B GIÁO DCăVÀăÀOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.H CHÍ MINH
// OÀNăTH VÂN KHANH
HOÀN THIN CÔNG TÁC QUN TR RI RO THANH
KHON TIăCÁCăNGỂNăHÀNGăTHNGăMI C PHN
VIT NAM LUNăVNăTHCăSăKINHăT

TP.H CHệăMINH,ăNMă2013 B GIÁO DCăVÀăÀOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.H CHÍ MINH
// OÀNăTH VÂN KHANH HOÀN THIN CÔNG TÁC QUN TR RI RO THANH

Trang ph bìa
Liăcamăđoan
Mc lc
Danh mc các ký hiu, ch vit tt
Danh mc các bng, biu
Danh mc các hình v,ăđ th
Li m đu 1
CHNGă1 TNG QUAN V QUN TR RI RO THANH KHON TI
CÁCăNGỂNăHÀNGăTHNGăMI 1
1.1 Qun tr ri ro thanh khon caăngơnăhƠngăthngămi 1
1.1.1 Thanh khon và ri ro thanh khon ca ngân hàng thng mi 1
1.1.2 Qun tr ri ro thanh khon 1
1.2 Ni dung qun tr ri ro thanh khon 2
1.2.1 Qun tr thanh khon da vào tài sn có 2
1.2.1.1 Cách tip cn thanh toán thc s 2
1.2.1.2 Cách tip cn th trng tin t 2
1.2.2 Qun tr thanh khon da vào tài sn n (đi vay) 3
1.2.3 Chin lc cân đi thanh khon gia tài sn có và tài sn n 4
1.2.4 Nguyên tc qun tr ri ro thanh khon theo Basel 6
1.2.5 Các h s an toàn vn giúp đánh giá kh nng thanh khon ca ngân
hàng thng mi 9
1.2.5.1 H s CAR (t l an toàn vn ti thiu, h s sit c tín dng) 9
1.2.5.2 H s gii hn huy đng vn H1 11
1.2.5.3 H s t l gia vn t có so vi tng tài sn có H2 11
1.2.5.4 Ch s trng thái tin mt H3 12
1.2.5.5 Ch s nng lc s dng vn sinh li H4 12
1.2.5.6 Ch s d n / tin gi khách hàng H5 12
1.2.5.7 Ch s chng khoán thanh khon H6 13 2.3.1 CAR: H s an toàn vn 38
2.3.2 H1: H s gii hn huy đng vn và H2: H s t l gia vn t có so
tng tài sn có 41
2.3.3 H3: Ch s trng thái tin mt 43
2.3.4 H4: Ch s nng lc s dng vn sinh li 46
2.3.5 H5: Ch s d n / tin gi khách hàng 47
2.3.6 H6: Ch s chng khoán thanh khon 50
2.3.7 H7:Ch s trng thái ròng đi vi các t chc tín dng 52
2.3.8 H8:Ch s (tin mt + tin gi ti TCTD)/ tin gi khách hàng 54
2.4 Nhng hn ch trong vnăđ qun tr ri ro thanh khon  nc ta 56
2.4.1 Quy mô vn ca các ngân hàng TMCP Vit Nam nh 56
2.4.2 N xu tn đng 58
2.4.3 Ngân hàng TMCP Vit Nam đu t tài sn “Có” cha hiu qu 59
2.4.4 Chin lc qun tr ri ro thanh khon cha hiu qu 59
2.4.5 Các vn đ thanh khon đi vi Ngân hàng TMCP nh 60
KT LUN CHNGă2 61
CHNGă3 HOÀN THIN CÔNG TÁC QUN TR RI RO THANH
KHON TI CÁC NGÂN HÀNG TMCP VIT NAM 63
3.1 Nhóm giiăphápăđi vi Ngân Hàng TMCP 63
3.1.1 m bo vn t có  mc cn thit, tng vn phù hp vi quy mô hot
đng 63
3.1.2 C cu li tài sn có, tài sn n 64
3.1.3 Hoàn thin chc nng ca Hi đng qun lý tài sn N -Có 66
3.1.4 Xây dng đi ng nhân viên có trình đ, nng lc và đo đc 67
3.1.5 X lý n xu và xây dng và hoàn thin h thng xp hng tín dng . 68
3.1.6 Nâng cao hiu qu huy đng vn ti các Ngân hàng TMCP 70
3.2 Kin ngh đi viăNgơnăHƠngăNhƠănc 71
3.2.1 Thc thi chính sách tin t linh hot, thn trng 71


DANH MC CÁC KÝ HIU, CH VIT TT
STT
T vit tt

1
TMCP
Thng mi c phn
2
Á Châu
Ngân hàng TMCP Á Châu
3
An Bình
Ngân hàng TMCP An Bình
4
Bn Vit
Ngân hàng TMCP Bn Vit
5
Bo Vit
Ngân hàng TMCP Bo Vit
6
Bu in Liên Vit
Ngân hàng TMCP Bu in Liên Vit
7
Công thng
Ngân Hàng TMCP Công Thng Vit Nam
8
i Á
Ngân hàng TMCP i Á
9

19
Nam Vit
Ngân hàng TMCP Nam Vit
20
Ngoi thng
Ngân hàng TMCP Ngoi thng Vit Nam
21
NHNN
Ngân hàng Nhà Nc
22
Phát trin TP H Chí Minh
Ngân hàng TMCP Phát trin Thành ph H
Chí Minh
23
Phng ông
Ngân hàng TMCP Phng ông
24
Phng Nam
Ngân hàng TMCP Phng Nam 25
Phng Tây
Ngân hàng TMCP Phng Tây
26
Quân i
Ngân hàng TMCP Quân i
27
Quc t
Ngân hàng TMCP Quc t

Bng 2.4 T l n xu ca các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010-2012
Bng 2.5 H s CAR ca các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010-2012
Bng 2.6 Bng h s H3 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.7 Bng h s H4 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.8 Bng h s H5 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.9 Bng h s H6 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.10 Bng h s H7 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
Bng 2.11 Bng h s H8 các ngân hàng TMCP Vit Nam giai đon 2010 - 2012
DANH MC CÁC HÌNH V,ă TH
 th 2.1  th vn ch s hu ca mt s ngân hàng Châu Á
 th 2.2  th t l n xu trong tng d n tín dng LIăMăU

1. Tính cp thit caăđ tài
Cùng vi s phát trin ca th trng tài chính, h thng ngân hàng Vit
Nam đư và đang tin hành ci cách các ngân hàng thng mi. Tuy nhiên, tình
trng thiu ht thanh khon đư din ra thng xuyên vi mc đ ln  mt s
ngân hàng TMCP. Thiu ht thanh khon làm nh hng nghiêm trng hot đng
kinh doanh ca hu ht các ngân hàng TMCP, thm chí mt vài ngân hàng nh b
tê lit. Vic cho vay đi vi khách hàng ti các ngân hàng hu nh b đình ch nh
hng nng n ti hot đng sn xut kinh doanh ca các doanh nghip. ánh giá
 góc đ v mô ca toàn b nn kinh t thì nhng din bin nh trên đư gây nh
hng tiêu cc ln đn mc tiêu gim lm phát, tng trng kinh t và n đnh đi
sng xã hi trong nhng nm gn đây.
Trong điu kin hi nhp kinh t quc t, c hi và ri ro v thanh khon

Tên ngân
hàng
STT
Tên ngân hàng
STT
Tên ngân hàng
1
Nam Vit
12
Phng ông
23
Hàng Hi Vit
Nam
2
Bn Vit
13
Phng Nam
24
K Thng Vit
Nam
3
Phng Tây
14
An Bình
25
Sài Gòn-Hà Ni
4
Xng du
Petrolimex
15

9
Sài Gòn
CôngThng
20
ông Nam Á
31
u t
10
Vit Á
21
Vit Nam Thnh
Vng
32
Ngoi thng
11
i Á
22
Bu in Liên
Vit
33
Công thng Tuy nhiên do, ngân hàng Du Khí Toàn Cu và ngân hàng TMCP Sài Gòn
có báo cáo tài chính không đc công b đy đ trên website ngân hàng nên mt
s ch tiêu ngi vit ch phân tích 31 ngân hàng TMCP còn li.
4. Phngăphápălun và ngun thông tin
Lun vn s dng phng pháp nghiên cu đnh tính, kt hp gia nghiên
cu thng kê, so sánh, tng hp đ phân tích tình hình thanh khon ca các ngân
hàng TMCP Vit Nam trong giai đon hin nay.

đang đn, doanh thu t vic bán các khon dch v, thu hi các khon tín dng đư
cp, bán các tài sn đang kinh doanh và s dng, vay mn t th trng tin t.
Cu thanh khon: là nhu cu vn cho các mc đích hot đng ca ngân
hàng, các khon làm gim qu ca ngân hàng. Thông thng, trong lnh vc kinh
doanh ngân hàng, nhng hot đng sau đây to ra cu v thanh khon: Khách hàng
rút các khon tin gi, yêu cu cp các khon tín dng có cht lng cao, hoàn tr
các khon vay mn phi tin gi, chi phí phát sinh khi kinh doanh các sn phm và
dch v, thanh toán c tc cho các c đông.
Ri ro thanh khon là loi ri ro xut hin trong trng hp ngân hàng thiu
kh nng chi tr, không chuyn đi kp các loi tài sn ra tin hoc không có kh
nng vay mn đ đáp ng yêu cu ca các hp đng thanh toán.
1.1.2 Qun tr ri ro thanh khon
Qun tr ri ro thanh khon là vic qun lý có hiu qu cu trúc tính thanh
khon (tính lng) ca tài sn và cu trúc danh mc ca ngun vn. Bn cht ca
công tác qun tr thanh khon trong ngân hàng có th đúc kt  hai ni dung sau:
2

Mt là, him khi nào ti mt thi đim tng cung bng vi tng cu thanh
khon. Do đó, ngân hàng phi thng xuyên đi phó vi tình trng thâm ht hoc
thng d thanh khon.
Hai là, thanh khon và kh nng sinh li là hai đi lng t l nghch vi
nhau: Mt tài sn có tính thanh khon càng cao thì kh nng sinh li ca nó s càng
thp và ngc li; mt ngun vn có tính thanh khon cao thng có chi phí huy
đng ln (nên làm gim kh nng sinh li khi s dng đ cho vay).
1.2 Niădungăqunătrăriăroăthanhăkhon
1.2.1 Qun tr thanh khon da vào tài sn có
1.2.1.1 Cách tipăcnăthanhătoánăthcăsă
Cách tip cn thanh toán thc yêu cu ngân hàng ch cho vay ngn hn.
Trong trng hp nhu cu thanh khon phát sinh, ngân hàng có th thu hi các
khon cho vay hoc bán n đ đáp ng nhu cu thanh khon. Hn ch ca chin

 Tn tht cho ngân hàng nu các tài sn đem bán b gim giá trên th
trng, hoc b ngi mua ép giá do phi gp rút bán đ trang tri các khon chi.
 Ngân hàng phi đu t nhiu vào nhng tài sn có tính thanh khon
cao, li là nhng tài sn có kh nng sinh li thp nên tt yu nh hng đn hiu
qu s dng vn ca ngân hàng.
1.2.2 Qun tr thanh khon da vào tài sn n (điăvay)
Vào thp niên 60 và 70, đa s các ngân hàng, đc bit là ngân hàng ln, đư
gii quyt nhu cu thanh khon bng cách vay mn trên th trng tin t. Vic
vay mn ch yu là đ đáp ng các nhu cu tc thi v thanh khon đư phát
4

sinh.Tuy nhiên, vic vay mn thng ch xy ra khi nhu cu xut hin đ tránh d
tr quá mc cn thit.
Ngun vay mn ch yu đôi vi mt ngân hàng bao gm: Vay qua đêm,
tin vay Ngân hàng Trung ng, bán các hp đng mua li, phát hành chng ch
tin gi kh nhng có mnh giá ln, Chin lc qun tr thanh khon da trên tài
sn n đc hu ht các ngân hàng ln s dng rng rãi và có th lên đn 100% nhu
cu thanh khon ca h.
Bin pháp tài sn n không làm thay đi quy mô bng cân đi tài sn và kt
cu tài sn có, ch làm thay đi kt cu tài sn n. Nu ngân hàng qun lý tài sn n
mt cách hiu qu, thì chin lc kinh doanh bên tài sn có s không b nh hng
bi s rút tin quá mc thông thng.
Hn ch ca chin lc này là ngân hàng b ph thuc vào th trng cho
vay khi gii quyt vn đ thanh khon do s bin đng v kh nng cho vay và lưi
sut trên th trng tin t. Hn na, mt ngân hàng vay mn quá nhiu thng b
đánh giá là có khó khn v tài chính, khi thông tin này lan rng thì nhng ngi gi
tin s rút vn hàng lot hoc ngân hàng phi huy đng vn vi chi phí cao hn.
1.2.3 Chinălcăcơnăđi thanh khon gia tài sn có và tài sn n
Do nhng ri ro vn có khi ph thuc vào ngun thanh khon vay mn và
nhng chi phí c hi t vic d tr thanh khon bng tài sn có, phn ln ngân hàng

hàng ngày, do đó các Ngân hàng phi liên lc thng xuyên vi các th trng đ
nm bt thông tin v lãi sut và điu kin tín dng.
 D báo t l lãi sut: Khi lp k hoch đ gii quyt vn đ thiu
thanh khon trong tng lai, các nhà qun tr phi đa ra các ngun vn có th đáp
ng nhu cu thanh khon vi lãi sut mong đi thp nht.
6

 Trin vng chính sách ca ngân hàng Trung ng và các khon vay
mn ca Kho bc: Hot đng ca ngân hàng Trung ng và tình hình ngân sách
Nhà Nc cng phi đc các nhà qun tr ngân hàng nghiên cu cn thn đ đnh
hng điu kin tín dng và d đoán lưi sut trên th trng tin t s thay đi nh
th nào. Mt k hoch huy đng vn ln ca Nhà nc hoc mt chính sách tin t
và tín dng tht cht s đa đn vic tng lưi sut và gim hn mc tín dng. iu
này có ngha là chi phí lưi vn vay ca ngân hàng s tng và vic qun tr thanh
khon ca Ngân hàng s khó khn hn.
1.2.4 Nguyên tc qun tr ri ro thanh khon theo Basel
H thng ngân hàng ca nhiu quc gia trên th gii đư tham gia vào mt
c quan gi là Hi đng Basel v giám sát ngân hàng quc t. y Ban Basel đư trao
đi thông tin v hot đng giám sát ngân hàng cp quc gia, ci thin hiu qu k
thut giám sát ngân hàng và đt ra nhng tiêu chun giám sát ti thiu nhm chun
hóa và nâng cao hiu qu hot đng ngân hàng, đc gi là Hip c Basel. Hip
c Basel đc nhiu quc gia trên th gii đng thun tuân th nhm giúp vic
qun tr ngân hàng hiu qu hn.
 qun tr thanh khon hiu qu, y Ban Basel đư xây dng nhng
nguyên tc c bn sau:
Xây dng c cu cho vic qun lý kh nng thanh khon
 Nguyên tc 1: Mi ngân hàng cn thng nht v mt chin lc qun lý kh
nng thanh khon hàng ngày. Chin lc này cn đc truyn đt trong toàn ngân
hàng.
 Nguyên tc 2: Hi đng qun tr ca mt ngân hàng cn là c quan duyt

Lp k hoch d phòng
8

 Nguyên tc 9: Các ngân hàng cn có k hoch d phòng bao gm chin
lc x lý các vn đ v kh nng thanh khon và qui trình x lý s suy gim lung
tin trong nhng tình hung khn cp.
Qun lý kh nng thanh khon v ngoi t
 Nguyên tc 10: Mi ngân hàng cn có mt h thng đo lng, theo dõi và
kim soát kh nng thanh khon đi vi các ngoi t mnh mà ngân hàng có hot
đng. Ngoài vic đánh giá tính thanh khon chung cho tt c các ngoi t và nhng
chênh lch (mismatch) có th chp nhn đc kt hp vi các cam kt v ni t, các
ngân hàng cng cn phân tích riêng r chin lc ca mình đi vi tng đng tin.
 Nguyên tc 11: Da trên nhng phân tích đc thc hin theo nguyên tc
10, khi cn thit các ngân hàng cn xác đnh và xem xét thng xuyên trong mt
khong thi gian nht đnh các gii hn v quy mô ca s chênh lch dòng tin đi
vi toàn b các ngoi t và vi tng ngoi t riêng l mà ngân hàng có hot đng.
Kim soát ni b vic qun lý ri ro kh nng thanh khon
 Nguyên tc 12: Mi ngân hàng cn có mt h thng kim soát ni b phù
hp cho qui trình qun lý ri ro v kh nng thanh khon. Mt thành phn c s ca
h thng kim soát ni b là vic đánh giá và xem xét mt cách đc lp tính hiu
qu ca h thng và đm bo là vic kim soát ni b đc tng cng hoc chnh
sa khi cn thit. Kt qu ca nhng đánh giá này cn đc cung cp cho các c
quan giám sát.
Vai trò ca vic công khai thông tin trong vic ci thin kh nng thanh
khon
 Nguyên tc 13: Mi ngân hàng cn có mt c ch đm bo mt mc đ hp
lý v vic công khai thông tin v ngân hàng đ đm bo uy tín ca ngân hàng trong
con mt công chúng.
9


khon n có thi hn và đi mt vi các loi ri ro khác nh ri ro tín dng, ri ro
thanh khon. Hay nói cách khác, khi ngân hàng đm bo đc h s này tc là nó
đư t to ra mt tm đm chng li nhng cú sc v tài chính, va t bo v mình,
va bo v nhng ngi gi tin.
Theo quy đnh Basel 2 hin hành, các ngân hàng cn duy trì mc vn ti
thiu 8% so vi tng tài sn ri ro. Nu xét h s CAR theo Basel, ta có các trng
hp sau:
 CAR = 8%, ngân hàng đư có mt t l hp lý gia vn t có vi mc
đ ri ro trong s dng tài sn
 CAR > 8%, mc đ ri ro thp, ngân hàng s dng vn quá an toàn,
kém hiu qu, có th b gim sút li nhun do ngân hàng d tr quá nhiu vn, hoc
quá chú trng đu t vào nhng tài sn ri ro thp nhng li nhun mang li không
cao, hoc ngân hàng tng vn quá nhanh trong khi tc đ đu t và cho vay tng
chm hn.
 CAR < 8% : mc ri ro ln, vn t có ca ngân hàng không đ sc bo
v cho ngân hàng khi ri ro xut hin do vn t có ca ngân hàng quá thp so vi
quy mô s dng vn ca ngân hàng, hoc ngân hàng d tr quá ít vn còn vn đa
vào kinh doanh li chim t trng ln, hoc trong tài sn ngân hàng đu t vào
nhng tài sn ri ro cao nhng có mc sinh li ln nh các khon vay không có tài
sn đm bo, chng khoán công ty (ch không phi chng khoán Chính ph),
11

1.2.5.2 HăsăgiiăhnăhuyăđngăvnăH1

H s này đa ra nhm mc đích gii hn mc huy đng vn ca ngân hàng
đ tránh tình trng khi ngân hàng huy đng quá nhiu, vt mc bo v ca vn t
có làm cho ngân hàng có th mt kh nng chi tr.
1.2.5.3 HăsătălăgiaăvnătăcóăsoăviătngătƠiăsnăcóăH2

H s này đc đa ra đ đánh giá mc đ ri ro ca tng tài sn có ca