VẬN DỤNG DẠY HỌC THEO DỰ ÁN TRONG DẠY HỌC
HỌC PHẦN PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG
RÈN LUYỆN NGHIỆP VỤ SƯ PHẠM CHO SINH VIÊN SƯ PHẠM
Trần Việt Cường*
Trường ĐH Sư phạm - ĐH Thái Nguyên
TÓM TẮT
Dạy học theo dư án (DHTDA) là hình thức tổ chức dạy học hướng vào người học, lấy người
học làm trung tâm. Trong bài báo này, chúng tôi trình bày một cách khái quát về DHTDA, đề
xuất một số tiêu chí cần thiết khi lựa chọn những chủ đề, những nội dung kiến thức có thể tổ
chức DHTDA cho sinh viên (SV) sư phạm, đề xuất quy trình tổ chức DHTDA trong dạy học
học phần Phương pháp dạy học (PPDH) theo định hướng rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho
SV. Phần cuối của bài báo này, chúng tôi giới thiệu một ví dụ có tính chất minh hoạ cho khả
năng vận dụng DHTDA trong dạy học học phần PPDH cho SV sư phạm nói chung và trong
dạy học học phần PPDH môn Toán cho SV sư phạm Toán nói riêng.
Từ khoá Dạy học theo dự án, phương pháp dạy học, tiêu chí, quy trình.
DẠY HỌC THEO DỰ ÁN*
Dự án là một quá trình hoạt động của một hay một nhóm người để thực hiện kế hoạch tự đề ra
để tạo ra sản phẩm nhằm đạt được các mục đích đề ra.
Dự án học tập (DAHT) là một dự án trong đó người học thực hiện một nhiệm vụ học tập phức
hợp có sự kết hợp giữa lý thuyết và thực hành; kết hợp kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm thực
tiễn thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau.
DHTDA là hình thức tổ chức dạy học những DAHT dưới sự hướng dẫn và điều khiển của giáo
viên.
Như vậy, trong DHTDA, người học phải thực hiện nhiệm vụ học tập phức hợp có sự kết hợp
giữa lý thuyết và thực hành; kết hợp kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm thực tiễn thuộc nhiều
lĩnh vực khác nhau. Khi đó, người học phải tự lực lập kế hoạch, thực hiện, đánh giá kết quả,
cuối cùng tạo ra được những sản phẩm phù hợp với mục đích và yêu cầu đã đề ra. Sản phẩm
cuối cùng của các DAHT rất đa dạng và phong phú: Có thể là một buổi thuyết trình, một vở
kịch, một bản báo cáo hay một trang Web…
TIÊU CHÍ LỰA CHỌN NHỮNG NỘI DUNG CỤ THỂ TỔ CHỨC DHTDA CHO SV
SƯ PHẠM

- Các nội dung của DAHT phải gắn với định hướng rèn luy ện nghiệp vụ sư phạm
cho SV: Rèn luyện nghiệp vụ sư phạm cho SV sư phạm là một trong những hoạt động quan
trọng, không thể thiếu trong mỗi trường Sư phạm vì thông qua hoạt động này những phẩm
chất, những kỹ năng và những NLSP cần thiết của người giáo viên sẽ được hình thành và phát
triển ở mỗi SV. Chất lượng đào tạo giáo viên và sự đáp ứng được những yêu cầu đòi hỏi của
xã hội hiện nay phụ thuộc rất lớn vào quá trình rèn luyện nghiệp vụ sư phạm của SV. Một SV
tốt nghiệp trường Sư phạm sẽ được trang bị đầy đủ, có hệ thống những tri thức khoa học cơ
bản ở trình độ Đại học. Tuy nhiên, không phải bất kỳ ai có được những tri thức khoa học cơ
bản ở trình độ Đại học đều có thể trở thành một người giáo viên tốt, vững vàng trên bục giảng.
Vì vậy, trong dạy học người GV cần phải lựa chọn những nội dung, những hoạt động dạy học
phù hợp sao cho đáp ứng được yêu cầu vừa có thể tích luỹ được những kiến thức chuyên môn
cần thiết và vừa có thể hình thành và rèn luyện được những kỹ năng, những NLSP cần thiết
cho SV trong quá trình học tập tại trường Sư phạm.
TỔ CHỨC DHTDA HỌC PHẦN PPDH CHO SV SƯ PHẠM
Để tổ chức DHTDA cho SV sư phạm một cách hiệu quả, đáp ứng được những yêu cầu cơ bản
trong dạy học, giúp SV không những có được những kiến thức cơ bản, hệ thống mà còn hình
thành và rèn luyện được những NLSP cần thiết, quy trình tổ chức DHTDA cho SV sư phạm
được thể hiện trong sơ đồ sau.
Sơ đồ. Quy trình tổ chức DHTDA học phần PPDH cho SV sư phạm
TỔ CHỨC DHTDA NỘI DUNG “DẠY HỌC ĐẠO HÀM VÀ CÁC ỨNG DỤNG CỦA
ĐẠO HÀM” CHO SV SƯ PHẠM TOÁN
Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm là một trong những mảng kiến thức quan trọng trong
chương trình môn Toán ở trường phổ thông. Với vị trí và vai trò của nội dung này trong
chương trình môn Toán ở trường phổ thông và từ thực tế giảng dạy chúng tôi nhận thấy nội
dung này đã đáp ứng được đầy đủ các tiêu chí về lựa chọn các nội dung để tổ chức DHTDA
cho SV sư phạm. Do vậy, chúng tôi đã lựa chọn chủ đề này để tổ chức DHTDA cho SV sư
phạm Toán. Từ việc nghiên cứu, tìm hiểu về chủ đề này, SV sẽ tích lũy được những kiến thức
cơ bản, cần thiết và hình thành được những kỹ năng, những NLSP cần thiết để phục vụ cho
giảng dạy sau này ở trường phổ thông.
Kế hoạch tổ chức DHTDA nội dung “Dạy học Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm cho

VIÊN
SƯ PHẠM
Giai đoạn Chuẩn bị: Gồm các công việc sau:
- Hình thành DAHT.
- Chia nhóm học tập.
Giai đoạn Xây dựng kế hoạch thực hiện DAHT: Gồm các
công việc sau:
- Xây dựng kế hoạch thực hiện DAHT.
Giai đoạn Thực hiện DAHT: Gồm các nhiệm vụ sau:
- Nghiên cứu lý thuyết.
- Tìm hiểu thực tế tại trường phổ thông.
- Giảng tập trước lớp.
Giai đoạn Báo cáo sản phẩm và đánh giá DAHT của
nhóm: Gồm các công việc sau:
- Báo cáo sản phẩm nghiên cứu lý thuyết trước lớp.
- Giảng tập trước lớp.
- Nghiên cứu lý thuyết: Từng thành viên trong nhóm theo sự phân công tiến hành nghiên cứu,
tìm hiểu những vấn đề thuộc nội dung nghiên cứu lý thuyết (Nội dung, chương trình chủ đề
Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm được trình bày ở trường phổ thông, những chú ý khi
dạy học những nội dung thuộc chủ đề Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm ); trao đổi,
thảo luận trong nhóm để các thành viên trong nhóm cùng nắm được các nội dung nghiên cứu
của nhóm; hoàn thành sản phẩm nghiên cứu, nội dung báo cáo sản phẩm nghiên cứu của nhóm
và báo cáo nội dung nghiên cứu trước lớp.
- Tìm hiểu thực tế tại trường phổ thổng: SV tìm hiểu việc tổ chức dạy học nội dung Đạo hàm
và các ứng dụng của Đạo hàm ở trường phổ thông, tiến hành dự 01 tiết dạy mẫu thuộc chủ đề
về Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm của giáo viên phổ thông và hoàn thành bản báo cáo
thu hoạch chung của nhóm sau đợt đi tìm hiểu thực tế tại trường phổ thông.
- Giảng tập tại lớp: Mỗi nhóm chia thành 3 nhóm nhỏ, mỗi nhóm nhỏ lựa chọn một tiết thuộc
chủ đề Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm trong chương trình lớp 11 và lớp 12 để soạn
giáo án, thông qua giáo án với GV, giảng tập trong nhóm và giảng tập trước lớp.

DAHT, xác định những sản phẩm cần đạt được
sau khi hoàn thành DAHT, dự kiến thời gian
thực hiện DAHT, xác định một số mốc thời gian
quan trọng trong quá trình thực hiện DAHT
- Cùng GV tổ chức chia các loại nhóm học tập.
- Nghe và ghi chép các vấn đề quan trọng, cần
thiết.
Xây
dựng
kế
hoạch
thực
hiện
DAHT
- Giám sát quá trình làm việc và trợ
giúp các nhóm.
- Kiểm tra tính khả thi của bản kế
hoạch thực hiện DAHT của các nhóm:
Sau khi các nhóm nộp bản kế hoạch chi
tiết, GV xem xét kế hoạch thực hiện
DAHT của các nhóm và từ đó có những
- Xây dựng kế hoạch thực hiện DAHT: Họp
nhóm xây dựng kế hoạch thực hiện DAHT, xác
định các công việc cần triển khai: Nghiên cứu lý
thuyết (xác định tiêu đề của bài viết, xác định
các nội dung cần tìm hiểu ), tìm hiểu thực tế ở
trường phổ thông, soạn giáo án, giảng tập trước
lớp, phân công công việc cho từng thành viên
đóng góp ý kiến cho kế hoạch thực hiện
DAHT của từng nhóm sao cho khả thi,

- Nghiên cứu lý thuyết: (1) Từng thành viên theo
chủ đề phân công thu thập, nghiên cứu tài liệu,
tìm kiếm và xử lý thông tin để hoàn thành sản
phẩm của mình. (2) Viết sản phẩm nghiên cứu
của nhóm: SV được phân công tổng hợp nội
dung từ các bài viết của từng thành viên để hoàn
thành sản phẩm của nhóm. (3) Trao đổi, thảo
luận trong nhóm để các thành viên cùng nắm
được nội dung mà nhóm đang nghiên cứu và
hoàn thành sản phẩm nghiên cứu của nhóm. (4)
Thiết kế bài báo cáo sản phẩm nghiên cứu lý
thuyết. (5) Trao đổi, thảo luận trong nhóm để
hoàn thành nội dung bài báo cáo và tiến hành
tập báo cáo trước nhóm.
- Tìm hiểu thực tế tại trường phổ thông: (1) Họp
nhóm trao đổi các công việc cần thiết khi đi thực
tế tại trường phổ thông. (2) Dự giờ dạy mẫu của
giáo viên phổ thông. (3) Trao đổi với giáo viên
phổ thông về việc triển khai dạy học nội dung
Đạo hàm và các ứng dụng của Đạo hàm ở
trường phổ thông. (4) Thảo luận nhóm để đánh
giá, nhận xét tiết dạy của giáo viên phổ thông và
viết thu hoạch đi thực tế tại trường phổ thông.
(5) Họp nhóm thông qua nội dung bài viết thu
hoạch đi thực tế tại trường phổ thông. (6) Nộp
bài thu hoạch cho GV.
- Giảng tập trước lớp: (1) Các nhóm nhỏ lựa
chọn nội dung tiết dạy. (2) Họp nhóm để soạn
giáo án với nội dung đã lựa chọn. (3) Thông qua
giáo án với GV. (4) Chỉnh sửa giáo án theo yêu

SV lên dạy trước lớp. (3) Nhận xét, góp
ý và đánh giá tiết dạy của từng nhóm
nhỏ.
- Đánh giá, nhận xét về kết quả thực
hiện DAHT của các nhóm: Từ kết quả
thực hiện sản phẩm nghiên cứu lý
thuyết, quá trình đi thực tế tại trường
phổ thông, soạn giáo án, giảng tập trước
lớp GV nhận xét, đánh giá quá trình
thực hiện cũng như kết quả thực hiện
DAHT của các nhóm.
nhằm mục đích trao đổi về nội dung bài báo cáo.
(4) SV báo cáo hoặc đại diện nhóm báo cáo trả
lời các câu hỏi do GV và tập thể lớp đặt ra. (5)
Các nhóm trên cơ sở những đóng góp của GV và
tập thể lớp hoàn chỉnh sản phẩm nghiên cứu lý
thuyết và nộp sản phẩm nghiên cứu lý thuyết
cho GV.
- Giảng tập trước lớp: (1) Cùng với GV chuẩn
bị cơ sở vật chất cần thiết để các nhóm nhỏ
giảng tập trước lớp. (2) Đại diện các nhóm nhỏ
của các nhóm (do GV gọi ngẫu nhiên) lên trình
bày tiết giảng trước lớp. (3) Tập thể lớp nghe,
nhận xét, đánh giá và đóng góp ý kiến về tiết
dạy. (4) Nộp giáo án cho GV.
KẾT LUẬN
DHTDA là một hình thức dạy học góp phần thực hiện quan điểm dạy học định hướng vào
người học, lấy người học làm trung tâm. Việc nghiên cứu sâu lý luận DHTDA và vận dụng
một cách sáng tạo vào dạy học ở Việt Nam là một vấn đề mang tính thời sự, cần có sự quan
tâm của các nhà giáo dục. Việc vận dụng DHTDA một cách hợp lý sẽ góp phần đổi mới