Phân tích chuỗi giá trị ngành cà phê
ViệtNam, những giải pháp và chiến lược
marketing phát triển thị trường tiêu thụ
trong và ngoài nước.
Giáo viên hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn
Duy Thịnh
Mở đầu
Trong những năm qua, cà phê luôn giữ vai trò là một
trong số ít những mặt hàng trọng yếu của nền kinh tế
quốc dân.
Cà phê đóng vai trò rất quan trọng trong ngành nông
nghiệp nói riêng và kinh tế quốc dân nói chung của
nhiều quốc gia trên thế giới.
Tại Việt Nam, cà phê là mặt hàng xuất khẩu quan
trọng thứ hai sau gạo, tạo sinh kế và công ăn việc
làm cho hàng triệu người tham gia vào các khâu
khác nhau trong chuỗi ngành hàng cà phê.
Phân tích chuỗi giá trị ngành cà
phê ViệtNam, những giải pháp và
chiến lược marketing phát triển thị
trường tiêu thụ trong và ngoài nước.
I. GIỚI THIỆU VÀI NÉT VỀ CÂY CÀ PHÊ
1. Lịch sử cây cà phê
Khoảng 1000 năm trước,1 người Êthiopi đã ngẫu nhiên
phát hiện ra hương vị tuyệt với của 1 cây lạ mọc ở làng
Capfa gần thủ đô Ethiopi.
II. TÌNH HÌNH SẢN XUẤT
1. Tiềm năng sản xuất cà phê của Việt Nam.
Khí hậu thuận lợi
Thổ nhưỡng thích hợp cho sự phát triển của cà phê.
Nguồn lao động dồi dào.
Việt Nam đã có kinh nghiệm gần 100 năm nay về
trồng cà phê.
Được sự hỗ trợ tích cực của nhà nước.
2. Các giống cà phê chủ yếu ở Việt Nam hiện nay.
Giống Arabica (cà phê chè): thơm, ngon, dịu, hàm
lượng cafein có trong nhân khoảng 1-3%.
Giống Robusta (cà phê vối) :chiếm tới 95% diện
tích trồng, lượng cafein trong nhân khoảng 1,5-3%.
3. Diện tích, năng suất, sản lượng.
3.1. Diện tích
Diện tích cà phê qua các niên vụ
Niên vụ Diện tích (ha) Số diện tích tăng so với niên
vụ trước đó (ha)
1992 /93 140.000 -
1993/94 150.000 10.000
1994/95 215.000 65.000
1995/96 295.000 80.000
1996/97 350.000 55.000
1996/97 242.300 6.020
1997/98 413.580 171.280
1998/99 404.206 - 9374
1999/00 700.000 295.794
2000/01 900.000 200.000
2001/02 1.050.000 150.000
Nguồn: Báo cáo VICOFA
III. CÔNG NGHIỆP CHẾ BIẾN
1. Công nghệ chế biến cà phê.
1.1. Kỹ thuật chế biến cà phê nhân
Phương pháp chế biến ướt:
là phương pháp chế biến với công nghệ phức tạp,
mang lại năng suất và chất lượng cao nhưng chi phí
đầu tư lớn.
Phương pháp chế biến khô:
là phương pháp chế biến đơn giản, trong phương
pháp này chỉ có một công đoạn chính là làm khô cà
phê tươi bằng cách phơi nắng hoặc sấy khô để tách
vỏ
1.2. Công nghệ chế biến.
Xát khô
Cà phê nhân thành phẩm
Phân loại trong bể
Xát tươi
Phân loại cà phê
Ngâm lên men
Rửa sạch
Làm ráo nước
sản lượng cà phê.
Tiêu thụ bình quân 0,64 kg/ người/ năm.
Việt Nam đang đẩy mạnh tiêu thụ nội địa tăng
7% đến 10% sản lượng mỗi năm.
1. Tình hình tiêu thụ trong nước
Tổ chức những sự kiện kích cầu tiêu dùng nội địa:Lễ
hội cà phê được tổ chức (2 năm một lần), tuần lễ cà
phê và lồng ghép họat động kích cầu cà phê trong
nhiều họat động văn hóa, du lịch nhưng tình hình
không được cải thiện nhiều.
Mỗi vùng, miền đều có văn hóa tiêu dùng cà phê
riêng của mình như người miền Nam thì thích thưởng
thức cà phê ngoài quán và uống cà phê với hàm lượng
vừa phải, người miền Bắc lại thích ở nhà,uống cà phê
có nồng độ đậm đặc.
Tiêu thụ cà phê VN theo VLSS lượng cà phê bột trung
bình cả nước 0,2 kg/ người/năm 2004
Lượng cà phê bình quân đầu người trong gia đình
(người tiêu thụ cà phê) kg/người/năm
TIÊU THỤ CÁ NHÂN TRONG GIA ĐÌNH 2004
2. Thị trường xuất khẩu cà phê của Việt Nam
Việt Nam đứng thứ 2 trên thế giới về lượng cà phê
xuất khẩu chiếm 95% sản lượng xản xuất trong nước.
Việt Nam đã trở thành nước đứng đầu Châu Á về
Singapo 13.091 5.082.728 9.729 6.577.232 +29,4% +1.494.504
Các thị trường khác 35.223 13.840.828 77.722 54.127.481 +291,1% +40.286.653
Tổng cộng 543.945 213.891.206 498.269 343.017.557 +60,4% +129.126.351
THỊ TRƯỜNG XUẤT KHẨU CÀ PHÊ VIỆT NAM 9 THÁNG ĐẦU NĂM 2003
3. Giải pháp cho các doanh nghiệp
3.1. Giải pháp về vốn.
Vay vốn của cán bộ công nhân viên dưới hình thức
góp vốn, vay với lãi suất ưu đãi hoặc có thể vay từ
quỹ phúc lợi.
Tận dụng vốn của người sản xuất, khuyến khích họ
tham gia góp vốn bằng sản phẩm hoặc cho công ty
mua chịu với lãi suất thích hợp.
Huy động vốn của xã hội thông qua phát hành trái
phiếu, cổ phiếu…
Tranh thủ nguồn vốn hỗ trợ của Nhà nước.
Tham gia liên doanh, liên kết với các đơn vị trong và
ngoài nước.
3.2. Tăng cường hoạt động marketing, mở rộng thị trường
a. Tổ chức công tác thăm dò, tìm hiểu thị trường
Đây là một yêu cầu bắt buộc đối với bất kì một
doanh nghiệp nào.
Để thăm dò thị trường thành công, doanh nghiệp
cần dành một khoản tiền nhất định để mua thông
Xuất khẩu cả cà phê nhân sống và chế biến.
Sản xuất cà phê hảo hạng (Gourmet Coffee) và cà phê
hữu cơ (Organic Coffee).