BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TÁN THỊ MIÊN THẢO
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ VỐN
SỰ NGHIỆP CÓ TÍNH CHẤT ĐẦU TƯ TẠI
SỞ TÀI CHÍNH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
Chuyên ngành: Tài chính – ngân hàng
Mã số : 60.34.20
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH
Đà Nẵng – Năm 2015
Công trình được hoàn thành tại
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. NGUYỄN HÒA NHÂN
Xuất phát từ thực tiển đó, việc nghiên cứu công tác quản lý
vốn sự nghiêp có tính chất đầu tư nhằm hoàn thiện công tác quản lý
hết sức cần thiết. Do vậy, tác giả chọn đề tài “Hoàn thiện công tác
quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư tại Sở Tài chính thành phố
Đà Nẵng”cho luận văn tốt nghiệp cao học.
2. Mục tiêu nghiên cứu
Hệ thống hóa các lý luận về quản lý vốn sự nghiệp có tính
chất đầu tư từ ngân sách nhà nước; Phân tích thực trạng công tác
quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư xây dựng từ đó đánh giá
những kết quả và hạn chế và đề xuất các giải pháp để hoàn thiện
công tác quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư trên địa bàn
thành phố Đà Nẵng dưới góc độ của Sở tài chính.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: là những vấn đề lí luận về công
tác quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư và thực trạng
công tác quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư tại Sở Tài
chính thành phố Đà Nẵng
- Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu từ khâu lập dự toán
đến quyết toán nguồn vốn này dưới góc độ chủ thể quản lý là
Sở Tài chính giai đoạn 2009-2013
4. Phương pháp nghiên cứu
Trên nền tảng phương pháp luận duy vật biện chứng, duy vật
lịch sử, tác giả đề tài sử dụng các phương pháp tổng hợp, phân tích,
2
so sánh, đánh giá hoạt động quản lý vốn đầu tư trên địa bàn.
5. Về ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Qua nghiên cứu đã khái quát những ưu điểm, những hạn chế
của công tác quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư tại Sở Tài
1.1.1 . Khái niệm và nội dung của chi ngân sách nhà nước
Chi NSNN là quá trình phân phối, sử dụng quỹ NSNN cho
việc thực hiện các nhiệm vụ của Nhà nước. Thực chất của nó là việc
cung cấp các phương tiện tài chính cho các nhiệm vụ của Nhà nước.
Hệ thống ngân sách nhà nước: Hệ thống NSNN là tổng thể
các cấp ngân sách, giữa chúng có mối quan hệ hữu cơ với nhau đã
được xác định bởi sự thống nhất về cơ sở kinh tế - chính trị, bởi pháp
chế và các nguyên tắc tổ chức của Nhà nước. Ở nước ta, theo quy
định của Luật NSNN, hệ thống ngân sách ở nước ta bao gồm ngân
sách trung ương và ngân sách địa phương. Ngân sách địa phương
bao gồm ngân sách của đơn vị hành chính các cấp có Hội đồng nhân
dân và Uỷ ban nhân dân.
Các khoản chi trên được sử dụng từ hai nguồn chính là ngân
sách nhà nước cấp và nguồn thu phí, lệ phí, hoạt động kinh doanh
được trích để lại.
1.1.2. Vai trò và đặc điểm vốn sự nghiệp có tính chất đầu
tư xây dựng
a. Khái niệm
Vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư xây dựng là vốn từ ngân
sách cấp cho các đơn vị hành chính sự nghiệp để chi sửa chữa, cải
tạo, mở rộng nâng cấp cơ sở vật chất, duy tu bảo dưỡng công trình
cầu, đường … hiện có nhằm phục hồi và tăng giá trị của tài sản cố
định.
b. Vai trò của vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư xây dựng
Vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư xây dựng dùng để sửa
chữa, cải tạo, mở rộng, nâng cấp các cơ sở vật chất hiện có của các
4
cơ quan, đơn vị hành chính sự nghiệp, duy tu bảo dưỡng các công
5
quản lý đầu tư và xây dựng nói chung và được tiến hành theo đúng
trình tự đầu tư và xây dựng bao gồm 3 giai đoạn:
+ Chuẩn bị đầu tư
+ Thực hiện đầu tư
+ Kết thúc xây dựng, đưa công trình vào khai thác sử dụng
1.2.3. Chu trình quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu
tư
Tháng 7 năm trước năm kế hoạch, các Chủ đầu tư lập kế
hoạch nhu cầu vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư gửi Sở Tài chính
thẩm định. Sở Tài chính phối hợp Sở kế hoạch và Đầu tư dự kiến
kinh phí. Sau khi đã thống nhất với Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Tài
chính sẽ trình UBND thành phố nguồn kinh cần bố trí cho Chủ đầu
tư. UBND thành phố xem xét và lập phương án phân bổ vốn trình
HĐND thành phố quyết nghị. Sau đó UBND thành phố phân bổ và
quyết định giao kế hoạch vốn chi tiết để triển khai thực hiện. Trên cơ
sở kế hoạch vốn (tổng hợp) đã được UBND thành phố giao, Chủ đầu
tư sẽ tiến hành phân bổ chi tiết trình Sở Tài chính và UBND thành
phố phê duyệt danh mục chi tiết các công trình.
1.2.4. Công tác quản lý vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư
tại Sở Tài chính
a. Chức năng quản lý nhà nước của Sở Tài chính đối với
vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư
Để việc quản lý chi ngân sách nhà nước có hiệu quả cao cần
phải quan tâm các mặt sau:
- Quản lý chi phải gắn chặt với việc bố trí các khoản chi làm
cõ sở kiểm tra, kiểm soát
- Ðảm bảo yêu cầu tiết kiệm và hiệu quả
* Kiểm toán quyết toán dự án hoàn thành
* Thẩm tra quyết toán đối với dự án đã kiểm toán báo cáo
quyết toán
* Thẩm tra quyết toán đối với dự án không kiểm toán quyết
toán
* Phê duyệt quyết toán: Trình tự thẩm tra, phê duyệt quyết
toán dự án hoàn thành: theo 4 bước như sau:
Bước 1: Tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ báo cáo quyết toán.
7
Bước 2: Xác định hình thức tổ chức thẩm tra quyết toán.
Bước 3: Tổ chức thẩm tra quyết toán.
Bước 4: Tổng hợp báo cáo thẩm tra và trình cấp có thẩm
quyền phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án.
b3. Kiểm soát trong công tác quản lý vốn đầu tư thuộc
NSNN
- Kiểm soát trong quản lý
- Các loại hình kiểm soát
* Kiểm soát phát hiện
* Kiểm soát hành chính
* Kiểm soát kế toán
* Kiểm soát trước
* Kiểm soát hiện hành hay kiểm soát tác nghiệp
* Kiểm soát sau khi tác nghiệp
* Kiểm soát nội bộ
c. Tiêu chí đánh giá kết quả công tác quản lý vốn sự
nghiệp có tính chất đầu tư tại Sở Tài chính
c1. Đối với công tác lập kế hoạch và phân bổ vốn
c2. Đối với công tác thẩm tra quyết toán vốn đầu tư dự án
9
CHƯƠNG 2
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ VỐN SỰ NGHIỆP CÓ
TÍNH CHẤT ĐẦU TƯ THUỘC NGÂN SÁCH
THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
2.1. KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH ĐẦU TƯ TỪ NGÂN SÁCH
THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
2.1.1. Vài nét về thành phố Đà Nẵng
2.1.2. Khái quát tình hình đầu tư từ nguồn vốn sự nghiệp
có tính chất đầu tư của thành phố Đà Nẵng
Trong chi thường xuyên giai đoạn 2009-2013, tổng chi từ
nguồn vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư ngân sách thành phố là
551,547 tỷ đồng với khoảng 865 công trình, chiếm tỷ trọng không
lớn, chỉ chiếm một con số khiêm tốn trong khoảng 4% trong tổng
chi thường xuyên. Số lượng công trình và kinh phí đầu tư tăng
dần qua các năm, tuy nhiên tỷ lệ % chi phí đầu tư/tổng chi thường
xuyên có xu hướng giảm dần qua các năm. Trong đó các công
trình có tổng mức đầu tư từ 500 triệu trở lên chỉ chiếm khoảng
Về nội dung các quy định, thành phố ban hành Quyết định
quy định một số vấn đề về mua sắm quản lý đầu tư và xây dựng, cụ
thể như sau:
Phạm vi áp dụng: Quy định được áp dụng cho tất cả các dự án
do UBND thành phố quản lý và quyết định đầu tư và được đầu tư từ các
nguồn vốn:
- Ngân sách Nhà nước, vốn có nguồn gốc từ ngân sách nhà
nước và vốn sẽ được hoàn trả bằng ngân sách nhà nước.
Theo nội dung nghiên cứu của luận văn là quản lý vốn sự
nghiệp có tính chất đầu tư, trên cơ sở các hình thức quản lý được áp
dụng, các đơn vị tiến hành thực hiện nhiệm vụ của mình theo từng
nội dung cụ thể như sau:
a. Đối với công tác lập kế hoạch và phân bổ vốn
b. Đối với công tác quản lý cấp phát, thanh toán vốn sự
nghiệp có tính chất đầu tư: Công tác này do Kho bạc Nhà nước
triển khai thực hiện
c. Đối với công tác quyết toán vốn đầu tư theo niên độ ngân
sách
11
d. Đối với công tác lập quyết toán và thẩm tra, phê duyệt
quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành
đ. Đánh giá chung về ưu, nhược điểm của các quy định
- Ưu điểm:
Các quy định đã góp phần cụ thể hoá những nội dung quy
định của Chính phủ và các Bộ ngành của Trung ương. Phân công,
phân cấp nhiệm vụ rõ ràng, cụ thể cho từng cá nhân, đơn vị. Có tác
dụng tích cực trong việc giúp UBND thành phố kiểm soát nguồn vốn
trong từng thời điểm.
b. Công tác kiểm soát quyết toán vốn sự nghiệp có tính
chất đầu tư theo niên độ ngân sách, có hai trường hợp xảy ra
- Các Chủ đầu tư trực tiếp chủ nhiệm điều hành dự án: Theo
quy định của Bộ Tài chính thì hàng năm Chủ đầu tư có trách nhiệm
lập báo cáo quyết toán vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư cùng với
báo cáo tình hình quản lý sử dụng kinh phí theo quy định của chế độ
kế toán của đơn vị hành chính sự nghiệp theo Quyết định
19/2006/QĐ-BTC
- Các công trình do Ban quản lý chuyên ngành thực hiện:
Theo quy định của Bộ Tài chính thì hàng năm đầu tư, Ban QLDA có
trách nhiệm lập báo cáo quyết toán vốn đầu tư hàng năm theo quy
định của chế độ kế toán đơn vị Chủ đầu tư ban hành kèm theo Quyết
định số 214/2000/QĐ-BTC ngày 28/12/2000 của Bộ trưởng Bộ Tài
chính
- Công tác kiểm soát trong tổng hợp, thẩm định quyết toán
vốn đầu tư theo niên độ ngân sách tại Sở Tài chính: Thực hiện theo
hướng dẫn chung của Bộ Tài chính tại Quyết định 19/2006/QĐ-BTC
về quy định chế độ kế toán của đơn vị hành chính sự nghiệp và các
Thông tư 59/2003/TT-BTC và số 210/2010/TT-BTC ngày
20/12/2010 về Hướng dẫn lập, thẩm định báo cáo quyết toán VĐT
xây dựng cơ bản thuộc nguồn vốn NSNN theo niên độ ngân sách
hàng năm.
Để thực hiện nhiệm vụ này, Sở Tài chính thành phố Đà Nẵng
đã giao trách nhiệm cho Phòng Tài chính Hành chính sự nghiệp
thuộc Sở là bộ phận trực tiếp thực hiện công tác thẩm tra quyết toán
theo niên độ ngân sách.
13
Về nội dung thẩm tra quyết toán vốn đầu tư theo niên độ
14
KBNN. Tổng hợp hồ sơ quyết toán gửi Sở Tài chính thẩm tra, phê
duyệt quyết toán.
Công tác kiểm soát trong thẩm tra, phê duyệt quyết toán vốn
đầu tư dự án hoàn thành tại Sở Tài chính và UBND thành phố: Thực
hiện hướng dẫn của Bộ Tài chính toàn bộ công tác thẩm tra quyết
toán vốn đầu tư dự án hoàn thành thuộc nguồn vốn Ngân sách thành
phố được UBND thành phố giao trách nhiệm cho Sở Tài chính thực
hiện. Để thực hiện nhiệm vụ này, Sở Tài chính thành phố Đà Nẵng
đã giao trách nhiệm cho Phòng Tài chính Đầu tư thuộc Sở là bộ phận
trực tiếp thực hiện công tác thẩm tra quyết toán vốn đầu tư dự án
hoàn thành. Thực hiện theo đúng nội dung quy định của Bộ Tài
chính tại các Thông tư số 19/2011/TT-BTC đồng thời quy trình thẩm
tra quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành thực hiện theo đúng quy
định của Bộ trưởng Bộ Tài chính tại Quyết định số 168/2003/QĐ-
BTC ngày 07/10/2003.
Kết quả: Thông qua công tác này để xác định chính xác toàn
bộ chi phí hợp pháp đã thực hiện, qua đó đánh giá kết quả quá trình
đầu tư, xác định năng lực sản xuất, giá trị tài sản mới tăng thêm do
đầu tư mang lại; xác định rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, các nhà
thầu, cơ quan cấp vốn, cho vay, kiểm soát thanh toán, các cơ quan
quản lý nhà nước có liên quan; đồng thời qua đó rút kinh nghiệm
nhằm không ngừng hoàn thiện cơ chế chính sách của nhà nước, nâng
cao hiệu quả trong công tác quản lý vốn đầu tư.
Hạn chế: Chưa chủ động hướng dẫn cụ thể các Ban quản lý,
Chủ đầu tư trong công tác kiểm soát của mình nên các hồ sơ nộp lên
Sở Tài chính thẩm tra còn nhiều sai sót. Số lượng công trình thẩm tra
Chủ đầu tư, Ban quản lý nộp Sở Tài chính thường tập trung nhiều
trình, có sự phối hợp giữa các đơn vị đảm bảo cơ cấu vốn phân bổ
hợp lý và đúng mục tiêu. Công tác quyết toán vốn sự nghiệp có tính
chất đầu tư theo niên độ ngân sách được thực hiện đảm bảo chặt chẽ,
đối chiếu khớp đúng với KBNN. Công tác quyết toán vốn đầu tư dự
án hoàn thành thực hiện thông qua tổ 1 cửa tạo thuận lợi cho giải
quyết công việc.
16
2.3.2 Những hạn chế và nguyên nhân
* Về cơ chế chính sách
Công tác quản lý sự nghiệp có tính chất đầu tư hiện nay
được điều chỉnh bởi rất nhiều các văn bản của Trung ương và địa
phương, tuy nhiên các văn bản lại có nhiều điểm chưa thống nhất,
mâu thuẫn giữa các văn bản pháp luật có liên quan. Nhiều văn bản
thường xuyên thay đổi trong thời gian ngắn làm cho việc triển khai
thực hiện bị động, lúng túng.
* Về công tác lập kế hoạch vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư:
Công tác bố trí kế hoạch vốn chưa khoa học và chưa sát với
tình hình thực tế. Việc điều chỉnh kế hoạch vốn nhiều lần trong năm
phát sinh nhiều công việc sự vụ và khó khăn trong công tác tổng hợp,
báo cáo. Chưa có các biệp pháp buộc các Chủ đầu tư, Ban quản lý
triển khai dự án ngay từ đầu năm
* Về công tác quyết toán vốn đầu tư theo niên độ ngân sách
Chưa có biện pháp đôn đốc, xử lý nghiêm đối với các chủ
đầu tư, ban quản lý lập không đầy đủ các biểu mẫu như quy định
hoặc không nộp báo cáo đúng thời gian yêu cầu. Một số biểu mẫu
trong chương trình quản lý Tabmis chưa đúng theo quy định tại các
THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ VỐN SỰ NGHIỆP CÓ TÍNH
CHẤT ĐẦU TƯ THUỘC NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ ĐÀ
NẴNG
3.1.1. Căn cứ về chủ trương chính sách của Đảng, Nhà
nước về cải cách ngân sách Nhà nước
3.1.2. Định hướng chiến lược đến năm 2020 của thành
phố Đà Nẵng
Xây dựng thành phố Đà Nẵng trở thành trung tâm kinh tế -
xã hội lớn của miền Trung. Làm tốt công tác quy hoạch tổng thể phát
triển thành phố Đà Nẵng. Chỉ đạo thực hiện tốt các cơ chế, chính
sách hiện hành. Cải cách công tác kiểm soát chi vốn XDCB, vốn sự
nghiệp có tính chất đầu tư. Tăng cường cải cách thủ tục hành chính
trong công tác kiểm soát chi. Đảm bảo đơn giản, rõ ràng, minh bạch
về hồ sơ, chứng từ, nội dung kiểm soát. Hiện đại hóa công tác kiểm
soát chi của hệ thống KBNN. Tăng cường công tác hướng dẫn kịp
thời đối với những thay đổi, bổ sung của hệ thống mục lục NSNN.
Phát triển nguồn nhân lực đảm bảo số lượng, chất lượng và cơ cấu
hợp lý.
3.2. GIẢI PHÁP ĐỂ HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ
VỐN SỰ NGHIỆP CÓ TÍNH CHẤT ĐẦU TƯ THUỘC NGÂN
SÁCH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
3.2.1. Nâng cao chất lượng công tác lập kế hoạch vốn
Nâng cao hiệu quả lập kế hoạch và phân bổ vốn. Thực hiện
phân bổ kế hoạch vốn sự nghiệp có tính chất đầu tư sát với nhu cầu
thực tế nhằm đảm bảo sử dụng hiệu quả nguồn vốn đã bố trí. Phối
hợp chặt chẽ với các cơ quan chuyên ngành thường xuyên kiểm tra,
19
đôn đốc, chỉ đạo các Chủ đầu tư, Ban quản lý chủ động thực hiện các
20
thẩm tra khối lượng và chế độ tài chính đầu tư cần thực hiện
+ Đối với công tác thẩm tra khối lượng quyết toán: Với quy
trình mới cho phép kiểm soát, xác định được khối lượng quyết toán
công trình phù hợp với thực tế, nhưng việc xác định khối lượng cần
có đầy đủ cơ sở khoa học.
+ Công tác thẩm tra các chế độ tài chính đầu tư: Cần đi sâu
kiểm soát thẩm tra các nội dung báo cáo quyết toán vốn đầu tư như
công nợ, trình tự pháp lý, chế độ, chính sách.
+ Cần có chế độ trích thưởng trên giá trị xuất toán sau khi
thẩm tra của các dự án, công trình
+ Tăng thêm thời gian thẩm tra của cán bộ kỹ thuật trên cơ sở
giảm tương ứng thời gian của cán bộ tài chính.
- Cần nghiên cứu để rút ngắn hơn nữa quy trình thẩm tra,
quyết toán vốn đầu tư để đảm bảo công tác thanh toán vốn được kịp
thời hơn nhằm tháo gỡ khó khăn về vốn cho các đơn vị thi công
- Tăng thêm thời gian thẩm tra của cán bộ kỹ thuật, giảm
tương ứng thời gian của cán bộ tài chính nhằm nâng cao chất lượng
và hiệu quả công tác thẩm tra.
3.2.3. Cải tiến công tác cán bộ trong quản lý dự án
- Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý vốn đầu tư
- Nghiêm túc thực hiện chỉ thị của Trung ương đối với công
tác luân chuyển cán bộ theo định kỳ, nhằm không ngừng đổi mới
môi trường làm việc, khuyến khích tư duy sáng tạo nhằm vận dụng
và đổi mới công tác quản lý vốn đầu tư trên địa bàn.
3.3. KIẾN NGHỊ
3.3.1. Đối với KBNN Đà Nẵng
Cần tăng cường vai trò, trách nhiệm trong công tác tổng hợp
dự án thuộc đối tượng phải kiểm toán (nếu có). Kiểm soát thực hiện
những việc sau khi quyết toán dự án hoàn thành.Tăng cường vai trò,
trách nhiệm của chủ đầu tư trong công tác quản lý điều hành theo
chức năng nhiệm vụ được giao. Bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn
cho cán bộ của các Chủ đầu tư.
3.3.3. Đối với các cơ quan chức năng có liên quan
* Đối với Chính phủ và Bộ Tài chính
22
- Chính phủ giao Bộ Tài chính và các cơ quan xây dựng
chuyên ngành có nghiên cứu để ban hành các quy định cho sát với
tình hình thực tế
- Bộ Tài chính cần sớm có nghiên cứu để trình Chính phủ về
các nội dung quy định trong công tác quyết toán vốn đầu tư theo niên
độ ngân sách để đảm bảo gắn kết được các nội dung công việc giữa
quyết toán vốn đầu tư theo niên độ ngân sách và quyết toán vốn đầu
tư dự án hoàn thành.
- Bộ Tài chính cần sớm ban hành và hướng dẫn về nội dung
và quy trình thống nhất trong kiểm soát thanh, quyết toán vốn sự
nghiệp có tính chất đầu tư theo định hướng
- Đồng bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về thủ tục
hành chính trong lĩnh vực tài chính
- Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực tài
chính
* Đối với UBND thành phố Đà Nẵng
- Cần quy định cơ quan thẩm định kế hoạch đấu thầu cũng
như kết quả đấu thầu cho các công trình được đầu tư từ nguồn vốn sự
nghiệp.
- Nâng cao năng lực, chất lượng hoạt động của công tác
toán vốn đầu xây dựng cơ bản theo niên độ ngân sách tại cơ quan Tài
chính các cấp.
Đồng thời, đề tài cũng đưa ra các kiến nghị với KBNN Đà
Nẵng, Chủ đầu tư, Ban quản lý, UBND thành phố và các cơ quan
chức năng có liên quan để thực hiện giải pháp.