Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
I.Đặt Vấn Đề
Sau chiến dich Hồ Chí Minh lịch sử ngày 30-4-1975 Miền nam hoàn
toàn đơc giảI phóng.Với thắng lợi to lớn và ý nghĩa đó năm 1976 đất nớc đớc
đợc thống nhất về mặt nhà nớc;cả nớc cùng tiến lên chủ nghĩa xã hội. Cho
đến nay nền kinh tế nớc ta đã đạt đợc những thành tựu quan trọng đồng thời
cũng có nhiều khó khăn to lớn.Cả nớc cùng tiến lên chủ nghĩa xã hội từ một
nền kinh tế phổ biến vẫn còn là sản xuất nhỏ.Tính chất sản xuất nhỏ thể hiện
rõ nét ở các mặt nh:Cơ sở vật chất kĩ thuật còn non yếu,đạI bộ phận lao động
vẫn còn là thủ công,phân công lao động xã hội kém phát triển,năng suất lao
động xã hội rất thất tình trạng tổ chức và quản lý xã hội còn thiếu chặt
chẽ,việc kế hoạch hoá nền kinh tế quốc dân còn yếu,nền kinh tế còn bị mất
cân đối nghiêm trọng.Không những thế nền kinh tế còn phảI chịu hậu quả
nặng nề của 30 năm chiến tranh ác liệt và ở miền nam lạI còn có những tàn
d của chủ nghĩa thc dân mới.thêm vào đó cuộc chiến tranh ở biên giới Tây
nam và phía bắc cũng đã gây ra cho ta nhiều khó khăn
Hơn nữa trong công cuộc xây dựng nền kinh tê của đất nớc.Trên trờng
quốc tế chúng ta cũng có những khó khăn nhất định.Cuộc đấu tranh để giảI
quyết vấn đề Ai thắng ai giữa chũ nghĩa xã hội và chủ nghĩa đế quốc và
các thế lc phản đông đang diễn ra gay go quyết liệt.Đế quốc Mĩ và các thế
lực phản động thực hiện bao vây kinh tế nớc ta.Sau khi cuộc kháng chiến
chống Mĩ cứu nớc đã thắng lợi,nhiều khoản viện trợ không hoàn lạI hầu nh
không còn nữa.Sự hợp tác kinh tế vói nớc ngoàI đều đợc trên cơ sở có đI có
lạI,cùng có lợi.Bên cạnh những khó khăn chủ yếu trên đây, chúng ta cũng có
những thuận lợi rất cơ bản, đất nớc đã hoà bình, độc lập, thống nhất, nhân
dân phấn khởi, hai miền có thể hỗ trợ nhau trong công cuộc xây dựng chủ
nghĩa xã hội.Cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật đang diễn ra mạnh mẽ trên
thế giới và đem lạI những thành tựu cực kì to lớn trong sự phát triểnkinh tế
của các nớc.Những đIều đó đã có ảnh hởng to lớn đến công cuộc xây dựng
kinh tế ở nớc ta.Dựa vào đặc đIểm tình hình nớc ta và thế giới Đảng đã đã
nêu lên đờng lối chung và đờng lối xây dng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa

biện chứng. Nó chỉ ra khuynh hớng vận động, phát triển của sự vật, hiện tợng
trong thế giới khách quan. Mác nói: không có lĩnh vực nào lạI có thể có sự
phát triển nếu nh không có sự phủ định những hình thức tồn tạI trớc đó. Tất
nhiên không phảI bất kỳ sự phủ định nào cũng là phủ định biện chứng, chỉ có
những quá trình phủ định mà nguyên nhân của quá trình ấy nằm ngay trong
chính bản thân sự vật. Sự đấu tranh chuyển hoá giữa các nguyên nhân ấy làm
cho sự vật vừa kế thừa cáI cũ, đồng thời phát triển cao hơn về chất so với sự
vật cũ mới đợc gọi là quá trình phủ định biện chứng.
Phủ định biện chứng là sự tự phủ định tạo đIều kiện tiền đề cho sự
phát triển tiếp theo. Một chu kỳ, vòng khâu của sự vận động phát triển sự vật
bao gồm 2 lần phủ định và ba giai đoạn: Giai đoạn khẳng định,Giai đoạn phủ
định, Giai đoạn phủ định của phủ định. Qua hai lần phủ định sự vật hoàn
thành đợc một chu kỳ phát triển của nó. Sự phủ định lần thứ hai này đợc gọi
là phủ định của phủ định. Phủ định của phủ định xuất hiện với t cách là cáI
tổng hợp tất cả các yếu tốtích cực đã đợc phát triển từ trớc trong cáI khẳng
định ban đầu và trong cáI phủ định lần thứ nhất, cáI tổng hợp này là sự thống
nhất của biện chứng tất cả những yếu tố tích cực trong các giai đoạn trớc là
những yếu tố mới xuất hiện trong quá trình phủ định.
2. Làm rõ bản chất của phủ định biện chứng đối với sự phát triển của
sự vật
3
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Đặc đIểm quan trọng nhất của quy luật phủ định biện chứng là sự phát
triển cáI cũ nhng trên cơ sở cao hơn đồng thời loạI bỏ những nhân tố
không có lợi cho sự phát triển từ đó tạo ra một quá trình thay đổi về chất
liên tục từ thấp đến cao dó cũng chính là sự khác biệt cơ bản giữa phủ
định biện chứng và phủ định siêu hình.Phủ định siêu hình là sự phủ định
mà nó chấm dứt sự phát triển của sự vật,nó không tạo ra đợc đIều kiện
tiền đề cho sự phát triển Phủ định siêu hình chính là sự phủ định giết chết
sự phát triển

chứng là bảo đảm sao cho quá trình phát triển của s vật vẫn bảo tồn đợc trong
lòng nó những gì tích cực hợp lý đã đợc tạo ra ở tát cảnhững giai đoạn phát
triển trớc.Đây là nội dung cơ bản nhất cho sự khác nhau giữa phủ định biện
chứng với các loạI phủ định khác.Ví dụ trong một hình tháI kinh tế -xã hội
mới hình thành,nó không xoá bỏ tất cả những thành quả mà xã hội cũ đã đạt
đợc trớc đó.Nó chỉ loạI bỏ những yếu tố tiêu cực ngăn cảnvà kìm hãm sự phát
triển của hình tháI kinh tế xã hội mới.Vì vậy mỗi hình tháI kinh tế xã hội mới
ra đời bao giờ cũng giữ lạI trong lòng nó những yếu tố tích cực của hình tháI
kinh tế xã hội trớc.Sự kế thừa có chọn lọc theo nguyên tắc phủ định biện
chứng không chỉ là nhân tố khắc phục cáI cũ mà cònlà nhân tố gắn liền giữa
cái cũ với cáI mới tạo ra những vòng khâu tất yếu của sự liên hệ phụ thuộc
lẫn nhau trong quá trình phát triển.Kế thừa trong quá trình phát triển là một
trong những vấn đề có tính nguyên tắc đối với mọi hoạt động của chúng
ta,nhất là trong hoạt động kinh tế thì phảI tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc
có tính kế thừa một mặt phảI thấy rằng sự xuất hiện bất kỳ một thành phần
kinh tế mới nào cũng đều có quan hệ mật thiết với các thành phần kinh tế tr-
ớc.Giữa chúng không những chỉ phụ thuộc lẫn nhau mà còn chi phối quá
trình vận đông và phát triển của các thành phần kinh tế khác nói chung.Do đó
phảI biết tận dung tất cả những biện pháp,hình thức phơng tiện hợp lý của cáI
cũ nhằm thúc đẩy tăng trởng của nền kinh tế.Mặt khác đặc biệt trong cơ chế
thị trờng hiện nay,không nên kế thừa nguyên xi sao chép giản đơn máy móc
các hình thức phơng pháp và mô hình kinh tế của bất kỳ nớc nào,bất chấp đặc
đIểm và các đIều kiện riêng của nền kinh tế nớc ta.Những năm gần đây
5
Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
trongnền kinh tế,chúng ta quyết định duy trì sự tồn tạI của nhiều loai hình sở
hữu chính là nhằm khai thác tất cả các yếu tố tích cực của cơ chế kinh tế
cũ,chúng ta trân trọng tiếp thu mọi giá trị tiến bộ của nền văn minh nhân loạI
kế thừa có chọn lọc,xây dựng một nền kinh tế tiến tiến.Mặt khác không phảI
cáI mới nào ra đời cũng đều phát triển đợc ngay,bởi vì cáI cũ tuy bị loạI bỏ