B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.H CHÍ MINH PHAN HÀ THANH NHÃ MI QUAN H GIA PHNG PHÁP GING DY
VÀ PHONG CÁCH HC TP, TÁC NG N KIN
THC THU NHN CA SINH VIÊN KHOA QUN TR
KINH DOANH TI TP. HCM LUN VN THC S KINH T Thành ph H Chí Minh – Nm 2012
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
phân tích, s liu và kt qu nêu trong lun vn là hoàn toàn trung thc và có ngun
gc rõ ràng.
TP.H Chí Minh, ngày 14 tháng 10 nm 2012
Ngi thc hin lun vn PHAN HÀ THANH NHÃ
ii
LI CÁM N
Trong sut thi gian thc hin lun vn tt nghip, tôi đã nhn đc nhiu s
MC LC
LI CAM OAN i
LI CM N ii
MC LC iii
DANH MC CÁC BNG VÀ HÌNH V vii
TÓM TT viii
CHNG I:TNG QUAN 1
1.1.Gii thiu 1
1.2.Mc tiêu nghiên cu 2
1.3. i tng và phm vi nghiên cu 3
1.4.Phng pháp nghiên cu 3
1.5. Ý ngha nghiên cu
3
1.6. Kt cu nghiên cu 4
CHNG 2: C S LÝ THUYT 5
2.1. Phng pháp ging dy 5
2.1.1.nh ngha phng pháp ging dy 5
2.1.2.Các phng pháp ging dy trong trng đi hc 5
2.1.3.i mi phng pháp ging dy làm tng s yêu thích ca sinh viên
ngành Qun tr kinh doanh ti Vit Nam 10
2.2. Phong cách hc t
p 11
2.2.1.nh ngha phong cách hc tp 11
2.2.2.Các quan đim phong cách hc tp 11
2.2.3.Phong cách hc tp ca Honey và Mumford 12
2.3. Kin thc thu nhn 14
2.3.1.nh ngha kin thc thu nhn 14
2.3.2. Nng lc ging dy nh hng đn kin thc thu nhn ca sinh viên khi
cách hc tp và kin thc thu nhn 35
4.4. Phân tích tng quan 38
4.4.1. Phân tích tng quan và kim đnh gi thuyt gia phng pháp ging
dy và phong cách hc tp 38
4.4.2. Phân tích tng quan gia phong cách hc tp và kin thc thu nhn 41
v
4.5. Phân tích hi quy và kim đnh gi thuyt kim đnh s tác đng ca
phong cách hc tp lên kin thc thu nhn 42
4.5.1 Tóm tt các điu kin tong đánh gía phân tích các mô hình hi quy 42
4.5.2. Kim đnh mô hình phong cách hc tp tác đng kin thc thu nhn 46
4.6.Tho lun v kt qu 51
4.6.1 Kt qu nghiên cu gia phng pháp ging dy và phong cách hc t
p 52
4.6.2.Kt qu nghiên cu gia phong cách hc tp và kin thc thu nhn 53
4.7. Tóm tt 53
CHNG 5: KT LUN VÀ KIN NGH 54
5.1. Gii thiu 54
5.2. Kt qu chính và đóng góp v mt lý thuyt 55
5.3 Hàm ý cho ging viên 56
5.4. Hàm ý cho sinh viên 57
5.5. Hn ch ca nghiên cu và hng nghiên cu tip theo 57
TÀI LIU THAM KHO 59
PH LC
Ph lc 1: Tho lun nhóm
Ph lc 2: Bng câu hi nghiên cu đnh lng
Ph lc 3: Thng kê mô t
Bng 4.7: Kt qu phân tích tng quan gia phng pháp ging dy và phong cách
hc t
p. 39
Bng 4.8: Kt qu phân tích tng quan gia phong cách hc tp và kin thc thu
nhp 41
Bng 4.9. Bng kt qu hi quy ca mô hình 1 47
Bng 4.10.Kim đnh h s phóng đi phng sai (VIF) cho mô hình hi quy 1 48
Bng 4.11. Kim đnh tính đc lp ca phn d cho mô hình hi quy 1 49
Bng 4.12. Kim đnh F cho mô hình hi quy 1 50
Bng 4.13: Kt qu
phân tích mô hình hi quy 1 50
Hình 2.1: Mô hình nghiên cu 18
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu 21 vii
TÓM TT
Nghiên cu này đc thc hin nhm: 1) Khám phá mi quan h gia
phng pháp ging dy và phong cách hc tp. 2) Nghiên cu tác đng phong cách
hc tp đn kin thc thu nhn.
Mô hình nghiên cu gm 3 thành phn và 2 gi thuyt. Nghiên cu s b
đc thc hin nhm điu chnh, b sung bin quan sát cho các thang đo. Nghiên
cu chính thc vi mu gm 267 sinh viên đi hc đang h
c tp ti TP.HCM đ
đánh giá thang đo và gi thuyt nghiên cu. Phn mm x lý d liu SPSS 16.0
tr
ng đi hc trong nm 1987 tng lên đn 376 trng đi hc trong nm 2009, trong
đó 295 là trng đi hc công lp và 81 trng ngòai công lp. S lng tuyn sinh
đi hc trong nm 2009 trên 1,7 triu, tng 13 ln so vi nm 1987 (The MoET, 2009).
Hin nay, chng trình giáo dc đi hc Vit Nam đc B giáo dc và ào to
yêu cu đào to theo tín ch đc yêu cu thc hin theo ngh quyt s
37/2004/QH11
khóa XI, k hp th sáu ca Quc hi v giáo dc và Quy ch s 43/2007/Q-
BGD&T. ào to theo tín ch có u đim nh sau: sinh viên có quyn la chn các
môn chính khóa ca ngành đc đào to mà còn có th đc đng ký hc thêm mt s
hc phn t chn yêu thích, h tr cho hng phát trin ngành ngh sau này. Ngòai ra,
tích ly kin thc đ theo tín ch, sinh viên có th rút ng
n thi hn hc tp và hoàn
thành chng trình hc tp sm. Tuy nhiên, chng trình giáo dc đi hc Vit Nam
vn còn kém hiu qu. Nguyên nhân do B Giáo dc và ào to khng ch quá cht
v chng trình khung và yêu cu các trng phi tuân th mt cách cng nhc,
không cho phép các trng đi hc có th thay đi chng trình và môn hc cho phù
hp vi s thay đi ca môi trng (Huyn, 2009). Theo (Hnh, 2009) đ
ngh
“Chng trình khung ca B là chng trình chun đ các trng da vào đó t thit
k chng trình cho mình, nh th mi trng đi hc s có chng trình đc thù
mang th mnh riêng. i vi nhng môn chuyên ngành, trng s giao cho khoa ch
đng xây dng chng trình”. Nh vy, chng trình ging dy s hu dng hn khi
da vào nhu cu thc t ca xã h
i và phng pháp ging dy ca ging viên s đc
2 thay đi thông vic la chn phng pháp thích hp chng trình hc mt cách khoa
hc và kp thi.
C th là:
3 1. Nghiên cu mi quan h gia phng pháp ging dy ca ging viên và
phong cách hc tp ca sinh viên. Vic tìm hiu mi quan h gia phng pháp ging dy
và phong cách hc tp giúp ging viên phát huy phng pháp ging dy phù hp vi
phong cách hc tp sinh viên và ngc li, sinh viên xác đnh phong cách hc tp thích
hp vi phng pháp ging dy ca ging viên.
2. Nghiên cu tác đng phong cách hc t
p đn kin thc thu nhn ca sinh
viên. Sinh viên có phong cách hc tp khác nhau trong quá trình hc tp. La chn
phong cách hc tp phù hp vi sinh viên s giúp sinh viên tip thu kin thc cng
nh k nng d dàng.
1.3. i tng và phm vi nghiên cu:
- i tng nghiên cu: phng pháp ging dy ca ging viên và phong cách
hc tp ca sinh viên nh hng đn kin thc thu nhn c
a sinh viên đi hc đang
hc tp ti các trng đi hc trên đa bàn TP.H Chí Minh.
- Phm vi nghiên cu: nghiên cu gii hn trong phm vi ngành Qun tr kinh
doanh đang đc đào to ti các trng đi hc trên đa bàn TP.H Chí Minh.
1.4. Phng pháp nghiên cu:
Nghiên cu này đc thc hin ti các trng đi hc ging dy ngành Qun tr
kinh doanh kinh t ti TP. H Chí Minh thông qua 2 bc, (1) nghiên cu s b và (2)
nghiên cu chính thc. Nghiên cu s b đc thc hin bng phng pháp tho lun
nhóm sinh viên, nhm hiu chnh câu ch và sàng lc các bin quan sát. Nghiên cu
chính thc đc thc hin bng k thut phng vn trc tip thông qua bng câu hi
chi tit. Khong 300 bng câu hi đc gi đn các sinh viên đang hc tp ti thành
ph H Chí Minh. Do điu kin không cho phép, nên vic chn mu đc thc hin
theo phng pháp thun tin.
5 CHNG 2: C S LÝ THUYT
Chng 2 này nhm mc đích gii thiu h thng c s lý lun cho nghiên cu.
Trên c s này, các mi quan h đc xây dng cùng vi các gi thuyt. Chng này
bao gm nhng phn sau đây: (1) Nghiên cu phng pháp ging dy (2) Nghiên cu
phong cách hc tp (3) Nghiên cu mi quan h gia phng pháp ging dy và
phong cách hc tp (4) Khái nim kin thc thu nhn (5) Nghiên cu m
i quan h gia
phong cách hc tp và kin thc thu nhn (6) Mô hình lý thuyt v mi quan h gia
phng pháp ging dy, phong cách hc tp nh hng đn kin thc thu nhn
2.1. Phng pháp ging dy:
2.1.1. nh ngha phng pháp ging dy:
Theo Gutek (1988), phng pháp ging dy là cách thc đc ging viên tin
hành giúp sinh viên có kinh nghim, có k nng hoc kin thc. Ngoài ra, phng
pháp ging dy đc đnh ngha là mt cách t chc các hot đng s phm đc thc
hin phù hp vi mt s quy tc đ đa sinh viên đt ti mc tiêu c th (Prégent
1990, theo Pai & Juma & Peter 2007).
2.1.2. Các phng pháp ging dy:
Theo Henry (2000) đ ngh áp dng mt s phng pháp ging dy trong quá
trình ging dy nh nh 1) tho lun nhóm, 2) tình hung và 3) đóng vai 4) gi
i quyt
Mc đích ca phng pháp tình hung giúp thành viên tham gia suy ngh và hp tác.
Tt c thành viên tham gia vào tình hung, đc khuyn kích phát trin cách tip cn
linh hot v t chc vn đ
. Thng không có “tr li đúng” mà có nhiu kt qu gii
thích khác nhau. Mt tình hung thng có th đc s dng cho hu ht các vn đ,
gm nhiu chi tit và đc sp xp theo dng đon vn, gm khong 50 trang. Mt
tình hung thng kích thích s đng não ca ngi hc, sáng to, thích thú và kin
thc tích ly. Mi thành viên đóng góp ý kin, nhóm đánh giá và kt lu
n. Tình
hung đc th hin di nhiu hình thc khác nhau nh vn bn (thông báo, th,
đon vn, đon vn đi thoi, đc thoi, tình hung suy đoán, ); phim; trò chuyn.
Nhng tình hung dành cho cá nhân trong mt ch đ c th có th đc thc hin
da vào nhng cá nhân c th. Nhng tình hung này trình bày làm cho vn đ mang
tính thc t hn tình hung c
bn đã đc vit trc. Tình hung cng có th đn
7 gin hóa s kin và ý tng. Thi gian đc tình hung gim vì vy s nhanh hn. Có
th kt hp nhiu hình thc h tr khác, ví d nh giáo trình đc biên son dùng cho
các thông tin ca tình hung và âm thanh ca máy cát sét dùng cho tình hung đàm
thoi. Tình hung giúp cho các thành viên hiu v tình hung và mi quan h, các
thành viên hình thành tho lun c bn.
Theo Henry (2000), phng pháp tình hung có nhng u đim nh hot đng
nng đng kích thích s thích ca ngi hc, nhiu tình hung đc xây dng trên
nhng s kin thc, hp dn thành viên, to c hi cho ngi hc phân tích, tho lun
nhóm hoc cá nhân nghiên cu, ngi hc đc hình thành quan đim và phán đoán
cá nhân, ngi tham gia thy đc có nhiu cách nhìn khác nhau đ hiu tình hung
và nhiu gii pháp cho cùng mt vn đ. Và ngi hc thu đc kinh nghim và hiu
bit. Ngi hc s dng k nng giao tip, gim thái đ c chp ca ngi hc. Tuy
bình lun hot đng ngi khác.
Theo Henry (2000), phng pháp đóng vai có nhng u đim nh đóng vai th
hin đc thông tin, th hin giao tip thái đ, đóng vai đc xem nh là môi trng
đào t
o an toàn, đóng vai có th thay đi thái đ ngi hc, giúp phát trin k nng
thc t cho ngi hc, đóng vai kim tra hiu qu ca k thut, đóng vai đt đc s
phn hi t ngi hc, đóng vai xác đnh nhng vn đ khác ngoài vic hc và đóng
vai giúp ngi hc hc cách ngi khác suy ngh và cm nhn. Ngoài ra, đóng vai
thay đi hành vi và chun b
kinh nghim mi cho ngi hc. Tuy nhiên, ngi hc
xem đóng vai nh hot đng tr con nên hành đng thái quá, ngi tham gia đóng vai
cn tp trung vào vn đ và ngi đóng vai thng mc li h thn. Và s bt li thc
tp k nng tng tác gia các cá nhân trong đi thng rt thiu, đc bit là cho
ngi hc cha có kinh nghim là nhng khuyt đim này.
d. Phng pháp ging quyt vn đ:
Theo Kevin & ctg (2010) cho rng phng pháp gii quyt vn đ đc s dng
vì sinh viên phát huy tinh thn ham hc hi. Theo Henry (2000) mô t phng pháp
gii quyt vn đ trong ging dy là cung cp ch dn đ ngi tham gia gii quyt vn
đ. Ngi hc cn phi thc hin nhng bc nh sau (a) Xác đnh vn đ: đ nh
n
din vn đ, ngi hc s dng mt s k thut nh biu đ Pareto, đng não, thng
kê, biu mu (b) Thu thp d liu: ngi hc có th thu thp d liu t nhiu phng
pháp nh đng não, phân tích giá tr (c) Ý tng gii quyt vn đ: ngi hc s dng
phng pháp đng não hoc k thut th
o lun (d) Chn gii pháp: ngi hc s dng
9 mt s k thut bình chn, tiên đoán thành công hoc tht bi và phân tích ri ro nhm
h tr ra quyt đnh (e) Thc hin gii pháp: ngi hc thng câu hi thông dng
ti nghèo nàn, đng thi, ging viên không có kh nng làm rõ bt k quan đim cá
nhân.
Nh vy, phng pháp din thuyt, tho lun nhóm, tình hung, đóng vai, gii
quyt vn đ là phng pháp ging dy đc nghiên cu trong nghiên cu này.
2.1.3. i mi phng pháp ging dy làm tng s yêu thích sinh viên
ngành Qun tr kinh doanh ti Vit Nam.
Theo Th & ctg (2006), ging viên đu t công vic ging dy càng nhiu nh
nâng cp phng tin ging dy, đi mi phng pháp ging dy, nâng cao trình đ
chuyên môn ca ging viên. Phng pháp ging dy ca ging viên là mt trong
nhng yu t đóng vai trò quan trng trong quá trình làm tha mãn sinh viên, tng giá
tr ging viên.
Mu nghiên cu gm 456 hc viên cao hc ngành Qun tr kinh doanh thuc hai
chng trình đào to: trong nc và hp tác vi nc ngoài. Trong đó bao g
m có 257
hc viên thuc chng trình đào to trong nc ti ba trng đi hc ti TP.HCM là
Trng H Kinh t TP.HCM, H M TP.HCM và H Bách Khoa TP.HCM, H
Quc Gia TP.HCM, và 199 hc viên hc ti các chng trình hp tác vi nc ngoài
nh cao hc ngành Qun tr kinh doanh - MSM (hp tác gia Khoa Qun lý công
nghip, Trng H Bách Khoa TPHCM và H Maastricht Hà Lan), cao hc ngành
Qun tr kinh doanh – CFVG (hp tác gia Trng H Kinh T TPHCM và Phòng
Thng m
i Pháp), cao hc ngành Qun tr kinh doanh – UEH-Curtin (hp tác gia
Trng H Kinh T TPHCM và H Công ngh Curtin, Úc), cao hc ngành Qun tr
kinh doanh - MMVB (hp tác gia H M TPCM và B), cao hc ngành Qun tr
kinh doanh - CIE (hp tác gia Trung tâm ào to Quc T, H Quc Gia TP HCM
và H Houston Clear Lake, M).
Tác gi Th & ctg (2006) thc hin phng pháp nghiên cu nh sau: 1)
Nghiên cu đnh tính thông qua k thut tho lun nhóm tp trung vi m
đnh s tác đng ca quan đim này trong tình hung mi. Theo Kolb (1976) phát
trin thành bng tóm tt phong cách hc tp - Learning style inventory và đc ng
dng rng rãi ti nc M và sau đó s dng ti Brazil và nhng nc khác (Batista
& ctg 2005). Tác gi Honey và Mumford (1982) gii thiu phiên bn bng câu hi
phong cách hc tp – Learning style question đu tiên và liên tc cp nht b
ng câu
12 hi phong cách hc tp và đc xut bn vào 1986 và tr nên ph bin ti nc Anh
(Honey và Mumford, 1986). Tác gi Simon & ctg (2010) cho rng Kobl tp trung vào
phng pháp hc tp ca đi tng trng thành, còn bng câu hi phong cách hc
tp ca Honey & ctg nhn mnh phng pháp hc tp ca nhà qun lý. Dù th
nghim trong hoàn cnh lp hc, bng câu hi phong cách hc tp ca Honey & ctg
ng dng trong lnh vc qu
n lý giáo dc và đào to. Tác gi Simon & ctg (2010) cho
rng công c bng câu hi v phong cách hc tp ca Honey & ctg là sáng kin v đi
ng dng thay đi thái đ hc tp ca sinh viên. Vì vy, tác gi s nghiên cu phong
cách hc tp ca Honey và Mumford.
2.2.3. Phong cách hc tp ca Honey và Mumford:
Phong cách hc tp ca Honey và Mumford (1986) gm bn phong cách
hc tp nh 1) Nng đng (Activist) 2) Phn x (Reflector) 3) Suy lun (Theorist) và
4) Thc hành (Pragmatist).
Phong cách hc tp nng đng là phong cách din t hot đng ca chính
bn thân ngi hc nhng không thiên v hoàn toàn v kinh nghim mi. Ngi hc
thích s kin “ đây và bây gi” và cm thy hnh phúc đc chi phi bi nhng tri
nghim trc tip. Ngi hc rt ci m, không ng vc và xu hng này khin ngi
hc thích nhng cái mi. Tri
t lý ngi hc: “Tôi s th bt c cái gì mi dù ch mt
ln”. Ngi hc không ngi khó khn. H luôn đy p nhng hot đng. Có th ví
và tng hp. Ngi hc thích gi đnh c bn, nguyên tc, lý thuyt, mô hình và suy
ngh h thng. Trit lý ca h là “ Tt nu mi th logic”. Câu hi mà h thng đt
ra là “S vic th nào?” “Làm cách nào đ phù hp vi nhau” “Gi đnh đu tiên là
gì?”. Ngi hc thng có xu hng tách, phân tích và tn ty cho mc tiêu lý trí hn
là bt k quan đim ch quan. Phng pháp tip cn vn đ là phù hp lôgic. H kiên
quyt loi b nhng th không phù hp vi lôgic. Ngi hc thích nhng s vic
chc chn ti đa và cm thy không tha mãn vi phán quyt gi đnh.
Phong cách thc hành là phong cách mô t ngi hc thích tri nghim ý
ngha, lý thuyt, k thut nu đc ng dng ý tng, lý thuyt, k thut vào thc t.
Ngi hc tích cc tìm kim nhng ý tng mi và th nghim ngay. H là dng
ngi có ý tng mi t chng trình qun lý và mun tri nghim t ý tng này.
Ngi hc thích tin b và thc hin nhanh và nhng ý tng giúp h t tin. Ngi
hc không thích “nói quanh co” và có xu hng rt kiên nhn vi loi tho lun
14 không mc đích. Ngi hc rt thích thc t, thích ra quyt đnh thc tin và gii
quyt vn đ. H phn ng nhanh vi vn đ và c hi “nh là th thách”. Trit lý
ca h là “ Luôn luôn có cách tt hn” và “ Nu làm vic, chc chn tt”.
Ngi hc xác đnh phong cách hc tp ca mình, h có th sáng to nhiu
hot đng hc t
p hiu qu trong quá trình tham gia hc tp. Honey & Mumford
(1986) tin rng phong cách hc tp có th to nhng c hi hc tp khác nhau và các
phong cách hc tp nào hp dn đi vi ngi hc và t đó giúp ngi hc đt nhiu
li ích nht.
Bn thân ngi hc phát trin s yêu thích v phong cách hc tp c th. Phong
cách hc tp này s phát trin và làm tng kinh nghim ngh nghi
p và k nng hc
tp mà kinh nghim ngh nghip và k nng hc tp tng tác vi nhau và làm ngi
hc cm thy yêu thích khi chn phong cách hc tp phù hp. Trong nghiên cu này,
ng Bàng, H
Vn Hin.
Tác gi Th (2008) thc hin phng pháp nghiên cu nh sau: 1) Thc hin
nghiên cu s b đnh tính bng cách phng vn sâu vi 12 sinh viên ngành Qun tr
kinh doanh ca Trng H Kinh t TP.HCM. Nghiên cu này dùng đ đánh giá cách
s dng thut ng trong bng câu hi đ điu chnh mt s thut ng cho thích hp 2)
Nghiên cu đnh lng s
b đc thc hin vi sinh viên bc đi hc ngành Qun tr
kinh doanh ca trng H Kinh t TP.HCM thông qua phng pháp phng vn trc
tip vi mu 129 sinh viên 3) Thang đo đc kim đnh bng h s tin cy Cronbach
Alpha và 5) phân tích nhân t khám phá (Exploratory Factor Analysis) đ đánh giá giá
tr thang đo 6) ánh giá thang đo bng phng pháp phân tích nhân t khng đnh
CFA (Confirmatory factor analysis) và 7) Kim đnh mô hình lý thuyt bng phng
pháp mô hình c
u trúc tuyn tính SEM (Structural Equation Modeling).
2.4. Mi quan h gia phng pháp ging dy và phong cách hc tp.
Theo Taylor (1988), ging viên phi chú ý đn các phong cách hc tp khác
nhau ca sinh viên. Honey & Mumford (1992) nhn mnh ging viên cn nhn thc và
thích ng vi phong cách hc tp ca sinh viên. Ging viên không nhng chú ý đn
ni dung ging dy mà còn chú ý đn đc đim phong cách hc tp ca sinh viên
(Dunn & Griggs, 2000). Theo Prosser & Trigwell (1999), tip cn theo góc đ hc tp
16 s tác đng nhiu đn ging viên hn sinh viên. Mi sinh viên đu có phong cách hc
khác nhau. Vì vy, đ ci thin ging dy hiu qu, phng pháp ging dy phi phù
hp vi phong cách hc tp ca sinh viên (Proserpio & ctg, 2007).
Tác gi Henry (2000) nghiên cu mi quan h gia phng pháp ging dy và
phong cách hc tp ca Honey và Mumford và khng đnh có mi quan h này. Kt
qu nghiên cu cho thy: “Có nhiu ph