BỘ Y TẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI

NGUYỄN THỊ DIỆU HIỀN KHẢO SÁT TÌNH HÌNH SỬ DỤNG THUỐC
ĐIỀU TRỊ BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG
TYPE 2 TRÊN BỆNH NHÂN ĐIỀU TRỊ
NGOẠI TRÚ - TẠI TRUNG TÂM Y TẾ -
THỊ XÃ TÂY NINH LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I HÀ NỘI - 2013
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHŨ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập- Tự do- Hạnh phúc

BÁO CÁO SỬA CHỮA LUẬN VĂN DSCK CẤP I

Kính gửi: - Hội đồng chấm luận văn tốt nghiệp DSCK cấp I
- Phòng Sau đại học Trường đại học Dược Hà Nội
- Giáo viên hướng dẫn : TS Vũ Thị Trâm
Họ và tên học viên: Nguyễn Thị Diệu Hiền
Tên đề tài: Khảo sát tình hình sử dụng thuốc điều trị bệnh đái tháo đường
type 2 trên bệnh nhân điều trị ngoại trú tại Trung tâm y tế Thị xã Tây ninh.
Chuyên ngành: Tổ chức quản lý dược
Mã số: CKI 60 73 20
Đã bảo vệ luận văn tốt nghiệp DSCK cấp I vào lúc 11h ngày 24 tháng 10
năm
2013 Quyết định số 671/QĐ-DHN ngày 01 tháng 10 năm 2013 của
Hiệu trưởng Trường đại học Dược Hà Nội.
NỘI DUNG SỮA CHỮA HOÀN CHỈNH
1.Nội dung đã được sữa chữa theo yêu cầu của Hội đồng:
*Yêu cầu của Hội đồng trước khi sữa chữa hoàn chỉnh :
- Bổ sung cở mẫu nghiên cứu và chỉnh sữa lại dấu phẩy theo số thập phân
không ghi dấu chấm.
- Phân tích hiệu quả điều trị chỉnh lại đánh giá kết quả điều trị.
- Bổ sung tiêu chuẩn loại trừ : những bệnh nhân không tuân t
hủ điều trị.
*Nội dung đã chỉnh sữa theo yêu cầu của Hội đồng như sau:
- Đã bổ sung áp dụng cỡ mẫu nghiên cứu theo yêu cầu của Hội đồng và

Các thầy, cô giáo Trường Đại học Dược Hà Nội. Những người thầy
đã tận tình chỉ dạy và truyền thụ kiến thức cho tôi trong những năm tháng
học tập tại trường.
Đặc biệt, tôi bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Tiến sĩ Vũ Thị Trâm đã
trực tiếp hướng dẫn, giúp đỡ tôi
hoàn thành luận văn này.
Ban giám đốc- Phòng Tổ chức hành chính- phòng Kế hoạch điều
dưỡng- phòng Tài chính kế toán -khoa Khám - khoa Dược –CLS của
Trung tâm Y tế Thị xã Tây ninh đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá
trình học tập và thu nhập số liệu luận văn.
Các đồng nghiệp nơi tôi công tác
Tôi xin cảm ơn ba, mẹ và những người thân yêu trong gia đình đã
cùng chia sẻ những khó khăn t
rong cuộc sống giúp đỡ tôi về mọi mặt. Đã
dành cho tôi những tình cảm, sự động viên trong suốt thời gian qua.
Tôi xin chân thành cảm ơn tất cả sự giúp đỡ quý báu đó…!
Hà Nội, ngày 30 tháng 10 năm 2012
Học viên

Nguyễn Thị Diệu Hiền

MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC BẢNG
DANH MỤC CÁC HÌNH
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
CHƯƠNG I. TỔNG QUAN 3

39
3.3.2 Đánh giá hiệu quả kiểm soát các yếu tố nguy cơ kèm theo đái
tháo đường 41
3.3.3 Các tác dụng không mong muốn 49
CHƯƠNG 4.BÀN LUẬN 50
4.1 Đặc điểm bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu 50
4.2 Sử dụng thuốc trong điều trị bệnh đái tháo đường type 2 53
4.3.Về hiệu quả điều trị 57
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 61

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ADA : American Diabetes association ( Hiệp hội đái tháo đường Mỹ)
ADR : Adverse Drug Reactio(Tác dụng không mong muốn do thuốc)
ALAT: Alanin Amino Trasferase
ASAT: Aspartat Amino Transferase
ATP: Adult Treatment Panel ( Điều trị cho người lớn)
BHYT: Bảo hiểm y tế
BMI: Body Mass Index

Bảng 2.2 Mức độ đánh giá chức năng gan, thận 27
Bảng 2.3 Phân loại thể trạng dựa trên BMI theo tiêu chuẩn của WHO…
27
Bảng 3.1 Tỷ lệ tuổi và giới tính của bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu…… 28
Bảng 3.2 Thời gian mắc bệnh của bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu 29
Bảng 3.3 Tỷ lệ bệnh nhân bị các bệnh mắc kèm 29
Bảng 3.4 Các chỉ số huyết áp của bệnh nhân khi bắt đầu điều trị 30
Bảng 3.5 Chỉ số BMI của bệnh nhân trong mẫu nghiên cứu 30
Bảng 3.6 Các chỉ số glucose máu và lipid máu khi bắt đầu điều trị
31
Bảng 3.7 Các chỉ số xét nghiệm chức năng gan, thận của mẫu NC 32
Bảng 3.8 Danh mục thuốc ĐTĐ type 2 được sử dụng trong mẫu NC 33
Bảng 3.9 Tỷ lệ sử dụng các nhóm thuốc trong mẫu nghiên cứu 34
Bảng 3.10 Các phác đồ điều trị ĐTĐ type 2 trong mẫu nghiên cứu 35
Bảng 3.11 Liều dùng hàng ngày thuốc điều trị đái tháo đường trong mẫu
nghiên cứu
36
Bảng 3.12 Các thuốc điều trị THA gặp trong mẫu nghiên cứu 38
Bảng 3.13 Các thuốc điều trị RLLP máu gặp trong mẫu nghiên cứu 39
Bảng 3.14 Sự thay đổi nồng độ glucose máu sau các tháng điều trị 40
Bảng 3.15 Mức độ kiểm soát glucose máu sau các tháng điều trị 40
Bảng 3.16 Sự thay đổi chỉ số lipid máu sau sáu tháng điều trị 42
Bảng 3.17 Mức đánh giá chỉ số lipid máu sau sáu tháng điều trị
43
Bảng 3.18 Sự thay đổi chỉ số chức năng gan, thận sau sáu tháng điều trị 45
Bảng 3.19 Kiểm soát chức năng gan, thận sau sáu tháng điều trị 46

Bảng 3.20 Bảng chỉ số BMI của bệnh nhân trước điều trị và sau điều trị 47
Bảng 3.21 Mức độ kiểm soát chỉ số huyết áp sau sáu tháng điều trị 48
Bảng 3.22 Tỷ lệ tác dụng không mong muốn 49

Hình 3.6 Thể trạng bệnh nhân trước và sau điều trị 47
Hình 3.7 Tỷ lệ mức độ kiểm
soát huyết áp sau 6 tháng điều trị 48

PHỤ LỤC 1
PHIẾU THU THẬP THÔNG TIN
Họ và tên bệnh nhân…………………… Tuổi………. ….Nam : Nữ:
Địa chỉ:…………………Số lưu trữ……………BHYT Không BHYT 
Huyết áp:…………(mmHg).Cânnặng…………(kg). Chiều cao:……(cm)
1.Bệnh sử gia đình bệnh đái tháo đường: Có  Không 
2. Bệnh nhân biết bệnh đái tháo đường : Có  Không 
3.Thời gian mắc bệnh:


Triglycerid
(mmol/L)

HDL-C
(mmol/L)

LDL- C
(mmol/L)

ASAT
(U/L)

ALAT
(U/L)

Urea
(U/L)

Creatinin
( mol/L)
PHỤ LỤC 2
PHIẾU THU THẬP TÁC DỤNG KHÔNG MONG
MUỐN

lưu
trữ
Họ Tên Năm
sinh
Giới
tính
Địa chỉ
1 169 Nguyễn Thị A. 1942 Nữ Huyện Châu Thành
2 174 Trương Thị A. 1943 Nữ Phường 3.Thị xã TN
3 172 Quách Kim B 1970 Nữ Huyện Châu Thành
4 179 Trương Văn B 1945 Nam Phường 3. TX TN
5 180 Lê Hữu B. 1936 Nam Ninh Sơn. TX TN
6 186 Nguyễn Văn B. 1947 Nam Huyện Châu Thành
7 190 Nguyễn Thị B. 1939 Nữ Huyện Châu Thành
8 195 Lê Hữu B. 1936 Nam Ninh Sơn. TX TN
9 198 Nguyễn Thị B. 1949 Nữ Huyện Hòa Thành
10 200 Phạm Thị C. 1955 Nữ Phường 1.Thị xã TN
11 205 Trịnh Thị C. 1945 Nữ Phường 1.Thị xã TN
12 154 Nguyễn Văn C. 1938 Nam Ninh Thạnh. TX TN
13 209 Huỳnh Văn C. 1951 Nam Phường 1.Thị xã TN
14 215 Khưu Hòa C. 1934 Nam Phường 3.Thị xã TN
15 219 Hồ Thị C. 1943 Nữ Ninh Thạnh.TX TN
16 225 Huỳnh Thị C. 1943 Nữ Ninh Sơn. TX TN
17 226 Nguyễn Văn C. 1938 Nam Ninh Thạnh.TX TN
18 229 Phan Thị C. 1937 Nữ Phường 1.Thị xã TN
19 160 Nguyễn Trí C. 1944 Nam Phường 1.Thị xã TN
20 232 Phạm Thị C. 1946 Nữ Ninh Thạnh.TX TN
21 236 Trần Kim C. 1943 Nữ Phường 2. TX TN
22 165 Vương Thị C. 1938 Nữ Huyện Hòa Thành
23 239 Nguyễn Thị C. 1948 Nữ Ninh Thạnh.TXTN

54 254 Phạm Văn K. 1946 Nam Phường 4.Thị xã TN
55 325 Phạm K. 1946 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
56 339 Nguyễn Thị K. 1948 Nữ Phường 2.Thị xã TN
57 152 Đinh Công K. 1947 Nam Phường 3.Thị xã TN
58 163 Nguyễn Thị Kim L. 1973 Nữ Phường 3.Thị xã TN
59 155 Trần Kim L. 1958 Nữ Hiệp Ninh.TXTN
60 277 Đinh Thị Kim L. 1937 Nữ Thạnh Tân. TXTN
61 272 Nguyễn Thị L. 1937 Nữ Phường 3.Thị xã TN
62 242 Nguyễn Văn L. 1935 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
63 253 Nguyễn Thị L. 1951 Nữ Phường 1.Thị xã TN
64 237 Võ Thị L. 1947 Nữ Phường 4.Thị xã TN
65 264 Nguyễn Văn L. 1947 Nam Phường 2.Thị xã TN
66 174 Huỳnh Hoa L. 1947 Nữ Phường 2.Thị xã TN
67 285 Phạm Thị L. 1950 Nữ Huyện Châu Thành
68 199 Phạm Văn M. 1956 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
69 203 Nguyễn Thị M. 1937 Nữ Hiệp Ninh.TXTN
70 210 Nguyễn Văn M. 1954 Nam Phường 1.Thị xã TN
71 217 Nguyễn Văn M. 1948 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
72 221 Nguyễn Văn N. 1970 Nam Huyện Châu Thành
73 161 Nguyễn Thị Ngọc N. 1956 Nữ Phường 1.Thị xã TN
74 149 Trương Thị N. 1948 Nữ Phường 2.Thị xã TN
75 222 Phạm Thị N. 1938 Nữ Hiệp Ninh.TXTN
76 241 Nguyễn Thị N. 1944 Nữ Ninh Thạnh. TXTN
77 228 Đặng Thị N. 1939 Nữ Phường 1.Thị xã TN
78 280 Phạm Thị N. 1931 Nữ Huyện Châu Thành
79 287 Nguyễn Minh P. 1971 Nữ Ninh Sơn.Thị xã TN
80 240 Trần Ngọc P. 1966 Nữ Phường 1.Thị xã TN
81 256 Dương Tấn P. 1937 Nam Tân Bình.Thị xã TN
82 286 Nguyễn Văn P. 1955 Nam Huyện Châu Thành
83 283 Nguyễn Văn P. 1951 Nam Huyện Châu Thành

114 322 Lý Thị T. 1936 Nữ Huyện Châu Thành
115 324 Lưu T. 1944 Nam Thạnh Tân.TXTN
116 333 Lý Minh T. 1949 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
117 335 Lê Minh V. 1970 Nam Hiệp Ninh.TXTN
118 326 Nguyễn Thị V. 1949 Nữ Huyện Châu Thành
119 302 Nguyễn Thị V. 1946 Nữ Phường 1.Thị xã TN
120 149 Hoàng Thị V. 1947 Nữ Phường 3.Thị xã TN
121 317 Nguyễn Quang V. 1951 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
122 183 Cao V. 1945 Nam Huyện Châu Thành
123 218 Trần Thị Xùng X. 1942 Nữ Tân Bình.Thị xã TN
124 179 Nguyễn Minh X. 1948 Nam Ninh Thạnh.TXTN
125 157 Phạm Văn X. 1944 Nam Huyện Châu Thành
126 303 Nguyễn Th X. 1949 Nữ Phường 3.Thị xã TN
127 335 Nguyễn Thị X. 1950 Nữ Phường 1.Thị xã TN
128 161 Võ Thanh X. 1947 Nam Ninh Sơn.Thị xã TN
129 172 Cao Thị X. 1947 Nữ Phường 4.Thị xã TN
130 150 Nguyễn Thị X. 1955 Nữ Phường 1.Thị xã TN
131 151 Cao Thị Hồng X. 1980 Nữ Hiệp Ninh.TXTN

Tây Ninh, ngày 2 tháng 11 năm 2012
Trưởng phòng kế hoạch tổng hợp CNĐD. HUỲNH THỊ MINH CHÂU

11. Trường Đại học Dược Hà Nội (2007) Dược lâm sàng và điều trị, NXB
Y học trang 150-172
12. Bộ môn Dược lý, trường Đại học Y khoa Hà Nội (2005) Dược lý học
lâm sàng, NXB Y học, trang 301-306.
13. Bộ môn Hóa sinh khoa Y, trường Đại học Y Dược TP HCM ( 2006)
Hóa sinh lâm sàng, ,NXB Y học,trang 110-113.
14. Tạ Văn Bình ( 2004) Theo dõi và điều tri bệnh ĐTĐ, NXB Y học Hà
Nội
15.Tạ Văn Bình (2005) Bệnh lý thận ở bệnh nhân ĐTĐ. Viện Nội tiết
chuyên đề cập nhật cùng giáo sư CarlErk Mogensen.
16.Tạ Văn Bình (2006) Bệnh ĐTĐ- Tăng gl
ucose máu. Nhà xuất bản Y
học.
17.Tạ Quang Bình(2007) Những nguyên lý nền tảng bệnh ĐTĐ, tăng
glucose máu, NXB Y học ,trang 237-286.
18. Nguyễn Huy Cường (2010 ) Bệnh đái tháo đường- Những quan điểm
hiện đại, NXB Y học, Hà Nội.
19. Nguyễn Thị Ngọc Diệp ( 2009) Đánh giá hiệu quả tư vấn trong điều trị
đái tháo đường type 2 tại bệnh viện đa khoa khu vực thống nhất Đồng nai.
Luận văn DSCK cấp 1,
trường Đại học y dược TPHCM
20.Nguyễn Văn Đặng ( 2010) Đánh giá thực trạng sử dụng thuốc và hiệu
quả điều trị đái tháo đường type 2 trên bệnh nhân ngoại trú tại bệnh viện
đa khoa tỉnh Quảng Ninh, Luận văn dược sĩ CK cấp 2. Trường Đại Học
Dược Hà Nội
21. Trần Thị Thu Hằng (2007) Dược lực học trang 381-498
22.Đỗ Đình Hồ ( 2002) Xét nghiệm hóa sinh lâm sàng, NXB Y học, trang
214-216
23.Hoàng Thái Hòa (2008) Đánh giá t
ình hình sử dụng điều trị đái tháo

khoa học công nghệ toàn quốc trường Đại học Y dược Cần Thơ, Bộ y tế
trang 217-320 Tài liệu Tiếng Anh.
36. American Diabetes Association (2005), Standards of Medical care in
Diabetes, Diabetes care, volum 28, supplement 1; pp 6-59.
37.American Diabetes Association (2008), Diabetes care, volum 31,
number 12; pp 2-5
38.World Health Organization (1999), Definition, Diagnosis and
Classification of Diabetes Mellitus and its Complication, Part 1
1
ĐẶT VẤN ĐỀ
Bệnh đái tháo đường (ĐTĐ) là một trong những bệnh nội tiết -
chuyển hóa, gây nhiều biến chứng, đặc biệt các biến chứng tim mạch. Bệnh
có chiều hướng gia tăng, không chỉ ở các nước phát triển mà cả các nước
đang phát triển.ĐTĐ mang tính chất xã hội rõ rệt và có xu hướng tăng
nhanh trong thập kỷ gần đây cùng với sự phát triển của nền kinh tế và tốc
độ đô thị hóa nhanh kèm theo lối sống tĩnh tại, ít vận động.
Các công trình nghiên cứu trong nước từ năm 1990 tới nay cho thấy
bệnh ĐTĐ đã tăng gấp 2 lần [28]. Do Việt Nam là một nước đang phát