PHẦN 1
Giới thiệu chuyên đề
Nền kinh tế thị trường đã đem lại những thành quả vô cùng to lớn cho đất nước sau hai
mươi năm đất nước đổi mới. Bên cạnh những ưu điểm là những nhược điểm mà nền kinh tế
này đem lại. Chính những nhược điểm này đã tạo điều kiện hay người ta còn ví nó như mảnh
đất màu mỡ cho tệ nạn xã hội phát triển cả về phạm vi và số lượng.
Song song tồn tại với các tệ nạn như ma tuý, trộm cắp... thì tệ đánh bạc đang là một vấn
đề gây bức xúc cho toàn xã hội, điển hình là việc cơ quan điều tra của công an đã khởi tố Bùi
Tiến Dũng phạm tội "đánh bạc".
Có thể nói nhiều tệ nạn xã hội là hậu quả trực tiếp do mặt trái của nền kinh tế thị trường
đem lại. Riêng tệ đánh bạc đã xuất hiện từ lâu nay lại càng có điều kiện phát triển cả về cơ cấu
và phạm vi.
Tệ đánh bạc đã gây ra những thiệt hại rất đáng kể trong công cuộc phát triển đất nước.
Chính từ tệ nạn này đã làm phát sinh các tệ nạn xã hội khác (trộm cắp, nghiện hút, gây rối trật
tự công cộng...).
Thành phần tham gia đánh bạc không đồng nhất. Số lượng con bạc ngày càng tăng,
trong đó có cả quan chức và người dân. Quan chức tham gia đánh bạc thì coi đó như một trò
giải trí "cao cấp", một cách tiêu tiền khi mà họ có quá nhiều tiền do tham ô, nhận hối lộ. Còn
các thành phần khác thì coi "đánh bạc" như một "nghề" có thể thay đổi cuộc đời trong giây lát
mà không phải tốn sức lực của con người. Đây chính là hành động của những kẻ không hề
muốn lao động mà chỉ thích hưởng thụ.
Hậu quả do tệ nạn đánh bạc đem lại cho xã hội và cho chính bản thân gia đình con bạc
là rất nặng nề. Nó làm cản trở sự phát triển xã hội, phá hoại chính cá nhân và gia đình con bạc.
Đánh bạc sẽ tiếp tục lôi kéo con bạc phạm vào các tội khác đặc biệt là các tội phạm về sở hữu.
Từ việc đánh bạc sẽ sinh tệ nghiện hút, rượu chè... đặc biệt là nguyên nhân phá vỡ hạnh phúc
gia đình.
Tại địa phương nơi em thực tập (TAND huyện Nho Quan) thì các tệ nạn xã hội đang
đồng hành và ngăn cản sự phát triển của địa phương. Trong các tệ nạn xã hội thì tệ đánh bạc
diễn biến hết sức phức tạp và ngày càng tăng một cách đột biến. Chính vì vậy mà em chọn
1
chuyên đề 9 tộ phạm học làm chuyên đề thực tập. Qua chuyên đề này em nêu ra thực trạng cơ
cũng có nhiều cố gắng những cũng không thể hạn chế sự lan rộng của tệ này.
Số lượng con bạc, địa điểm đánh bạc cũng như quy mô đánh bạc đều tăng lên một cách
nhanh chóng. Trước kia hầu như các thôn xóm không có đối tượng nào tham gia vào tệ này
hoặc chỉ vài đối tượng. Gần đây thôn xóm nào cũng có với số lượng từ 10 đến 20 đối tượng. Về
địa điểm cũng vậy, trước đây vài xã lân cận mới có một địa điểm chứa chấp đánh bạc, hiện tại
tồn tại quanh các tụ điểm lớn là tụ điểm đánh bạc nhỏ ở từng thôn.
Đánh bạc không chỉ diễn ra vào từng thời điểm nhất định mà vào tất cả các ngày trong
các tháng. Các con bạc thông thường tập trung nhau và tổ chức đánh bạc vào lúc rất khuya (12h
đêm), lúc đó hàng xóm đã đi ngủ. Việc đánh bạc diễn ra cho đến sáng khi mà mọi người xung
quanh bắt đầu thức dậy. Lâu lâu các đối tượng lại tổ chức ở các xã khác, trên chiếu bạc lúc này
quy mô đánh sẽ lớn hơn. Chính việc đánh bạc và tổ chức đánh bạc diễn ra vào khoảng thời gian
như vậy nên khó các cơ quan công an có thể phát hiện được. Việc phát hiện, và xử lý tệ đánh
bạc chủ yếu dựa vào nguồn tin báo của nhân dân. Những người dân lại không có phản ứng gì,
họ chỉ hiểu đơn giản gói gọn trong ba từ "không liên quan". Do nhân dân không hợp tác đấu
tranh với tệ đánh bạc nên tệ này không những không được xoá sạch mà càng có cơ hội phát
triển.
Các hình thức của tệ đánh bạc thì rất phong phú như cá độ, lô đề, xóc đĩa, đỏ đen. Hình
thức cá độ mới xuất hiện, những người tham gia dựa vào kết quả của các trận đấu bóng đá để
xác định thắng thua.
Từ thực trạng trên chúng ta phải đi tìm hiểu nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng này.
Một trong những nguyên nhân chủ yếu phát sinh tệ đánh bạc là thiếu việc làm. Hậu quả của
việc thiếu việc làm gây cho con người sự nhàm chán và đương nhiên họ phải giết thời gian
bằng các hình thức khác nhau. Một cách giết thời gian hữu hiệu nhất là đánh bài. Ban đầu chỉ là
chơi cho vui, rồi đến việc người nào thua bỏ ra vài chục nghìn để uống nước, ăn sáng. Kết quả
là chẳng bao lâu họ trở thành những con bạc thực thụ. Chúng ta tự hỏi vì sao một huyện chủ
yếu làm nông nghiệp mà lại có tình trạng thiếu việc làm. ở Nho Quan đang có một thực trạng
người nông dân thiếu đất để canh tác. Theo thống kê UBND huyện (phòng tài nguyên và môi
trường) thì diện tích đất nông nghiệp trong ba năm gần đây là 10%. Số diện tích này đã chuyên
sử dụng làm đất để đáp ứng nhu cầu chỗ ở đang rất bức xúc của người dân. Qua đây có thể thấy
chính việc tăng dân số đã góp phần tạo ra tình trạng thiếu đất canh tác vì đặc điểm tự nhiên của
tất cả các thành phần trong xã hội. Một phần do đất đai dùng trong sản xuất nông nghiệp bị thu
hẹp, phần thời gian giáp hai vụ làm nên số lượng người của huyện đi ra các thành phố, các tỉnh
khác làm thuê rất đông. Mục đích của những chuyến đi là mong giành dụm được ít tiền mua
phân bón, con giống cho vụ sau. Trình độ không có, công việc họ kiếm được chủ yếu làm cửu
vạn hoặc ở các công trình xây dựng. Công việc vất vả nhưng nhu cầu về giải trí không được
4
đảm bảo. Những người này thường đánh bài, đây là cách giải trí duy nhất của họ. Tiền họ kiếm
được ban đầu chỉ chi một phần cho việc đánh bài thua và họ trở thành những con bạc mau
chóng trong chính điều kiện sinh hoạt của họ. Mục đích ban đầu không đạt được mà khi trở về
quê một số người lại tiếp tục coi cờ bạc là một "nghề".
Cũng phải kể đến trong quá trình phát triển ở địa phương, các cơ quan có thẩm quyền,
các đoàn thể chưa thật sự quan tâm đến đời sống tinh thần của người dân. ở các địa phương
khác các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao rất phát triển, tập trung được nhiều
người tham gia. Mỗi xóm đều có nhà văn hóa, có sân bóng đá, bóng chuyền. Còn trên địa bàn
huyện Nho Quan các thôn xóm chưa có nhà văn hoá, không có các hình thức vui chơi giải trí
lành mạnh. Chính điều này làm cho tệ đánh bạc có cơ hội xâm nhập vào đời sống.
Cờ bạc khongchỉ tác động đến đời sống của chính các đối tượng tham gia mà ảnh
hưởng xấu đến tình hình trị an của địa phương có tệ nạn này. Đối với bản thân, gia đình con
bạc một hậu quả đương nhiên là nợ nần chồng chất. Có những gia đình do thua lô đề đến mức
phải bỏ xứ mà đi để trốn nợ. Năm 2003 có đến 20 gia đình trong một xã (xã Thanh Lạc) vào
trong Tây Ninh làm ăn vì họ không thể ở lại được. Nợ nhiều phải bán nhà đất để trả, ruộng
không còn vì đã sang nhượng cho người khác, đồ đạc trong nhà có cái gì bán được thì đã bán,
vậy mà vẫn không trả đủ nợ. Tệ cờ bạc làm hạnh phúc gia đình rạn nứt, vợ chồng thường xuyên
cãi nhau, không có điều kiện chăm lo cho con cái.Theo tổng kết của Toà án thì gần như 80%
các vụ ly hôn trên địa bàn xuất phát từ việc chồng ham mê cờ bạc, rượu chè về nhà đánh đập vợ
con. Lối thoát họ chọn khi thua quá nhiều có thể là bỏ xứ mà đi hoặc có những người vợ không
thể chịu đựng được mà quyết định ly hôn. Trong những năm gần đây với chính sách mở rộng
hợp tác trong lĩnh vực lao động, Việt nam đã đưa rất nhiều lao động sang các nước như Đài
Loan, Hàn Quốc, Nhật Bản... làm việc. Thật trớ trêu khi người mẹ đành phải xa con nhỏ đi làm
việc ở nước ngoài để mong trả nợ cho chồng đánh bạc thua.
Họ cho vay không cần sự bảo đảm thông thường như các hoạt động cho vay khác mà sự
bảo đảm ở đây chính là sự "ham mê" cờ bạc. Nếu người vay không trả thì lần sau không thể
vay được ở đâu nữa. Ngoài vay để có tiền chơi, họ còn phải gán đồ lấy tiền tiếp tục canh bạc.
Tối thì đi xe nhưng sáng về thất thểu đi bộ. Đây là dấu hiệu của sự thua bạc.
Nguyên nhân nào làm nảy sinh tệ đánh bạc thì chỉ khi trượt tiêu hết các nguyên nhân
này mới xoá được tệ nạn này. Cũng phải kể đến quy định của Bộ luật hình sự về chế tài xử lý
đối với tội đánh bạc và gá bạc chưa nghiêm khắc. Đa số việc xử lý khi phát hiện các đối tượng
đánh bạc bằng biện pháp hành chính là phạt tiền. Do đó không đủ sức răn đe và làm cho họ sợ.
Đối với họ nộp tiền phạt cũng như mất một khoản tiền trong một canh bạc do "đen". Nhiều đối
tượng bị xử lý băng chế tài hình sự nhưng khi thụ hình xong lại tiếp tục vào con đường cũ. Đặc
biệt vào đối tượng cứ ra vào trại giam như đi chợ, họ coi đó là việc bình thường. Khi được ra
họ tiếp tục tham gia các cuộc sát phạt mà tiền có được để đánh bạc là do trộm cắp. Vì vậy
6