sở giáo dục và đào tạo hà nội
phòng giáo dục & đào tạo Quốc oai
hồ sơ dự thi
dạy học theo chủ đề tích hợp
1. tên chủ đề chủ đề :
vận dụng kiến thức toán 6 về
" phép chia hết và phép chia có d "
trong thực tế
2. môn học chính của chủ đề : Môn toán
3. môn học đợc tích hợp : Lịch sử , giáo dục công dân
Năm học 2014 - 2015
1
Phụ lục I
phiÕu th«ng tin vÒ gi¸o viªn dù thi
- Sở giáo dục và đào tạo thành phố Hà Nội
- Phòng giáo dục và đào tạo Huyện Quốc Oai .
- Trường THCS Thị Trấn Quốc Oai .
Địa chỉ :
Tổ dân phố Du Nghệ - Thị Trấn Quốc Oai - Huyện Quốc Oai - Hà Nội
Điện thoại : 04 . 33. 843346 Email :
- Thông tin về giáo viên :
1. Họ và tên : Đào Thị Trinh
Ngày sinh : 04 - 01 - 1961 Chuyên môn : Toán
Điện thoại : 0982.492.724
2. Họ và tên : Trần Anh Tuấn
ca Bỏc H ; i tng Vừ Nguyờn Giỏp , ngy nh giỏo Vit Nam ; ngy khai
trng ; ngy chin thng in biờn PhT ú phn u hc tp phỏt huy
truyn thng ca th h trc cng nh dõn tc Vit Nam .
3
- Kết hợp lồng các môn Lịch sử , Giáo Dục Công Dân … để giáo dục truyền
thống , đạo đức cho học sinh
- Vận dụng tính toán các khối lượng hàng hóa, sản phẩm cần sử dụng hợp lý,
nhanh chóng trong cuộc sống để từ đó say mê học tập hơn.
- Học sinh có khả năng giải quyết các tình huống thực tế liên quan đến dạng
toán chia hết và phép chia có dư.
V . Thiết bị dạy học
• Giấy trắng khổ A4 , đồ dùng dạy học bộ môn Toán
• Video và ảnh tư liệu lịch sử về Hồ Chí Minh , Đại Tướng Võ Nguyên Giáp ,
chiến thắng Điện Biên Phủ …….
• Học sinh chuẩn bị tài liệu : Sgk ; vở ; bút viết ; bút dạ ; thước kẻ
VI . Hoạt động dạy và tiến trình dạy học
1) Hình thức tổ chức : - Hoạt động theo nhóm thông qua hướng dẫn giáo viên
- Dạy trên lớp 6F thông qua bài dạy cụ thể sau đó học sinh vận dụng để giải bài
toán thực tế cuộc sống .
- Thông qua hình ảnh minh hoạ và video để giáo dục học sinh .
- Dạy theo chuyên đề tích hợp liên môn Lịch sử , GDCD …và thực tế .
2) Ph ương pháp dạy học :
- Phương pháp nêu vấn đề và giải quyết vấn đề.
3) Các hoạt động dạy học
• Kiểm tra bài cũ
- HS1: Năm như thế nào là năm nhuận – 1 năm nhuận có bao nhiêu ngày ;
1 năm không nhuận có bao nhiêu ngày ; sau bao nhiêu năm lại có 1 năm nhuận?
- HS2 : 1 tuần lễ có bao nhiêu ngày. Năm nhuận có nhiều nhất bao nhiêu tuần ;
năm không nhuận có nhiều nhất bao nhiêu tuần?
- HS3: Một năm có bao nhiêu tháng ; những tháng nào có 31 ngày ; 30 ngày.
Bài giải
• Ta có : 365 = 7 . 52 + 1
366 = 7 . 52 + 2
• Như vậy ta thấy 1 năm có 52 tuần và còn thêm 1 hoặc 2 ngày.
• Trong 52 tuần này có 52 ngày chủ nhật.
• Trong 1 hoặc 2 ngày lẻ còn lại có không quá 1 ngày chủ nhật.
• Vậy 1 năm có không quá 53 ngày chủ nhật.
5
Ví dụ: Năm 1978 có chủ nhật đầu tiên rơi vào ngày 1 tháng 1 chủ nhật cuối
cùng trong năm là ngày 31/12 nên năm đó có 53 ngày chủ nhật.
Vậy trong 1 năm có nhiều nhất 53 ngày chủ nhật và ít nhất 52 ngày chủ nhật.
• Nếu 1 tháng có 5 ngày chủ nhật thì CN đầu tiên của tháng đó chỉ có thể là :
ngày 1, ngày 2 hoặc ngày 3. Tương ứng ngày chủ nhật cuối cùng của tháng
là : ngày 29, ngày 30 hoặc ngày 31.
• Lúc đó ngày chủ nhật đầu tiên của tháng sau sớm nhất là ngày 5.
Do đó tháng sau không thể có 5 ngày chủ nhật.
• Nên 2 tháng kề nhau không thể cùng có 5 ngày chủ nhật.
• Vậy số tháng của 1 năm có 5 ngày chủ nhật không thể vượt quá 12: 2 = 6
(chỉ có thể nhỏ hơn hoặc bằng 6).
• Ta chứng minh không thể có 6 tháng trong 1 năm mà mỗi tháng có 5 ngày
chủ nhật.
• Giả sử xảy ra điều ngược lại khi đó các tháng có 5 ngày chủ nhật phải rơi
vào hoặc là tháng chẵn 2; 4; 6; 8; 10; 12 hoặc là tháng lẻ 1; 3; 5; 7; 9; 11.
• Nếu tháng 2 có 5 ngày chủ nhật thì tháng 2 là tháng của năm nhuận
(có 29 ngày) và các ngày chủ nhật là các ngày 1 tháng 2 ; ngày 8 tháng 2;
ngày 15/2 ; ngày 22/2 và ngày 29/2.
• Khi đó chủ nhật đầu tiên tháng 3 là ngày 7.
• Chủ nhật cuối cùng tháng 3 là ngày 28.
Chủ nhật đầu tiên tháng 4 là ngày 4.
Tháng 4 không thể có 5 ngày chủ nhật.
ngày ( vì trong 5 năm đó có 1 năm nhuận ).
Mà 1826 = 7 . 260 + 6
Nên 1826 chia cho 7 dư 6.
Vậy ngày 19/11/1999 là ngày thứ sáu và ngày 20/11/1999 là ngày thứ bảy.
• Từ ngày 20/11/1994 đến ngày 19/11/2014 là 20 năm.
Có 20: 4 = 5 năm nhuận nên trong 20 năm đó có
20 . 365 + 5 = 7305 ngày
Mà 7305 = 7 . 1043 + 4
7305 ngày gồm 1043 tuần lẻ 4 ngày
Do đó ngày 19/11/2014 là thứ tư.
Ngày 20/11/2014 là ngày thứ năm.
7
Từ ngày 26 đến 30/8/1957, tại Thủ đô Vacsava, Hội nghị FISE có 57 nước tham dự,
trong đó có Công đoàn giáo dục Việt Nam, quyết định lấy ngày 20 tháng 11 làm ngày
Quốc tế Hiến chương các nhà giáo.Lần đầu tiên ngày "Quốc tế Hiến chương các nhà
giáo" được tổ chức trên toàn miền Bắc nước ta vào ngày 20/11/1958. Những năm sau
đó, ngày lễ 20/11 còn được tổ chức tại các vùng giải phóng ở miền Nam.Theo đề nghị
của ngành Giáo dục, ngày 28/9/1982 Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã ban
hành Quyết định số 167 - HĐBT về ngày Nhà giáo Việt Nam. Trong đó có điều khoản
quy định, lấy ngày 20/11 là ngày Nhà giáo Việt Nam.
Ngày 20/11/1982, là lễ kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam đầu tiên được tiến hành
trọng thể trong cả nước ta. Từ đó dến nay, đây là ngày truyền thống của ngành giáo dục
để tôn vinh những người làm công tác trồng người.
Bài toán 5
Đại tướng Võ Nguyên Giáp sinh ngày 25 tháng 8 năm 1911 vào ngày thứ sáu .Hỏi
kỷ niệm lần thứ 105 ngày sinh : 25 tháng 8 năm 2016 là ngày thứ mấy trong tuần ?
Bài giải
Từ ngày ngày 25 tháng 8 năm 1911 đến ngày 25 tháng 8 năm 2016 là 105 năm
trong đó có : 105 : 4 = 26 dư 1 . Do đó có 26 năm nhuận.
Khoảng thời gian đó có : 365 . 105 + 26 = 38351 ngày
Vậy ngày 19/5/2015 là thứ ba.
9
Hồ Chí Minh
(19 tháng 5 năm 1890 – 2 tháng 9 năm 1969 )
Cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh là một cuộc đời
trong sáng cao đẹp của một người cộng sản vĩ
đại, một anh hùng dân tộc kiệt xuất, một chiến
sĩ quốc tế lỗi lạc, đã đấu tranh không mệt mỏi
và hiến dâng cả đời mình cho Tổ quốc, cho
nhân dân, vì lý tưởng cộng sản, vì độc lập, tự
do của các dân tộc bị áp bức, vì hòa bình và
công lý trên thế giới.Năm 1987, tại kỳ họp lần
thứ 24, Tổ chức Giáo dục - Văn hóa - Khoa
học của Liên hiệp quốc (UNESCO) đã ra Nghị
quyết tôn vinh Hồ Chí Minh là “Anh hùng giải
phóng dân tộc Việt Nam và nhà văn hóa kiệt
xuất”
Bài toán 7
Kỷ niệm ngày giải phóng Thủ Đô : 10/ 10/ 2014 là ngày thứ sáu .
Tính xem ngày 10/ 10/ 1954 là ngày thứ mấy của tuần ?
Bài giải
Từ ngày 10/10/2014 cách ngày 10/10/1954 là 60 năm.
Trong đó có 60 : 4 = 15 năm nhuận.
Số ngày tương ứng là: 60 x 365 + 15 = 21915 (ngày)
Mà : 21915 = 7 . 3130 + 5
60 năm đó có 3130 tuần lẻ 5 ngày. Vậy ngày 10/10/1954 là ngày chủ nhật.
10
Ngày 10/10/1954 ghi mốc
son trong lịch sử của cả nước
nói chung và của Thủ đô Hà
sản Việt Nam
11
Bài toán 9
Ngày khai giảng 5/9/2014 là ngày thứ sáu trong tuần.
Hỏi ngày 5/9/1991 là ngày nào trong tuần?
Bài giải
Từ ngày 5/9/1991 đến ngày 5/9/2014 gồm có 23 năm
Mà 23 = 4 . 5 + 3 nên có 5 năm nhuận
Do đó có 23 . 365 + 5 = 8400 ( ngày )
Số tuần là: 8400 : 7 = 1200 ( tuần )
Vậy ngày 5/9/1991 là ngày thứ năm trong tuần
Bài toán 10
Kỷ niệm chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7/5/2014 là ngày thứ tư trong tuần.
Vậy em tính xem ngày 7/5/1954 là ngày bao nhiêu trong tuần?
Bài giải
Ta thấy từ 7/5/1954 đến ngày 7/5/2014 là 60 năm.
Trong đó có 60: 4 = 15 năm nhuận
Do đó số ngày tương ứng là: 60 x 365 + 15 = 21915 (ngày)
Ta có: 21915 = 7 x 3130 + 5
Trong 60 năm này có 3130 tuần lẻ 5 ngày. Do đó ngày 7/5/1954 là ngày thứ sáu.
Quân đội nhân dân Việt Nam đánh chiếm trung tâm phòng ngự của
Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ ( 7- 5 - 1954)
12
Bài toán 11
Trong 1 tháng nào đó của 1 năm có 3 ngày chủ nhật là những ngày chẵn. Như vậy
ngày 20 tháng đó là vào ngày thứ mấy trong tuần?
Hướng dẫn học sinh tìm tòi:
• Hai chủ nhật liền nhau cách nhau 7 ngày, vậy nếu chủ nhật này rơi vào ngày
lẻ (hoặc ngày chẵn) thì chủ nhật sau cùng tháng sẽ là ngày chẵn (hoặc lẻ).
• Một tháng có nhiều nhất 31 ngày; trong đó có 4 hoặc 5 ngày chủ nhật.
• 16 .a + 17 . b + 21 .c = 100 ( a , b , c là số bao nhiêu của mỗi loại). Ta thấy :
• 16 . 2 + 17 . 4 = 32 + 68 = 100 ( a = 2 , b = 4, c = 0)
Vậy lấy 2 bao loại 16 kg và 4 bao loại 17kg .
• 16 . 1 + 21 . 4 = 16 + 84 = 100 ( a = 1, b = 0 , c = 4 )
Vậy lấy 1 bao loại 16 kg và 4 bao loại 21kg.
Bài toán 13
Một người vào 1 cửa thàng bách hóa mua 3 khăn mặt và 6 khăn tay. Người đó đưa
ra 1 tờ giấy 10 đồng và được trả lại 4 đồng 4 hào. Không cần biết giá tiền 1 chiếc
khăn mặt và 1 chiếc khăn tay người đó nói ngay rằng chị bán hàng đã tính nhầm.
Hỏi người đó đã suy luận như thế nào?
( Ngày xưa người Việt Nam tiêu tiền : đồng , hào , xu ; 1 đồng bằng 10 hào ;
1 hào bằng 10 xu )
Hướng dẫn tìm tòi lời giải
• Các số đã cho là 3 (khăn mặt) ; 6 (khăn tay) đều chia hết cho 3.
• Các danh số: 10 đồng ; 4 đồng ; 4 hào: nêu lên đơn vị tiền tệ khác nhau.
Hướng suy nghĩ:
• Chuyển về cùng đơn vị tiền tệ
• Tính giá tiền của 3 khăn mặt và 6 khăn tay.
• Vận dụng tính chất chia hết cho 3 để tìm ra chỗ sai
Cách giải
Ta có : 10 đồng = 100 hào 4 đồng 4 hào = 44 hào
Giá tiền 3 khăn mặt và 6 khăn tay là:
100 hào – 44 hào = 56 hào
Gọi a (tính bằng hào) là giá tiền 1 khăn mặt
Và b (tính bằng hào) là giá tiền 1 khăn tay
Thì giá tiền 3 khăn mặt và 6 khăn tay là : a . 3 + b . 6
Vì 3a 3 và 6b cũng chia hết cho 3 . Nên ( 3a + 6b ) chia hết cho 3
Nhưng 56 không chia hết cho 3
Cho nên giá tiền của 3 khăn mặt và 6 khăn tay không thể là 56 hào được.
Do vậy chị bán hàng đã tính nhầm.
chia hết cho 3.
• Ta thấy: 119 : 3 = 39 dư 2 nên tải còn lại có khối lượng là 1 số chia cho 3
dư 2 đó là số 20
• Khối lượng thóc đựng trong 5 tải bán ra là:
119 – 20 = 99 (kg)
15
Như vậy cửa hàng còn lại 1 tải đựng 20kg
Khối lượng thóc buổi sang bán là :
(99: 3) . 2 = 66 (kg)
Khối lượng thóc buổi chiều bán là:
99: 3 = 33 (kg)
Ta thấy trong các số 15; 16; 18; 19; 20; 31 có
15 + 18 = 33
Vậy buổi chiều bán 2 tải trong đó 1 tải đựng 15kg và 1 tải đựng 18kg.
VII . Kiểm tra đánh giá kết quả vận dụng của học sinh 6F
1) a - Chuẩn bị :
- Giáo viên ra đề bài vào khổ giấy A4 để học sinh làm bài và tính thời gian
- Thông báo cho học sinh biết ngày tháng năm sinh của các em thông qua sổ điểm
chính của lớp . Cho biết sinh nhật trong năm 2014 là thứ mấy trong tuần .
b - Tiến hành :
- Cho học sinh tự tính và viết bằng bút dạ vào khổ giấy A4 rồi lên viết vào bảng
đã in sẵn , sau đó làm vào bài thu hoạch .
ĐỀ BÀI
Bài 1 : ( 2 điểm )
Ngày 2/9/2014 là ngày thứ ba trong tuần
• Hãy tính xem ngày 2/9/1945 là ngày nào trong tuần ?
• Ngày 2/9/2015 là ngày thứ mấy trong tuần?
Bài 2 : ( 6 điểm )
Vụ mùa năm nay nhà bác Năm thu hoạch 2 sào lúa ( mỗi sào bằng 360m
17
HÌNH ẢNH MINH CHỨNG
18
19
20
21
22
KẾT LUẬN
- Thông qua việc thực hiện chủ đề này chúng tôi nhận ra rằng : Học sinh nếu tập
trung khai thác kiến thức toán học tiếp thu trên lớp vận dụng vào thực tế cuộc sống
hàng ngày thì sẽ tạo nên sự hứng thú học tập , dễ hiểu bài hơn đúng với tinh thần
đổi mới dạy và học của Bộ Giáo Dục phát động .
- Việc gắn bài dạy kiến thức đã học vào thực tế cuộc sống không những giúp các
em tháo gỡ được băn khoăn thắc mắc vấn đề hay gặp trong sinh hoạt đời thường
mà còn gây hứng thú học cho học sinh . Từ việc giải quyết vấn đề này các em có ý
tưởng giải quyết nhiều vấn đề thường gặp khác
- Thể hiện chủ đề nhằm giúp học sinh có thói quen tò mò ; tư duy độc lập tự tìm ra
tình huống để tự giải quyết . Qua đó thấy rõ được ứng dụng to lớn của môn toán
với thực tế cuộc sống như thế nào .
- Kết hợp các bộ môn xã hội khác như Lịch Sử , GDCD … và thực tế cuộc sống
vào bộ môn Toán chúng tôi nhận thấy việc dạy học các em học sinh được toàn diện
hơn tránh tình trạng học một cách thụ động thiếu sáng tạo . Từ đó học sinh thấy
được trong tất cả các môn học đều rất quan trọng và bổ ích đối với các em .
- Việc thực hiện chủ đề này chúng tôi không tránh khỏi thiếu sót về nội dung và ý
tưởng còn hạn chế . Rất mong sự góp ý chân thành của các đồng nghiệp !
CÁC TÁC GIẢ
1. Đào Thị Trinh 2. Trần Anh Tuấn
23