Những đứa con trong gia đình của Nguyễn Thi muốn nói mỗi con
người, mỗi đời người trong một gia đinh phải là một khúc sông
trong một khúc sông truyền thống.
Những đứa con trong gia đình là một sáng tác tiêu biểu của Nguyễn Thi - cây bút văn xuôi hàng đầu của
văn nghệ giải phóng miền Nam trong những năm chống Mĩ.
Nhân vật chính trong thiên truyện là những thanh niên lứa tuổi mười tám đôi mươi, và cũng đã kịp thời
trở thành những chiến sĩ xông pha trận mạc.
Nhưng điều bất ngờ là dù thế, tác giả vẫn thể hiện họ chủ yếu trong tư cách những đứa con. Họ, những
thanh niên ấy, quả có được miêu tả nhiều hơn trong quan hệ với anh em đồng đội. Thế nhưng họ vẫn
được miêu tả nhiều hơn trong quan hệ với gia đình.
Nhìn những chiến sĩ trong tập thể chiến đấu như những đứa con trong gia đình, Nguyễn Thi đã có một
cảm xúc nghệ thuật lí thú. Góc nhìn ấy sẽ cho phép nhà văn lí giải, cắt nghĩa phẩm chất cua con người
không chỉ trong mối quan hệ ngang với một thời đại, mà còn trong mối quan hệ dọc và một truyền thống,
một nếp nhà.
Cảm hứng nghệ thuật lí thú ấy đã tìm được cách biểu hiện cũng không kém phần lí thú. Câu chuyện được
thuật lại không theo một trật tự thời gian mà chủ yếu là nhịp theo dòng hồi tưởng miên man, đưa nối của
một chiến sĩ trẻ tên là Việt, bị thương, cứ liên tục ngất đi rồi lại tỉnh lại trong hoàn cảnh chỉ có một mình
giữa một chiến trường mênh mông bóng tối (anh không nhìn thấy gì vì đã bị thương ở mắt) và vừa trở nên
vắng lặng hẳn sau một trận đọ lê.
Truyện nói về những đứa con của một truyền thống gia đình yêu nước của người nông dân Nam Bộ, tác
giả đã làm rõ cái truyền thống đã sinh thành ra những đứa con.
Trong truyện, truyền thống ấy được hiện lên trước hết qua hình ảnh chú Năm. Đây là hình tượng của con
người giữ gìn truyền thống, bảo lưu truyền thống, qua những câu hò thiết tha và mênh mông sông nước
về một thời nghèo cực mà anh dũng, hào hùng qua cuốn sổ gia dinh - mà thực chất là một cuốn gia phả
độc đáo - ghi lại những nợ máu của quân giặc và sự dũng cảm. kiên cường của dòng họ trong chiến đấu
cách mạng. Chủ yếu cũng vì lẽ ấy mà tác giả đã sáng tạo ra chi tiết: chị em Chiến - Việt rước bàn thờ má
đặt tại nhà chú Mâm trước ngày lên đường đi chiến đấu.
Còn người mẹ thì cuộc đời đó chính là truyền thống. Người mẹ này thuộc vào số những hình tượng phụ
nữ mang rõ dấu ấn khá riêng của phong cách Nguyễn Thi. Đó là một con người rất phụ nữ nhưng không
hề mảnh mai, mềm yếu mà ngược lại, bà khỏe chắc về thể chất và dũng cảm về mặt tinh thần. Con người
ấy bộc lộ phẩm chất phụ nữ của mình ở sự tảo tần, xốc vác, ở sức chịu đựng phi thường, ở khả năng ghìm

gia đình liên tục chảy từ những thế hệ cha anh đến đời hai chị em Chiến, Việt.
Đấy là một dòng sông mà khúc thượng nguồn đã được nhà văn cho thấp thoáng hiện ra qua hình tượng
chú Năm.
Rồi đến khi gần gũi hơn với những đứa con - khúc sông đời mẹ.
Những đứa con trong gia đình, đến lượt mình, sẽ tiếp bước của những khúc sông trước đó, kế thừa truyền
thống được cha anh đổ vào cho khúc sông của đời minh. Nhưng họ là khúc sông sâu, họ sẽ chảy xa hơn.
Nhưng đó không phải là dòng sông đơn độc. Dòng sông ấy sẽ hòa vào biển cả. Cũng giống như những
con người trong gia đinh, họ luôn gắn mình, gắn gia đình mình với số phận của Tổ quốc, nhân dân, cách
mạng. Đó là hiện thân của sức trẻ tiến công và đó cũng là hình ảnh của người nông dân Nam Bộ trong
cuộc kháng chiến chống Mĩ lâu dài, gian khổ.
Trích: Loigiaihay.com
Xem thêm: Video bài giảng môn Văn học
>>>>> Luyện thi ĐH-THPT Quốc Gia 2016 bám sát cấu trúc Bộ GD&ĐT bởi các Thầy Cô uy tín,
nổi tiếng đến từ các trung tâm Luyện thi ĐH hàng đầu Hà Nội, các Trường THPT Chuyên và Trường Đại
học.