Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel : 0918.775.368
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU..................................................................................................3
PHẦN I
THỊ TRƯỜNG ÔTÔ HƯỚNG TỚI CÁC HỘ GIA ĐÌNH TRÊN ĐỊA
BÀN HÀ NỘI...................................................................................................4
1. NGHIÊN CỨU THỊ TRƯỜNG VÀ ĐẶC ĐIỂM HÀNH VI MUA XE
ÔTÔ ....................................................................................................................4
1.1.TỔNG QUAN THỊ TRƯỜNG XE ÔTÔ.......................................................4
1.2.ĐẶC ĐIỂM KHÁCH HÀNG TIÊU DÙNG XE ÔTÔ..................................7
2. ĐẶC ĐIỂM DÒNG XE CÁC DOANH NGHIỆP CUNG ỨNG .................8
2.1.DÒNG XE ĐA DỤNG...................................................................................8
2.2.DÒNG XE GIÁ RẺ........................................................................................9
2.3.DÒNG XE SANG TRỌNG.........................................................................10
3.CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VIỆC MUA XE ÔTÔ........................11
3.1.YẾU TỐ VI MÔ...........................................................................................11
3.1.1.nhu cầu sử dụng xe ôtô.......................................................................11
3.1.2.khả năng cung ứng của các doanh nghiệp sản xuất ôtô.....................12
3.2.YẾU TỐ VĨ MÔ ..13
3.2.1. Phí trước bạ tại Hà Nội tăng lên 12% ..............................................13
3.2.2. Thuế tiêu thụ đặc biệt mới.................................................................14
3.2.3. Khủng hoảng từ hãng mẹ
.....................................................................................................................15
3.2.4. Doanh nghiệp FDI được nhập khẩu xe nguyên chiếc........................15
PHẦN II
NGHIÊN CỨU NHU CẦU SỬ DỤNG XE Ô TÔ CỦA CÁC HỘ GIA
ĐÌNH HÀ NỘI
BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU........................................................16
1. TẦN SUẤT CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG.................................................16
2.PHÂN TÍCH ẢNH HƯỞNG QUA LẠI GIỮA CÁC YẾU TỐ..................22
PHẦN III
Kết cấu của đề án bao gồm những nội dung sau:
Phần I:Thị trường ô tô hướng đến các hộ gia đình ở hà nội.
Phần II:Nghiên cứu nhu cầu sử dụng ô tô của các hộ gia đình HN
Phần III:Một số kiến nghị cho các doanh nghiệp ô tô hướng tới đối tượng
các hộ gia đình trên địa bàn Hà Nội
3
PHẦN I
THỊ TRƯỜNG ÔTÔ HƯỚNG TỚI CÁC HỘ GIA ĐÌNH TRÊN
ĐỊA BÀN HÀ NỘI
1. NGHIÊN CỨU THỊ TRƯỜNG VÀ ĐẶC ĐIỂM HÀNH VI MUA XE ÔTÔ
1.1.TỔNG QUAN THỊ TRƯỜNG XE ÔTÔ
Sốt xe rồi lại sốt giá. Và thêm nữa là những câu chuyện về thuế… là những
thông tin mà người tiêu dùng Việt được nghe hàng ngày trong 2 năm gần đây. Tuy
nhiên, phần lớn những thông tin như “cơm bữa” hàng ngày ấy lại không mấy khi làm
vui lòng người tiêu dùng. Đôi khi, cũng có những “cơn mưa lạ” khiến người tiêu
dùng hồ hởi, nhưng cũng chẳng được bao lâu…Thị trường xe hơi Việt đã có một thời
gian dài bán hàng theo kiểu phân phối, tức là nhà sản xuất lắp ráp xe gì thì thị trường
chỉ có những dòng xe ấy để mà mua sử dụng. Dù dư khả năng tài chính để sắm một
chiếc xe nhập khẩu nguyên chiếc, chất lượng cao nhưng đối với người tiêu dùng Việt
ở thời điểm đó rất khó do những rào cản về chính sách và thuế. Sau khi Việt Nam gia
nhập tổ chức thương mại thế giới, câu chuyện này đã khác. Những chính sách tích
cực đã làm thay đổi hoàn toàn bộ mặt của thị trường xe hơi trong nước. Người tiêu
dùng, kể cả những người chưa và không đủ tài chính để sở hữu xe hơi rất hồ hởi.
Những hoài nghi về chính sách bảo hộ nền công nghiệp ôtô trong nước bị dẹp bỏ,
thay vào đó là những suy nghĩ tích cực.Ôtô trong nước không còn được một mình
một chợ nữa, mà đã có sự cạnh tranh hơn từ những sản phẩm cùng dòng, cùng
thương hiệu nhưng lại có xuất xứ từ nước ngoài. Cũng vì thế mà giá xe đã giảm đi
đáng kể, và người tiêu dùng có cơ hội tiệm cận hơn với những sản phẩm thuộc hàng
xa xỉ này.Không lâu sau khi chính sách thuế nhập khẩu ô tô giảm xuống còn 60%, thị
trường ôtô Việt đã bước vào một cơn sốt thực sự. Lượng xe bán ra luôn có tỷ lệ tăng
theo giảm sút về lợi nhuận
Vấn đề là khi sự hỗ trợ chưa dứt thì đợt băng giá mới đã có dấu hiệu bắt đầu lan tỏa,
lại cộng thêm tác động của sự cố lỗi kỹ thuật gần đây nhất là lỗi kỹ thuật chân phanh
của xe Toyota ở thị trường Mỹ,mới đây nhất là Ford sản phẩm của Ford Transit 2007
bị nghi ngờ là lỗi tăng ga đột ngột có thể càng tác động tiêu cực đến sức mua trên thị
trường Việt Nam.Ngoài ra 4 yếu tố sau cũng góp phần làm thị trường ô tô Việt Nam
trong thời gia vừa qua lắng xuống đó là thuế VAT và phí trước bạ tăng trở lại, tỉ giá
USD - VND tăng và ngân hàng thắt chặt cho vay.Theo VAMA, việc nhiều loại thuế
và phí có tác động trực tiếp đến giá bán tăng cao đang đẩy các nhà sản xuất ôtô vào
tình thế khó khăn hơn bao giờ hết mà biểu hiện rõ rệt là doanh số sụt giảm, sản xuất
đình trệ.Trong đó đáng chú ý nhất là các mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt mới
tăng mạnh đối với các loại xe đa dụng 6-9 chỗ ngồi (từ 30% lên các mức 45%, 50%
5
và 60%) đã ngay lập tức khiến phân khúc này sụt giảm thê thảm.Tháng trước đó,
doanh số của phân khúc này đã tăng vọt do tâm lý mua chạy thuế của người tiêu
dùng.Theo đánh giá của VAMA, các loại xe đa dụng 6-9 chỗ rất phù hợp với điều
kiện hạ tầng của Việt Nam và đang được phần lớn người tiêu dùng ưa chuộng. Từ đó
các doanh nghiệp ôtô đã định hướng đây sẽ là dòng sản phẩm chủ lực, có vai trò quan
trọng đối với tương lai của ngành công nghiệp ôtô Việt Nam. Trên thực tế, các hãng
xe cũng đã và đang tập trung nghiên cứu sản xuất để tung ra thị trường các loại xe đa
dụng có khả năng cạnh tranh cao trên thị trường .
Vì vậy, VAMA cho rằng việc thuế tiêu thụ đặc biệt tăng mạnh với dòng sản
phẩm này là không hợp lý.Từ đó, VAMA đề xuất hoãn thực hiện tăng thuế tiêu thụ
đặc biệt (tại Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt mới) đối với mặt hàng ôtô đến hết năm 2009
và thậm chí nếu hết 2009 thị trường vẫn chưa phục hồi thì tiếp tục hoãn đến khi phục
hồi.Ngoài ra, VAMA cũng kiến nghị tiếp tục kéo dài thời gian hỗ trợ 50% thuế giá trị
gia tăng đối với ôtô đến hết năm 2010 thay cho thời hạn 31/12/2009 được Bộ Tài
chính quy định hồi tháng 2/2009.
Đặc điểm lớn nhất của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam là thị trường nội địa
quá nhỏ, mức sống thấp, sức mua hạn hẹp, trong khi có quá nhiều nhà lắp ráp, gồm
nhập khẩu như hiện nay. Thứ hai là, nguồn cung cấp của các doanh nghiệp Việt Nam
mới tham gia đầu tư với công nghệ chủ yếu nhập từ Trung Quốc, giá thành sản phẩm
được hứa hẹn là sẽ rẻ hơn so với giá mà các liên doanh đang bán.
1.2.ĐẶC ĐIỂM KHÁCH HÀNG TIÊU DÙNG XE ÔTÔ
Với nền kinh tế ngày càng phát triển đời sống người dân ngày càng được cải
thiện qua đó nhu cầu sử dụng xe ôtô ngày càng tăng.Phần lớn khách hàng mua xe đều
sử dụng vào các mục đích như là đi làm,đi du lịch hay được công nhận là người có
địa vị trong xã hội,một số khác thì muốn thể hiện đẳng cấp.Cùng với đó là sự xuất
hiện của một loạt các dòng xe như dòng xe đa dụng,dòng xe sang trọng đắt tiền và
dòng xe giá rẻ nhằm làm thỏa mãn mọi đối tượng khách hàng.Cuộc nghiên cứu mới
đây nhất của công ty nghiên cứu thị trường J.D. Power Asia Pacific về mức độ hài
lòng khách hàng mua xe hơi mới tại Việt Nam cho thấy 7 yếu tố then chốt tạo nên sự
hài lòng của khách hàng, bao gồm: Quá trình giao xe, thời gian giao xe, kinh nghiệm
mua xe từ đại lý, thủ tục giấy tờ, nhân viên bán hàng, trang thiết bị của đại lý và sự
thỏa thuận giữa khách hàng và người bán. Thông thường khách hàng không chỉ quan
tâm đến giá cả hoặc hay vận hành của sản phẩm mà họ quan tâm tới lợi ích nhận
được khi mua ô tô.chẳng hạn như việc mua ô tô có thỏa mãn được việc đi du lịch của
gia đình họ không và thỏa mãn đó là phương tiện đi làm ưng ý hay không.Khách
hàng mua những loại xe họ cần như mua mặt hàng hiệu Chevy với giá khá đắt nhưng
họ không quan tâm tới điều đó,điều mà họ quan tâm đơn giản là mua để đi,một số thì
họ mua xe đơn giản là dễ kiểm kê tài sản của mình hoặc họ mong muốn mua một sản
phẩm của một hãng bởi sự hoàn mỹ,bởi sự khao khát từ hồi niên thiếu của họ.Ngày
nay trong việc mua xe của gia đình người phụ nữ có ảnh hưởng khá lớn đến quyết
định mua xe gì,của hãng nào và người chồng thường tham khảo ý kiến người vợ
trước khi mua xe.Với người phụ nữ họ thường chú ý như độ an toàn đó vẫn là nhân
tố quyết định mức độ hài lòng của phụ nữ trong hầu hết các loại xe,khả năng vận
hành của xe,khả năng tăng tốc,xử lý tình huống, Phụ nữ quan tâm nhiều đến việc
chiếc xe của họ ảnh hưởng như thế nào đến môi trường.Ngoài ra thương hiệu của nhà
7
sản xuất cũng ảnh hưởng khá nhiều đến tâm lý mua xe của người phụ nữ. Theo đánh
cửa có khoảng mở rộng, dễ vào ra.
Ghế : Tất cả các xe đa dụng có thể chở tối đa 7 hoặc 8 người tùy theo cấu trúc
ghế. Loại xe đa dụng thường được trang bị một ghế di động, tức khi chở 7 khách,
người ta có thể tháo nó ra, còn nếu thêm một hành khách nữa, chỉ cần lắp ghế phụ đó
8
vào.Các hàng ghế tạo cho hành khách cảm giác thoải mái, ôm lấy thân, khoảng để
chân đủ rộng và không bị bó gối.
Động cơ và hộp số : Tiêu chí quan trọng nhất của xe MPV là cân bằng giữa
kinh tế và khả năng vận hành.Động cơ của xe đa dụng có tính năng lái tốt và tiết
kiệm nhiên liệu.cùng với đó là động cơ tốt nổ êm, nhẹ nhàng. Khi để ở chế độ không
tải, độ rung và tiếng ồn ở mức chấp nhận được.
Hầu hết xe đa dụng sử dụng hộp số tự động, nhằm giúp lái xe (đặc biệt là các bà
mẹ) nhàn hơn khi điều khiển.
Mức tiêu hao nhiên liệu:Đây là một trong những tiêu chí quan trọng nhất, ảnh
hưởng lớn tới quyết định mua xe của người tiêu dùng.Một Ví dụ điển hình đó là sự
thành công của Innova với gần 10.000 xe bán ra chỉ trong 2006 có sự đóng góp
không nhỏ từ khả năng tiêu hao nhiên liệu thấp nhất trong các xe cùng phân hạng,
khoảng 8 lít/100 km đường trường và 10 lít trong thành phố. Khi mua xe sử dụng cho
cả gia đình, phần lớn khách hàng đã có sẵn tâm lý chọn xe tiết kiệm nhiên liệu. Bởi
giá xăng dầu ngày càng tăng thì đó là chi phí phụ cao nhất.
Khoang chở đồ : Hàng ghế thứ ba trên tất cả xe đa dụng có thể gập xuống hoặc
nâng lên để tăng diện tích chở hàng.Một số hãng xe còn cho phép gập phẳng ghế
xuống sàn, tăng diện tích hữu ích và an toàn khi chở đồ dễ vỡ như tủ kính,bình
hoa,đồ gốm sứ….
Trang thiết bị an toàn: Do tính chất thường xuyên sử dụng cho cả gia đình nên
độ an toàn xe đa dụng có ý nghĩa đặc biệt. Những trang thiết bị tiêu chuẩn có là túi
khí trước, dây đai an toàn 3 điểm. Ngoài ra, trên thị trường còn có loại ghế đặc biệt
dành cho trẻ em, đóng vai trò chống rung khi xe di chuyển và đảm bảo an toàn nếu
xảy ra va chạm.
Với những tính năng của dòng xe đa dụng trên nhà sản xuất hướng đến khách
khúc khách hàng. Nhiều năm trước, tâm lý sử dụng của giới doanh nhân chỉ cần có
chiếc "xế hộp" là đủ, không cần thiết đó là xe của hãng nào, sang trọng hay bình dân.
Thế nhưng, khi nhận thức của khách hàng tăng lên, bắt đầu xuất hiện những xu
hướng tiêu dùng khác nhau rõ rệt, tùy thuộc sở thích và lứa tuổi. Doanh nhân trẻ,
năng động thì ưa xe thể thao, người đứng tuổi thì chuộng dòng sang trọng, lịch
lãm...Điều gì khiến chúng hấp dẫn như vậy?dưới đây là một số đặc điểm của dòng xe
này
Công nghệ và sự hấp dẫn của vật liệu : Lý do đầu tiên là những dòng xe này
được sản xuất không nhiều.Ví dụ như mỗi năm chỉ có 1.000 chiếc Rolls-Royce
Phantom xuất xưởng, trong khi chỉ riêng tại thị trường Mỹ năm ngoái, Toyota đã bán
gần 450.000 chiếc Camry. Ngoài ra, Rolls-Royce được làm bằng phương pháp thủ
công và sản xuất theo yêu cầu của khách hàng. Đặc biệt, chiếc siêu sedan này còn
được ứng dụng các công nghệ và vật liệu tiên tiến nhất như khung và thân bằng hợp
kim nhôm, cản trước làm từ sợi các-bon và động cơ BMW V12, 48 van dung tích
6,75 lít, đạt công suất tới 453 mã lực và mô-men xoắn 720 Nm.Chiếc xe này có thể
tăng tốc từ 0-100 km/h sau 5,7 giây, mặc dù trọng lượng của nó lên đến 2,53 tấn. Ca-
bin của xe được bọc bằng 450 mảng da cắt bằng máy tự động, sàn trải thảm len lông
cừu và các chi tiết trang trí bằng gỗ tuyệt đẹp.Ngoài ra những chiếc xe sang trọng còn
được trang bị một loạt hệ thống điện tử công nghệ cao. Ví dụ 2007 Lexus LS460L có
10
hệ thống đỗ xe tự động. Cảm biến của hệ thống này tích hợp với hệ thống định vị để
xác định vị trí vật cản xung quanh, trong khi một mô-đun khác tự động đánh giá hiệu
quả góc lái, điều khiển vôlăng để đưa chiếc xe vào vị trí đỗ chật hẹp một cách an
toàn. Ngoài những thiết bị điện tử hiện đại, siêu xe còn chứa đựng nhiều tính năng lôi
cuốn khác và dù có trọng lượng lớn, kích thước cồng kềnh, chúng vẫn rất nhanh
nhẹn. Khác với dòng xe thể thao, xe hạng sang, ngoài sức mạnh và tốc độ, còn tạo
cảm giác êm ái và có tiện đẳng cấp cao
Tiện nghi và sự êm ái : Xe càng đắt tiền càng có nhiều tiện nghi tạo cho khách
hàng cảm giác thoải mái. Khoang ghế phía sau không chỉ rộng rãi mà còn được trang
bị các tiện thú vị như hệ thống và điều hoà không khí riêng biệt (kiểu 4 vùng từng
cho biết.Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) cho biết, trong tháng 1,
các thành viên VAMA chỉ tiêu thụ được 6.961 xe ô tô các loại, giảm 53,8% so với
tháng 12.2009.Theo các nhà kinh doanh ô tô, sự suy giảm này không đáng ngạc nhiên
và lo ngại bởi đây là kết quả tất yếu khi mọi ưu đãi về thuế bị dỡ bỏ từ ngày
1/1/2010, theo thời hạn chấm dứt gói kích cầu tiêu dùng của Chính phủ.Sau thời điểm
này, các hãng xe đã tăng giá bán từ 20-40 triệu đồng/xe đối với dòng xe hạng trung
và khoảng 90-150 triệu đồng/xe đối với dòng xe sang. Việc tăng giá ít nhiều tác động
tới sức mua của thị trường xe hơi.Trong khi đó, so với cùng kỳ 2009, kết quả bán
hàng của các nhà sản xuất ôtô trong nước vẫn tăng 76%. Tuy nhiên, tỷ lệ tăng trưởng
mạnh này chỉ là do đặc thù của tháng so sánh, tức tháng 1/2009 rơi vào dịp Tết
Nguyên Đán.Thị trường miền Nam vẫn có sức tiêu thụ mạnh nhất.Theo các nhà phân
tích, Luật Doanh nghiệp ra đời tạo điều kiện thuận lợi cho môi trường kinh doanh nên
ngày càng có nhiều công ty được thành lập, đẩy nhu cầu mua ôtô cao hơn. Ngoài ra,
không ít gia đình trung lưu ở Việt Nam chuyển sang dùng xe hơi bởi tính an toàn và
tiện lợi của phương tiện giao thông này. Dự đoán, năm tới, lượng ôtô bán ra đạt trên
23.000 chiếc. Phân tích theo cơ cấu xe tiêu thụ, xe gia đình (dưới 5 chỗ ngồi) có số
lượng tiêu thụ mạnh nhất, chiếm 46,6% lượng xe bán ra. Nếu so với năm 2006, dù
thuế có tăng, lượng xe gia đình vẫn duy trì mức tăng trưởng 17%/năm. Các dòng xe
16-24 chỗ, xe buýt và xe tải đều có mức tiêu thụ tăng tương ứng là 81% và 15,9%.
Riêng dòng xe 6-15 chỗ có mức tiêu thụ giảm nhẹ.
Xét về giá, dòng xe gia đình loại bình dân và trung cấp như Matiz, Lacetti,
Lancer Gala, Laser Ghia bán khá chạy. Trong đó, tăng mạnh nhất là xe Matiz 0,8L,
với mức tăng trưởng 2,7 lần. Theo lãnh đạo Vidamco, nhu cầu về dòng xe gia đình
giá rẻ tương đối lớn. Loại xe như Matiz dễ đi lại trong thành phố, có thể phục vụ nhu
cầu gia đình hoặc kinh doanh taxi. Cá biệt, trong hai tháng qua, không có một chiếc
xe BMW nào lăn bánh khỏi cửa hàng. Một xu hướng tiêu thụ khác, tuy không rõ ràng
lắm, là chọn mua xe có phân khối lớn và xe sang trọng. Trong tất cả dòng xe của
Toyota, chỉ có Camry 3.0 có số lượng tiêu thụ tăng. Các xe đắt tiền của Mercedes đều
bán được, tuy mức tăng chỉ tính bằng đơn vị chiếc.
Theo nhận định của các chuyên gia, dòng xe gia đình giá bình dân và trung cấp
3.2.1. Phí trước bạ tại Hà Nội tăng lên 12%
Ngày 3/12, VAMA gửi công văn tha thiết đề nghị xem xét lại dự thảo tăng phí
trước bạ do khó khăn của thị trường ôtô nhưng UBND TP Hà Nội vẫn quyết định
điều chỉnh từ 10% lên 12% và có hiệu lực từ 1/1/2009.Giữa lúc tiêu thụ khó khăn thì
tăng thuế trước bạ ngay thời điểm 1/1 được các liên doanh coi là "họa vô đơn chí".
Bởi với mức phí này, 20 ngày trước Tết nguyên đán sẽ không còn hy vọng ở thị
trường Hà Nội, trong khi các năm trước đây là thời điểm sôi động nhất.Mức phí12%
khiến khách hàng mua ôtô phải trả thêm 20%. Chẳng hạn một chiếc Hyundai i30 có
giá 30.000 USD hiện phải đóng 3.000 USD tiền phí. Sau ngày 1/1, người mua sẽ phải
đóng 3.600 USD, tức là thêm 600 USD nữa.Tiền phí chưa phải là vấn đề lớn bởi theo
lý giải của một chuyên gia, tâm lý khách hàng mới là điều quan trọng nhất. "Vào lúc
13