày 09 tháng 04 năm 2015
Thời gian nộp bài: ngày 09 tháng 04 năm 2015
Nhận xét của giảng viên chấm bài:

Điểm: Giảng viên (kí tên):
2
BÀI KIỂM TRA ĐIỀU KIỆN MÔN HỌC HỌC PHẦN QUẢN LÝ VĂN
HÓA NHÀ TRƯỜNG
ĐỀ BÀI
Anh chị hãy trả lời các câu hỏi sau:
1. Điều gì tạo nên (chi phối) một ngày làm việc hiệu quả?

giả dưới đây:
4
Phillips, (1996): “Văn hóa nhà trường chứa đựng các niềm tin, thái độ và
các hành vi điển hình cho nhà trường”
G.C. Urben, L.W.Hugies, C.J. Noris, 2004: “Một nhà trường tốt có chuẩn
chất lượng cao, có kỳ vọng cao đối với học sinh, có môi trường giảng dạy và
học tập tốt, hay nói cách khác là có văn hóa nhà trường tốt”
Có một cách định nghĩa khác khá tường minh, văn hóa nhà trường là hệ
thống niềm tin, giá trị, chuẩn mực, thói quen và truyền thống hình thành trong
quá trình phát triển của nhà trường, được các thành viên trong nhà trường thừa
nhận, làm theo và được thể hiện trong các hình thái vật chất và tinh thần, từ đó
tạo nên bản sắc riêng cho mỗi tổ chức sư phạm.
2. Tại sao phải quản lý văn hóa nhà trường?
Nhà trường cần phải quản lý văn hóa vì những lý do cụ thể như sau:
- Sự phát triển của trẻ em chịu ảnh hưởng rất lớn của môi trường văn hoá
xã hội nơi các em lớn lên; môi trường văn hoá trường học thuận lợi giúp trẻ có
nhiều cơ hội để phát triển; môi trường này không thuận lợi (thù nghịch) làm thui
chột sự phát triển;
- Văn hóa nhà trường lành mạnh giúp giảm bớt sự không hài lòng của
giáo viên và giúp giảm thiểu hành vi cử chỉ không lịch sự của học sinh;
- Văn hóa nhà trường tích cực sẽ tạo ra môi trường thuận lợi hỗ trợ việc
dạy và học, khuyến khích giáo viên, học sinh nỗ lực rèn luyện, học tập đạt thành
tích mong đợi;
- Văn hóa nhà trường lành mạnh nuôi dưỡng, hỗ trợ việc dạy và học.
3. Chứng minh văn hóa tích cực sẽ nâng cao chất lượng dạy học trong nhà
trường?
3.1. Biểu hiện văn hóa tích cực trong một nhà trường
Mỗi nhà trường sẽ có những quy định (ngầm) những giá trị văn hóa mạnh,
văn hóa tích cực riêng phù hợp với định hướng, giá trị riêng mang bản sắc của
nhà trường. Dựa trên đặc điểm của một nhà trường thành công, có thể liệt kê

không phải thông qua bất cứ một giáo viên nào. Nó là những gì thâm nhập vào
học sinh, nhưng có thể là những điều không bao giờ được giảng dạy trên lớp.
6
Nó hình thành nên định hướng cuộc sống và thái độ đối với việc học tập cho
người học” Roland Meighan.
Cùng với chương trình đào tạo chính thức, mỗi nhà trường còn cần xây
dựng và chuyển tải chương trình đào tạo ẩn tới mỗi người học. Chương trình đào
tạo ẩn trong mỗi nhà trường chính là văn hóa nhà trường. Nếu thực hiện tốt
chương trình đào tạo ẩn, nghĩa là nhà trường đã thành công trong việc nâng cao
chất lượng dạy học.
3.2.2. Văn hoá nhà trường tạo động lực làm việc
Động lực sư phạm được tạo nên bởi nhiều yếu tố, trong đó văn hoá là một
động lực vô hình nhưng có sức mạnh kích cầu hơn cả các biện pháp kinh tế. Cụ
thể:
- Văn hoá nhà trường giúp nhân viên thấy rõ mục tiêu, định hướng và bản
chất công việc mình làm;
- Văn hoá nhà trường phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp
giữa các các cán bộ, giáo viên, nhân viên trong tập thể sư phạm, giữa giáo viên
và học sinh; đồng thời tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, vui vẻ, lành
mạnh. Đó là nền tảng tinh thần cho sự sáng tạo – điều vô cùng quan trọng đối
với hoạt động sư phạm mà đối tượng là tri thức và con người;
- Văn hoá nhà trường tích cực giúp cho người dạy, người học và mỗi
người trong lực lượng xã hội xung quanh có cảm giác tự hào, hãnh diện vì được
là thành viên của tổ chức nhà trường, được làm việc vì những mục tiêu cao cả
của nhà trường. Muốn tạo động lực cần khơi dậy nhu cầu và đáp ứng nhu cầu
chính đáng của mọi người. Khi khả năng đáp ứng nhu cầu thấp, động lực với
người lao động sư phạm là đồng lương, thu nhập và những giá trị vật chất. Khi
thu nhập đạt đến một mức nào đó, nhu cầu vật chất thoả mãn một mức độ nào
đó, người lao động nói chung, nhà sư phạm nói riêng sẵn sàng đánh đổi, chọn
mức thu nhập thấp hơn để được làm việc ở một môi trường hoà đồng, thân thiện,

giáo viên quan tâm cải tiến nâng cao chất lượng dạy và học, cải thiện thành tích
giảng dạy và học tập của trường…
8
- Đối với học sinh, văn hóa nhà trường có tác động tạo ra một bầu không khí
học tập tích cực. Học sinh cảm thấy tự tin, thoải mái, vui vẻ, ham học, được thừa
nhận, được tôn trọng, cảm thấy mình có giá trị. Học sinh thấy rõ trách nhiệm của
mình, tích cực khám phá và tích cực tương tác với giáo viên, nhóm bạn. Học sinh
nỗ lực đạt thành tích học tập tốt nhất, tạo ra môi trường thân thiện an toàn, cởi mở,
tôn trọng và chấp nhận các nhu cầu và hoàn cảnh khác nhau của học sinh…
Lâu nay giáo dục chúng ta coi trọng dạy chữ mà chưa thực sự chú ý việc
dạy người; coi trọng số lượng hơn là chất lượng… Điều đó đã dẫn đến một thực
tế là ngày càng xuất hiện những biểu hiện lệch chuẩn trong giới học đường. Học
sinh đánh nhau, xử lý nhau theo kiểu “xã hội đen”, thiếu tôn trọng thầy, sa đà
vào các loại “ma túy” như game, chat; trang phục không phù hợp; bộc lộ tình
cảm khác giới trước tuổi để dẫn đến việc “giải quyết nhau” rất bạo lực và tiêu
cực như học sinh nữ lột quần áo của nhau giữa đường trước con mắt dửng dưng
hoặc cổ vũ của bạn bè, nhục mạ nhau, tung clip xấu lên mạng; tình trạng thiếu
công bằng, gian lận trong thi cử… Tất cả điều đó đã gây ra những hệ lụy đáng
tiếc cho xã hội và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng giáo dục. Văn hóa
nhà trường bị biến dạng.
Sự hình thành văn hóa của học sinh chịu sự giáo dục từ gia đình - nhà
trường - xã hội và luôn luôn cần sự hỗ trợ, kết hợp của 3 nhân tố này. Hiện nay,
quan niệm sống “hiện đại” đã làm thay đổi giá trị gia đình cùng tác động trực tiếp
từ môi trường xã hội đã ảnh hưởng tiêu cực đến thế hệ trẻ khiến những ứng xử
văn hóa của một bộ phận học sinh ngày càng xuống cấp. Trong việc hình thành
“phông văn hóa” của học sinh, vai trò của người thầy là trung tâm, quan trọng
nhất. Nhiều học sinh "ấn tượng" đối với những hành vi ứng xử tiêu cực của thầy
cô giáo như chửi mắng, trừng phạt khiến các em bị đau khổ về thể xác, tinh thần
Trong nhiều trường hợp, thầy cô giáo đã "cậy" vào sức mạnh của kỷ luật, quyền
lực, thậm chí là bạo lực khiến học sinh thiếu tự tin, bất an… dẫn đến khả năng