HNG DấẻN ệN THI MệN TRIẽậT HOC MAC - LẽNIN 1
http://ebooks.vdcmedia.com
HNG DấẻN ệN THI
MệN
TRIẽ ậT HOC MAC - Lẽ NIN TRUNG TấM BệèI DNG CAN Bệ GIANG DAY
LY LUấN MAC - Lẽ NIN VA T TNG Hệè CHẹ MINH Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi


CÊU 4: Phên tđch cåc àêëu tranh giûäa ch nghơa duy vêåt
vâ ch nghơa duy têm trong triïët hổc cưí àẩi Hy Lẩp thưng qua
hai àûúâng lưëi triïët hổc: Àïmưcrit vâ Platưn. Nhûäng giấ trõ triïët
hổc nưíi bêåt ca Arixtưët. 20

CÊU 5: Cåc àêëu tranh giûäa ch nghòn duy vêåt vâ ch
nghơa duy têm tûâ thïë k XVII àïën thïë k XVIII thưng qua cấc
triïët gia tiïu biïíu nhû Bïcún, Hưëpbú, Àïcấctú, Xpinưda, Lưccú,
Bếceli, Hium. 22

CÊU 6: Trònh bây nhûäng tû tûúãng cú bẫn trong phếp biïån
chûáng duy têm ca Hïghen vâ ch nghơa duy vêåt nhên bẫn ca
Phoiúbùỉc. Sûå ẫnh hûúãng ca nhûäng hïå thưëng triïët hổc trïn àưëi
vúái sûå hònh thânh triïët hổc Mấc 26

CÊU 7: Triïët hổc Mấc - Lïnin ra àúâi lâ mưåt têët ëu lõch sûã
vâ lâ mưåt bûúác ngóåt cấch mẩng trong triïët hổc 30

II- CH NGHƠA DUY VÊÅT BIÏÅN CHÛÁNG VÏÌ THÏË GIÚÁI 34
CÊU 8: Phên tđch nưåi dung vâ nghơa àõnh nghơa vêåt chêët
ca V.I.Lïnin. 35

Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
PTS. TRÛÚNG VÙN PHÛÚÁC (Ch biï n) 4
http://ebooks.vdcmedia.com
CÊU 9: Quan àiïím ca ch nghơa duy vêåt biïån chûáng vïì
ngìn gưëc vâ bẫn chêët ca thûác. nghơa ca viïåc nùỉm vûäng
vêën àïì nây 37

CÊU 19: Sûå thưëng nhêët biïån chûáng giûäa bẫn chêët vâ hiïån
tûúång, nghơa phûúng phấp lån 61
CÊU 20: Mưëi quan hïå biïån chûáng giûäa ngun nhên vâ kïët
quẫ, nghơa phûúng phấp lån ca nố. 63
CÊU 21: Mưëi quan hïå biïån chûáng giûäa têët nhiïn vâ ngêỵu
nhiïn, nghơa phûúng phấp lån ca vêën àïì àố. 65

Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 5
http://ebooks.vdcmedia.com
CÊU 22: Mưëi quan hïå biïån chûáng giûäa khẫ nùng vâ hiïån
thûåc, nghơa phûúng phấp lån ca vêën àïì nây 67

CÊU 23: Con àûúâng biïån chûáng ca quấ trònh nhêån thûác
chên l, nhêån thûác hiïån thûåc khấch quan 69

CÊU 24 : Quan àiïím ca ch nghơa duy vêåt biïån chûáng vïì
mưëi quan hïå biïån chûáng giûäa l lån vâ thûåc tiïỵn 72

CÊU 25: Chên l theo quan àiïím ca ch nghơa duy vêåt
biïån chûáng 74

III- CH NGHƠA DUY VÊÅT BIÏÅN CHÛÁNG VÏÌ XẬ HƯÅI 77
CÊU 26: Sẫn xët ca cẫi vêåt chêët lâ cú súã ca àúâi sưëng xậ
hưåi vâ vai trô ca phûúng thûác sẫn xët àưëi vúái sûå tưìn tẩi vâ
phất triïín xậ hưåi 78

CÊU 27: Nưåi dung quy låt vïì sûå ph húåp ca quan hïå sẫn
xët vúái tđnh chêët vâ trònh àưå ca lûåc lûúång sẫn xët. Sûå vêån

Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 7
http://ebooks.vdcmedia.com
LÚÂI NHÂÂ XËT BẪN

Àïí phc v viïåc giẫng dẩy vâ hổc têåp cấc bưå mưn L lån
chđnh trõ Mấc Lïnin trong hïå thưëng trûúâng Àẩi hổc, cao àùèng vâ
trung hổc chun nghiïåp. Nhâ xët bẫn Àẩi hổc qëc gia Hâ Nưåi
tấi bẫn, cố sûãa chûäa vâ bưí sung cën Hûúáng dêỵn ưn thi mưn Triïët
hổc Mấc - Lïnin.
Sấch do Trung têm Bưìi dûúäng cấn bưå giẫng dẩy l lån Mấc -
Lïnin vâ tû tûúãng Hưì Chđ Minh, Nhâ xët bẫn Tû tûúãng - Vùn hoấ
trûúác àêy tưí chûác biïn soẩn vâ Nhâ xët bẫn Chđnh trõ qëc gia tấi
bẫn.
Sấch àûúåc trònh bây dûúái dẩng hỗi - àấp vúái nưåi dung àẫm
bẫ
o tđnh hïå thưëng, cố trổng àiïím, sất u cêìu ca chûúng trònh bưå
mưn Triïët hổc Mấc — Lïnin.

Thấng 3 nùm 2000
NHÂ XËT BẪN ÀẨI HỔC QËC GIA HÂ NƯÅI
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
PTS. TRÛÚNG VÙN PHÛÚÁC (Chuã biï n) 8
http://ebooks.vdcmedia.com
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊÎN ÖN THI MÖN TRIÏËT HOÅC MAÁC - LÏNIN 9
http://ebooks.vdcmedia.com
I - LÕCH SÛÃ TRIÏËT HOÅC

quan hïå ca tû duy vúái tưìn tẩi, ca thûác àưëi vúái vêåt chêë
t. Viïåc
giẫi quët vêën àïì cú bẫn ca triïët hổc lâ cú súã vâ àiïím xët phất
àïí giẫi quët cấc vêën àïì khấc ca triïët hổc.
- Vêën àïì cú bẫn ca triïët hổc gưìm hai mùåt:
+ Mùåt thûá nhêët trẫ lúâi cêu hỗi: giûäa vêåt chêët vâ thûác cấi
nâo cố trûúác, cấi nâo cố sau, cấi nâo quët àõnh cấi nâo? Nối cấch
khấc, giûäa vêåt chêët vâ thûác cấi nâo lâ tđnh thûá nhêët, cấi nâo lâ
tđnh thûá hai. Cố hai cấch trẫ lúâi khấc nhau dêỵn àïën hònh thânh
hai khuynh hûúá
ng triïët hổc àưëi lêåp nhau:
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 11
http://ebooks.vdcmedia.com
* Nhûäng quan àiïím triïët hổc cho vêåt chêët lâ tđnh thûá nhêët,
thûác lâ tđnh thûá hai hổp thânh ch nghơa duy vêåt. Trong lõch sûã tû
tûúãng triïët hổc cố ba hònh thûác cú bẫn ca ch nghơa duy vêåt: 1)
Ch nghơa duy vêåt chêët phấc, ngêy thú thúâi cưí àẩi; 2) Ch nghơa
duy vêåt mấy mốc, siïu hònh thïë k XVII-XVIII; 3) Ch nghơa duy
vêåt biïån chûáng.
* Ngûúåc lẩi, nhûäng quan àiïím triïët hổc cho thûác lâ tđnh thûá
nhêët, vêåt chêët lâ tđnh thûá hai, hổp thânh ch nghơa duy têm. Ch
nghơa duy têm lẩi àûúåc thïí hiïån qua hai trâo lûu chđnh: ch nghơa
duy têm khấch quan (Platưn; Hïghen ) vâ ch nghơa duy têm ch
quan (Beccli, Hium ).
+ Mùåt thûá hai trẫ lú
âi cêu hỗi: con ngûúâi cố khẫ nùng nhêån
thûác àûúåc thïë giúái hay khưng?
* Cấc nhâ triïët hổc duy vêåt cho rùçng, con ngûúâi cố khẫ nùng

nhêët, àng àùỉn nhêët ca triïët hổc lâ phûúng phấp biïån chûáng duy
vêåt. Phûúng phấp biïån chûáng duy vêåt àưëi lêåp vúái phûúng phấp siïu
hònh.
Phûúng phấp biïån chûáng vâ siïu hònh xët hiïån rêë
t súám, tûâ
thúâi cưí àẩi. Phûúng phấp biïån chûáng lâ phûúng phấp nhêån thûác sûå
vêåt vâ hiïån tûúång trong sûå liïn hïå, tấc àưång qua lẩi, vêån àưång vâ
phất triïín. Ngûúåc lẩi, phûúng phấp siïu hònh xem xết sûå vêåt, hiïån
tûúång trong sûå tấch rúâi, khưng vêån àưång vâ khưng phất triïín. Cåc
àêëu tranh giûäa phûúng phấp biïån chûáng vâ phûúng phấp siïu
hònh cng lâ mưåt nưåi dung cú bẫn ca lõch sûã triïët hổc.
Phûúng phấp biïån chûáng duy vêåt xët hiïån tûâ thúâi k cưí àẩi
(biïån chûáng duy vêåt thư sú, mưåc mẩc tûå phất). Chó àïën khi triïët
hổc Mấ
c ra àúâi, phûúng phấp nây múái thûåc sûå trúã thânh phûúng
phấp triïët hổc khoa hổc. Phûúng phấp nây gip cho con ngûúâi khẫ
nùng nhêån thûác mưåt cấch àng àùỉn, khấch quan vïì giúái tûå nhiïn,
xậ hưåi vâ tû duy vâ gip con ngûúâi àẩt àûúåc hiïåu quẫ trong hoẩt
àưång thûåc tiïỵn.
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 13
http://ebooks.vdcmedia.com
CÊU 2: Nhûäng nết cú bẫn ca triïët hổc ÊËn Àưå cưí àẩi xung quanh
cấc vêën àïì: khúãi ngun ca thïë giúái, con ngûúâi vâ nhêån thûác.
1. Vêën àïì khúãi ngun ca thïë giúái
Theo cấch phên chia truìn thưëng, triïët hổc ÊËn Àưå cưí àẩi cố
9 hïå thưëng thåc hai loẩi:
- Chđnh thưëng cố 6 hïå thưëng Mimânsâ, Vedânta, Sâmkhuya,
Yoga, Nyâya, Vaisêsika.

di chuín sang thên xấc khấc (ln hưìi).
Ngûúåc lẩi, mưåt sưë trûúâng phấi cố tđnh chêët duy vêåt cho rùçng,
linh hưìn hay tû tûúãng, thûác ca con ngûúâi àûúåc nẫy sinh tûâ vêåt
chêët vâ nố liïn quan àïën thïí xấc ca mưỵi con ngûúâi. Vêåt chêët sinh
ra thûác cng nhû gẩo nêëu thânh rûúåu (phấi Lưkâyata). thûác,
tû tûúãng con ngûúâi sệ mêët ài khi ngûúâi ta chïët.
Do cố nhûäng quan niïåm khấc nhau vïì con ngûúâi, nïn trong
cấc trûúâng phấi triïët hổc ÊËn Àưå c
ng cố nhûäng quan niïåm khấc
nhau vïì nghơa ca cåc sưëng vâ vai trô ca con ngûúâi trong thïë
giúái. Nhûng nhòn chung, triïët hổc ÊËn Àưå cưí àẩi (kïí cẫ cấc trûúâng
phấi duy vêåt) àïìu đt nhiïìu cố quan niïåm duy têm tưn giấo vïì
nhûäng vêën àïì trïn.
3. Vïì nhêån thûác
Nối àïën nhêån thûác, trûúác hïët phẫi nối àïën phếp biïån lån
ca phấi Nyâya, Vaisêsika, phếp biïån lån nây côn àûúåc gổi lâ
"ng àoẩn lån". Trong "ng àoẩn lån", àïí chûáng minh mưåt àiïìu
gò àố lâ chên thûåc hay giẫ dưëi, phẫi qua 5 bûúác sau: lå
n àïì, nhên
àïì, vđ d, suy àoấn, kïët lån. Thđ d c thïí nhû:
1. Àưìi cố lûãa chấy.
2. Vò àưìi bưëc khối.
3. Têët cẫ nhûäng cấi bưëc khối àïìu cố lûãa chấy, thđ
d bïëp lô.
4. Àưìi bưëc khối thò khưng thïí khưng cố lûãa chấy.
5. Do àố, àưìi cố lûãa chấy.
Trong triïët hổc ÊËn Àưå cưí àẩi cng cố nhûäng phấi àậ àïì cêåp
túái phếp biïån chûáng, têët nhiïn àố múái lâ phếp biïån chûáng mưåc mẩc,
tûå phất. Nhûäng nhâ triïët hổc cố tû tûúãng biïån chûáng cho rùçng, thïë
giúá

chđnh trõ — xậ hưåi, triïët hổc, tưn giấo phong ph vâ khưng ngûâng
àêëu tranh vúái nhau. Trong àố, cố hai trûúâng phấi lúán vâ cố ẫnh
hûúãng lêu dâi, àố lâ phấi Khưíng do Khưíng Tûã (551 - 479 trûúác
cưng ngun) sấng lêåp vâ phấi Lậo, do Lậo Tûã (khoẫng thïë k VI-V
trûúác cưng ngun) sấng lêåp.
Dûúái àêy lâ mưåt sưë vêën àïì ch ëu ca triïët hổc Trung Hoa
cưí àẩi:
1. Vêën àïì khúãi ngun ca thïë giúái vâ vêën àïì cú bẫn ca triïët
hổc
Trûúác hïët, triïë
t hổc Trung Hoa nối riïng vâ triïët hổc phûúng
Àưng nối chung đt bân àïën vêën àïì vïì giúái tûå nhiïn, nhûng khi kiïën
giẫi nhûäng vêën àïì xậ hưåi loâi ngûúâi, đt nhiïìu hổ cố àïì cêåp àïën vêën
àïì khúãi ngun ca thïë giúái, vêën àïì cú bẫn ca triïët hổc.
Lậo Tûã cho rùçng, khúãi ngun ca thïë giúái lâ "Àẩo". Àẩo" lâ
mưåt tïn gổi khiïn cûúäng, vò theo ưng "Àẩo" lâ cấi lúán nhêët, cấi
mưng lung múâ ẫo. Nhûng "Àẩo" cng lâ cấi cố trûúác vẩn vêåt, cấi
mâ mổi vêåt àûúåc sinh ra vâ àûúåc nhêåp vâo sau khi bõ hu diïåt.
"Àẩo" cng lâ cấi mâ mổ
i vêåt vâ cẫ con ngûúâi phẫi tn theo. Ưng
cho rùçng: "Ngûúâi theo quy låt ca àêët, àêët theo quy låt ca trúâi,
trúâi theo quy låt ca àẩo " vâ "àẩo theo quy låt ca tûå nhiïn".
Vúái Lậo Tûã, "Àẩo" cố tđnh duy vêåt, song trong àố, cố chûáa àûång
mêìm mưëng duy têm. Do vêåy, sau nây, mưåt sưë nhâ triïët hổc kïë tc
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 17
http://ebooks.vdcmedia.com
ưng àậ khai thấc ëu tưë duy têm nây vâ biïën "Àẩo" thânh cấi cố
tđnh chêët nhû mưåt tinh thêìn tuåt àưëi, cấi mâ con ngûúâi khưng thïí

Nhûng ngay trong nhûäng quan niïåm trïn cng đt nhiïìu cố biïíu
hiïån ca ëu tưë duy têm, nhêët lâ trong viïåc giẫi thđch vêën àïì "tđnh
ngûúâi". Trong cấc quan niïåm nây, "tđnh ngûúâi" àûúåc hiïíu lâ nhûäng
phêím chêët, nùng lûåc, thûác, tû tûúãng, Quan niïåm cố tđnh duy
têm cho rùçng, tđnh ngûúâi lâ cấi cố sùén (tđnh bẫn thiïån, tđnh bẫn ấc,
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
PTS. TRÛÚNG VÙN PHÛÚÁC (Ch biï n) 18
http://ebooks.vdcmedia.com
tđnh ngûúâi do trúâi ph ,). Cng cố nhâ triïët hổc cho rùçng tđnh
ngûúâi khưng thiïån, khưng ấc, vưën dơ gêìn nhau (giưëng nhau) vâ do
"têåp, nhiïỵm" mâ thânh thiïån hay ấc. Hổ cho rùçng cấi àấng súå
khưng phẫi lâ "mïånh trúâi", mâ lâ "nhên hoẩ".
Vêën àïì vai trô ca con ngûúâi àậ àûúåc cấc nhâ triïët hổc Trung
Hoa cưí àẩi àïì cêåp khấ nhiïìu. Àiïìu àùåc biïåt lûu úã àêy lâ, trong
nhûäng biïën àưíi sêu sùỉc ca àúâi sưëng xậ hưåi àûúng thúâi, mưåt sưë nhâ
triïët hổc àậ thêëy àûúåc vai trô to lúán ca con ngûúâi, ca nhên dên.
Nhû quan niïåm: "dên lâ gưë
c, xậ tùỉc lâ qu, vua quan lâ thûúâng",
hay "dên cố sûác mẩnh nhû nûúác, lêåt thuìn cng lâ dên ". Nhûng
do sûå phất triïín trò trïå ca xậ hưåi Trung Hoa vâ do hẩn chïë lõch sûã
ca chđnh cấc nhâ triïët hổc mâ cëi cng hêìu hïët hổ àïìu cố quan
niïåm vïì tđnh chêët àùèng cêëp, àõnh mïånh trong vêën àïì con ngûúâi.
3. Vêën àïì nhêån thûác
Triïët hổc Trung Hoa cưí àẩi đt bân àïën vêën àïì nhêån thûác giúái
tûå nhiïn, vâ nïëu cố thò nhêån thûác êëy cëi cng cng àïí quay vïì
nhêån thûác xậ hưåi (thđ d: vêën àïì "Àẩo" vâ nhêån thûác "Àa
åo" ca Lậo
Tûã, ). Khi bân nhiïìu àïën khẫ nùng nhêån thûác ca con ngûúâi,
Khưíng Tûã cho rùçng thấnh nhên khưng hổc cng biïët, qn tûã hổc

1. Cåc àêëu tranh giûäa ch nghơa duy vêåt vâ ch nghơa duy
têm trong triïët hổc cưí àẩi Hy Lẩp
- Àïmưcrit (460-370 TCN) lâ àẩi biïíu xët sùỉc nhêët ca ch
nghơa duy vêåt Hy Lẩp cưí àẩi. Ch nghơa duy vêåt ca Àïmưcrit lâ
thïë giúái quan ca bưå phêån giai cêëp ch nư dên ch tiïën bưå. Triïët
hổc ca Platưn (427-347 TCN) lâ ch nghơa duy têm khấch quan,
thïë giúái quan ca bưå phêån giai cêëp ch nư qu tưåc phẫn àưång.
- Vïì vêën àïì khúãi ngun ca thïë
giúái, Àïmưcrit coi ngun tûã
vâ khoẫng trưëng lâ cú súã àêìu tiïn ca thïë giúái, trong àố, ngun tûã
lâ hẩt vêåt chêët khưng thïí phên chia àûúåc ln vêån àưång. Nhûäng
ngun tûã àưìng nhêët vïì chêët lûúång, vư têån vïì sưë lûúång; khấc nhau
vïì hònh thûác, kđch thûúác, võ trđ vâ trêåt tûå. Nhiïìu ngun tûã kïët húåp
thânh vêåt thïí, khi vêåt thïí phên rậ lẩi trúã vïì ngun tûã. Ngun tûã
lâ tưìn tẩi, vò tûâ cấc ngun tûã sinh ra cấc sûå vêåt; khoẫng trưëng do
khưng sinh ra cấi gò cẫ, chó lâ khưng gian àïí cấc ngun tûã vêån
àưång, kïët húåp vâ phên rậ, cho nïn khoẫng trưëng khưng tưìn tẩi.
Ngûúåc lẩ
i, Platưn coi " niïåm" lâ tưìn tẩi chên thûåc vâ vơnh cûãu, côn
vêåt chêët lâ khưng tưìn tẩi. Trong quan hïå vúái cấc sûå vêåt cẫm tđnh,
" niïåm" vûâa lâ ngun nhên, vûâa lâ hònh mêỵu, mc àđch ca cấn
sûå vêåt cẫm tđnh.
- Vïì vêën àïì linh hưìn, Àïmưcrit coi linh hưìn àûúåc cêëu tẩo tûâ
mưåt loẩi ngun tûã àùåc biïåt - hònh cêìu, giưëng ngun tûã lûãa. Linh
hưìn khưng bêët tûã. Trấi lẩi, Platưn coi linh hưìn lâ bêët tûã, linh hưìn
bõ giam hậm trong thïí xấc vâ cố thïí nhêåp vâo thïí xấc khấc.
- Vïì vêën àïì nhêån thûác, Àïmưcrit coi cẫm giấc lâ ngìn gưëc
cu
ãa nhêån thûác. Song, tri thûác dûåa trïn cẫm giấc lâ tri thûác múâ tưëi.
Côn tri thûác dûåa trïn l tđnh cho chng ta tri thûác xấc thûåc, àẩt

cẫm giấc lâ cú súã ca nhêån thûác vâ ưng chưëng lẩi viïåc tấch rúâi nhêån
thûác cẫm tđnh vúái nhêån thûác l tđnh. Ưng cố nhiïìu àống gốp vïì
lưgic hổc. Ưng àậ àûa ra cấc quy låt cú bẫn ca lưgic hònh thûác.
Ngoâi ra, ưng cô
n cố nhûäng tû tûúãng qu bấu vïì mưëi quan hïå biïån
chûáng giûäa cấi chung vâ cấi riïng, giûäa quy nẩp vâ diïỵn dõch, v.v
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
PTS. TRÛÚNG VÙN PHÛÚÁC (Ch biï n) 22
http://ebooks.vdcmedia.com
CÊU 5: Cåc àêëu tranh giûäa ch nghòn duy vêåt vâ ch nghơa duy
têm tûâ thïë k XVII àïën thïë k XVIII thưng qua cấc triïët gia tiïu
biïíu nhû Bïcún, Hưëpbú, Àïcấctú, Xpinưda, Lưccú, Bếceli, Hium.
- Cåc àêëu tranh giûäa ch nghơa duy vêåt vâ ch nghơa duy
têm thïë k XVII, XVIII phẫn ấnh hoân cẫnh lõch sûã múái: thúâi k
phûúng thûác sẫn xët tû bẫn ch nghơa ra àúâi vâ phất triïín trong
lông xậ hưåi phong kiïën; mêu thỵn giai cêëp, àêëu tranh giai cêëp
ngây câng trúã nïn gay gùỉt, lâ thúâi k ca cấc cåc cấch mẩng tû
sẫn; khoa hổc (àùåc biïåt lâ cú hổc) àậ phất triïín. Lc nây, ch nghơa
duy vêåt lâ thïë giúái quan c
a giai cêëp tû sẫn, giai cêëp tiïën bưå, cấch
mẩng àêëu tranh mẩnh mệ vúái ch nghơa duy têm, tưn giấo - thïë
giúái quan ca giai cêëp qu tưåc phong kiïën, giai cêëp lẩc hêåu, phẫn
àưång.
- Ngûúâi cố cưng lao to lúán chưëng lẩi ch nghơa kinh viïån, khưi
phc vâ phất triïín truìn thưëng duy vêåt cưí àẩi trong thúâi k múái
lâ Bïcún.
+ Bïcún àậ coi ch nghơa kinh viïån lâ vư đch, chó lâ nhûäng lêåp
lån trûâu tûúång, khưng cố nưåi dung. Khoa hổc múái (phûúng phấp
lån ca khoa hổc tûå nhiïn thûåc nghiïåm) sệ àem lẩi cho con ngûúâi

"chên ly
á hai mùåt". Ưng phï phấn hổc thuët duy têm ca Àïcấctú
vïì " niïåm bêím sinh" vâ phất triïín cẫm giấc lån duy vêåt trong l
lån nhêån thûác. Ưng coi cẫm giấc, kinh nghiïåm lâ ngìn gưëc ca
mổi tri thûác, song ưng cng khưng coi nhể vai trô ca l tđnh.
- Nïëu nhû Bïcún, Hưëpxú chó ra phûúng phấp cú bẫn ca nhêån
thûác khoa hổc lâ phûúng phấp kinh nghiïåm, thûåc nghiïåm vïì giúái
tûå nhiïn, thò ngûúåc lẩi, Àïcấctú lẩi àïì cao vai trô ca l tđnh.
+ Triïët hổc ca Àïcấctú lâ nhõ ngun lån àiïín hònh, vò ưng
thûâa nhêån cố hai thûåc thïí àêìu tiïn cng tưìn tẩi, àưå
c lêåp vúái nhau:
thûåc thïí vêåt chêët cố quẫng tđnh, hònh thânh nïn thïë giúái vêåt chêët,
côn thûåc thïí tinh thêìn cố tû duy tẩo nïn thïë giúái tinh thêìn. Quan
àiïím àố biïíu hiïån rộ trong hổc thuët vïì thïí xấc vâ linh hưìn ca
con ngûúâi lâm cho triïët hổc ca Àïcấctú lêỵn lưån giûäa ch nghơa duy
vêåt vâ ch nghơa duy têm.
+ Ch nghơa duy vêåt ca Àïcấctú àûúåc thïí hiïån trong v tr
hổc, vêåt l hổc, sinh l hổc; ch nghơa duy têm thïí hiïån trong têm
l hổc, hổc thuët vïì tưìn tẩi, l lån nhêån thûác.
+ Cng nhû Bïcún, Àïcấctú àïì cao vai trô
ca tri thûác trong
viïåc thưëng trõ giúái tûå nhiïn, trong sûå hoân thiïån bẫn thên con
ngûúâi. Àïí àẩt àûúåc àiïìu àố, trûúác hïët phẫi hoâi nghi têët cẫ.
Àïcấctú àậ àûa ra mưåt ngun l duy têm nưíi tiïëng: "Tưi suy nghơ,
do àố tưi tưìn tẩi" vâ coi àêy lâ cú súã cho mổi tri thûác.
+ Phûúng phấp nhêån thûác ca Àïcấctú, vïì cú bẫn lâ phûúng
phấp phên tđch, duy l. Nố àôi hỗi úã tđnh rộ râng vâ khưng mêu
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
PTS. TRÛÚNG VÙN PHÛÚÁC (Ch biï n) 24

lâ nhûäng cẫm giấc ch quan dûåa trïn cú súã kïët húåp nhûäng chêët thûá
nhêët theo cấc cấ
ch khấc nhau.
- Bếccli àậ lúåi dng sûå dao àưång trïn ca Lưëccú àïí chưëng lẩi
ch nghơa duy vêåt, bẫo vïå ch nghơa duy têm, tưn giấo.
+ Dûåa trïn duy danh lån cûåc àoan ca Tưmất, Àacanh,
Bếccli àậ phï phấn thûåc thïí vêåt chêët ca ch nghơa duy vêåt, coi
àêy lâ mưåt sûå trûâu tûúång trưëng rưỵng, àêìy mêu thỵn, vò chó cố
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
Shared by Clubtaichinh.net - Website Chia se tai lieu mien phi
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN TRIÏËT HỔC MẤC - LÏNIN 25
http://ebooks.vdcmedia.com
nhûäng thåc tđnh riïng lễ ca sûå vêåt (tû tûúãng") lâ tưìn tẩi thưi, chûá
chng ta khưng thïí tri giấc àûúåc vêåt chêët nối chung. Con ngûúâi chó
tri giấc trûåc tiïëp àûúåc nhûäng "tû tûúãng" (cẫm giấc) ca mònh. Tûâ
àố Bếccli ài àïën kïët lån rùçng, sûå tưìn tẩi ca sûå vêåt lâ úã tđnh cố
thïí tri giấc àûúåc (tưìn tẩi cố nghơa lâ àûúåc tri giấc), sûå vêåt chùèng
qua chó lâ "phûác húåp" cấc cẫm giấc, cấc biïíu tûúång, cấc tû tûúãng
ca Tưi mâ thưi. Song, khi l giẫi vïì tđnh liïn tc trong sûå tưìn tẩi
ca sûå vêåt vâ àïí trấnh ch nghơa duy ngậ cûåc àoan, Bế
ccli àậ
chuín tûâ ch nghơa duy têm ch quan sang ch nghơa duy têm
khấch quan úã sûå thûâa nhêån sûå tưìn tẩi ca cấc "tinh thêìn khấc" vâ
cëi cng lâ "tinh thêìn vư hẩn" ca Thûúång àïë.
- Nïëu nhû bẫn chêët triïët hổc ca Bếccli lâ ch nghơa duy têm
ch quan thò triïët hổc ca Hium hûúáng ch nghơa duy têm ch
quan àố àïën bêët khẫ tri lån. Khi trẫ lúâi vêën àïì thïë giúái cố tưìn tẩi
hay khưng? Hium cho rùçng: "Tưi khưng biïët", vò chđnh con ngûúâi
khưng vûúåt ra khỗi giúái hẩn nhûäng cẫm giấc riïng ca mònh àïí
nhêån thûác nhûäng cấi gò bïn ngoâi mònh. Ưng côn coi kinh nghiïåm