Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
1
LỜI NÓI ĐẦU
Tôi xin chân thành cảm ơn đến BGH trường THCS Đinh Tiên Hoàng cùng toàn
thể thầy cô giáo, cũng như sự giúp đỡ của các em học sinh khối 9 đã giúp đỡ tôi trong
quá trình làm sáng kiến kinh nghiệm. Không có sự giúp đỡ nhiệt tình của toàn thể các
đồng chí và các em, tôi thiết nghĩ rằng tôi không thể hoàn thành sáng kiến này.
Bằng sự cố gắng của bản thân, cũng như sự giúp đỡ, động viên, khuyến khích
của tất đồng nghiệp tôi hy vọng sáng kiến kinh nghiệm này có thể đóng góp một phần
nhỏ bé của mình vào phương pháp dạy học chung cho toàn ngành.
Trong quá trình viết sáng kiến kinh nghiệm của mình tôi đã cố gắng tìm ra
những giải pháp tốt nhất. Tuy nhiên cũng chắc chắn rằng không tránh khỏi những
thiếu sót và hạn chế. Vì vậy rất mong qua thầy cô, cũng như các bạn đồng nghiệp
đóng góp ý kiến để sáng kiến kinh nghiệm này hoàn chỉnh hơn, thiết thực hơn trong
quá trình giảng dạy môn tiếng Anh tại trường THCS
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài:
Ngày nay khi Tiếng Anh đã khẳng định được vai trò và vị trí của nó trong trường
học thì việc nâng cao chất lượng dạy học là vấn đề quan trọng hàng đầu. Nhưng trong
quá trình có hàng loạt vấn đề phương pháp dạy học tiếng Anh xuất hiện. Câu hỏi đặt
ra là “Liệu học sinh có thể lĩnh hội được bao nhiêu phần trăm lượng kiến thức và sử
dụng nó một cách thành thạo sau mỗi tiết học ?”. Theo quan điểm của chính bàn thân
mình, tôi thấy học tiếng Anh đơn thuần là học ngôn ngữ. Muốn sử dụng thành thạo
ngôn ngữ đó thì người học phải rèn luyện 4 kĩ năng cơ bản: Nghe, Nói, Đọc, Viết.
Trong đó Đọc là một kỹ năng quan trọng và rất cần thiết trong việc dạy và học ngoại
ngữ nói chung và tiếng Anh nói riêng. Đối với học sinh lớp 9 bậc THCS, thông qua
việc đọc hiểu các đoạn văn theo chủ điểm của từng bài các em có thể nắm bắt được
nhiều thông tin cần thiết cho việc trau dồi thêm ngôn ngữ tiếng Anh. Nhờ các đoạn
văn ngắn này các em có thể kiểm tra lại các dữ kiện có liên quan chặt chẽ với những
hoạt động trong cuộc sống thường ngày hoặc từ các bài khóa các em có thể tìm ra câu
Kết quả điều
tra đầu năm
2011-2012
( %)
Kết quả điều
tra cuối năm
2011-2012
( %)
a/Em có thường xuyên
đọc bài và chuẩn bị ở nhà
không
-Có
-Không
-Ý kiến khác :
30%
50%
20%
50%
40%
10%
b/ Mức độ hiểu và làm
được bài tập trong SGK
trước khi áp dụng các
phương pháp dạy học:
-Có
-Không
-Ý kiến khác :
30%
50%
20%
5%
35%
5%
Qua kết quả khảo sát tôi nhận thấy việc truyền đạt kiến thức cúng như ý thức tự
giác học tập trong các bài đọc hiểu trong cuộc sống thường ngày chưa thật sự đạt hiệu
quả cao nhưng cũng có phần nào tốt hơn sau khi áp dụng một số kinh nghiệm rèn
luyện kĩ năng đọc hiểu. Vì thiếu những kĩ năng cần thiết trong quá trình đọc hiểu cho
nên một phần các em còn gặp nhiều khó khăn trong việc giải quyết vấn đề. Để giải
quyết được những khó khăn này giáo viên cần phải quan tâm đến những thủ thuật,
phương pháp dạy đọc hiểu tiếng Anh ngay tại lớp cho học sinh đặc biệt là học sinh
lớp 9. Từ những lý do trên tôi xin được đưa ra đề tài “Một số kinh nghiệm rèn luyện
kỹ năng đọc hiểu tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS.”
II. Mục đích, nhiệm vụ, đối tượng và phạm vi nghiên cứu đề tài:
1. Mục đích:
- Đề tài này được nghiên cứu và áp dụng nhằm mục đích xây dựng ý kiến đóng
góp vào tiếng nói chung của công tác giảng dạy tiếng Anh tại trường THCS. Từ
những việc làm thực tiễn giúp học sinh phát huy tốt kỹ năng đọc hiểu tiếng Anh để
từng bước nâng cao chất lượng giảng dạy môn tiếng Anh đối với học sinh lớp 9 bậc
THCS.
- Thông qua việc nghiên cứu đề tài để đúc rút thêm những kinh nghiệm trong việc
rèn luyện kỹ năng đọc hiểu tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS.
2. Nhiệm vụ nghiên cứu:
4
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
- Nghiên cứu về những phương pháp, thủ thuật và các bước dạy đọc hiểu các bài
khóa trong chương trình tiếng Anh lớp 9.
- Nghiên cứu để phát hiện ra những thủ thuật phù hợp với việc dạy đọc hiểu tiếng
Anh cho học sinh lớp 9 tại trường.
3. Đối tượng nghiên cứu:
nhiên kết quả có thể đến nhanh hay chậm tùy thuộc vào kiến thức cơ bản mà học sinh
đã được tích lũy trong việc học tiếng mẹ đẻ, sức khoẻ, và sự nhanh nhạy trong khả
năng nghe nhìn của bản thân mỗi em học sinh. Ngoài ra còn có một số yếu tố khác tác
động đến việc học đọc của học sinh như trình độ nhận thức của học sinh không đồng
đều. Đặc biệt các em là người đồng bào dân tộc thiểu số, các em học sinh ở vùng xâu,
vùng xa. Vì vậy trong quá trình giảng dạy các em cần được hướng dẫn kỹ trong việc
đọc các bài khóa, để từ đó tăng thêm sự quan tâm trong chủ đề của bài khóa. Nhiều
học sinh cảm thấy ngợp hoặc sợ khi phải đọc những bài khóa dài và có nhiều từ mới.
Nhìn chung học sinh thường có thói quen đọc hiểu từng từ trong bài chứ chưa chú ý
đến việc đọc hiểu tổng quát theo ý trong bài. Nói một cách khác là học sinh có
khuynh hướng tập trung vào việc giải mã các từ trong ngôn ngữ mới trong khi lại hạn
chế sự chú ý đến việc hiểu nghĩa của bài khóa.
Khả năng suy luận, nói và sự hiểu biết về các khái niệm như từ, cụm từ, câu và các
khái niệm khác có tác động tích cực đến sự thành công của việc đọc ban đầu. Mức độ
hiểu các bài khóa tùy thuộc vào khả năng, tư chất học tiếng của học sinh. Vì vậy tùy
theo mục đích của bài học cũng như đối tượng học sinh, giáo viên có thể dạy theo một
vài cách khác nhau :
- Người đọc thay phiên đọc to thành tiếng ( dành cho người bắt đầu học và người
nhỏ học).
6
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
- Giáo viên đọc, học sinh nhìn theo sách (dành cho phương pháp dạy học cũ).
- Học sinh đọc thầm (dành cho học sinh có ý thức tự giác học cao).
Vậy để việc dạy đọc một bài khóa tiếng Anh có hiệu quả giáo viên cần phải chú ý
đến nhiều đối tượng học sinh để từ đó đưa ra những biện pháp giúp đỡ học sinh yếu
kém, kích thích được sự sáng tạo, năng động ở học sinh khá giỏi làm sao cho tiết học
đọc trở nên sống động, lôi cuốn. Giáo viên cần biết kết hợp các kỹ năng nói, viết hợp
lý trong tiết dạy đọc để học sinh có thể phát biểu những ý kiến, quan điểm, nhận xét
của mình về đoạn văn.
II. Cơ sở thực tiễn:
em chuyển sang việc đọc bài văn một cách tự nhiên hơn.
Ví dụ: Unit 1-READ (page 9, 10) SGK English 9
Trước khi cho học sinh đọc đoạn văn nói về Malaysia, giáo viên có thể đặt một số
câu hỏi gợi mở như sau:
a. Is Malaysia in Asia?
b. How many parts (regions) are there?
c. The Vietnamese unit of currency is “dong”. What is Malaysia unit of
currency?
d. What is the capital of Malaysia?
e. How many religions are there?
f. How many languages are spoken in Malaysia?
Giáo viên cũng có thể vừa đặt câu hỏi gợi mở và đồng thời cung cấp cho học sinh
một số từ mới như “region, religion”. Để phần câu hỏi này không làm mất nhiều thời
gian, giáo viên có thể chuẩn bị trước vào bảng phụ hoặc thực hành nói tuỳ theo đối
tượng học sinh ở các lớp khác nhau.
8
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
Trong sách tiếng Anh lớp 9 một số bài đọc hiểu có kèm theo tranh, ảnh, giáo viên
cần phải sử dụng những tranh ảnh này để hướng sự chú ý của học sinh vào nội dung
của bài đọc bằng cách giúp các em đoán trước những ý tưởng và ngôn ngữ sẽ được
thể hiện trong bài
Ví dụ: Unit 2-READ (page 17) SGK English 9.
Giáo viên sử dụng bức tranh trang 17 để hướng sự chú ý của học sinh vào bài đọc
bằng một số câu hỏi có liên quan đến chủ đề bài đọc mà học sinh sắp được học:
a. What do they do?
b. What are they wearing?
c. Are they nice? handsome?
d. Are jeans fashionable?
e. Do you like jeans?
Giáo viên cũng có thể yêu cầu học sinh đọc lướt qua bài khóa để có một số ý niệm
đoạn và sau đó cho nhóm này nhận xét về cách làm của nhóm kia. Bằng cách này giáo
viên có thể tận dụng và tiết kiệm được thời gian trên lớp để từ đó có thể tổ chức các
hoạt động bổ trợ thêm cho việc đọc hiểu đoạn văn, giúp học sinh khắc sâu thêm
những gì đã học về đoạn văn.
Trong khi dạy đọc hiểu, giáo viên cần nêu một số câu hỏi để hướng dẫn học sinh
đọc hiểu nội dung thông tin trong bài, đồng thời cũng để kiểm tra mức độ hiểu bài của
học sinh để từ đó giáo viên có thể giải thích thêm về các chi tiết mà học sinh chưa rõ.
Vì vậy những câu hỏi cần hướng sự chú ý của học sinh đến những ý tưởng chính của
các đoạn văn và giúp học sinh hiểu ý nghĩa của bài văn. Giáo viên chú ý không nên
đặt những câu hỏi quá khó để thách thức học sinh mà nên nêu ra những câu hỏi dễ
hiểu hoặc dạng câu hỏi yes/no question để kiểm tra khả năng hiểu bài của học sinh.
10
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
Mục đích chính là nhờ hệ thống câu hỏi giúp học sinh hiểu bài. Một vấn đề khác giáo
viên cần lưu ý đến là việc tổ chức hoạt động đọc hiểu làm sao để cho tất cả các thành
viên trong lớp cùng tham gia vào việc trả lời các câu hỏi. Vì lẽ đó nên giáo viên cần tổ
chức lớp thành hoạt động nhóm để thảo luận và tìm ra các câu trả lời. Đây là cơ hội
cho học sinh cùng học chung, thảo luận và giúp đỡ lẫn nhau trong học tập. Nếu một
bài đọc có số lượng bài tập cần giải quyết nhiều thì giáo viên có thể yêu cầu học sinh
yếu làm khoảng 70% là được, còn đối với học sinh khá giỏi thì có thể làm đủ 100%.
Ví dụ: Unit 5-READ (page 43, 44) SGK English 9
Giáo viên chia lớp thành 03 nhóm, mỗi nhóm đọc một đoạn văn nói về mạng
Internet và trả lời một số câu hỏi về đoạn văn.
Nhóm 1: Response # 1 Re. Đọc đoạn văn và trả lời các câu hỏi:
a. What does Sandra use the Internet for?
b. Is the Internet convenient for her to get information?
c. Can she communicate with her relatives by the Internet?
Nhóm 2: Response # 2 Re. Đọc đoạn văn và trả lời các câu hỏi:
a. Does Hong Hoa live in the city?
b. Is the Internet available in the countryside?
dung các câu trả lời về đoạn văn để đưa ra cho học sinh so sánh đối chiếu khi các em
đã thực hành xong bài tập. Việc làm này giúp giáo viên tiết kiệm được thời gian trên
lớp để tổ chức những hoạt động cho phần sau khi đọc.
Ví dụ: Unit 6-READ (page 51)
Sau khi học sinh đưa ra phương án trả lời các câu hỏi về bài thơ, giáo viên dán bảng
phụ có các câu trả lời lên bảng cho học sinh đối chiếu và so sánh.
12
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
Giáo viên cũng có thể sử dụng bảng phụ, phiếu thông tin (cards) để cho học sinh
thực hành đọc đoạn văn và điền các thông tin vắn tắt về nội dung đoạn văn, đồng thời
sử dụng bảng câu hỏi để cho học sinh rèn luyện kỹ năng nói, sử dụng lại các thông tin
vắn tắt.
Ví dụ: Unit 1-READ (page 9, 10) Cards:
*
Question table:
13
1. The world will end up like a second - hand junk yard.
2. The mother thinks other folk pollute the environment.
3. His mother will take him home right away.
4. No, It isn’t. He is right. If he throws the bottle, that will pollute the woods.
5. The poet want us to be responsible for keeping the environment from
pollution.
6. I collect waste paper at school.
MALAYSIA
1. Area: _________________
2. Population: ____________
3. Climate: ______________
4. Unit of currency: _______
5. Capital city: ___________
6. Official religion: _______
A. shirts B. shorts C. jeans D. skirts
3. More and more people begane wearing jeans in the 1970s because they became
______________
A. cheaper B. stronger C. more fashionable D. better
4. Finally jeans became high fashion clothing in the _____________
A. 1960s B. 1970s C. 1980s D. 1990s
5. The sale of jeans stop growing because of ______________
A. wars B. the worldwide economic situation
C. designers D. styles of jeans
Sau khi học sinh thực hành xong phần bài tập multiple choice trên, giáo viên có thể
cho học sinh rèn luyện nói theo cặp và viết câu trả lời cho phần câu hỏi trong sách
giáo khoa English 9 về bài đọc của Unit 5.
14
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
3. Giai đoạn sau khi đọc:
Để tổ chức hoạt động cho học sinh học tập phần củng cố này hiệu quả, giáo viên
cần phải hướng dẫn học sinh thực hành các phần trước và trong khi đọc trôi chảy để
học sinh có đủ thời gian cho phần sau khi đọc. Giáo viên cần tổ chức một số hoạt
động để nhằm mở rộng việc khai thác nội dung bài đọc và phát triển một số kỹ năng
khác như nói, viết.
Các dạng bài tập phần sau khi đọc này có thể là điền vào một bảng cho sẵn để học
sinh tập trung vào những điểm chính của bài đọc, đặc biệt là các bài đọc có nhiều số
liệu thống kê và dữ kiện. Cũng có thể là những câu hỏi liên quan đến kinh nghiệm
sống, ý kiến, tình cảm, thái độ của học sinh. Bài tập phần này cũng có thể là một bài
viết tóm tắt dựa trên cơ sở thông tin của bài đọc đã được học sinh thực hành vv… Tuy
nhiên tùy vào mức độ nhận thức và năng lực nhận thức của học sinh, giáo viên có thể
đưa ra các dạng bài tập phù hợp với mục đích của bài.
Ví dụ: Unit 1-Read (page 9, 10) SGK English 9.
Sau khi học sinh thực hành xong phần while reading, giáo viên hướng dẫn học sinh
cách viết một đoạn văn tương tự để nói về Việt Nam, dựa vào các dữ liệu tương tự
cụ thể như sau:
Sĩ số HS Giỏi Khá TB Yếu Kém
74 8=10.8% 20=24.3% 40=54.0% 5=6.8% 3=4.1%
Học kì II năm học 2012 - 2013
Sĩ số HS Giỏi Khá TB Yếu Kém
37 5=13.5 % 10=27.1 % 17=45.9% 5=13.5% 0=0%
Phiếu điều tra
Câu hỏi Ý kiến Kết quả (%)
CLĐN Cuối HK I
16
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
a/ Em có thường xuyên
đọc bài và chuẩn bị ở
nhà không
-Có
-Không
-Ý kiến khác :
30%
50%
20%
65%
30%
5%
b/ Mức độ hiểu và làm
được bài tập trong SGK
sau khi áp dụng các
phương pháp dạy học:
-30%
-50%
-70%
3%
d/ Thái độ của em thế
nào khi bài học có sự
phân tích, hướng dẫn
nhiệt tình của giáo viên
trong phần đọc:
-Thích
-Nhàm chán
-Rất thích
-Ý kiến khác:
50 %
10%
30%
10%
58%
2 %
37%
3%
V. Bài học kinh nghiệm:
Trong quá trình giảng dạy và trao đổi kinh nghiệm với các giáo viên cùng trường
tôi đã rút ra một số kinh nghiệm như sau:
17
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
1. Để tổ chức và hướng dẫn học sinh thực hành tốt kỹ năng đọc hiểu, giáo viên cần
phải đầu tư thời gian chuẩn bị đồ dùng dạy học tự tạo phong phú để tạo điều kiện cho
học sinh thực hành trôi chảy các hoạt động có liên quan đến nội dung của bài đọc.
2. Trong một tiết dạy đọc hiểu, giáo viên cần phải tổ chức các hoạt động phù hợp
nhưng phải linh hoạt cho các phần trước, trong và sau khi đọc để giúp học sinh khắc
sâu kiến thức. Giáo viên cần định hướng và phân bố thời gian cho các phần phù hợp
để tiết học đạt kết quả tốt. Nhưng chú ý không nên chỉ áp dụng một số kĩ năng lặp đi
tài chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót, tôi rất mong sự góp ý xây dựng từ
các thầy cô và đồng nghiệp để đề tài này càng hoàn thiện hơn.
Xác nhận của BGH nhà trường Chư Prông, ngày 28 tháng 08 năm 2013.
Người viết
Nguyễn Thị Thúy Hằng
TÀI LIỆU THAM KHẢO
19
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
- Phương pháp dạy học môn Tiếng Anh THCS (ELT Methodology - Middle Schools)
/>training/phuong-phap-day-hoc-mon-tieng-anh-thcs-elt-methodology middle-
schools.
- Tài liệu phương pháp giảng dạy môn tiếng anh của cô Nguyễn Thị Hiền -Khoa
ngoại ngữ - Trường ĐH Quy Nhơn.
- Tài liệu phương pháp giảng dạy môn tiếng anh của cô Hồ Thị Mai Lan - Khoa
ngoại ngữ- Trường ĐH Đà Nẵng.
- Phương pháp giảng dạy tiếng Anh của Raven tại EnglishRaven tài nguyên EFL-
ESL.
20
Một số kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng đọc hiểu Tiếng Anh cho học sinh lớp 9 bậc THCS
MỤC LỤC
TT Nội dung Trang
1
Lời nói đầu 1
2
I. Đ ặt v ấn dddd 1
3
II. Mục đích nghiên cứu 2
4
III. Thời gian nghiên cứu 2
28
20
D. Bài học kinh nghiệm:
29
21
Phần III: Kết luận
31
21