B GIÁO DC VÀ O TO
TRNG I HC KINH T TP.H CHÍ MINH
NGUYN XUÂN PHÚ GII PHÁP NÂNG CAO NNG LC CNH TRANH
CA VIN
THÔNG PHÚ YÊN NăNMă2020
LIăCAMăOAN
Tôi x trình nghiên cu lucông trình nghiên
cu ca riêng tôi và có s ng dn ca PGS.TS H Ti Toàn b s liu
s dng trong luc và kt qu nghiên cc ai công b
trong bt c công trình nghiên cu nào.
Tác gi lun
vn
Nguyn Xuân Phú
MC LC
TRANG PH BÌA
L
DANH MC KÝ HIU, CH VIT TT
DANH MC CÁC HÌNH VÀ BNG BIU
M U 1
LÝ LUN V C CNH TRANH CA DOANH NGHIP 4
1.1 Cc cnh tranh ca doanh nghip 4
1.1.1 Khái nim v cnh tranh 4
1.1.2 c cnh tranh 5
1.1.3 Li th cnh tranh 6
1.2 Các yu t c cnh tranh ca doanh nghip 8
1.2.1 Các yu t ng bên ngoài doanh nghip 8
1.2.2 Nhóm yu t ng bên trong doanh nghip 12
1.2.3 c cnh tranh ca doanh nghip 14
1.3 Chui giá tr c lõi ca doanh nghip 16
1.3.1 Chui giá tr ca doanh nghip 16
66
3.1 ng và mc tiêu phát trin 66
3.1.1 ng phát trin 66
3.1.2 Mc tiêu c th 67
3.2 Mt s gii pháp nhc cnh tranh ca VNPT Phú Yên
68
3.2.1 Nhóm gii pháp v ng mng vin thông 68
3.2.2 Nhóm gii pháp hoàn thin t chc sn xu qun lý 70
3.2.3 Nhóm gii pháp nâng cao chng ngun nhân lc 72
3.2.4 Nhóm gii pháp hoàn thin hong marketting 76
3.2.5 Gii pháp xây dp VNPT 82
3.3 Kin ngh i vc 84
Kt lu 85
KT LUN 86
TÀI LIU THAM KHO
PH LC
DANH MC CÁC KÝ HIU, CH VIT TT
1. CBCNV : Cán b công nhân viên
2. CNTT : Công ngh thông tin
3. DN : Doanh nghip
4. EFE : External factors environment matrix (Ma trn
u t bên ngoài)
5. GTGT : Giá tr
6. IFE : Internal factors environment matrix (Ma trn
u t bên trong)
7. KHCN : Khoa hc công ngh
Bng 1.1: Ba chic tng quát to li th cnh tranh bn vng 7
Bng 1.2: Kt qu kt hp 4 tiêu chí VRIO 8
Bng 1.3: Ma tru t bên ngoài (Ma trn EFE) 22
Bng 1.4: Ma tru t bên trong (Ma trn IFE) 22
Bng 2.1: Kt qu SXKD t 28
Bng 2.2: Ma tru t bên ngoài 40
Bng 2.3: Tình hình nhân s t 42
Bng 2.4: Kt qu kinh doanh mt s dch v n 45
Bng 2.5: Ma trn các yu t bên trong 57
Bng 2.6: Bn lc chính ca VNPT Phú Yên 59
Bng 2.7: Ma trn hình nh cnh tranh ca VNPT Phú Yên 60
1
M ĐU
1. Tính cp thit caăđ tài
công
khác
-
u này tng lc phát trin cho các
doanh nghip và cho c ngành VT-CNTT Vit Nam. Cnh tranh và phát trin t
hi cho các doanh nghip vic t i m hot
+ Thi gian kh
+ Thi gian ng dng c tài : T sau th tài
nghiên cc thnh. D kin t
5. Phngăphápănghiênăcu
* Ngun d liu :
- D liu th cp : Các báo cáo ca VNPT Phú Yên, T
Vin thông Vit Nam, B Thông tin Truyn thông, S Thông tin Truyn thông Phú
Yên, Chi cc thng kê tnh Phú Yên; tp chí chuyên ngành vin thông công ngh
thông tin; các báo cáo SXKD ca các doanh nghip vi
- D lip : Lp bng câu hi, phng vn ly ý kin chuyên gia trong
ngành. S dng phn m tng hp s liu thu thc.
* Phng pháp thc hin
Lu du sau :
3
- Lu dng tng h
yp, phân tích, kt hp khái quát hóa.
- i, ly ý kin chuyên gia v các nhân t bên trong và bên ngoài có
c cnh tranh ca VNPT Phú Yên
6. ụănghaăthc tin caăđ tài
Trong bi cnh th ng vin thông Vit Nam nói chung, và ti tnh Phú
Yên nói riêng chu s cnh tranh ngày càng gay gt, vic cnh
tranh là ht sc quan tri vi VNPT Phú Yên. Chính vì vy, vic nghiên c
tài luc s cn thic tin :
- nh các yu t n v th cm mnh và
hn ch ca doanh nghip.
- o VNPT Phú Yên nhn bic giá tr mà doanh nghip to
n bit giá tr ct lõi ca doanh nghip, t
c cnh tranh.
- c t xut mt s gii pháp hu hiu
quân hóa li nhun trong ngành theo ching ci thin sâu dn h qu giá
c có th gi
- Khi nghiên cu v cnh tranh K. Marx cho rng: "Cnh tranh là s ganh
u tranh gay gt gin nhm giành git nhu kin thun
li trong sn xu c li nhun siêu ngch". Nghiên
cu sâu v sn xun ch cn ch
n ra quy lun ca c n ch u
chnh t sut li nhu thng giá c th
ng. Quy lut này da trên nhng chênh lch gia giá c chi phí sn xut và kh
bán hàng i giá tr cc li nhun.
- Theo T n Bách khoa Vit Nam (tp 1) nh tranh trong kinh
doanh là hoa nhi sn xut hàng hoá, gi
nhân, các nhà kinh doanh trong nn kinh t th ng, chi phi quan h cung cu,
nhu kin sn xut, tiêu th th ng có li nht.
5
- Trong hong kinh t, cnh tranh là s a các ch th kinh
t (nhà sn xut, nhà phân phi, bán l, i tiêu dùngm giành ly nhng v
th i trong sn xut, tiêu th hàng hóa, dch v hay các li ích v kinh t,
c nhiu li ích nht cho mình.
- Cnh tranh có th xy ra gia nhng nhà sn xut, nhà phân phi vi
nhau hoc gia i sn xut vi sn xut mun bán
hàng hóa, dch v vi tiêu dùng li muc vi giá thp.
y, hit, cnh tranh là quan h kinh t mà
các ch th kinh t ua mi bin pháp k c ngh thut, sc mnh
c mc tiêu kinh t cng là chi ng, giành
lu kin sn xut, th ng có li nht. M
cui cùng ca các ch th kinh t trong quá trình cnh tranh là ti ích.
i vi sn xut là li nhui vi tiêu dùng là li ích tiêu dùng và
s tin li.
m n, li th cnh tranh phát sinh t giá tr mà doanh nghip
ti mua, giá tr này phi lp b ra.
Giá tr là mi mua sn lòng thanh toán và giá tr t tri xut hin khi
doanh nghip chào bán các tii mc giá thi
th cnh tranh, hoc cung cp các tii mua vn hài lòng vi
mng.
Trong các nghiên cu ca mình, Michael E. Porter cn li
th cnh tranh hai c ng chic ca các doanh nghip ch
tp trung vào các mng hóa sn phu này không
m bo cho doanh nghip v c mà doanh nghip cn
hot mc trên trung bình trong dài hn là kt hp hai loi li
th cnh tranh vi phm vi hong ca doanh nghi to li th cnh tranh bn
vng.
Hai loi li th cnh tranh mà Michael E. cp là chi phí thp (giá
thi th trong khi li mua ging nhau) và khác bit hóa
(cung cp lt tri so vi th khii mua sn sàng tr
kt hp vi phm vi hong ca doanh nghip s to ra ba chic cnh tranh
tng quát : chic du v chi phí thp; chic khác bit hóa và chin
c tp trung gm hai bin th trong Bng 1.1.
7
Bng 1.1 – Ba chin lc tng quát to li th cnh tranh bn vng
PHM VI
CNH TRANH LI TH CNH TRANH
Bên c to li th cnh tranh bn vng, Baney & Hesterly (2007)
t công c hiu qu ng ni b
ca doanh nghip. Thut ng i din cho 4 câu hi c nh
tinh tranh :
- Câu hi v giá tr (Value) : doanh nghip có th khai i hoc hóa
gi bên ngoài t ngun lc này
- Câu hi v s him có (Rarity) : Ngun lc kim soát bi
ch mt s ít doanh nghip cnh tranh.
- Câu hi v s khó bc (Imitability) : Các doanh nghip s phi
mt vi bt li v nu mu c, phát trin hoc sao chép
ngun lc này.
- Câu hi v t chc (Organization) : Các chính sách, quy trình ca doanh
nghip có sn sàng h tr vic khai thác các ngun lc giá tr, him có và khó bt
c này.
Nu mt doanh nghip có nhng ngun lc tha mãn c bn
u kin trên (gc ct lõi) thì doanh nghi t tin v kh
to ra li th cnh tranh bn vng cho mình. Các ngun lc cm
c các loi hu hình (tài chính, công ngh, t chn vô hình (kh
to, danh tit qu kt hp bn tiêu chí có th c biu din trong Bng
1.2.
8
Bng 1.2 – Kt qu kt hp 4 tiêu chí VRIO
Có giá
tr?
Him có?
Khó bt
trc?
T chc
Ngun : Barney & Hesterly (2007, trang 63)
1.2 Các yu t tácăđng đnănngălc cnh tranh ca doanh nghip
Các yu t c cnh tranh ca doanh nghip bao gm các
yu t ng bên ngoài và các yu ng bên trong.
1.2.1 Các yu t môiătrng bên ngoài doanh nghip
1.2.1.1 Môi trng vĩ mô
ng rng ln bên ngoài doanh nghip, bao gm
nhiu yu t trc tip hoc gián tip n kh nh tranh
ca doanh nghing thì các doanh nghip khó có th kic các yu
t theo dõi, quan sát nhm nhn din các du hii, d báo
nhng ng xng cn
hong ca doanh nghip, giúp doanh nghip ch ng
sách kinh doanh thích hp; bin n li do chúng gây ra thành các
i kinh doanh. Các yu t quan trn
c cnh tranh ca doanh nghip bao gm: yu t kinh t, yu t chính tr và
pháp lut, yu t vi, yu t t nhiên, yu t khoa hc và công ngh.
Th nht, yu t kinh t
Bao gm các yu t ng và s nh ca nn kinh t,
các chính sách phát trin kinh t; chính sách tin t, giá c, lm phát, t giá
h u t u có n ho ng SXKD ca doanh
nghip. Nó có th ti và c nhng thách thi vi doanh nghip. Do
p cn phi theo dõi, phân tích, d báo bing ca tng yu t
i pháp, các chính sách phù hp trong tng th m nhm tn
9
dng, khai thác nhng thi né tránh và gim thi
da.
Th hai, yu t chính tr và pháp lut
chng, chi phí sn xut. Doanh nghip có dây chuyn công ngh hii không
có li th lâu dài trong cnh tranh bi dây chuyn công ngh
th s lc hu ch sau mt thi gian ngnc bit trong các ngành v CNTT
thi gian khu hao máy móc phc rút ngn và doanh nghip phi luôn có k
hoch i mi công ngh cho phù hp. S phát trin ca KHCN còn giúp các doanh
nghi i ng dng các công ngh, k thut m trang b,
trang b l vt cht k thut c to ra li th trong cnh tranh.
1.2.1.2 Môi trng vi mô
S dng mô hình 5 nhóm áp lc cnh tranh c phân tích
m ng trc tin hong SXKD
ca doanh nghip, bao gm ma t nhng công ty có th gia nhp th ng,
áp lc t nhà cung nhng sn phm có th thay th, nhng quyn
ci mua và cui cùng ht sc quan trng là áp lc cnh tranh gi
trong ngành. Vic phân tích này giúp doanh nghip nhn ra nhi và thách
thp bi v trí nào.
Hình 1.1: Mô hình 5 áp lc cnh tranh ca Michael Porter
“Ngun : Michael Porter, “Competitive Strategy”, 1985, trang 5”
11
Th nht, nhà cung ng : là bên cung ng các yu t u vào cn thi
12
nghii th tim n nhiu hay ít, áp lc ca h mnh hay yu s
ph thuc vào các yu t: th nht là sc hp dn ca ngành th hin qua các ch
tiêu t sut sinh li, s ng khách hàng, s ng doanh nghip trong ngành; th
ng rào cn gia nhng yu t làm cho vic gia nhp
.
Th nm, sn phm thay th : Các sn phm thay th hn ch mc li nhun
tia mt ngành bt mng tc giá mà các công
ty trong ngành có th kinh doanh có lãi. Do các loi sn phm có tính thay th cho
nhau nên s dn s canh tranh trên th ng. Khi giá ca sn ph
thì s khuyng s dng sn phm thay th c lc
phân bit sn phm là chính hay là sn phm thay th ch i.
Các yu t ng bên ngoài không ch c cnh
tranh hin ti mà còn quynh c c ca doanh
nghip vì chúng quynh nhc ca doanh nghip.
1.2.2 Nhóm yu t môiătrng bên trong doanh nghip
Nhóm yu t ng bên trong doanh nghip bao gm các yu t v trình
t chc, c qun tr doanh nghip, ngun nhân lc, kh
công nghu t cu thành và có vai trò quyt
c cnh tranh ca doanh nghip.
1.2.2.1 Trình đ t chc, qun tr doanh nghip
Doanh nghiu t chc hp lý, phân công trách nhim và quyn hn
rõ ràng thì mi hong s trôi cht caoc li, vi m u
chng chéo, quyn l c phân cp rõ ràng thì hiu qu ho ng ca
doanh nghip s kém hiu qu. Mt doanh nghip vi o có phm
ch ng góp phn vào s thành công ca doanh
nghip. M o gii không ch bit làm cho b máy doanh nghip vn
t mà còn phi làm cho nó hong mt cách linh hot, phù hp
vng bên trong và ngoài doanh nghip.
1.2.2.5 Nng lc marketing:
c marketing ca doanh nghip là kh u, nm bt nhu
cu th ng và thc hin các hong marketing. Kh ng trc
tip ti sn xut và tiêu th sn phng nhu cu khách hàng, góp phn làm
phn tiêu th sn phm, nâng cao v th ca doanh nghip.
u kin kinh t hàng hóa phát tri
14
ngng ti tiêu dùng nhu, uy tín.
c xây du cho sn phm là tt yi vi doanh nghip
mun tn ti trên th ng.
1.2.3 Các tiêu chí đánhăgiáănngălc cnh tranh ca doanh nghip
Có nhi c cnh tranh ca mt doanh
nghip, tùy thuc vào mi ngành ngh, mi c hong có th s dng các
tiêu chí khác nhaut s tiêu chí n c xem xét khi
c cnh tranh ca mt doanh nghipc bit là doanh nghip
c VT-CNTT.
1.2.3.1 Th phn ca doanh nghip
Th phn ca doanh nghip so v i th khác nói lên sc mnh mà
doanh nghip có th c trong c so sánh v mt qui mô kinh
doanh và v th trên th ng thì vic so sánh th phn các sn phm dch v c
bn ca doanh nghip là ch tiêu quan trng mà doanh nghip cn phi so sánh,
phn ca doanh nghinh v mt hin
vt (khng sn phm) và v mt giá tr (doanh thu).
c VT-CNTT,
th phn ca doanh nghinh :
Th phn dch v i ca
doanh nghip A
Công ngh và sn phm, dch v
Mc tiêu ca cnh tranh là doanh nghip khnh v trí vng chc trên
th to li th ci doanh nghip phi không ngi
mi thit b, công ngh, sn phm, dch v nhm ng tu ca khách
hàng. Mt doanh nghip bit ng dng công ngh mi, k thut mng xuyên
cho ra th ng nhng sn phm, dch v mi, nhng tin ích mi ngày càng có
l là nhng doanh nghic cnh tranh tt và
c li.
1.2.3.4 Giá bán sn phm, dch v
Giá bán sn phm, dch v t ch c
cnh tranh ca doanh nghip. Mt doanh nghi c cnh tranh tt là
doanh nghip bit hot ng, bit t chc SXKD tt, gim thiu chi phí, do vy
gim giá bán sn phm, dch v mà vc lu ki
vy nu doanh nghip t chc hong không tt, giá bán sn phm, dch v cao
s làm gic cnh tranh ca doanh nghip.
1.2.3.5 Thng hiu và uy tín
u và uy tín sn phm chính là s tng hp các thuc tính ca sn
phng sn phm, li ích, mu mã và dch v ca sn ph
hiu không nhng là du hi nhn bit và phân bit sn phm ca doanh nghip
này vi sn phm ca doanh nghip khác, mà nó còn là tài sn rt có giá tr ca
doanh nghip, là uy tín và th hin nim tin ci vi sn phm.
Mu mnh có uy tín càng cao thì nim tin và s trung thành ci
i vi sn phm càng ln. Nu mt sn phc uy tín và
hình nh ti vi tiêu dùng thì sn pht li th c
hn so vi sn phm ci th cnh tranh.
16
1.3 Chui giá tr vƠănngălc lõi ca doanh nghip
1.3.1 Chui giá tr ca doanh nghip
Chui giá tr là công c phân tích mi hong ca doanh nghip,
Hình 1.2: Chui giá tr tng quát
“Ngun : Michael Porter, “Competitive Strategy”, 1985, trang 37”
Chín loi hong giá tr trên bao gm hai nhóm tng quát: hong ch
yu và hong h tr. Các hong ch yn quá trình to ra sn
phm, phân phi n tr sau bán hàng. Các hong h
tr s h tr cho các hong ch yu và h tr ln nhau, bng cách cung cp vic
thu mua các yu t u vào, công ngh, ngun nhân lc và các ch
toàn doanh nghip.
17
* Các hot đng ch yu : Bao gi hong ch yu tng quát,
mi loi hong tng quát có th chia thành nhiu hong nh riêng bit, tùy
theo tng ngành và chic ca tng doanh nghip.
- Hu cn đu vào, bao gm các hong gn lin vi tip nh
và phân b các yu t u vào sn xup hàng vào kho, kim soát tn kho,
u phn vn chuyn, thanh toán cho nhà cung cp.
- Vn hành, bao gm các hong gn lin vi vic chuyn hóa các yu t
u vào thành hình thái sn phm sau cùng, chng hp
ráp, kim tra sn phm.
- Hu cn đu ra, bao gm các hong gn lin vi vic tp h
kho, và phân phi c th sn phi mua, chng h thành
phm, x u phi giao hàng.
- Tip th và bán hàng, bao gm các hong gn lin vi vic cung cp
thng cáo, khuynh giá.
- Dch v, bao gm các hong gn lin vi vic cung cp dch v
nâng cao hoc duy trì giá tr ca sn phm, chng ht, sa chng
1.3.2 Các liên kt bên trong và gia các chui giá tr
* Liên kt bên trong chui giá tr :
Tuy cu thành t nhiu hong giá tri giá tr không ch là mt
tp hp các hoc lp, mà là mt h thng các hoi liên kt
gia các thành phn trong h thng này chính là quan h gic thc hin
mt hong giá tr vi chi phí hoc hiu sut ca mt hong khác.
Do có n chi phí và hiu sut, các liên kt hoàn toàn có th dn
n li th cnh tranh, theo hai cách là tu phi. T la
chi gia các ho gim chi phí hot hóa,
t qu tng th thit k sn phm t nh
k thut cho vt liu khm tra trong quá trình sn xut cht ch
giúp gim chi phí dch v sau bán hàng. Doanh nghip cn t
kt này, phn ánh chic ca doanh nghi c li th cnh tranh.
Bên cnh t u phi các hong giá tr ng
giúp gim chi phí hoc nâng cao kh t hóa. Ví d u phi tt các hot
ng mua sm, hu cn u vào s giúp gim chi phí tn kho, hou phi tt vn
hành, hu cn u ra và dch v s i hn.
19
* Liên kt dc gia các chui giá tr
t bên trong chui giá tr, các mi liên kt tn ti gia
chui giá tr ca doanh nghip, chui giá tr ca nhà cung cp và ca kênh phân phi
(gi là liên kt dc) là s ng cc thc hin các hong ca
nhà cung cp, kênh phân phi lên chi phí hay hiu sut các ho ng ca doanh
nghip. Các nhà cung cp sn xut ra sn ph doanh nghip s dng trong chui
giá tr ca mình, các hong ca kênh phân ph
thay th hoc hoàn thin các hong ca doanh nghi
liên kt d doanh nghip nâng cao li th cnh tranh cho mình.
1.3.3 Nngălc lõi ca doanh nghip
c lõi là khái nim trong lý thuyt qun trc ng h bi hai tác gi