Học viên: Lê Văn La
MSHV: CH1201039
SÁU NÓN TƯ DUY
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
Tháng 04/ 2013
Nội dung

Chương 1: Giới thiệu

Chương 2: Cách tiến hành tư duy “Sáu nón”

Chương 3: Cách sử dụng những chiếc nón
tư duy

Chương 4: Ứng dụng trong công nghệ
thông tin

Chương 5: Kết luận
Chương 1 – GIỚI THIỆU
1.1 Thế nào là “Sáu nón tư duy”?
Sáu chiếc nón tư duy do Tiến sĩ tâm lý và y khoa, Edward de Bono, người
Malta sáng tạo. Sáu chiếc nón với sáu màu sắc khác nhau là : Trắng, đỏ,
đen, vàng, xanh lá cây, xanh dương. Tương ứng với sáu màu sắc mang
tính chất biểu tượng, mỗi chiếc nón đề cập đến một khía cạnh trong quá
trình suy nghĩ của chúng ta.
Các đặc tính cuả sáu nón tư duy:

Nón trắng: Tượng trưng cho sự trong trắng trinh nguyên, thuần tuý là các
con số và sự kiện, là thông tin

Nón đỏ: Tượng trưng cho cảm xúc, tình cảm, linh cảm trực giác

Bước 2:
Nón xanh lá cây: Tạo ra các ý kiến làm sao để giải quyết. Các sáng tạo,
các cách thức khác nhau, các kế hoạch, những sự thay đổi.

Buớc 3:
Đánh giá các giá trị của các ý kiến trong nón xanh lá cây.
Viết ra danh mục các lợi ích dùng nón vàng.
Viết các đánh giá, và các lưu ý trong nón đen.

Bước 4:
Nón đỏ : Đưa ra các phản ứng, trực giác tự nhiên và các cảm giác.
Nón này cho phép mọi người đưa ra những suy nghĩ, trực cảm mà không
cần bào chữa.
Chương 2 – CÁCH TIẾN HÀNH TƯ DUY SÁU
NÓN

Bước 5:
Nón xanh lam : Tổng kết và kết thúc buổi làm việc
Nón này là sự nhìn lại các bước trên hoặc là quá trình điều khiển. Nó
sẽ không nhìn đến đối tượng mà là nghĩ về đối tượng.
Tùy theo từng trường hợp mà chúng ta sử dụng nón nào trước.
Nhưng quan trọng là người quyết định chọn nón là người trưởng
nhóm hay người điều hành cuộc họp và mọi người nhất định phải
đội nón đã được chọn, không thể nói “Tôi muốn đội nón đen” trong
khi mọi người đang đội nón vàng. Và khi đã đội nón, mọi người sẽ
đưa ra ý kiến của mình theo đúng màu nón đang đội, người trưởng
nhóm hay người điều hành cuộc họp sẽ quy định thời gian cho mỗi
màu của nón: 2 phút, 5 phút hay thậm chí một buổi họp chỉ đội một
nón.
Chương 2 – CÁCH TIẾN HÀNH TƯ DUY SÁU

phải đưa ra ý kiến về vấn đề đang thảo luận, chứ không phải những cảm xúc không liên quan
Chương 3 – CÁCH SỬ DỤNG NHỮNG
CHIẾC NÓN
3.3 Nón đen :

Nón đen thể hiện sự bi quan, phản đối, tiêu cực. Vậy thì sao chúng
ta lại cần đến nón này? Bởi vì đây là một nón cực kỳ quan trọng.
Có những điều xảy ra không giống như chúng ta biết. Có những
điều chúng ta mong đợi lại không xảy đến. Chúng ta cần chỉ ra
những khó khăn và khúc mắc. Làm sao chúng ta tiến hành mọi việc
mà không trái pháp luật,vẫn duy trì được những giá trị và quan
điểm đạo đức của chúng ta? Không bất cứ quyết định nào được đưa
ra mà không có những nhận định về khả năng thất bại, thua lỗ.

Vì vậy, chúng ta phải đội nón đen để cùng thảo luận về những rủi
ro có thể gặp phải. Chúng ta sẽ cùng nhau suy xét một cách cẩn
trọng, giúp ta tránh được những vấn đề như phạm pháp, nguy
hiểm, thua lỗ, gây ô nhiểm hay các vấn đề bất lợi khác.
Chương 3 – CÁCH SỬ DỤNG NHỮNG
CHIẾC NÓN
3.4 Nón vàng :

Màu vàng là màu của mặt trời. Vì thế đội nón vàng là lúc chúng ta thể hiện lối tư
duy tích cực nắm bắt cơ hội tích cực. Có những ý tưởng thoạt đầu chẳng có gì thú
vị thì sau khi được xem xét theo quan điểm nón vàng lại bộc lộ nhiều ưu điểm.
Ngay cả những ý tưởng tưởng như chẳng có gì hấp dẫn, nếu chúng ta chịu khó bỏ
thời gian để xem xét chúng, chúng ta có thể nhận thấy chúng có những giá trị
nhất định.

Lối tư duy nón vàng bao trùm toàn bộ những xét đoán chắc chắn. Và người sử

lam sẽ là nón kiểm soát những nón khác, tổ chức cho lối tư duy của chúng
ta có hệ thống. Người trưởng nhóm hay người điều hành cuộc họp có thể đội
nón xanh lam suốt buổi họp để điều khiển tổ chức, vạch lối tư duy, bảo đảm
luật chơi luôn được tôn trọng: “Tôi sử dụng nón xanh lam và gợi ý rằng đã
đến lúc chúng ta nên sử dụng nón đỏ tư duy để làm cho bầu không khí đỡ
căng thẳng”. Những người khác cũng nên đội nón xanh lam này là người
viết kịch bản, đạo diễn, huấn luyện viên, vân vân. Họ đội nón này và điêu
khiển tư duy cũng như nhìn nhận sự tiến bộ của diễn viên, vận động viên…

Nón xanh lam nên được sử dụng đặc biệt là để xác định trọng tâm. Lối tư
duy nón xanh lam nên được sử dụng như lối tư duy dẫn đường cho bất cứ lối
tư duy nào khác nhằm đạt được trọng tâm này.
Chương 3 – CÁCH SỬ DỤNG NHỮNG
CHIẾC NÓN
Phương pháp tư duy “sáu nón” đã được sử dụng rất phổ biến trên
rất nhiều lĩnh vực, vậy đối với lĩnh vực công nghệ thông tin của
chúng ta thì sao? Sau đây là một ví dụ cho ứng dụng phương pháp
tư duy “sáu nón” vào quy trình thực hiện một dự án phần mềm.

Quá trình của một dự án phần mềm sẽ là :

Nhận mô tả yêu cầu từ khách hàng

Thiết kế

Lập trình

Kiểm chứng phần mềm, sửa lỗi

Hoàn tất dự án.

nón vàng để tìm ra những ưu điểm của dự án, những mặt nên phát huy và cuối cùng sẽ
đội nón trắng để tổng hợp thông tin từ công việc kiểm chứng phần mềm.

Đối với giai đoạn cuối cùng là hoàn tất và bàn giao phần mềm: mọi người sẽ cùng đội
nón trắng để thuật lại những gì mình đã làm được, đạt được, những gì chưa làm được.
Rồi trưởng nhóm cho họ đội nón màu đỏ để biết cảm nhận của họ sau khi hoàn tất dự
án, tìm hiểu nguyện vọng và dự định của họ sau khi hoàn thành dự án.
Chương 4 – ỨNG DỤNG TRONG CNTT
Phương pháp tư duy sáu nón thật sự là một phương pháp tư duy
hiệu quả, nó giúp ta tiết kiệm được rất nhiều thời gian, tăng năng
suất (vì tập trung vấn đề vào một hướng), đồng thời nó cũng loại
trừ vấn đề tự tôn, tránh được việc tranh cãi vô ích, sự rối loạn tư
tưởng. Từ đó chúng ta sẽ nhanh chóng đi đến kết luận trong sự
đồng nhất và sẽ tiết kiệm được rất nhiều chi phí từ việc rút ngắn
thời gian họp hành, thảo luận.
Ưu điểm của phương pháp này là:

Hiệu quả tức thời

Dễ học, sử dụng, và thực hiện

Không phụ thuộc vào người khác

Điều chỉnh thói quen mà không tấn công

Tăng cường sức mạnh

Khuyến khích hợp tác

Tăng cường chất lượng tư duy

[4]
http://advice.vietnamworks.com/vi/career/bi-quyet
-thang-tien/6-thinking-hats-tu-duy-sang-tao-mo-lo
i-thanh-cong.html

[5]
http://tailieu.vn/xem-tai-lieu/bai-gioi-thieu-6-chi
ec-mu-tu-duy.210966.html

[6] www.cafesangtao.com.
TÀI LIỆU THAM KHẢO