TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
KHOA SAU ĐẠI HỌC
----------*&*----------
PHAN SONG THOA
THPT HƯƠNG TRÀ
VẬN DỤNG LÝ LUẬN HÌNH THÁI KINH TẾ -
XÃ HỘI VÀO SỰ NGIỆP XÂY DỰNG
CHỦ NGHĨA XÃ HỘI Ở VIỆT NAM
TIỂU LUẬN MÔN TRIẾT HỌC
Vinh - 2009
1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
KHOA SAU ĐẠI HỌC
----------*&*----------
VẬN DỤNG LÝ LUẬN HÌNH THÁI KINH TẾ -
XÃ HỘI VÀO SỰ NGIỆP XÂY DỰNG
CHỦ NGHĨA XÃ HỘI Ở VIỆT NAM
TIỂU LUẬN MÔN TRIẾT HỌC
Giáo viên hướng dẫn: NGUYỄN LƯƠNG
BẰNG
Học viên thực hiện: NGUYỄN MẠNH
TUẤN
Lớp: CAO HỌC 15 - HÓA
HỮU CƠ
2
Vinh, năm 2007
KÝ HIỆU TRONG TIỂU LUẬN:
1. Chủ nghĩa tư bản (CNTB)
2. Chủ nghĩa xã hội (CNXH)

Kết luận. 18
Tài liệu tham khảo. 19

4
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX đã đề ra mục tiêu
"Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh" (Dẫn theo [2;
309]). Văn kiện đã chỉ rõ mục tiêu phấn đấu của toàn Đảng toàn dân trong
sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước. Để thực hiện mục tiêu trên thì đổi
mới về KT-XH là một việc làm cần thiết. Song hiện nay việc phát triển KT-
XH theo định hướng XHCN ở Việt Nam vẫn còn một số khó khăn, hạn chế
nhất định. Do đó việc vận dụng đúng đắn lý luận hình thái KT-XH vào sự
nghiệp xây dựng CNXH là vô cùng quan trọng.
Nước ta tiến lên CNXH từ điều kiện riêng biệt: nền kinh tế phổ biến
là sản xuất nhỏ, lao động thủ công là chủ yếu. Do đó muốn thực hiện thành
công sự nghiệp xây dựng CNXH ngoài nguồn nội lực còn cần phải vận dụng
sáng tạo, khoa học lý luận hình thái KT-XH vào điều kiện đất nước.
Thế kỷ XXI là thế kỷ của nền kinh tế tri thức, của khoa học công
nghệ, của xu thế toàn cầu hóa... điều đó đặt ra yêu cầu đối với sự phát triển
kinh tế đất nước. Trong khi đó, hệ thống CNXH ở một số nước Đông Âu và
Liên Xô lâm vào khủng hoảng trầm trọng, CNTB đạt được những thành tựu
rực rỡ. Yêu cầu Đảng ta phải kiên định sáng suốt trong mục tiêu xây dựng
CNXH cho phù hợp với xu hướng của thời đại và điều kiện cụ thể ở nước ta.
Với ý định phần nào giải đáp cho những vấn đề trên, chúng tôi lựa
chọn đề tài: Vận dụng lý luận hình thái kinh tế - xã hội vào sự nghiệp
xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Về con đường đi lên CNXH ở Việt Nam đã được Đảng cụ thể hoá ở
rất nhiều văn kiện đại hội Đảng. Từ Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc

Chương 2: Sự vận dụng lý luận hình thái KT-XH vào sự nghiệp xây
dựng CNXH ở Việt Nam.
6
Kết luận.
Tài liệu tham khảo.
Chương 1
LÝ LUẬN HÌNH THÁI KINH TẾ -XÃ HỘI
VÀ VAI TRÒ PHƯƠNG PHÁP LUẬN CỦA LÝ LUẬN ĐÓ
1.1. Lý luận hình thái KT-XH
1.1.1. Tiền đề xuất phát để xây dựng lý luận hình thái KT-XH
Xã hội trong bất cứ giai đoạn lịch sử nào cũng là một hệ thống hết sức
phức tạp bao gồm nhiều lĩnh vực như: kinh tế, văn hóa, tư tưởng... Tất cả
các lĩnh vực đó đều tác động đến con người và thông qua hoạt động của con
người, mà hoạt động của con người bao giờ cũng có ý thức, ý chí chỉ đạo.
Chính vì vậy, việc giải thích về đời sống xã hội là một vấn đề hết sức phức
tạp. Trong suốt quá trình lịch sử lâu dài trước khi Triết học Mác ra đời, các
nhà triết học đều duy tâm trong lịch sử. Họ cho rằng lịch sử phát triển theo
hướng nào là do đầu óc của các vĩ nhân.
Mác đã phê phán những tư tưởng duy tâm đó, ông đi từ một sự thật
đơn giản đó là: Con người muốn tồn tại cần phải có thức ăn, thức uống, nhà
ở. Những thứ này không có sẵn trong tự nhiên. Vì vậy, muốn có nó, con
người phải tiến hành hoạt động sản xuất vật chất. Trong quá trình sản xuất
vật chất con người ngày càng chế tạo ra nhiều công cụ sản xuất và phát triển
cả về tư duy, thể chất. Để tồn tại và phát triển, con người không chỉ sản xuất
ra của cải vật chất mà còn sản xuất ra của cải tinh thần, ra bản thân con
người và các quan hệ xã hội.
Tuy nhiên, ở những thời điểm lịch sử khác nhau, hoạt động sản xuất
vật chất lại được tiến hành theo những cách thức khác nhau. Cách thức khác
nhau đó, Mác gọi là phương thức sản xuất. Chính phương thức sản xuất là
nhân tố quyết định sự tồn tại và phát triển của xã hội loài người. Như vậy,

lực, tri thức, kỹ năng lao động nhất định và tư liệu sản xuất, trước hết là
8