Website: Email : Tel : 0918.775.368
Phần mở đầu
Cho đến cuối những năm 80, về cơ bản, nền kinh tế nớc ta sản xuất
nhỏ vẫn phổ biến trạng thái kinh tế tự nhiên hiện vật, tự cung tự cấp còn
chiếm u thế. Xã hội Việt Nam về cơ bản vẫn dựa trên nền tảng của văn minh
nông nghiệp lúa nớc nông dân chiếm đại đa số. Việt Nam vẫn còn là một n-
ớc nghèo nàn lạc hậu và kém phát triển.
Phát triển trở thành nhiệm vụ mục tiêu số một đối với toàn Đảng, toàn
dân trên bớc đờng đi lên chủ nghĩa xã hội. Muốn vậy phải chuyển toàn bộ
nền kinh tế quốc dân sang trạng thái của sự phát triển là phát triển nền kinh
tế thị trờng, cùng với nó là thực hiện công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại
hoá.
Và với chính sách mở của nền kinh tế, bộ mặt nền kinh tế nớc ta hiện
nay có nhiều chuyển biến, đời sống nhân dân ngày càng đợc cải thiện ngày
càng đầy đủ hơn. Việc đa dạng hoá loại hình sở hữu cùng với nền kinh tế
nhiều thành phần với vai trò chủ đạo của nền kinh tế nhà nớc đã làm thay
đổi bộ mặt kinh tế nớc ta, tình trạng lạm phát giảm đi, cùng với sự tăng tr-
ởng nền kinh tế đồng đều. Tuy nhiên cùng với sự phát triển nền kinh tế còn
rất nhiều vấn đề tồn tại và phát sinh cần đợc nghiên cứu và giải quyết đối
với chính sách phát triển nền kinh tế thị trờng theo định hớng xã hội chủ
nghĩa ở Việt Nam.
Do đó việc vận dụng lí luận của chủ nghĩa Mác Lênin về nền kinh
tế thị trờng là cần thiết, bởi nền kinh tế nớc ta là nền kinh tế nhiều thành
phần rất đa dạng và phong phú. Về cách thức hoạt động của từng thành phần
kinh tế . Việc quản lý tốt các thành phần kinh tế này là rất cần thiết đối với
nhà nớc, nhất là trong quá trình nớc ta xây dựng nền kinh tế hàng hoá nhiều
thành phần vận hành theo cơ chế thị trờng, đi đôi với tăng cờng vai trò quản
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
lý của nhà nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa. Nhằm phát triển mạnh nền
kinh tế ngang bằng với các nớc phát triển trên thế giới, tiến tới xây dựng xã

kinh tế hàng hoá gần nh toàn bộ sản phẩm lao động và dịch vụ đều mang
hình thái hàng hoá, tức là hầu nh tất cả các mối quan hệ kinh tế đều đợc
thực hiện dới hình thái quan hệ hàng hoá tiền tệ trên thị trờng.
Hình thức đầu tiên của nó là kinh tế là kinh tế hàng hoá giản đơn, ở
đó sản phẩm hàng hoá do những ngời nông dân, thợ thủ công cá thể sản xuất
ra dựa trên cơ sở t liệu sản xuất và sức lao động của bản thân ngời sản xuất.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Kinh tế hàng hoá giản đơn đợc coi là khâu trung gian chuyển từ kinh
tế tự nhiên sang kinh tế thị trờng. Loại hình kinh tế hàng hoá giản đơn này
tồn tại trong nhiều phơng thức sản xuất khác nhau. Với sự ra đời và phát
triển của chủ nghĩa t bản kinh tế hàng hoá giản đơn chuyển thành kinh tế
hàng hoá phát triển hay kinh tế thị trờng.
Kinh tế hàng hoá ra đời và tồn tại trong hình thái kinh tế xã hội
gắn liền với hai điều kiện tiền đề: sự phân công lao động xã hội và các hình
thức sở hữu khác nhau về t liệu sản xuất và sản phẩm lao động. Trong lịch
sử phát triển của mình, vị thế của kinh tế hàng hoá cũng dần đợc đổi thay, từ
chỗ nh là kiểu tổ chức kinh tế xã hội không phổ biến hợp thời trong xã
hội chiếm hữu nô lệ của những ngời thợ thủ công và nông dân tự do đến chỗ
đợc thừa nhận trong xã hội phong kiến và đến chu nghĩa t bản thì kinh tế
hàng hoá giản đơnkhông những đợc thừa nhận mà còn phát triển lên giai
đoạn cao hơn đó là kinh tế thị trờng là giai đoạn phát triển cao nhất của kinh
tế hàng hoá, nó đã trải qua ba giai đoạn phát triển. Đầu tiên là giai đoạn
chuyển từ kinh tế hàng hoá giản đơn sang kinh tế thị trờng. Giai đoạn thứ
hai là giai đoạn phát triển kinh tế thị trờng tự do ở giai đoạn này sự phát
triển kinh tế, diễn ra theo tinh thần tự do, nhà nớc không can thiệp vào hoạt
động kinh tế. Giai đoạn thứ ba là giai đoạn kinh tế thị trờng hiện đại ở giai
đoạn này nhà nớc can thiệp vào kinh tế thị trờng và mở rộng giao lu kinh tế
với nớc ngoài. Sự can thiệp của nhà nớc vào nền kinh tế thị trờng thông qua
việc xây dựng các hình thức sở hữu nhà nớc, các chơng trình khuyến khích,

hàng hoá.
Sản xuất hàng hoá phát triển, lợng sản phẩm hàng hoá lu thông trên
thị trờng ngày càng dồi dào, phong phú, thị trờng đợc mở rộng, thị trờng đợc
hiểu đầy đủ hơn. Việc phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần ở nớc ta
hiện nay gắn liền với việc phát triển các loại thị trờng. Lịch sử phát triển
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
kinh tế hàng hoá đã chỉ ra bớc đầu xuất hiện thị trờng hàng tiêu dùng sau đó
mở rộng đến thị trờng t liêuh sản xuất sức lao động, t bản dịch vụ Ngợc lại
sự phát triển các loại hình có tác dụng tích cực đến sự phát triển kinh tế
hàng hoá. Vì vậy để phát triển kinh tế hàng hoá cần thông suốt trong cả nớc.
Từng bớc hình thành và mở rộng đồng bộ các thị trờng hàng tiêu dùng, t
liệu sản xuất dịch vụ thị trờng vốn, tiền tệ Phát triển các hình thức thu hút
vốn và đảm bảo chu chuyển vốn nhanh. Từ đây ta thấy rõ đợc kinh tế thị tr-
ờng là giai đoạn cao của kinh tế hàng hoá.
ii. Phân tích các quy luật của kinh tế thị trờng
1. Quy luật giá trị
Quy luật giá trị là quy luật kinh tế bản của sản xuất và trao đổi hàng
hoá. Chừng nào còn sản xuất và trao đổi hàng hoá thì chừng đó còn quy luật
giá trị. Quy luật giá trị chi phối quy luật kinh tế khác; các quy luật kinh
doanh khác chỉ là biểu hiện yêu cầu của quy luật yêu cầu của những quy
luật giá trị là sản xuất và trao đổi hàng hoá dựa trên cơ sở lợng giá trị của
hàng hoá hay thời gian lao động xã hội cần thiết.
Trong kinh tế hàng hoá vấn đề quan trọng là hàng hoá sản xuất có bán
đợc không, để có thể bán đợc thì hao phí lao động cá biệt để sản xuất ra
hàng hoá phù hợp với mức hao phí xã hội có thể chấp nhận đợc. Trong trao
đổi hàng hoá cũng phải dựa vào hao phí lao động xã hội cần thiết. Hàng hoá
có giá trị sử dụng khác nhau có thể trao đổi với nhau đợc khi lợng giá trị của
chúng ngang nahu.
Trong sản xuất, quy luật giá trị điều tiết việc phân phối t liệu sản xuất

Website: Email : Tel : 0918.775.368
Cung và cầu luôn vận động, biến đổi trên thị trờng. Mối quan hệ tác
động qua lại giữa cung và cầu về số lợng hàng hoá với giá cả hình thành quy
luật cung và cầu. Quy luật này có sự tác dụng điều tiết sản xuất và tiêu
dùng, biến đổi dung lợng và cơ cấu thị trờng và quyết định giá cả thị trờng.
3. Quy luật lu thông tiền tệ.
Quy luật lu thông tiền tệ xác định số lợng tiền cần thiết trong lu
thông. Theo quy luật này, số lợng tiền cần thiết trong lu thông bằng tổng giá
cả của toàn bộ hàng hoá chia cho số lần luân chuyển trung bình của đơn vị
tiền tệ cùng loại. Trong tổng giá cả hàng hoá phải trừ đi tổng cộng giá cả
hàng hoá bán chịu và số tiền khấu trừ cho nhau rồi cộng với tổng sóo tiền
thanh toán đã đến hạn. Đây là quy luật chung của mọi xã hội có sản xuất
hàng hoá.
Quy luật này phản ánh mối quan hệ giữa tổng giá cả hàng hoá lu
thông và tốc độ lu thông tiền tệ với khối lợng tiền cần thiết đối với lu thông.
Tổng giá cả hàng hoá tăng lên là dấu hiệu tốt nhng với điều kiện tăng khối l-
ợng hàng hoá trong lu thông. Nếu tốc độ lu thông càng lớn thì khối lợng tiền
phát hành giảm sẽ góp phần giảm chi phí lu thông tiền tệ. Nếu vòng quay
tiền quá lớn đó là dấu hiệu không bình thờng nh vậy công chúng không
muốn cất trữ tiền tệ chứng tỏ nền kinh tế có mức lạm phát cao.
iii. thị trờng và vai trò của thị trờng
1. Thị trờng
Trong nền kinh tế hàng hoá, mọi sản phẩm hàng hoá và dịch vụ đều đ -
ợc mua bán trên thị trờng. Thị trờng là một hợp phần tất yếu và hữu cơ của
toàn bộ quá trình sản xuất và lu thông hàng hoá. Nó ra đời và phát triển
cùng với sự ra đời và phát triển của sản xuất và lu thông hàng hoá.
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Ban đầu, thị trờng gắn liền với địa điểm nhất định, trên đó diễn ra bx
quá trình trao đổi, mua bán hàng hoá. Thị trờng có tính không gian và thời