B GIỄO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM

HUNHăTHăPHNGăLAN
TÁCăNGăCAăCÁCăCÚăSCăNGOIă
SINHăNăCHÍNHăSÁCHăIUăHĨNHă
KINHăTăVăMÔăăCÁCăTHăTRNGă
MIăNIăÔNGăNAMăÁ
LUNăVNăTHCăSăKINHăT

TP. H Chí Minh – Nm 2013

TP H C M  N 

LIăCAMăOAN

Tôi xin cam đoan rng đây là công trình nghiên cu ca tôi, có s h tr t Giáo
viên hng dn là PGS. TS. Nguyn Ngc nh. Các ni dung nghiên cu và kt
qu trong đ tài này là trung thc và cha tng đc ai công b trong bt c công
trình nghiên cu nào trc đây. Các s liu phc v cho vic phân tích, nhn xét và
đánh giá đc thu thp t các ngun khác nhau có ghi trong phn mô t bin và
ngun s liu nghiên cu.

LIăCAMăOAN

Tôi xin cam đoan rng đây là công trình nghiên cu ca tôi, có s h tr
t Giáo viên hng dn là PGS. TS. Nguyn Ngc nh. Các ni dung nghiên
cu và kt qu trong đ tài này là trung thc và cha tng đc ai công b
trong bt c công trình nghiên cu nào trc đây. Các s liu phc v cho
vic phân tích, nhn xét và đánh giá đc thu thp t các ngun khác nhau có
ghi trong phn mô t bin và ngun s liu nghiên cu.
Nu phát hin có bt k s gian ln nào tôi xin hoàn toàn chu trách nhim
trc Hi đng.
TP.HCM, ngày 22 tháng 07 nm 2013
Tác gi
Hunh Th Phng Lan
LIăCMăN


MCăLC
Trang
DANH MC CÁC T VIT TT i
DANHăMCăCÁCăBNG ii
DANHăMCăBIUă iii
Tómătt 1
1.ăGiiăthiu 4
2.Tngăquanăvăcácănghiênăcuătrcăđơy. 6
3.ăDăliuăvƠăphngăphápănghiênăcu 10
3.1. Bin và ngun thu thp d liu 10
3.2. Mô hình nghiên cu 13
3.3. Quy trình phân tích d liu 17
4.KtăquănghiênăcuăcácăcúăscăngoiăsinhăđnăcácăncăôngăNamăÁămiăni.18
4.1 Kt qu kim đnh tính dng bng phng pháp ADF 18
4.2. Kim đnh đ tr ca mô hình. 199
4.3.Kt qu nghiên cu tác đng ca các cú sc ngoi sinh M đn các nc
ông Nam Á mi ni. 20
4.3.1.Kt qu v tác đng ca cú sc giá c hàng hóa th gii. 20
4.3.2.Kt qu v tác đng ca cú sc lãi sut ca Cc d tr liên bang M 23
4.3.3.Kt qu v tác đng ca cú sc cung tin M2 ca M 26
4.3.4.Kt qu v tác đng ca cú sc ch s giá (lm phát) ca M 28
4.3.5. Kt qu v tác đng ca cú sc sn lng công nghip ca M. 30
5.ăKtălun 32
TƠiăliuăthamăkho 34
PHăLCă:ă 37
i


DANHă MCăCÁCăBNG

Tênăbng Trang

Bng 3.1 Mô t các bin và ngun s liu nghiên cu 11
Bng 3.1a Mô t các bin ngoi sinh 11
Bng 3.1b Mô t các bin v mô ca 6 nc ông Nam Ễ 11
Bng 3.2 Ma trn cu trúc A
o
15
Bng 3.3 Mô hình biu din mi quan h các phn d e
i
và u
i
16
Bng 4.1 Kim đnh tính dng ADF 18
Bng 4.2 Bng kt qu kim đnh đ tr ti u 19
Bng 4.3.1 Bng c lng cú sc giá c hàng hóa th gii 22
Bng 4.3.2 Bng c lng cú sc Cc d tr Liên bang M 25
Bng 4.3.3 Bng c lng cú sc cung tin M
2
ca M 27
Bng 4.3.4 Bng c lng cú sc lm phát M 29
Bng 4.3.5 Bng c lng cú sc tng trng kinh t M (sn lng) 31

“Tác đng ca các cú sc ngoi sinh đn chính sách điu hành kinh t v
mô  các th trng mi ni ông Nam Á” nhm góp phn cng c nhn
đnh các cú sc M ngày càng có vai trò quan trng đn chính sách điu hành
kinh t v mô  các nn kinh t ông Nam Ễ mi ni.
Mc tiêu nghiên cu:
Tác gi xem xét liu các cú sc ngoi sinh có nh hng đn chính sách
điu hành kinh t v mô  các nn kinh t ông Nam Ễ mi ni hay không?
Mc đ nh hng ca các cú sc này đn các nn kinh t mi ni nh th
nào?
Câu hi nghiên cu:
Các cú sc ngoi sinh có ngun gc t M có nh hng đn chính sách
điu hành kinh t v mô  các nn kinh t ông Nam Ễ mi ni hay không?
Và nu có thì mc đ nh hng ca các cú sc ngoi sinh này đn các
nn kinh t ông Nam Ễ mi ni nh th nào?
Phm vi nghiên cu:
Tác gi s dng d liu theo quý t Qu tin t quc t (IMF), Cc d tr liên
bang M t Q1/1995 đn Q4/2012 ca 07 nc là M, Singapore, Indonesia,
Malaysia, Philippines, Thái Lan và Vit Nam. 2
Phng pháp nghiên cu:
Tác gi đư ng dng mô hình VAR cu trúc theo Battosz Máckowiak
(2003 & 2007) đ c tính nh hng ca các bin ngoi sinh (05 bin s v
mô ca M: Lưi sut, cung tin M2, ch s giá c hàng hoá th gii tr nng
lng, sn lng công nghip và ch s giá bán buôn) đn các chính sách kinh
t v mô (4 bin s v mô : Ch s CPI, t giá, lưi sut, sn lng công nghip)
ca 06 nc ông Nam Ễ.
Tóm tt kt qu đ tài :
S dng mô hình VAR cu trúc trong giai đon Q1/1995 đn Q4/2012

ngoài M có tác đng đn chính sách kinh t v mô ca các nc ông Nam á
mi ni hay không?
Hng phát trin ca đ tài:
Nht và Trung Quc cng là nhng đi tác thng mi quan trng ca
các nc ông Nam Á mi ni. Hng phát trin tip theo có th m rng
theo hng so sánh các cú sc ngoi sinh có ngun gc t Nht, Trung Quc
và M tác đng nh th nào đn các nn kinh t mi ni  ông Nam Á.

4
1. Giiăthiu
Vi lc lng lao đng di dào, ông Nam Ễ tr thành mt trong
nhng th trng quan trng và là mt trung tâm kinh t phát trin nng đng.
Tuy nhiên, trong vòng cha đy 20 nm (t 1995 đn 2012), Châu Ễ nói
chung và khu vc ông Nam Ễ nói riêng đư gánh chu 02 cuc khng hong
ln: đó là cuc khng hong tài chính Châu Ễ nm 1997-1998 và gn đây là
cuc khng hong cho vay di chun ca M nm 2007 - 2008. Mc đ nh
hng ca mi quc gia tuy khác nhau nhng ít nhiu đu gánh chu hu qu
ca khng hong. Ti sao khng hong n ra  Châu Ễ mà đim xut phát là

5
trc các cú sc chính sách ca M. Phi chng "khi M ht hi thì c th
gii đu b cm lnh" mà nng nht là các nn kinh t mi ni? Vì vy, mc
tiêu ca bài nghiên cu “Tác đng ca các cú sc ngoi sinh đn chính sách
điu hành kinh t v mô  các th trng mi ni ông Nam Á” đt ra là :
Liu các cú sc ngoi sinh có nh hng đn chính sách điu hành kinh t v
mô  các nn kinh t ông Nam Á mi ni hay không? Và nu có thì mc đ
nh hng ca các cú sc này đn các nn kinh t mi ni nh th nào?
Trong bài nghiên cu này tác gi xác đnh mc tiêu nghiên cu cng
chính là câu hi nghiên cu. i vi câu hi nghiên cu : (1) Liu các cú sc
ngoi sinh có nh hng đn chính sách điu hành kinh t v mô  các nn
kinh t ông Nam Á mi ni hay không? Kt qu nghiên cu cng cho thy là
có nh hng. (2) Và mc đ nh hng ca các cú sc này đn các nn kinh
t mi ni nh th nào? Kt qu là mc đ nh hng sc ca mi quc gia
ông Nam Ễ mnh yu khác nhau. c bit cú sc lưi sut FED có nh
hng mnh nht đn kinh t v mô ca các nc ông Nam Ễ.
Các quc gia đc la chn đ xem xét mc đ chu nh hng t các
cú sc ca M giai đon 1995 đn 2012 là 06 nc ông Nam Ễ gm : Vit
Nam, Singapore, Philippines, Malaysia, Thái lan và Inđonesia vi nhng lý
do sau: Th nht, các quc gia này có đy đ d liu phù hp vi mô hình
VAR cu trúc. Th hai, các quc gia này đu có giao thng vi M.
Phn còn li ca bài nghiên cu đc chia thành 4 phn: phn 2 là
tng quan v các nghiên cu trc đây, phn 3 gm d liu và phng pháp
nghiên cu, phn 4 nêu kt qu nghiên cu và phn 5 là kt lun và hn ch
ca bài. 6
2.Tngăquanăvăcácănghiênăcuătrcăđơy.
Tìm hiu v vai trò ca các cú sc ngoi sinh có th giúp chúng ta hiu

Argentina, Ecuador, Mexico, Panama, Peru, Uruguay, Brazil, and Chile. 7
latinh có ngun gc t bên ngoài, vì vy vic hoch đnh chính sách ca M
Latinh đc yêu cu phi quan tâm đn nhng điu kin quc t và nhn din
nhng thông tin liên quan đn nhng bin đi kinh t ca M đ có nhng
phn ng phù hp.
Genberg (2005) cng nghiên cu tác đng ca các cú sc ngoi sinh đn
lm phát  các quc gia Châu Ễ thông qua mt mô hình lý thuyt kt hp vi
phng pháp VAR c đin. Kt qu nghiên cu cho thy các cú sc ngoi
sinh góp phn gii thích bin đng lm phát  07 nc Châu Ễ (ài Loan,
Hng kông, Malaysia, Singapore, Thái Lan, Philippines và Hàn Quc) và đc
bit các cú sc này có ngun gc t M ch không phi Trung Quc.
Bartosz Mackowiaz (2003 & 2007) cng s dng mô hình VAR cu trúc
(giai đon 1986-2000) đư chng minh đc rng các cú sc ngoi sinh là
nguyên nhân quan trng trong bin đng v mô ca các th trng mi ni (6
nc  Châu Ễ: Hng Kông, Hàn Quc, Malaysia, Philippines, Singapore,
Thái Lan và 2 nc  Châu M Latin: Chile, Mexico). c bit cú sc chính
sách tin t M (đo lng bng cung tin M2) tác đng nhanh và mnh đn
lưi sut và t giá ca các th trng mi ni. Ch s giá tiêu dùng và sn lng
thc  th trng mi ni phn ng vi cú sc chính sách tin t M nhiu
hn so vi chính nó ti th trng M. ng thi kt qu cng cho thy
nhng cú sc chính sách tin t M không quá quan trng đi vi các th
trng mi ni so vi các cú sc ngoi sinh khác.
Ruffer et.(2007): cng s dng mô hình VAR cho 09 quc gia ông Ễ
và n  trong giai đon t 1979 đn 2003. Kt qu nghiên cu cho thy
phn ln bin đng ca chu k kinh doanh ph thuc vào các yu t bên
ngoài. Nghiên cu làm rõ hn quan đim cho rng nhng bt n bên ngoài
khu vc cn phi đc quan tâm vì đy cng là ngun gc gây bin đng kinh

tích cc ti tng trng kinh t Vit Nam. 9
Thông qua xem xét kt qu ca các công trình nghiên cu trc đây,
tác gi nhn thy các cú sc ngoi sinh có vai trò rt quan trng đi vi điu
hành kinh t v mô  các nn kinh t mi ni. Theo Sato, K., Zhang, Z., and
Mc Aleer, M. (2009) thì mc dù vai trò ca Trung Quc và Nht Bn cng đư
tng bc nâng tm nh hng ca mình đi vi các quc gia trong khu vc
ông Nam Ễ, nhng sc nh hng vn còn khá m nht so vi nh hng
ca M. Vì vy, các cú sc M s còn thu hút nhiu nhà kinh t, nhà hoch
đnh chính sách quan tâm. Các nghiên cu trc đây dù là nghiên cu  khu
vc Châu Ễ hay ông Nam Ễ cng loi Vit Nam ra khi nghiên cu mt
phn là vì thiu d liu, mt phn cng là do Vit Nam m ca hi nhp cha
lâu. Vì vy vic lùi thi gian v các thp niên 80 hay 70 là không kh thi đi
Vit Nam nên tác gi la chn mc nghiên cu là t 1995 đn 2012. Hay hin
tng ca Myanmar, nn kinh t mi ni này cng đang đc đánh giá là có
nhng bc tin vt bc (Myanmar m ca cha đy 01 nm) và tr thành
đim sáng trong bc tranh kinh t - chính tr khu vc ông Nam Ễ nhng tác
gi cng không tìm đc đy đ d liu đ nghiên cu v nn kinh t này.
Tip đn là các nn kinh t Lào, Campuchia, ông Timor và Brunei cng ri
vào lý do tng t. Chính đim hn ch này cng phn nào nh hng đn
nhn đnh ca tác gi v s tng trng cng nh sc nh hng ca các cú
sc t M đn khu vc ông Nam Ễ. Phn tip theo ca bài là tp trung vào
d liu và phng pháp nghiên cu. 4
Singapore, Indonesia, Malaysia, Philippin, Thai Lan và Vit Nam, Lào, Campuchia, Myanma, ông Timor và Brunei
5
Máckowiak, B. (2007). External shocks, U.S.monetary policy and macroeconomic fluctuations in emerging markets.
Journal of Monetary Economics, 54(8):2512-2520 11
Bngă3.1:ăMôătăcácăbinăvƠăngunăsăliuănghiênăcu
Bngă3.1.a.ăMôătăcácăbinăngoiăsinhă
Cácăbinăngoiăsinhătrongămôăhình
Vitătt
Ngună
năv
Qucăgia
Tênăbină
(TingăVit)
Tênăbină
(TingăAnh)
M
1.Lưi sut ca FED
t
he

F

T USD
5.Ch s giá bán
buôn
t
he
wholesale
price
index
PPIU
IMF-IFS
Nm
2005=100

Bngă3.1.b.ăMôătăcácăbinăvămôăcaă6ăncăôngăNamăÁ
Cácăbinăvămôăcaă6ăncăôngăNamăÁă
Vită
tt
Ngun
năv
Qucăgia
Tênăbină
(T.ăVit)
Tênăbină
(T. Anh)
Indonesia
1.Ch s CPI
t
he

consumer

t
he

consumer
price
CPIM
IMF-IFS
Nm 12
index
2005=100
2. T giá hi đoái
gia MYR và USD
the
exchange
rate
EXRM
IMF-IFS
MYR/USD
3.Sn lng công
nghip
real industrial
production
RIPM
IMF-IFS
T ringgit
4. Lưi sut qua đêm
the call

production
RMPP
IMF-IFS
Triu peso
4.Lãi sut trái phiu
kho bc
the
t
reasury
bill
rate
TBRP
IMF-IFS
%
Singapore
1. Ch s CPI
c
onsum
e
r
price
index
CPIS
IMF-IFS
Nm
2005=100
2.T giá hi đoái gia Thái Lan
1. Ch s CPI
t
he
consumer
price index
CPIT
IMF-IFS
Nm
2005=100
2. T giá hi đoái
gia THB và USD
the
exchange
rate
EXRT
IMF-IFS
THB/USD
3.Sn lng công
nghip
real manufacturing
production
RMPT
IMF-IFS
T baht
4.Lưi sut qua đêm

Product
GDPV
IMF-IFS
T đng
4.Lưi sut liên ngân
hàng
The interbank
interest rate
INRV
IMF-IFS
%
Lu ý: IFS-IMF: H thng c s d liu các ch tiêu tài chính ca Qu Tin
t Quc t; FED: Cc D tr liên bang M
Các d liu ca tng quc gia đc thu thp  bng trên trong giai đon t
1995 –2012 và đc ly theo quý.
3.2.ăMôăhìnhănghiênăcu
Tác gi đư ng dng mô hình VAR cu trúc (Structural vector
autoregressive: SVAR) đ c tính nh hng ca các bin ngoi sinh (05
bin s v mô ca M) đn các chính sách kinh t v mô (4 bin s v mô) ca
06 nc ông Nam á nh đư nêu  phn trên.
V mt lý thuyt thì mô hình SVAR đc mô t khái quát nh sau:
tptpttt
uYAYAYAYA

22110
(1)
Hay còn đc vit li là:
tptpttt
tptpttt
eYBYBYBY

u
t
là phn d tng ng ca
các phng trình (1 và 2)
Theo Bartosz Mackowiak (2003 và 2007), đ xem xét cú sc ngoi sinh (tác
đng ca các bin s v mô ca M) đn các nc Asean chúng ta ng dng
mô hình: 14
)(
)(
)(
)(
)()(
)()(
2
1
2
1
0
2221
1211
t
t
sty
sty
sAsA
sAsA
p

(s) đc xác đnh theo cu trúc ma trn tam giác trên cho bit ngun
gc ca các cú sc đn t bên trong ca mt quc gia.
A
21
(s) đc xác đnh là bng 0 vi s = 0,1,…,p
A
12
(s) là ma trn các h s cho bit ngun gc ca các cú sc có
ngun gc t bên ngoài.
A
22
(s) là ma trn các h s cho bit các cú sc do s tng tác gia các
yu t ngoi sinh vi nhau.
15
Bng 3.2: Ma trn cu trúc A
oT
giá
Lãi

a29
Sn
lng
0
0
a33
a34
a35
a36
a37
a38
a39
Lm
phát
0
0
0
a44
a45
a46
a47
a48
a49
NFCU
0
0
0
0
a55
a56

0
a88
a89
RIPU
0
0
0
0
0
0
0
0
a99
Ngun trích dn: Bartosz Mackowiak (2003)
Vic phân tích cú sc ca các bin ngoi sinh
6
đn các bin ni sinh ca
các nc Asean
7
đc thc hin thông qua vic phân tích các phn d ca mô
hình VAR c bn (mô hình 2) theo mô phng nh di đây vi quy c: e
i
là
phn d ca phng trình th i đc c lng t mô hình VAR c bn; u
i
là
phn d ca bin s th i ca mô hình VAR cu trúc; các C(j) là các h s cn
đc c lng theo cu trúc ca ma trn A
o
đư nói  trên:

Vic phân tích các cú sc bên ngoài nn kinh t s đc thc hin thông qua
c ch phân rư Choleski theo mô hình SVAR.

@e1 = C(1)*@u1
@e2 = C(2)*@e1 + C(3)*@u2
@e3 = C(4)*@e1 + C(5)*@e2 + C(6)*@u3
@e4 = C(7)*@e1 + C(8)*@e2 + C(9)*@e3 + C(10)*@u4
@e5 = C(11)*@e1 + C(12)*@e2 + C(13)*@e3 + C(14)*@e4 + C(15)*@u5
@e6 = C(16)*@e1 + C(17)*@e2 + C(18)*@e3 + C(19)*@e4 + C(20)*@e5 + C(21)*@u6
@e7 = C(22)*@e1 + C(23)*@e2 + C(24)*@e3 + C(25)*@e4 + C(26)*@e5 + C(27)*@e6
+ C(28)*@u7
@e8 = C(29)*@e1 + C(30)*@e2 + C(31)*@e3 + C(32)*@e4 + C(33)*@e5 + C(34)*@e6
+ C(35)*@e7 + C(36)*@u8
@e9 = C(37)*@e1 + C(38)*@e2 + C(39)*@e3 + C(40)*@e4 + C(41)*@e5 + C(42)*@e6
+ C(43)*@e7 + C(44)*@e8 + C(45)*@u9
17
3.3.ăQuyătrìnhăphơnătíchădăliu
Quá trình phân tích d liu tr li 02 câu hi nghiên cu đc tác gi tin

c lng mô hình các bin s theo phng pháp VAR
Hình thành và c lng các ma trn cu trúc
Tin hành phân rã Choleski theo mô hình SVAR