B GIÁO DO
I HC KINH T TP. HCM
TRIU HNG THANH
NG CA S GN KT VI
T CHC VÀ S TÍCH CC TRONG
CÔNG VIN N LC LÀM VIC
CA NHÂN VIÊN VIETNAM AIRLINES
LU THC S KINH T
TP. H Chí Minh - 012 B GIÁO DO
I HC KINH T TP. HCM
LI C
Sau mt thi gian n lc, tôi ã ng ca s gn
kt vi t chc và s tích cc trong công vin n lc làm vic ca nhân viên
Vietnam Airlinesut quá trình thc hin, tôi nhn c s hng dn
và h tr nhit tình t Quý thy cô, ng nghip, bn bè. Vì vy, tôi xin gi li
cm sâu sc n:
- TS. ng Ngi ã tn tình hng dn cho tôi trong sut quá trình thc
hin lun vn.
- Cng nghip, bn bè ti Vietnam Airlines tôi trong
quá trình nghiên cu, thu thp d liu.
- Cng viên tôi hoàn thành lu
Tác gi
Triu Hng Thanh L
Tôi tên là Triu Hng Thanh, hc viên Cao hc khoá 18 - ngành Qun tr Kinh
doanh - i hc Kinh t TP. H Chí Minh.
Tiên cu ây là kt qu nghiên cu do bn thân
tôi thc hin.
Các s liu và kt qu c trong lun trung thc, do trc
tip tác gi thu thp, x lý. Các d liu, tài liu tham khc s du ghi rõ
ngun trích dn.
Tác gi
Triu Hng Thanh
1.2.4 ng s tích cc trong công vic 13
1.3 S n lc làm vic 14
1.3.1 Khái nim v s n lc làm vic 14
1.3.1.1 Khái nim trong kinh t hc 14
1.3.1.2 Khái nim trong hành vi t chc 15
ng s n lc làm vic 16
1.4 Mi quan h gia s gn kt vi t chc, s tích cc trong công vic và n
lc làm vic 17
1.5 Mô hình nghiên cu và các gi thuyt nghiên cu 18
1.6 Tóm tt 20
U 21
2.1 Thit k nghiên cu 21
u 21
2.1.1.1 Nghiên cu s b 21
2.1.1.2 Nghiên cu chính thc 21
2.1.1 Quy trình nghiên cu 22
2.2 n mu và x lý s liu 23
2.2.1 Chn mu 23
2.2.2 lý d liu 23
2.3 Gii thi 24
2.3.1 s gn kt vi t chc 24 2.3.2 tích cc trong công vic 25
n lc làm vic 25
2.3 X lý s liu 26
2.3.1 26
2.3.2 Phân tích nhân t khám phá EFA 28
2.3.2.1 Thang đo s gn kt vi t chc 29
2.3.2.2 Thang đo s tích cc trong công vic 31
4.1.2.1 Công vic thú v 55
4.1.2.2 S ng h 56
4.1.2.3 S quan tâm 56
4.1.2.3 S cnh tranh 56
4.2 S gn kt vi t chc 57
57
4.2.2 Khuyn ngh 57
4.2.2.1 Thu nhp 57
4.2.2.2 Môi trng làm vic 58
4.2.2.3 Gn kt vi công vic 59
4.2.2.3 Trao đi thông tin 59 4.2.2.3 C hi phát trin ngh nghip 60
KT LUN 61
5.1 Kt qu chính c 61
5.2 Hn ch ng nghiên cu tip theo 62
TÀI LIU THAM KHO 64
PH LC 68
DANH MC CÁC KÝ HIU, CH VIT TT
Vietnam Airlines Tng Công ty Hàng không Vit Nam
OC S gn kt vi t chc (Organizational commitment)
JI S tích cc trong công vic (Job involvement)
WE S n lc làm vic (Work effort)
Bng 3.10a: 50
Bng 3.10b: a các nhóm thu nhp 51
Bng 3.11a: 51
Bng 3.11b: Kruskal - Wallis 52
Bng 3.11c: Xp hng 52 DANH MC CÁC HÌNH
Hình 1.1: Mô hình ca Brown & Leigh (1996) v ng tâm lý, s tích cc
trong công vic, s n lc làm vic và kt qu làm vic 17
Hình 1.2: Mô hình nghiên cu xut 19
Hình 2.1: Quy trình nghiên cu 22
Hình 2.2: Mô hình nghiên cu u chnh 33
M U
1. Gii thiu lý do ch tài
T chc hàng không dân dng quc t (ICAO) d báo vn ti hàng không toàn
cu tip tng mnh m trong nhi vi t lt là 5,4%
m 2013, 6,4% khu vn
là Châu Á - ng cao nht.
Tuy có mng cnh tranh ngành hàng không
ngày càng khc lit, xut hin ngày càng nhiu các nhiu các hãng hàng không giá
r nh
tranh vi các hãng hàng không truyn thng, ng xuyên xut hin nhng yu t
r c: khng hong chính tr th gii (chin tranh Afganishtan,
n lc làm vic ca
nhân viênhc vn
- T kt qu nghiên cn ngh nâng cao n lc làm vic
ci Vietnam Airlines.
3. ng và phm vi nghiên cu
- i ng nghiên cu: s gn kt vi t chc và s tích cc trong công vic
ng ci vi n lc làm vic ca nhân viên.
- Phm vi nghiên cc ti Vietnam Airlines.
4. u
a) Ngun d liu và tài liu
- D lip t các bng câu hi thit k sc
liu th cc thu thp t các công trình nghiên cu, các
luc s dng cho nghiên cu này. - Tài liu nghiên cc thu thp t n t, lu
c.
b) c hin
c các mc tiêu nghiên cu, tài c s d
cng:
- Nghiên cnh tính: s dng k thut kho sát khám phá và tho lun nhóm
gm bng nghic ti Vietnam Airlines. D lip
sau khi thu thc t bng kh, kt qu c s dng
thc hiu chng câu hi nhm phc v cho kho sát chính
thc.
- Nghiên cng: d liu khc thu thp thông qua các bng
kho sát gi trc tic Vietnam Airlines. S liu kho
c kinh b khám phá (EFA),
phân tích h nh s phù hp ca mô hình h
1.1 S gn kt vi t chc (Organizational commitment)
S gn kt vi t chc có mt v trí quan trng trong nghiên cu v các hành
vi t chch là mt phn trong nhiu công trình nghiên cu cho thy có mi
quan h gia s gn kt vi t chc và các , hành vi tc (Porter
và cng s, 1974, 1976; Koch và Steers, 1978; Angel a,
Batemen và Strasser (1984) cho r nghiên cu s gn kt vi t chc
n "(a) hành vi ca nhân viên và hiu qu làm vic, (b) biu hin v thái
, tình cm và nhn thc là s hài lòng công vic, (c) các c m v công
vic và vai trò ca nhân viên, chng hm cá nhân
ci tác, thi gian làm vic".
S gn kt vi t chc nghiên cu ngày càng ph bin trên th gii.
Nhng nghiên cu tp trung vào vic các khái nim, nghiên
cu hin nay vn tip tc kim tra s gn kt vi t ch
pháp tip cn ph bin: nh n s gn kt và nhng hành vi
n s gn kt. Mt lot các ti và kt qu nh trong ba
và cng s, 1979; Hall, 1977).
1.1.1 Khái nim v s gn kt vi t chc
Có nhin s gn kt vi t chc trong các nghiên cu
.
2
Bateman và Strasser (1984) cho rng s gn kt vi t ch
là "có tính n lòng trung thành ci vi t chc,
sn sàng phát huy s n lc vì t chc, phù hp vi mc tiêu và giá tr ca t chc,
và mong mun duy trì là thành viên".
Mowday, Steers và Porter (1979) nhn din nh liên quan s gn kt
và nhng n s gn kt. Porter và cng s (1974) tho lun v ba
thành phn chính ca s gn kt vi t chc là "mt nim tin mnh m và chp
nhn các mc tiêu ca t chc, sn sàng n l vì t chc, và có mt mong
mun nh duy trì là thành viên ca t chc".
mun duy trì là thành viên ca t chc". Mowday và cng s (1979, trang 225) din
gii v gn kt tình cm là "khi nng gn bó vi t chc và mc tiêu ca
t chc duy trì là thành viên nhc mc tiêu". Meyer và Allen (1997)
nói rng các nhân viên mun duy trì là chính là s gn kt ca h
vi t chc.
- Gn kt duy trì là sn sàng li trong mt t chc vì nhân viên có các
kho "không th chuy ng". Các kho không th chuyn
ng bao gm: i quan h vi các nhân viên khác, hoc nhc
bit i vi t chc (Reichers, 1985). Gn kt duy trì m các yu t
: s c hoc nhng li ích mà nhân viên có th nhc là duy nht
i vi t chc (Reichers, 1985). Meyer và Allen (1997) gii thích rng nhng nhân
viên chia s gn k duy trì vi s dng khó cho mt
nhân viên ri b t chc.
- Gn kt theo chun mc là mt thành phi mi ca s gn kt vi
t chc. Gn kt theo chun mc (Bolon, 1993) là s gn kt mà mi tin rng
h có vi t chc hoc cm giác v vi c ca h. Weiner
(1982) tho lun v s gn kt theo chun mc t "giá tr khái quát v lòng
trung thành và trách nhim". Meyer và Allen (1991) ng h loi gn
4
kt so vi ca Bolon, vi h gn kt theo chun mc là "mt
cm giác v ". Gn kt theo chun mc có th c gii thích bi các gn
k: Dn gn kt vi
vic, h ng cm th có m v mt c vi t chc
(Wiener, 1982).
Meyer, Allen, & Smith (1993) nói rng ba loi gn kt này là mt trng thái
tâm lý dim trong mi quan h ca nhân viên vi t chc hoc
nhng mi quan h mt thing n ving s tip tc còn làm
vic cho t chc hay không". Meyer và cng s (1993) nói rng ng các
nghiên cu ch ra nhân viên vi s gn kt v tình cm mnh m s duy trì làm vic
Nhng nghiên cng nhìn vào các khoi gian, tin bc,
hay n lc. Meyer và Allen (1997) nhn ra r duy trì gn kt gii lao
ng vi t chc, nhân viên phnh c các la chn thay th.
Các nghiên cu các khu vc làm vic cho thy rng các nhân
viên làm vic cho chính ph có m gn kt c khác
(Perry, 1997; u này là do các ti cng khu
vc dch v công. Bi vì các nhân viên khu vc công trong quá kh có m gn
kt vi t chc và mc tiêu ca t chc cao do c lp lun rng các nhân viên
này thuc nhóm nhân viên khác bit, vc mnh m c làm c
bm (Perry, 1997). Lio (1995, trang 241) nêu rng "vic phi mt vi nhng
thcác nhân viên khu vc m bo công
vic lý do chính cho s gn kt vi t chc ca h".
S gn kt theo chun mc mi c gi không có
nhiu s ng nht. Meyer & Allen (1997) ch mi kim tra s gn kt theo chun
mc trong nghiên cu gn nht ca h. H tìm hiu s phát trin ca các giao kèo
v tâm lý ging và t chc. Các giao kèo tâm lý là nim tin mà mt
6
i có v nhng gì s i ging và t ch
ca h vi t chc (Meyer & Allen, 1997).
1.1.3 Kt qu ca s gn kt vi t chc
Các nghiên cu v kt qu ca s gn kt xem xét liu các thành phn khác
nhau ca s gn kt có nhng kt qu hay không. Gi chân nhân viên, s có
mt, bn phn ca nhân viên trong t chc và hiu qu làm vic là kt qu ca s
gn kt c nghiên cu rng rãi. Reichers (1985, trang 467) nói rng "mc dù
tài liu nghiên cy rõ các kt qu ca s gn kt, các ti ca s gn
ku và không nht quán do khác
nhau". Nhiu nghiên cu khác nhau tin hành kim tra các kt qu ca s gn kt
ca nhân viên.
S có mt làm vic ca nhân viên có mi quan h i s gn kt v
m v s gn kt ca Porter và cng s có l phát trin ca OCQ.
ca Mowday và cng s (1997) s dng bng câu h thu thp
d liu, vi 15 phát biu.
a Kalleberg và cng s (1996) thuc T chc Nghiên cu Quc
gia (NOS) khá ging vi OCQ. Bng câu hi vi 6 phát bic s d thu
tp thông tin v s gn kt. Kalleberg ng nghip tin rng 6 mc câu hi ca h
là nhng yu t chính ca s gn kng OCQ.
Ts gn kt ca Meyer và Allen vi 3 thành phn: tình cm, duy trì,
chun mc. ca Meyer và Allen (1990) vi 8 phát biu cho mi
thành phn, h phát trich còn 6 mc cho mi thành phn, tng
cng có 18 câu hi (Meyer và cng s, 1993). Nghiên cu ca Ko (1996) s dng
n cho mi thành phn này.
tp trung vào s gn kt ngh nghip c s dng rng rãi g
là ca Blau và cng s (1993). Ngoài thành phn ngh nghip, Morrow (1993) sau
thêm các khía cnh s gn kt làm vic có 5 thành phn: giá tr, ngh
8
nghip, công vic, t chc và s kt. Các nghiên cu ca Blau và cng s
(1985, 1988, 1989) v s gn kt ngh nghip có 7 câu hi.
Trong nghiên cu này, tác gi s s d a Meyer và cng s
ng s gn kt vi t chc.
1.2 S tích cc trong công vic (Job involvement)
K t khi khái nim s tích cc trong công vic gii thiu bi Lodahl và
t nhiu nghiên cu thc nghin s ng
cm cá nhân và tình hung trong công vic c tin hành. T quan
m t chc, s tích cc trong công vii vi vic
ng lc làm vic ca nhân viên (Lawler, 1986) và là nn tn
cho vic hình thành li th cng kinh doanh (Lawler, 1992;
Pfeffer, 1994). T phát trin và s