BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM



NGUYỄN THỊ LUYẾN
GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ
NHÀ NƯỚC VỀ ĐẤT NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN ĐÔNG ANH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
MÃ SỐ : 60.34.04.10

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. NGUYỄN TẤT THẮNG
HÀ NỘI, 2015
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page ii


ngoài sự nỗ lực của bản thân tôi đã nhận được rất nhiều sự quan tâm giúp đỡ của các
tập thể, các cá nhân trong và ngoài trường.
Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới các thầy giáo, cô giáo Khoa
Kinh tế & phát triển nông thôn – Học viện Nông nghiệp Việt Nam những người đã
truyền đạt cho tôi những kiến thức bổ ích và tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quá trình
thực hiện luận văn này. Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc tới thầy giáo TS.
Nguyễn Tất Thắng, người đã dành nhiều thời gian, tâm huyết và tận tình hướng dẫn
chỉ bảo tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Nhân dịp này, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến UBND huyện Đông Anh,
UBND xã Liên Hà, xã Nguyên Khê, xã Việt Hùng và các ban ngành đoàn thể của
huyện, các hộ gia đình, người nông dân tại xã Liên Hà, xã Nguyên Khê, xã Việt Hùng,
huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội đã tận tình giúp đỡ, chỉ bảo và tạo mọi điều kiện
thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình làm và hoàn thiện luận văn tốt nghiệp.
Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình và bạn bè đã khích lệ, cổ vũ
tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp này.
Trong quá trình nghiên cứu vì nhiều lý do chủ quan, khách quan, luận văn
không thể tránh khỏi những thiếu sót, hạn chế. Tôi rất mong nhận được sự thông cảm
và đóng góp ý kiến của các thầy cô giáo và độc giả để luận văn được hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm 2015
Học viên Nguyễn Thị Luyến
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page iv

MỤC LỤC
Trang
Lời cam đoan ii

3.2.1 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu 46
3.2.2 Phương pháp thu thập thông tin 47
3.2.3 Phương pháp phân tích thông tin 48
3.2.4 Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu 49
PHẦN 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 50
4.1 Khái quát thực trạng đất nông nghiệp và bộ máy quản lý nhà nước về đât
nông nghiệp trên địa bàn huyện Đông Anh 50
4.1.1 Khái quát tình hình đất nông nghiệp trên địa bàn huyện Đông Anh 50
4.1.2 Bộ máy quản lý nhà nước về đất nông nghiệp trên địa bàn huyện Đông Anh 58
4.2 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về đất nông nghiệp 62
4.2.1 Khảo sát đo đạc, lập bản đồ địa chính 62
4.2.2 Công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất nông nghiệp 63
4.2.3 Công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất nông nghiệp 68
4.2.4 Công tác đăng ký quyền sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất 70
4.2.5 Công tác thống kê, kiểm kê đất và lập bản đồ hiện trạng 72
4.2.6 Công tác thanh tra, kiểm tra; giải quyết tranh chấp khiếu nại tố cáo và
xử lí vi phạm trong quản lý và sử dụng đất 74
4.3 Những kết quả đạt được và hạn chế trong công tác quản lý nhà nước về
đất nông nghiệp tại huyện Đông Anh 80
4.3.1 Những kết quả đạt được 80
4.3.2 Những tồn tại, hạn chế 82
4.3.3 Nguyên nhân tồn tại quản lý về đất nông nghiệp 83
4.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước về đất nông nghiệp
huyện Đông Anh 86
4.4.1 Điều kiện tự nhiên địa hình 86
4.4.2 Cơ chế chính sách của Nhà nước 87
4.4.3 Nguồn lực cho công tác quản lý đất nông nghiệp của nhà nước 89
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page vi

3.5 Phương pháp và nội dung nghiên cứu 48
4.1 Cơ cấu đất nông nghiệp các xã, thị trấn của huyện Đông Anh năm 2013 51
4.2 Hiện trạng đất nông nghiệp huyện Đông Anh năm 2013 53
4.3 Hiện trạng sử dụng đất nông nghiệp theo mục đích sử dụng năm 2013
của huyện Đông Anh 54
4.4 Tình hình biến động đất nông nghiệp huyện Đông Anh qua các năm
2011- 2013. 55
4.5 Bảng biến động diện tích đất trồng lúa tính đến ngày 1/1/2014 so với thời
điểm 1/1/2013. 57
4.6 Tình hình công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của huyện Đông
Anh xác định năm 2013 65
4.7 Hiện trạng sử dụng đất nông nghiệp so với kế hoạch của huyện xác định
qua các năm 2011-2013 67
4.8 Tình hình giao đất nông nghiệp tới hộ gia đình, cá nhân và các đối tượng
khác của huyện Đông Anh tính đến 2013 69
4.9 Kết quả thực hiện các quyết định thu hồi đất nông nghiệp để chuyển mục
đích sử dụng của huyện Đông Anh từ 2011-2013 69
4.10 Kết quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nông nghiệp huyện
Đông Anh tính hết năm 2013 71
4.11 Kết quả kiểm kê đất nông nghiệp huyện Đông Anh năm 2010 73
4.12 Tổng hợp vi phạm đất nông nghiệp trên địa bàn huyện Đông Anh từ năm
2011-2013 75
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page viii

4.13 Bảng tổng hợp kết quả xử lý vi phạm chung về sử dụng đất nông nghiệp
trên địa bàn huyện Đông Anh 77
4.14 Tình hình xử lý xây vi phạm xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp
huyện Đông Anh 2011-2013 78
4.15 Số lượng và kết quả giải quyết đơn thư khiếu nại của công dân về đất
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page x

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT BVTV : Bảo vệ thực vật
CNTT : Công nghệ thông tin
CNXH : Chủ nghĩa xã hội
DT : Diện tích
ĐKQSDĐ : Đăng ký quyền sử dụng đất
GCN : Giấy chứng nhận
HĐND : Hội đồng nhân dân
KCN : Khu công nghiệp
KHSDĐ : Kế hoạch sử dụng đất
NN : Nông nghiệp
QLNN : Quản lý nhà nước
QH : Quy hoạch
QSD : Quyền sử dụng
QSDĐ : Quyền sử dụng đất
QSH : Quyền sở hữu
SXNN : Sản xuất nông nghiệp
SHTN : Sở hữu tư nhân
TT : Thứ tự
TTXD : Trật tự xây dựng
TS : Tiến sỹ
XHCN : Xã hội chủ nghĩa
UBND : Ủy ban nhân dân

gần đây Đông Anh đang từng bước phát triển mạnh mẽ, công nghiệp hóa, hiện
đại hóa; đất nông nghiệp được chuyển dần sang các mục đích sử dụng khác. Vấn
đề đất nông nghiệp trở thành một trong những vấn đề cấp thiết cần giải quyết
đúng đắn kịp thời.
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 2

Công tác quản lý về đất nông nghiệp trong thời gian qua đã được chính
quyền huyện đặc biệt quan tâm và đạt được những kết quả không nhỏ như: thực
hiện đầy đủ các văn bản pháp luật đất đai của nhà nước và UBND thành phố Hà
Nội, khảo sát, đo đạc lập bản đồ địa chính được thực hiện đầy đủ, trong công tác
quy hoạch – kế hoạch sử dụng đất tỷ lệ diên tích đất nông nghiệp đã được quy
hoạch lớn, huyện đã cơ bản hoàn thành công tác giao đất tới các đối tượng sử
dụng, công tác cấp GCN quyền sử dụng đất nông nghiệp được huyện đặc biệt
chú trọng quan tâm và tỷ lệ cấp GCN sử dụng đất nông nghiệp đã được cấp là
khá cao….Tuy nhiên vẫn còn nhiều thiếu sót: hiện trạng sử dụng chưa đúng với
quy hoạch, công tác giao đất, thu hồi đất còn chưa kịp thời; công tác bồi thường
giải phóng mặt bằng gặp nhiều khó khăn. Với tình hình như vậy huyện cần duy
trì phát huy các kết quả đạt được và hoàn thiện những tồn tại hạn chế trong công
tác quản lý nhà nước về đất nông nghiệp. Vậy câu hỏi đặt ra ở đây là làm thế
nào để nâng cao công tác quản lý nhà nước về đất nông nghiệptrên địa bàn
huyện Đông Anh?
Tính đến thời điểm hiện tại, đã có nhiều tác giả có các công trình nghiên
cứu liên quan đến quản lý nhà nước về đất đai như: Tác giả Lê Văn Tùng (2011)
đã nêu ra các giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về đất đai trên địa
bàn thành phố Quy Nhơn; tác giả Ngô Tôn Thanh (2012) nêu ra các giải pháp
hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn xã An Nhơn, tỉnh
Bình Định; tác giả Nguyễn Duy Dương (2005) nghiên cứu liên quan đến thực
trạng và giải pháp về quản lý nhà nước đối với đất nông nghiệp trên địa bàn
huyện Hoài Đức tỉnh Hà Tây…. Nhìn chung ở Việt Nam có rất nhiều nghiên

nhân tồn tại từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý nhà nước
về đất nông nghiệp trên địa bàn huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội.
1.3.2.2 Phạm vi không gian
+ Về không gian: Hoạt động QLNN về đất nông nghiệp trên địa bàn
huyện Đông Anh.
+ Chủ thể quản lý: Chính quyền huyện Đông Anh.
1.3.2.3 Phạm vi thời gian
+ Thời gian: Từ năm 2011 đến năm hết năm 2013.
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 4

PHẦN 2
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

2.1 Cơ sở lý luận quản lý nhà nước về đất nông nghiệp.
2.1.1 Các khái niệm liên quan
2.1.1.1 Khái niệm quản lý nhà nước
Quản lý là sự tác động lên một hệ thống nào đó với mục tiêu đưa hệ thống đó
đến trạng thái cần đạt được. “Bất kỳ lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung
nào đó mà được tiến hành trên quy mô tương đối lớn đều cần có sự quản lý ở mức độ
nhiều hay ít nhằm phối hợp những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng
chung Một nhạc công tự điều khiển mình nhưng một dàn nhạc cần phải có nhạc
trưởng”. Theo cách hiểu này thì quản lý là việc tổ chức, chỉ đạo các hoạt động của xã
hội nhằm đạt được một mục đích của người quản lý (Uông Chu Lưu, 2005).
Quản lý nhà nước là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh bằng quyền lực
Nhà nước đối với các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người để
duy trì và phát triển các mối quan hệ xã hội và trật tự pháp luật nhằm thực hiện
những chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước trong công cuộc xây dựng CNXH
và bảo vệ tổ quốc XHCN (Nguyễn Khắc Thái Sơn, 2007).
Như vậy, quản lý nhà nước là hoạt động mang tính chất quyền lực nhà

đặc dụng; Đất nuôi trồng thủy sản; Đất làm muối; Đất nông nghiệp khác gồm
đất sử dụng để xây dựng nhà kính và các loại nhà khác phục vụ mục đích trồng
trọt, kể cả các hình thức trồng trọt không trực tiếp trên đất; xây dựng chuồng trại
chăn nuôi gia súc, gia cầm và các loại động vật khác được pháp luật cho phép;
đất trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản cho mục đích học tập, nghiên cứu
thí nghiệm; đất ươm tạo cây giống, con giống và đất trồng hoa, cây cảnh.
2.1.1.3 Khái niệm Quản lý nhà nước về đất nông nghiệp
Các quan hệ đất nông nghiệp là các quan hệ xã hội trong lĩnh vực kinh tế,
bao gồm: quan hệ về sở hữu đất nông nghiệp, quan hệ về sử dụng đất nông
nghiệp, quan hệ về phân phối các sản phẩm do sử dụng đất mà có Điều 164 Bộ
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 6

luật Dân sự quy định "Quyền sở hữu bao gồm quyền chiếm hữu, quyền sử dụng
và quyền định đoạt tài sản của chủ sở hữu theo quy định của pháp luật ".Từ khi
Luật đất đai thừa nhận quyền sử dụng đất là một loại tài sản dân sự đặc biệt
(1993) thì quyền sở hữu đất nông nghiệp thực chất cũng là quyền sở hữu một
loại tài sản dân sự đặc biệt. Vì vậy khi nghiên cứu về quan hệ đất nông nghiệp,
ta thấy có các quyền năng của sở hữu nhà nước về đất nông nghiệp bao gồm:
quyền chiếm hữu đất nông nghiệp,quyền sử dụng đất nông nghiệp, quyền định
đoạt đất nông nghiệp. Các quyền năng này được Nhà nước thực hiện trực tiếp
bằng việc xác lập các chế độ pháp lý về quản lý và sử dụng đất nông nghiệp.
Nhà nước không trực tiếp thực hiện các quyền năng này mà thông qua hệ thống
các cơ quan nhà nước do Nhà nước thành lập ra và thông qua các tổ chức, cá
nhân sử dụng đất theo những quy định và theo sự giám sát của Nhà nước.
Như vậy, QLNN về đất nông nghiệp là tổng hợp các hoạt động của các cơ
quan nhà nước có thẩm quyền để thực hiện và bảo vệ quyền sở hữu của Nhà
nước, đó là các hoạt động nhằm nắm chắc tình hình sử dụng đất nông nghiệp;
phân phối lại quỹ đất nông nghiệp hợp lý theo đặc điểm tính chất đất từng vùng;
kiểm tra giám sát quá trình quản lý và sử dụng đất nông nghiệp; điều tiết các

vững đòi hỏi phải có một quy mô sản xuất với một diện tích đất phù hợp. Thực
tế cho thấy không thể mỗi một chủ sử dụng đất có thể giải quyết được vấn đề có
tính chiến lược, dài hạn, tính tổng hợp, tính lịch sử-xã hội trong quá trình sử
dụng đất nông nghiệp. Đồng thời là cơ sở để nhà nước ban hành các chính sách
nhằm thúc đẩy việc quy hoạch sử dụng đất có hiệu quả như: tăng cường xây
dựng cơ sở hạ tầng, phát triển công nghiệp chế biến nông sản, thúc đẩy thương
mại, phân bố lại lực lượng lao động, dân cư. Sản xuất nông nghiệp gắn liền với
đặc điểm của đất nông nghiệp đó là tính giới hạn, tính cố định, tính không thể
thay thế trong khi đó lịch sử sử dụng đất cho thấy sự chuyển đổi ngày càng
nhiều diện tích đất nông nghiệp sang các mục đích sử dụng khác như mục đích
đất ở dân cư, đất xây dựng đô thị, KCN, đất an ninh quốc phòng, đất giao thông
thủy lợi… Áp lực sử dụng đất ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, để duy trì an ninh
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 8

lương thực cho toàn quốc gia thì đất nông nghiệp phải được quy hoạch trong
một diện tích phù hợp. Ở nước ta, ngay sau đại hội Đảng lần thứ VI (1986) Đảng
và Nhà nước ta đã đề ra nhiều chủ trương chính sách, phương hướng và giải
pháp phát triển cho đất nước. Do đó, cụ thể sử dụng đất nông nghiệp có sự gia
tăng về hiệu quả đảm bảo thu nhập trên một đơn vị diện tích ngày càng cao hơn.
Xét trên góc độ này cho thấy sự quản lý của nhà nước đối với công tác quy
hoạch sử dụng đất nông nghiệp nhằm đảm bảo được tính chiến lược về xu
hướng sử dụng đất, xu hướng chuyển đổi mục đích để từ đó có biện pháp giải
quyết những vấn đề nảy sinh trong quá trình phân bố sử dụng loại đất này một
cách có hiệu hơn. Sản xuất nông nghiệp có địa bàn phân bố rộng và trên nhiều
loại địa hình khác nhau, do vậy quá trình SXNN chịu sự chi phối rất lớn của hệ
thống các công trình hạ tầng công cộng như giao thông, thủy lợi,… Hơn nữa
từng chủ thể có liên hệ mật thiết với nhau trong quá trình canh tác như vấn đề
xác định mùa vụ, tưới, tiêu, BVTV, nhiều loại nông sản được chế biến không
những theo mối liên hệ ranh giới hành chính địa phương mà còn là mối liên hệ

dù chính sách đất đai nói chung và đất nông nghiệp

nói riêng những năm qua đã
đạt được nhiều thành tựu, song vẫn cần tiếp tục nghiên cứu để ngày càng đáp
ứng tốt những yêu cầu mới đặt ra.
2.1.3 Yêu cầu của QLNN về đất nông nghiệp
2.1.3.1 Quản lý phải đúng luật đảm bảo tập trung và thống nhất của Nhà nước
Đất đai nói chung và đất nông nghiệp nói riêng là tài nguyên của quốc gia,
là tài sản chung của toàn dân. Vì vậy, không thể có bất kỳ một cá nhân hay một
nhóm người nào chiếm đoạt tài sản chung thành tài sản riêng của mình được.
Chỉ có Nhà nước - chủ thể duy nhất đại diện hợp pháp cho toàn dân mới có toàn
quyền trong việc quyết định số phận pháp lý của đất nông nghiệp, thể hiện sự
tập trung quyền lực và thống nhất của Nhà nước trong quản lý nói chung và
trong lĩnh vực đất nông nghiệp nói riêng. Vấn đề này được quy định tại Điều 18,
Hiến pháp 1992 "Nhà nước thống nhất quản lý toàn bộ đất đai theo quy hoạch
và pháp luật, bảo đảm sử dụng đúng mục đích và có hiệu quả" và được cụ thể
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 10

hơn tại Điều 5, Luật Đất đai 2003 "Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước
đại diện chủ sở hữu", "Nhà nước thực hiện quyền định đoạt đối với đất đai",
"Nhà nước thực hiện quyền điều tiết các nguồn lợi từ đất thông qua các chính
sách tài chính về đất đai (Nguyễn Khắc Thái Sơn, 2007).
2.1.3.2. Đảm bảo sự hợp lý, hài hoà
Theo Luật dân sự thì quyền sở hữu đất nông nghiệp bao gồm quyền chiếm
hữu đất, quyền sử dụng đất, quyền định đoạt đất của chủ sở hữu đất. Quyền sử
dụng đất nông nghiệp là quyền khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lợi tức từ
đất nông nghiệp của chủ sở hữu đất hoặc chủ sử dụng đất khi được chủ sở hữu
chuyển giao quyền sử dụng. Từ khi Hiến pháp 1980 ra đời quyền sở hữu đất nông
nghiệp ở nước ta chỉ thuộc Nhà nước còn quyền sử dụng đất nông nghiệp vừa có ở

chức thực hiện văn bản đó.
2. Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành chính,
lập bản đồ hành chính.
3. Khảo sát, đo đạc, lập bản đồ địa chính, bản đồ hiện trạng sử dụng đất và
bản đồ quy hoạch sử dụng đất; điều tra, đánh giá tài nguyên đất; điều tra xây
dựng giá đất.
4. Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.
5. Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử
dụng đất.
6. Quản lý việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất.
7. Đăng ký đất đai, lập và quản lý hồ sơ địa chính, cấp Giấy chứng nhận
quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.
8. Thống kê, kiểm kê đất đai.
9. Xây dựng hệ thống thông tin đất đai.
10. Quản lý tài chính về đất và giá đất.
11. Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất.
12. Thanh tra, kiểm tra, giám sát, theo dõi, đánh giá việc chấp hành quy
định của pháp luật về đất và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai.
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 12

13. Phổ biến, giáo dục pháp luật về đất.
14. Giải quyết tranh chấp về đất; giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý
và sử dụng đất.
15. Quản lý hoạt động dịch vụ về đất.
Theo quy định của luật đất đai thì quản lý nhà nước về đất đai nói chung
và đất nông nghiệp nói riêng tại các cấp quản lý cần thực hiện có 15 nội dung
như trên. Để phù hợp với thực tiễn quản lý hiện nay tại cấp huyện có thể nhóm
lại thành 6 nhóm công việc theo mô tả tại hình như sau:


Thanh tra, kiểm tra giải quyết các tranh
chấp khiếu nại tố cáo và xử lý vi phạm
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 13

đó đo đạc và xây dựng bản đồ địa chính, xây dựng bản đồ hiện trạng sử dụng
đất, xây dựng bản đồ quy hoạch sử dụng đất để phục vụ cho công tác quản lý
nhà nước về đất đai (Nguyễn Khắc Thái Sơn, 2007).
Theo quy định tại khoản 13, Điều 4, Luật Đất đai 2003 thì: "Bản đồ địa
chính là bản đồ thể hiện các thửa đất và các yếu tố địa tý có liên quan, lập theo
đơn vị hành chính xã, phường, thị trấn, được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền
xác nhận. " Luật Đất đai 2003 quy định "Bản đồ địa chính là thành phần của hồ
sơ địa chính phục vụ thống nhất quản lý Nhà nước về đất đai." Như vậy, bản đồ
địa chính rất quan trọng trong hồ sơ địa chính để quản lý đất đai ở các địa
phương. Nó là một trong bốn loại tài liệu của hồ sơ địa chính. Hiện nay còn khá
nhiều đơn vị hành chính cấp xã ở vùng nông thôn chưa lập được bản đồ địa
chính nên ở đó khó có thể làm hết công tác quản lý đất đai.
Đối với đất nông nghiệp thì cùng với việc khảo sát đo đạc là công việc
đánh giá, phân hạng chất lượng đất. Nhà nước quản lý công tác này thông qua
việc lấy mẫu đất xét nghiệm từ đó phân tích và đưa ra định hướng phát triển sản
xuất chuyên canh phù hợp. Phân hạng đất đồng thời để chia ra các loại đất khác
nhau, làm căn cứ tính thuế sử dụng đất đối với các cá nhân, tổ chức có sử dụng
đất canh tác. Tuy nhiên trong lĩnh vực này, hiện Nhà nước đang có nhiều những
khuyến khích hỗ trợ nông dân nhằm xoá đói giảm nghèo ở nông thôn, có hướng
chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi hợp lý để đẩy nhanh quá trình CNH nông
thôn, đồng thời thúc đẩy việc khai hoang phục hoá đất và nâng cao hệ số sử
dụng đất trong nông nghiệp. Vì vậy mà thuế sử dụng đất nông nghiệp đang ngày
càng được giảm dần và tiến tới xoá bỏ đối với người nông dân.
Như vậy, công tác quản lý về đo đạc, lập bản đồ địa chính là công tác
quản lý cơ sở cho cấp chính quyền địa phương bao quát toàn khu vực. Đây là

phục vụ cho việc lập quy hoạch sử dụng nó. Ngược lại, cơ cấu đất được tạo ra
trong quá trình quy hoạch sử dụng là cơ sở để thống kê đất đai. Các số liệu về
phân hạng đánh giá đất cũng được sử dụng để lập quy hoạch và kế hoạch sử
dụng đất. Quy hoạch sử dụng đất nông nghiệp toàn quốc, cấp vùng và cấp tỉnh là
Học viện Nông nghiệp Việt Nam – Luận văn Thạc sỹ Khoa học Kinh tế
Page 15

quy hoạch chiến lược, dùng để khống chế vĩ mô và quản lý kế hoạch sử dụng
đất. Quy hoạch cấp huyện phải hài hòa phù hợp với quy hoạch cấp tỉnh. Quy
hoạch cấp huyện là giao điểm giữa quy hoạch quản lý vĩ mô và vi mô, quy
hoạch cấp xã là quy hoạch vi mô và làm cơ sở để thực hiện quy hoạch thiết kế
chi tiết. Quy hoạch kế hoạch sử dụng đất là những công cụ quan trọng để Nhà
nước thực hiện thống nhất quản lý về đất nông nghiệp. Đại diện của Nhà nước ở
các địa phương là những cơ quan chuyên môn về địa chính ở các cấp có nhiệm
vụ tổ chức thực hiện và giám sát thực hiện quy hoạch kế hoạch sử dụng đất trên
địa bàn mình quản lý. Vì vậy, Nhà nước vẫn có thể thực hiện được quyền định
đoạt của mình đối đất nông nghiệp và nắm được sự chu chuyển của đất nông
nghiệp thông qua kết quả của quy hoạch kế hoạch sử dụng đất. Căn cứ vào quy
hoạch kế hoạch sử dụng đất Nhà nước có cơ sở để thực hiện việc giao đất, cho
thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất hay chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi
phù hợp với điều kiện tự nhiên từng vùng cũng như phù hợp với chiến lược phát
triển kinh tế xã hội (Nguyễn Ngọc Lưu, 2006).
2.1.4.3 Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi và chuyển mục đích sử
dụng đất.
Tại Điều 4, Luật Đất đai 2003: Nhà nước giao đất là việc Nhà nước trao
quyền sử dụng đất bằng quyết định hành chính cho đối tượng có nhu cầu sử
dụng đất. Nhà nước cho thuê đất tà việc Nhà nước trao quyền sử dụng đất bằng
hợp đồng cho đối tượng có nhu cầu sử dụng đất. Thu hồi đất là việc Nhà nước ra
quyết định hành chính để thu lại quyền sử dụng đất hoặc thu lại đất đã giao cho
tổ chức, Uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn quản lý theo quy định của Luật