B GIÁO DCăVẨăẨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM
o0o

PHM TH CM NHUNG PHÂN TÍCH CÁC NHÂN T NHăHNGăN RI
RO TÍN DNG TIăNGỂNăHẨNGăTMCPăUăTăVẨă
PHÁT TRIN VITăNAMăCHIăNHÁNHăGIAăNH

LUNăVNăTHC S KINH T

TP. H Chí Minh ậ Nmă2014
B GIÁO DCăVẨăẨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM
o0o

PHM TH CM NHUNG

PHÂN TÍCH CÁC NHÂN T NHăHNGăN RI
RO TÍN DNG TIăNGỂNăHẨNGăTMCPăUăTăVẨă
PHÁT TRIN VIT NAM CHI NHÁNH GIAăNH

Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng

MC LC

TRANG PH BÌA
LIăCAMăOAN
DANH MC CÁC KÝ HIU, CÁC CH VIT TT i
DANH MC CÁC BNG iii
DANH MC CÁC HÌNH V iv
PHN M U 1
1. Lý do chn đ tài 1
2. Mc tiêu nghiên cu 2
3. Câu hi nghiên cu 3
4. i tng nghiên cu 3
5. Phm vi nghiên cu 3
6. Phng pháp và phng pháp lun nghiên cu 3
7. ụ ngha ca đ tài 4
8. Kt cu đ tài 4
CHNGă 1:ăLụ LUN V CÁC NHÂN T NHă HNGă N RI RO
TÍN DNG CAăNGỂNăHẨNGăTHNGăMI 5
1.1. Ri ro tín dng caăngơnăhƠngăthngămi 5
1.1.1. Khái nim ri ro tín dng 5
1.1.2. Bn cht ca ri ro tín dng 6
1.1.3. Biu hin ca ri ro tín dng 6
1.1.4. Phân loi ri ro tín dng 7
1.2. Các nhân t nhăhngăđn ri ro tín dng 9

2.5. Kt qu đtăđc và nhng vnăđ còn tn ti trong hotăđng cp tín
dng tiăBIDVăChiănhánhăGiaănh 63
2.5.1. Nhng mt đt đc 63
2.5.2. Nhng tn ti trong hot đng cp tín dng 66
Kt lun 67 CHNGă3:ăMT S GII PHÁP VÀ KIN NGH NHM HN CH RI
RO TÍN DNG TIăNGỂNăHẨNGăTMCPăUăTăVẨăPHÁTăTRIN CHI
NHÁNHăGIAăNH 69
3.1. Mt s gii pháp nhm hn ch ri ro tín dng ti Ngân hàng TMCP
uătăvƠăPhátătrin Vit Nam ậ ChiănhánhăGiaănh 69
3.1.1. a dng hóa c cu cho vay theo ngành và thành phn kinh t bng
cách ch đng tip th, la chn khách hàng đ cho vay 69
3.1.2. Nâng cao công tác thm đnh d án  Chi nhánh 70
3.1.3. Tng cng vic kim tra, giám sát khon vay 70
3.1.4. Không quá chú trng vào các tài sn bo đm 71
3.1.5. Tuân th các quy đnh v vic phân loi n và trích lp d phòng 72
3.1.6. Bo him tín dng 72
3.1.7. Bin pháp x lý n xu, n quá hn 73
3.1.8. Nâng cao cht lng h thng thông tin tín dng 74
3.1.9. Nâng cao cht lng cán b 75
3.1.10. Nâng cao hiu qu ca b máy kim tra, kim soát ni b 77
3.1.11. y mnh tip th các sn phm dch v khác 78
3.2. Nhng kin ngh đi viăcăquanăbanăngƠnh 78
3.2.1. i vi Chính ph 78
3.2.2. i vi Ngân hàng Nhà nc 80
3.2.3. i vi hi s Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam 81
3.3. Kin ngh đi vi khách hàng vay vn 84
Kt lun 85

NHTW Ngân hàng Trung ng
POS Máy chp nhn thanh toán th (Point of sale)
QLRR Qun lý ri ro
QTK Qy tit kim
ii

RRTD Ri ro tín dng
TCKT T chc kinh t
TCTD T chc tín dng
TMCP Thng mi c phn
TNHH Trách nhim hu hn
TPHCM Thành ph H Chí Minh
TSB Tài sn bo đm
TW Trung ng
USD ng đô la M
VAMC Công ty qun lý tài sn ca các t chc tín dng Vit Nam
VCB Ngân hàng TMCP Ngoi thng Vit Nam (Vietcombank)
VCSH Vn ch s hu
VND ng Vit Nam
VTC Vn t có
WTO T chc Thng mi Th gii (World Trade Organization)
XHTDNB Xp hng tín dng ni b iii

DANH MC CÁC BNG

Bng 2.1: Kt qu hot đng kinh doanh ti Chi nhánh (2011 – 2013) 33
Bng 2.2: Bng tng hp DSCV, DSTN (2011 – 2013) 36

Hình 2.2: C cu cho vay phân theo ngành kinh t 2011 – 2013 40
Hình 2.3: Tc đ tng trng GDP 2008 – 2013 49
Hình 2.4: Ch s CPI t 2007 – 2013 50 1

PHN M U

1. Lý do chn đ tài
Sau khi tr thành thành viên chính thc ca WTO nn kinh t Vit Nam đang
trên đng hi nhp cùng vi th gii. Nhu cu hi nhp quc t thúc đy t do hóa
tài chính ngày càng phát trin, cùng vi đó là s ln mnh và m rng quy mô hot
đng ca h thng các ngân hàng. Các dòng vn đu t nc ngoài chy vào Vit
Nam ngày mt nhiu hn to ra môi trng đu t hiu qu và sc cnh tranh ln
không ch đi vi các doanh nghip mà còn đi vi các ngân hàng thng mi trong
nc, đc bit là s xâm nhp ca các ngân hàng nc ngoài giàu kinh nghim, am
hiu th trng và có ngun vn ln. Vi t cách là trung gian tài chính, h thng
ngân hàng đang đóng vai trò to ln trong vic luân chuyn vn gia các ch th
trong nn kinh t. Nh ta đư bit ngân hàng kinh doanh tin t nên mc đ ri ro là
rt ln, đc bit ri ro tín dng bi tín dng là nghip v quan trng, c bn chim
phn ln trong các hot đng kinh doanh c v doanh thu và li nhun. Khi mt
ngân hàng gp phi ri ro tín dng quá ln dn đn phá sn s d dn đn sp đ c
h thng ngân hàng nh cuc khng hoàng tài chính toàn cu 2008.

Phát trin Vit Nam Chi nhánh Ảia nh”.
2. Mc tiêu nghiên cu
Mc tiêu nghiên cu ca đ tài là đánh giá và phân tích các nhân t nh hng
đn ri ro tín dng ti BIDV Chi nhánh Gia nh. ng thi, đ tài đi sâu vào
nghiên cu và phân tích thc trng ri ro tín dng ca BIDV Chi nhánh Gia nh
trong giai đon 2011-2013. T đó đa ra đ xut nhm hn ch ri ro tín dng ti
Chi nhánh.  tài thc hin phân tích đnh tính, đnh lng nhm gii quyt các vn
đ sau:
 Ri ro tín dng ti BIDV Chi nhánh Gia nh trong thi gian qua.
 Phân tích các nhân t nh hng đn ri ro tín dng ti BIDV Chi nhánh Gia
nh.
 a ra mt s gii pháp và kin ngh nhm hn ch ri ro trong hot đng tín
dng ti BIDV Chi nhánh Gia nh.
3

3. Câu hi nghiên cu
- Mc đ ri ro tín dng ti BIDV Chi nhánh Gia nh t 2011 – 2013 nh th
nào?
- Nhng nhân t ch yu nào bên trong ngân hàng có nh hng đn ri ro tín
dng?
- Nng lc và uy tín ca ngi vay có nh hng đn ri ro tín dng không?
- Lnh vc hot đng ca ngi vay có nh hng đn ri ro tín dng không?
- Môi trng bên ngoài có nh hng đn ri ro tín dng không?
- Cn đa ra nhng gii pháp gì đ hn ch ri ro tín dng ti Chi nhánh Gia
nh?
4. iătng nghiên cu
i tng nghiên cu ca đ tài là các nhân t nh hng đn ri ro tín dng
ti BIDV Chi nhánh Gia nh.
5. Phm vi nghiên cu
- Không gian nghiên cu: BIDV Chi nhánh Gia nh


5

CHNGă1:ăLÝ LUN V CÁC NHÂN T NHăHNGăN
RI RO TÍN DNG CA NGỂNăHẨNGăTHNGăMI

1.1. Ri ro tín dng ca ngân hàngăthngămi
1.1.1. Khái nim ri ro tín dng
Ri ro tín dng là ri ro tht thoát tài sn có th phát sinh khi mt bên đi tác
không thc hin mt ngha v tài chính hoc ngha v theo hp đng đi vi mt
ngân hàng bao gm c vic không thc hin thanh toán n cho dù đy là n gc hay
n lãi khi khon n đn hn. Hiu mt cách khác thì ri ro tín dng đó là ri ro
không thu hi đc n khi đn hn do ngi vay đư không thc hin đúng cam kt
vay vn theo hp đng tín dng, không tuân th theo nguyên tc hoàn tr khi đáo
hn. ây là loi ri ro gn lin vi hot đng cp tín dng ca ngân hàng.
Theo khon 1, iu 3 Thông t s 02/2013/TT-NHNN ngày 21/01/2013 ca
Thng đc Ngân hàng Nhà nc:
Ri ro tín dng trong hot đng ngân hàng là tn tht có kh nng xy ra đi
vi n ca t chc tín dng, chi nhánh ngân hàng nc ngoài do khách hàng không
thc hin hoc không có kh nng thc hin mt phn hoc toàn b ngha v ca
mình theo cam kt.

khác thng có th dn đn vic không hoàn tr đc vn vay ca khách hàng,
ngân hàng phi tìm bin pháp ngn nga, can thip kp thi. Các biu hin thng
gp là:
- Khách hàng trì hoãn np báo cáo tài chính hoc không cung cp đc nhng
thông tin mà ngân hàng yêu cu.
- S dng vn sai mc đích ban đu.
- Doanh s tin gi gim sút
- Ngun thu nhp không n đnh
- Thiu s hp tác khi cán b tín dng đn thm c s sn xut kinh doanh.
- Có s bin đng ln v t chc ca doanh nghip nh thay đi ca ban lãnh
đo doanh nghip.
7

- Hot đng sn xut kinh doanh b nh hng do nhng yu t khách quan
nh bưo lt, ha hon hay do cháy kho hàng, mt trm, tham ô.
- Gia tng các tài sn c đnh qua vic sát nhp hoc mua li ca doanh nghip
khác.
- Khách hàng có ý xin hoãn n hoc kht n, gia hn n, chm ch trong vic
thanh toán lãi hàng k, hoàn tr n vay ngân hàng chm hoc quá k hn,
không đc tr nh cam kt.
Các du hiu trên đây là biu hin ca nhng khó khn v mt tài chính t phía
khách hàng, khi các du hiu này xut hin có kh nng là khách hàng khó hoàn tr
các món vay. Vì vy, chúng là c s đ ngân hàng tìm hiu bin pháp điu chnh và
ngn chn kp thi, tránh nhng khon n quá hn có th gây ri ro tín dng.
1.1.4. Phơnăloiăriăroătínădng
Bao gm ri ro giao dch (Transaction risk) và ri ro danh mc (Portfolio
risk):
- Riăroăgiaoădch: nguyên nhân phát sinh là do nhng hn ch trong quá trình
giao dch và xét duyt cho vay, đánh giá khách hàng. Ri ro giao dch có ba b phn
chính là ri ro la chn, ri ro bo đm và ri ro nghip v.

(Qun tr Ngân hàng thng mi (Trn Huy Hoàng, 2011))

Ri ro tín dng
Lãi treo phát
sinh
Không thu
đcălƣiăđúngă
hn
Khôngăthuăđ
lãi
Khôngăthuăđc
lƣiăđúngăhn
Không thu
đc vnăđúngă
hn
- N không có
kh nngăthuă
hi
- Xóa n
- Lƣiă treoă đóngă
bng
- Min gim lãi
N quá hn
phát sinh

yu tp trung vào mt s vn đ nh: s tuân th vic s dng vn đúng mc đích
10

ca khách hàng; tin đ tr n; quá trình s dng, bo qun và bin đng giá tr tài
sn ca khách hàng; nhng vn đ mi ny sinh trong quá trình thc hin phng
án. Làm tt công tác này s giúp ngân hàng phát hin và ngn chn kp thi nhng
biu hin tiêu cc nh s dng vn sai mc đích, âm mu tu tán tài sn, la đo
ngân hàng, t đó gim thiu ri ro tín dng. Thu hi và gii quyt n là khâu quyt
đnh đn cht lng tín dng. S nhy bén ca ngân hàng trong vic kp thi phát
hin nhng biu hin bt li xy ra đi vi khách hàng cng nh nhng bin pháp
x lý kp thi, t vn cho khách hàng s gim thiu đc nhng khon n quá hn
và điu đó s có tác dng tích cc đi vi hot đng tín dng.
Nh vy, quy trình tín dng càng cht ch thì cán b đánh giá khách hàng
càng khách quan, giám sát khon vay càng tt, cht lng tín dng càng cao t đó
ngân hàng s hn ch ri ro trong hot đng kinh doanh ca mình.
1.2.1.3. Phm cht cán b tín dng
Cht lng đi ng cán b ngân hàng là nhân t quyt đnh đn s thành bi
trong hot đng kinh doanh ca ngân hàng nói chung và trong hot đng tín dng
nói riêng. S d nh vy là vì cán b tín dng là ngi tham gia trc tip vào mi
khâu ca quy trình tín dng, t bc đu tiên đn bc cui cùng. Cán b tín dng
mà không có đo đc ngh nghip, làm vic thiu tinh thn trách nhim, c ý làm
trái pháp lut s làm nh hng đn cht lng tín dng.
Mt cán b tín dng gii v chuyên môn nghip v, có k nng, có kinh
nghim, có đo đc ngh nghip s đánh giá khách quan, chính xác tính kh thi ca
phng án, xác đnh đc tính chân thc ca các báo cáo tài chính, phát hin các
hành vi c tình la đo ca khách hàng. Ngc li nu cán b tín dng thiu tinh
thn trách nhim s dn đn đánh giá nng lc ca khách hàng s sài, thm đnh
không tt, có th chp nhn cho vay nhng khon vay không kh thi hoc b khách
hàng la gt. Mt s v án kinh t ln trong thi gian va qua có liên quan đn
NHTM đu có s tip tay ca mt s cán b tín dng cùng vi khách hàng làm gi

hn ch ri ro trong quá trình thc hin mt khon tín dng. 12

1.2.1.6. Thông tin tín dng
Nhng thông tin chính xác v khách hàng s giúp ích rt nhiu cho ngân hàng
trong nhng công vic có liên quan đn vic cho vay, theo dõi và qun lý tin vay.
Thông tin càng chính xác, kp thi, đy đ và toàn din thì công tác tín dng ca
ngân hàng càng đc thc hin tt và các ri ro s đc hn ch  mc thp nht,
cht lng tín dng đc nâng cao hn. Tuy nhiên nn thiu thông tin tín dng hoc
thông tin tín dng không chính xác, kp thi, cha có danh sách phân loi doanh
nghip, cha có s phân tích đánh giá khách hàng mt cách khách quan, đúng đn
s dn đn ri ro tín dng cao làm gim cht lng tín dng ca ngân hàng.
1.2.2. Nhân t khách hàng
i vi khách hàng là cá nhân
 c đim, thói quen ca tng khách hàng
Mi cá nhân có ngh nghip, đ tui, s thích, thói quen… khác nhau nên đo
đc, thin chí tr n ca tng khách hàng cng khác nhau. i vi khách hàng cá
nhân, thin chí tr n là cc k quan trng vì ngân hàng ra quyt đnh cho vay da
trên tin lng hàng tháng/thu nhp t hot đng sn xut kinh doanh ca khách
hàng. Các khon vay ca khách hàng cá nhân đa phn là nh l nên đòi hi cán b
tín dng phi theo dõi sát sao mi có th nm bt đc đim, thói quen ca tng
khách hàng. iu này s giúp cán b tín dng có nhng đánh giá thc cht v khách
hàng, giám sát khon vay cht ch đ thu hi vn, hn ch ri ro tín dng xy ra.
 Nng lc tài chính ca khách hàng
Vi mi cán b tín dng vn đ quan tâm đu tiên v khách hàng ca mình là
kh nng tr n. Mt khon vay vn đc ngân hàng chp nhn khi khách hàng đáp
ng đy đ nhng yêu cu v nng lc tài chính đ ln và lành mnh đ thc hin
ngha v tr n. Ngân hàng cn xem xét k lng nhng ngun tr n nghi ng v

Li nhun luôn đi kèm vi các ri ro. i vi các lnh vc nh bt đng sn,
chng khoán, xây dng khi nn kinh t hng thnh, th trng kinh doanh thun li
thì li nhun các doanh nghip thu đc t các ngành ngh này là rt ln. Nhng
khi nn th trng gp nhiu bin đng bt li, hot đng kinh doanh ca các doanh
nghip này gp nhiu khó khn, kh nng phc hi kém. Vì vy ri ro tín dng cng
ln hn so vi các doanh nghip hot đng trong lnh vc khác.

14

Vic s dng vn
Ngân hàng cp tín dng da vào vic thm đnh phng án vay vn ca khách
hàng. Nu khách hàng s dng vn sai mc đích có ngha là ngun tr n không
đn t phng án đó mà sinh ra t mt ngun khác. ng ngha vi vic ngân hàng
không th kim soát đc dòng tin ca khách hàng, xác sut không tr đc n gia
tng.
Tài sn bo đm
Tài sn bo đm tuy ch là điu kin ràng buc khách hàng gia tng thin chí
tr n và là ngun tr n th hai. Nhng nu ngân hàng nhn các tài sn th
chp/cm c có tính thanh khon thp, nhiu ri ro nh hàng tn kho, thành phm,
quyn đòi n, máy móc thit b… thì xác sut xy ra ri ro tín dng là rt ln nu
khách hàng không tr đc n. Vì các loi tài sn này khó qun lý, d gim giá trên
th trng, kh nng chuyn đi thành tin mt kém… Trong khi nu ngân hàng
nhn các tài sn bo đm càng có tính thanh khon cao nh các loi tin gi, trái
phiu kho bc, tín phiu… thì kh nng ngân hàng d dàng x lỦ đ thu hi đ n vì
vy ri ro tín dng gim.
o đc, thin chí ca khách hàng
Trong quan h tín dng, mun có hiu qu cao đòi hi phi có s hp tác t c
hai phía ngi cho vay và ngi đi vay. Nu nh khách hàng không có thin chí thì
s rt khó khn cho ngân hàng trong vic thu hi n. S thiu thin chí ca khách
hàng có th biu trc tip trong quan h tín dng vi ngân hàng nh c tình s dng

nn kinh t nói chung (làm tê lit sn xut, lu thông hàng hoá đình tr,…). Và nh
vy, nhng món tin khách hàng vay ngân hàng s khó đc hoàn tr đy đ và
đúng hn dn đn ri ro tín dng.
Chính sách kinh t v mô ca Nhà nc
Trong nn kinh t th trng các chính sách kinh t v mô ca Nhà nc bao
gm các chính sách tài chính tin t, chính sách lãi sut, chính sách đi ngoi có
vai trò quan trng đi vi hot đng ca nn kinh t nói chung và hot đng ca các
ngân hàng, các doanh nghip nói riêng. Chính sách kinh t trong hoàn cnh này thì
có tác dng cho c ngân hàng và doanh nghip nhng trong hoàn cnh khác thì li

Trích đoạn Lc kho các nghiên cu có liên quan

---