LỜI MỞ ĐẦU
Đất nước ta đang trong tiến trình hội nhập nền kinh tế thế giới, vậy chúng ta
cần phải làm gì để đưa nền kinh tế đất nước đi lên cùng với xu hướng toàn cầu nền
kinh tế thế giới. Để nền kinh tế phát triển đi lên được, trước hết tuỳ thuộc vào
đường lối chính sách của Nhà nước, tiếp đến là chiến lược của các doanh nghiệp
Việt Nam và sau đó là năng lực trí tuệ bản thân và phải học hỏi kinh nghiệm của
các nước khác. Đặc điểm phát triển kinh tế của mỗi nước là những bài học kinh
nghiệm cho chóng ta học hỏi, từ đó có thể tránh được những sai lầm mà các nước
khác vấp phải đồng thời học hỏi những cái hay để từ đó có thể áp dụng vào nền
kinh tế Việt Nam phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của đất nước. Qua đó các
doanh nghiệp Việt Nam còng học hỏi được rất nhiều từ những mô hình quản lý
tiêu biểu trên thế giới.
Việc vận dụng các mô hình quản lý tiên tiến phụ thuộc rất nhiều vào năng
lực của các nhà quản lý Việt Nam. Làm thế nào để đưa ra một mô hình quản lý phù
hợp với tình hình của đất nước, có tính chiến lược đối với sự phát triển của từng
doanh nghiệp không phải là một vấn đề dễ dàng. Để hiểu thêm về các mô hình
quản lý tiêu biểu và vận dụng chúng như thế nào vào các doanh nghiệp Việt
Nam,nên em đã lùa chọn đề tài: “So sánh những ưu nhược điểm của mô hình
quản lý phương Tây, Nhật Bản và đề xuất mô hình quản lý doanh nghiệp nước
ta hiện nay” cho bài tiểu luận của mình. Với trình độ và khả năng có hạn nên chắc
chắn bài làm của em còn rất nhiều sai xót, em rất mong nhận được sự góp ý từ thầy
cô và các bạn.
1
NỘI DUNG
A.Mô hình quản lý phương Tây và mô hình quản lý Nhật Bản:
I) Mô hình quản lý phương Tây:
1. Sơ lược về mô hình quản lý phương Tây:
Thứ nhất, làm việc ngắn hạn. Người lao động thường thay đổi nơi làm việc
mà họ cho là tốt hơn nơi họ đang làm bởi khác với truyền thống ở phương
Đông, thì ở phương Tây người lao động không gắn bó suốt đời với công việc,
với một công ty. Về phía nhà quản lý, họ sẵn sàng sa thải nhân viên nếu như

chóng vạch ra những khuyết điểm và sai lầm để sửa chữa, ngăn ngõa sự vi phạm.
Mô hình quản lý này còn thúc đẩy khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân trong tổ
chức. Đây là điều rất quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp bởi lẽ phát huy được
tính sáng tạo của con người trong tổ chức sẽ giúp cho doanh nghiệp có nhiều
phương án giải quyết từ đó sẽ chọn ra phương án tối ưu nhất phù hợp với tình hình
của mình.
 Nhược điểm:
Bên cạnh những ưu điểm trên, mô hình quản lý này có nhược điểm là chưa có
sự gắn bó giữa các thành viên trong tổ chức. Mà sự hợp tác giữa các thành viên
trong tổ chức là nhân tố rất quan trọng, nhằm khai thác, động viên nhiệt tình và trí
tuệ của tập thể, tăng thêm sức mạnh cho tổ chức, tạo ra bầu không khí đồng thuận,
hứng thó.
Ochi phê phán: người phương Tây có ý thức về giá trị của khoa học công nghệ
học và về cách tiếp cận khoa học cuả nó, nhưng từ đó lại không thay đổi quan niệm
về con người. Các chính phủ hàng năm cấp hàng trăm triệu đôla cho nghiên cứu
khoa học, ủng hộ sự phát triển của những tư tưởng kinh tế phức tạp, nhưng trong
thực tế, không bao giê có kinh phí cấp cho sự hiểu biết về cách quản lý và tổ chức
lao động con người và đó chính là điều phải học tập ở Nhật.
II) Mô hình quản lý Nhật Bản:
1. Sơ lược về mô hình quản lý Nhật Bản:
3
T nhng nm 70 ca th k XX, bờn cnh cỏc lý thuyt qun lý ca
phng Tõy, mt s nc phng ụng nh Nht Bn, Hn Quốc, Singapore,
xut hin cỏc lý thuyt qun lý ca riờng mỡnh. Thnh cụng thn k v kinh t
ca Nht Bn ó khin cỏc nh qun lý phng Tõy quan tõm, thm chớ sựng bỏi
mụ hỡnh qun lý c ỏo c gi l phng thc qun lý Nht Bn, phong cỏch
qun lý Nht Bn hoc ngh thut qun lý Nht Bn. Di õy l mụ hỡnh qun
lý ca Nht Bn:
Mụ hỡnh qun lý Nht Bn:
Th nht, lm vic sut i( n lỳc ngh hu) mt cụng ty. Ch tuyn

của từng cá nhân; xong sức mạnh đó sẽ tăng lên gấp bội khi được liên kết gắn bó
trong tổ chức- đó chính là sức mạnh tập thể.
Mô hình này biết cách khai thác nguồn lực con người, đặc biệt là năng lực sáng
tạo và tinh thần tập thể của các cá nhân và của toàn thể doanh nghiệp. Tinh thần tập
thể (tinh thần cộng đồng) đã và đang là tiềm năng to lớn của dân téc Nhật Bản trên đà
phát triển. Ngoài ra lòng trung thành cũng là một nhân tố không kém phần quan trọng.
Mọi người trung thành với mục tiêu phát triển đất nước, phát triển doanh nghiệp, dốc
lòng dốc sức học tập và nghiên cứu lao động để đạt được kết quả cao nhất. Lòng trung
thành là một phẩm chất tâm lý truyền thống của con người Nhật, nó đã phát huy tác
động mạnh mẽ trong lĩnh vực sản xuất, góp phần không nhỏ vào sự “thần kỳ” của nền
kinh tế Nhật.
 Nhược điểm:
Tuy nhiên không phải tinh thần tập thể lúc nào cũng là tốt, đôi khi nó kìm hãm khả
năng sáng tạo trong mỗi cá nhân. Làm việc tập thể, ra quyết định tập thể làm người ta
phụ thuộc vào nhau, khi phải tách ra thì họ khó có thực hiện được nhiệm vụ.
Chế độ đề bạt và hưởng lương theo thâm niên không phải lúc nào cũng hợp lý, nó
có thể làm kìm hãm khả năng sáng tạo của líp trẻ trong doanh nghiệp. Điều này sẽ làm
cho doanh nghiệp mất đi một nguồn lực không nhỏ mà nhất là khi mô hình quản lý
Nhật Bản rất coi trọng nguồn lực con người.
Mô hình nào thì cũng có những ưu nhược điểm của nó, chính vì vậy vấn đề áp
dụng như thế nào để có hiệu quả đối với các doanh nghiệp Việt Nam là một điều
không đơn giản.
III) So sánh mô hình quản lý phương Tây và Nhật Bản:
5
Bảng so sánh mô hình quản lý phương Tây và mô hình quản lý Nhật Bản:
Mô hình quản lý phương Tây Mô hình quản lý Nhật Bản
1. Làm việc ngắn hạn( thay đổi
nơi làm, thất nghiệp).
2. Đánh giá và đề bạt nhanh.
3. Nghề nghiệp chuyên môn

những quyết định mang tính tập thể “từ dưới đưa lên”.
Với Nhật Bản, ứng xử dùa trên sự gắn bó, lòng trung thành và tin cậy; chứ
không phải dùa trên ngôi thứ và sự giám sát, thưởng phạt với các giá trị của chủ
nghĩa cá nhân phương Tây.
6
B. Vận dụng vào các doanh nghiệp Việt Nam :
I. Những đặc điểm của Việt Nam:
- Tài nguyên thiên nhiên Ýt ỏi về chủng loại, hạn chế về trữ lượng không đủ để
xây dựng cơ cấu công nghiệp đồng bộ, thậm chí không đủ để phát triển một
ngành công nghiệp đóng vai trò chủ lực trong tích luỹ cho công nghiệp quốc
gia.
- Việt Nam trải qua thời kỳ dài trong quá khứ là nước thuộc địa phụ thuộc, trình
độ phát triển thấp, nghèo nàn lạc hậu là phổ biến, bị chiến tranh khốc liệt tàn
phá nặng nề.
- Nền kinh tế Việt Nam mang tính chất nông nghiệp là chủ yếu, lại ở trình độ thô
sơ về phương tiện sản xuất, dân số đông, diện tích đất canh tác trên đầu người
quá nhỏ, điều kiện thời tiết không thuận hoà, quy mô đất không đủ để tổ chức
sản xuất lớn đạt hiệu quả cao. Trong khi đó, các ngành công nghiệp địa phương
chỉ thoả mãn nhu cầu nội địa nên không có khả năng cạnh tranh trên thị trường
thế giới. Điều đó đã tác động xấu đến tích luỹ và tái sản xuất mở rông, cán cân
thanh toán không được cải thiện kìm hãm sự phát triển và mở rộng kỹ thuật dẫn
đến kìm hãm sức sản xuất.
- Tiềm năng chủ yếu của Việt Nam là nguồn lao động dồi dào và giá rẻ nhưng
lại chưa được đào tạo một cách khoa học chính vì vậy mà nó chưa thực sự là
một thuận lợi đối với các doanh nghiệp Việt Nam.
- Hiện nay, các doanh nghiệp Việt Nam đang trong giai đoạn khó khăn của tiến
trình hội nhập nền kinh tế thế giới và khu vực. Không chỉ có vậy, cả ở thị
trường trong nước các doanh nghiệp cũng gặp rất nhiều khó khăn. Những khó
khăn đó là về các nguồn lực (vật chất và con người) trong đó nguồn lực về con
người vẫn còn rất hạn chế. Chúng ta rất thiếu những nhà quản lý giỏi để điều

Trình độ khoa học kỹ thuật ngày càng cao và được ứng dụng rất nhiều trong
hoạt động của doanh nghiệp, vì thế việc chuyên môn hoá nghề nghiệp là rất cần
8
thiết. Doanh nghiệp cần đào tạo đội ngò cán bộ, công nhân chuyên sâu về mỗi một
bộ phận trong dây chuyền sản xuất cũng như trong bộ máy quản lý của doanh
nghiệp. Khi phân công công việc chuyên sâu sẽ giúp cho xử lý mọi thành thạo hơn,
nhanh chóng hơn bởi các cán bộ đã được đào tạo chỉ để xử lý công việc đó. Sự
chuyên môn hoá nghề nghiệp, một mặt có khả năng nâng cao chất lượng của sản
phẩm và hiệu quả của tổ chức, song mật khác nó lại coi nhẹ sự khác biệt của năng
lực cá nhân và khả năng phát triển của cá nhân. Trong một lĩnh vực chuyên môn
nhỏ hẹp, nó chỉ đòi hỏi một năng lực cá nhân có hạn. Vì vậy, nã sẽ hạn chế khả
năng tự thực hiện và sự phát triển lâu dài của cá nhân, làm cho năng lực tiềm tàng
của cá nhân không được phát huy đầy đủ. Trong thời đại công nghiệp, hoàn thành
nhiệm vụ nhanh chóng, có hiệu quả là mục tiêu mà doanh nghiệp nào cũng mong
muốn đạt được, tuy nhiên để đạt được điều đó quả thật không dễ chút nào, nó đòi
hỏi doanh nghiệp phải quản lý một cách khoa học các nguồn lực của mình.
Đời sống của người lao động tuy đã được cải thiện xong vẫn còn rất nhiều
khó khăn, chính vì vậy mà các doanh nghiệp cần phải quan tâm đến các mức
lương, thưởng, phụ cấp …để đảm bảo cuộc sống cho người lao động. Nhà quản lý
phải thường xuyên quan tâm đến phóc lợi của công nhân, tìm cách để công nhân
cảm thấy thoải mái, hoà hợp, thân ái, không cách biệt giữa cấp trên và cấp dưới;
tạo môi trường làm việc thoải mải là cách thức tốt nhất để khuyến khích tinh thần
lao động nhiệt tình, hăng say. Nước ta chưa phát triển được như các nước phương
Tây, lương, thưởng, phóc lợi… cho người lao động còn thấp chưa đủ để nuôi sống
gia đình họ; các doanh nghiệp nên chọn “ quyền lợi toàn cục” theo mô hình quản
lý Nhật Bản vì nó phù hợp với tình hình kinh tế nước ta hơn.
Dù chọn mô hình nào đi chăng nữa thì cũng phải xem xét xem liệu nó có
phù hợp với tình hình đất nước, với khả năng của doanh nghiệp hay không và nó sẽ
mang lại những lợi Ých gì.
Mô hình quản lý phương Tây và Nhật Bản là hai mô hình quản lý tiêu biểu

2.Ưu, nhược điểm của mô hình quản lý Nhật Bản……………… 5
III.So sánh mô hình quản lý phương Tây, Nhật Bản………………….6
B.Vận dụng vào Việt Nam:
I.Những đặc điểm của Việt Nam…………………………….……….7
II.Đề xuất mô hình quản lý doanh nghiệp nước ta hiện nay………….8
KẾT LUẬN…………………………………………………….……….10
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
11
1. Giáo trình Khoa học Quản lý( Đại học QLKD HN).
2. Hệ thống quản trị kinh doanh Nhật Bản.
3. Nghệ thuật quản lý kiểu Nhật Bản( NXB Sự Thật)
4. Tinh hoa quản lý(NXB Lao Động- Xã Hội)
5. Các học thuyết quản lý( NXB Chính Trị Quốc Gia).
12