HỘI CÁC TRƯỜNG THPT CHUYÊN
KHU VỰC DH VÀ ĐB BẮC BỘ
TRƯỜNG THPT CHUYÊN THÁI BÌNH.
ĐỀ THI ĐỀ XUẤT
Người ra đề
Đỗ Thị Yến
ĐT : 0989065667
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI KHU VỰC
DUYÊN HẢI VÀ ĐB BẮC BỘ NĂM 2015
MÔN THI: LỊCH SỬ - LỚP: 10
(Thời gian làm bài 180 phút không kể thời gian giao đề)
Đề thi gồm 01 trang
Câu 1 (2,5 điểm)
Trình bày thành tựu văn hóa của các quốc gia cổ đại Hy Lạp và Rô-ma. Vì
sao nền văn hóa cổ đại Hy Lạp và Rô-ma có thể phát triển được như thế?
Câu 2 (3,0 điểm)
Nêu và nhận xét về tình hình kinh tế Trung Quốc thời Minh, Thanh.
Câu 3 (3,0 điểm)
Vấn đề cấp thiết được đặt ra cho các nước phương Tây ở thế kỉ XV là gì?
Vì sao? Lập bảng thống kê các cuộc phát kiến địa lí do các nước Tây Ban Nha,
Bồ Đào Nha thực hiện ở cuối thế kỉ XV, đầu thế kỉ XVI, theo nội dung sau: thời
gian, người dẫn đầu, hành trình.
Câu 4 (2,5 điểm)
Cơ sở hình thành nền văn minh Văn Lang – Âu Lạc? Vị trí của nền văn
minh đó trong lịch sử văn hóa Việt Nam?
Câu 5 (3,0 điểm)
Tóm tắt diễn biến của cuộc kháng chiến chống Tống (1075-1077) của
quân và dân ta dưới triều đại nhà Lý. Nêu nhận xét về nghệ thuật quân sự của
cuộc kháng chiến.
Câu 6 (3,0 điểm)
Nhà nước và nhân dân ta từ thế kỉ X đến thế kỉ XV đã làm gì để phát triển

có giá trị nghệ thuật cao như tượng Lực sĩ ném đĩa, đền Pác-tê-nông
0,25
b. Giải thích. Văn hóa cổ đại Hy Lạp và Rô-ma có thể phát triển
được như thế vì:
0,75
+ Các quốc gia cổ đại phương Tây ra đời muộn, nên tiếp thu được
những thành tựu của văn hóa phương Đông. Đồng thời,thương nghiệp
phát triển, họ có điều kiện đi nhiều nơi, tiếp xúc với nhiều nền văn hóa
trên thế giới.
0,25
+Sự phát triển cao của trình độ sản xuất
0,25
+Sự tiến bộ của xã hội- chính trị, nhất là thể chế dân chủ đã tạo nên
bầu không khí tự do tư tưởng, đem lại giá trị nhân văn, hiện thực cho
nội dung văn hóa.
0,25
2 Nêu và nhận xét về tình hình kinh tế Trung Quốc thời Minh,
Thanh.
3,0
a. Tình hình kinh tế 2,5
+Nông nghiệp có những tiến bộ về kĩ thuật gieo trồng. Diện tích canh
tác mở rộng, sản lượng lương thực tăng, song tình trạng chiếm ruộng
đất của địa chủ, quý tộc gia tăng.
0,5
2
+Thủ công nghiệp và thương nghiệp phát triển hơn các thời kì trước.
Các hình thức công xưởng thủ công xuất hiện trong các nghề dệt, làm
giấy, đồ sứ. Trong nghề dệt, một số chủ đem bông và tơ giao cho những
người thợ dệt cá thể rồi thu thành phẩm, một số người sắm khung cửi
rồi thuê thợ dệt.

0,5
c. Bảng thống kê:
Thời gian Người dẫn đầu
cuộc hành
trình
Hành trình
1487 B. Đi-a-xơ Dẫn đầu đoàn thám hiểm đi qua cực nam
Châu Phi
8/1492 C. Cô- lôm -
bô
Từ TBN đi
2,0
3
7/1497về
phía tây, ra
Đại Tây
Dương, đến
một số
ảo thuộc
vùng biển
Ca- ri- bê
Va- xco đơ
Ga- ma
Từ cảng Li- xbon vòng qua châu Phi, đến
Ca-li-cút trên bờ biển Tây Nam Ấn Độ
1519-1522 Ph. Ma-gien-
lan
Từ TBN, vòng qua điểm cực nam châu
Mĩ, tiến vào Thái Bình Dương đến quần
đảo Phi-lí

Lang đã đoàn kết chiến đấu dưới sự lãnh đạo của Thục Phán giành
thắng lợi, Thục Phán lập ra nước Âu Lạc. Từ khi ra đời đến năm
179TCN, cư dân Văn Lang – Âu Lạc đã sáng tạo ra nến văn minh đầu
0,25
4
tiên của dân tộc: Văn minh Văn Lang- Âu Lạc.
b. Vị trí 0,75
+ Là nền văn minh đầu tiên của dân tộc Việt Nam, nền văn minh của
những cư dân nông nghiệp trồng lúa nước, sống trong các cộng đồng
làng xóm.
0,25
+ Nền văn minh đó đã phác họa định hình những bản sắc, truyền thống
dân tộc ban đầu, tạo dựng nền móng cho toàn bộ đời sống kinh tế- văn
hóa Việt Nam ở những thời kì lịch sử sau.
0,5
5 Tóm tắt diễn biến của cuộc kháng chiến chống Tống (1075-1077)
của quân và dân ta dưới triều đại nhà Lý. Nêu nhận xét về nghệ
thuật quân sự của cuộc kháng chiến.
3,0
a. Tóm tắt diễn biến 2,0
+ Thực hiện chiến lược “ Tiên phát chế nhân” , năm 1075, quân ta đánh
sang châu Khâm, châu Liêm (Quảng Đông, Quảng Tây – Trung Quốc)
rồi tập trung bao vây thành Ung Châu, đánh tan hoàn toàn lực lượng
chuẩn bị xâm lược của nhà Tống rồi rút về.
1,0
+ Năm 1077, 30 vạn quân Tống tràn sang nước ta, bằng trận quyết
chiến trên bờ bắc sông Như Nguyệt, quân ta đã đánh tan quân xâm lược.
sau đó, Lý Thường Kiệt cử người sang bàn hòa kết thúc cuộc chiến
tranh xâm lược của nhà Tống.
1,0

+ Thời Lê Sơ, nhà nước thực hiện chính sách quân điền
0,25
b. Tác dụng: Góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân
dân, ổn định kinh tế, chính trị , xã hội. Tạo điều kiện vững chắc cho sự
nghiệp bảo vệ tổ quốc
1,0
7 Nêu những ưu điểm và hạn chế của các chính sách kinh tế thời
Nguyễn ở Việt Nam nửa đầu thế kỉ XIX.
3,0
a. Ưu điểm
1,5
+ Coi trọng vấn đề ruộng đất và sản xuất nông nghiệp, thực hiện nhiều
chính sách khuyến khích bảo vệ nông nghiệp như ban hành lại chính
sách quân điền, khuyến khích khai hoang, sửa đắp đê điều
0,5
+Tiếp tục duy trì, phát triến các nghề thủ công nghiệp truyền thống.
Tăng cường xây dựng các quan xưởng, trong chính quyền hình thành
các cơ quan chức năng chuyên trách về từng loại sản phẩm
0,5
+ Trực tiếp khai thác một số mỏ quan trọng, những mỏ giao cho thương
nhân lĩnh trưng thí hàng năm thu thuế.
0,5
b. Hạn chế
1,5
+ Chính sách quân điền chỉ mang ý nghĩa tượng trưng, việc chia ruộng
ưu tiên cho quan lại, quý tộc , binh lính, tình trạng ruộng đất công bị thu
hẹp ngày càng tăng. Ruộng đất khai khẩn nhiều, song số ruộng đất để
hoang hóa lớn.
0,5
+ Các mỏ khoáng sản do nhà nước khai thác thường kém hiệu quả , chỉ