Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Phần I. Mở đầu
Đây là lần thứ hai tôi viết một bài tiểu luận. Không còn bỡ ngỡ nh lần đầu khi viết
bài tiểu luận triết học, nhng tôi lại cảm thấy nh có một sức ép về tâm lý thôi thúc tôi
phải làm thật hay, thật ấn tợng. Mỗi sinh viên sẽ có một cách thể hiện riêng, một ý t-
ởng riêng. Ngoài những kiến thức tiếp thu thầy cô chỉ bảo ở trên lớp, mỗi sinh viên
còn phải tham khảo còn phải tham khảo thêm rất nhiều tài liệu để thu thập thêm
kiến thức nhằm học hỏi, khám phá những gì còn là bí ẩn. Cơ hội để chứng tỏ điều
này chính là những bài tiểu luận ở cuối mỗi môn học hay đúng hơn là một đề tài
nghiên cứu riêng của từng sinh viên, khả năng vận dụng vào thực tế, đi sâu nghiên
cứu tìm tòi trên cơ sở những kiến thức mà mình đã có. Tuy nhiên, để làm một cái gì
đó thật ấn tợng thì không phải ai cũng làm đợc, nhng tôi sẽ cố gắng hết mình dù cho
kết quả đến đâu thì tôi sẽ không phải hối hận vì những gì mình đã làm.
Việt Nam đang trên chặng đờng đầu của thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội,
không qua chế độ t bản chủ nghĩa, nền kinh tế còn tồn tại nhiều thành phần, nhiều
thiếu xót còn tồn tại trong thời kì đã qua, còn rất nhiều điều phải làm khi muốn vơn
tới một nền kinh tế thực sự ổn định và vững mạnh, chính vì vậy:Vai trò của Nhà
nớc trong nền kinh tế thị trờng định hớng XHCN ở Việt nam là rất quan
trọng. Đây là một đề tài mà rất nhiều ngời quan tâm, bao gồm cả những ngời thuộc
Chính phủ, do vậy nó vừa dễ, lại vừa khó, dễ ở chỗ có rất nhiều tài liệu mội ngời dều
biết, đều hiểu và quan tâm, cò khó thì cũng chính là ở chỗ đó.
Khi đề cập đến vấn đề mà mọi ngời rất quan tâm, tôi biết mình đang đứng trớc
một thử thách khó khăn, nhng với những gì mà thầy cô giáo đã truyền dạy tôi sẽ cố
gắng hết sức mình để có một bài tiểu luận thật hay, thật ấn tợng để thể hiện đúng sự
hiểu biết của chính mình, tuy nhiên với một sinh viên năm thứ hai nh tôi khi làm
một bài tiểu luận rất đợc nhiều ngời quan tâm tôi sẽ không tránh khỏi những thiếu
xót trong khi làm bài. Qua đây tôi cũng xin chân thành cảm ơn thầy giáo Đỗ Quốc
Hùng cùng toàn thể các thầy cô trong khoa KTCT đã giúp đỡ tôi hoàn thành bài tiểu
1
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
luận này. Cảm ơn những tác giả của những tài liệu mà tôi tham khảo trực tiếp cũng

Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Trong trờng phái này, điển hình là lý luận của Adam Smith , ông cho rằng
hoạt động kinh tế của con ngời là hoạt động tự do, do bàn tay vô hình hay quy
luật khách quan chi phối. Nền kinh tế phải đợc phát triển trên cơ sở tự do kinh tế.
Hoạt động sản xuất và lu thông hàng hoá đợc phát triển theo sự điều tiết của bàn tay
vô hình. Nhà nớc không nên can thiệp vào kinh tế. Vai trò kinh tế của Nhà nớc đợc
thể hiện khi những nhiệm vụ kinh tế vợt quá sức của các doanh nghiệp.
b. Trong giai đoạn CNTB hiện đại
* Học thuyết của J.M.KEYNES
Vào những năm 30 của thế kỷ XX, khủng hoảng kinh tế, thất nghiệp diễn ra th-
ờng xuyên và nghiêm trọng. Các học thuyết kinh tế ở các giai đoạn trớc không đảm
bảo cho nền kinh tế phát triển lành mạnh, thay vào đó là lý thuyết về Bàn tay hữu
hình của KEYNES. Theo ông, để bảo đảm cho sự cân bằng kinh tế, khắc phục thất
nghiệp và khủng hoảng thì không thể dựa vào cơ chế thị trờng tự điều tiết mà cần có
sự can thiệp của Nhà nớc vào kinh tế để tăng cờng có hiệu quả, kích thích tiêu dùng
và sản xuất, kích thích đầu t cơ bản để đảm bảo việc làm và tăng thu nhập. Vì vậy
ông đề nghị Nhà nớc phải có các chính sách nh : duy trì cầu đầu t, đa tiền tệ vào lu
thông, in thêm tiền giấy, coi trọng hệ thống thuế khoá và công trái Nhà nớc.
Nh vậy, ta thấy rằng ông đánh giá rất cao vai trò kinh tế của Nhà nớc và các
chính sách kinh tế của Nhà nớc tới nền kinh tế của một quốc gia.
*Chủ nghĩa tự do mới.
Chủ nghĩa tự do mới là lý thuyết t sản coi nền kinh tế TBCN là hệ thống tự động
do quy luật kinh tế khách quan tự điều tiết. Nó áp dụng và kết hợp tất cả các quan
điểm cũng nh phơng pháp luận của trờng phái KEYNES và chủ nghĩa tự do cũ để
điều tiết hình thái kinh tế TBCN. T tởng của họ là tự do kinh doanh, vai trò của Nhà
nớc chỉ ở mức độ nhất định.
*Trờng phái chính hiện đại.
4
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Những bàn tay vô hình đôi khi cũng đa nền kinh tế tới những sai lầm. Nó chính

Đặc trng của nền kinh tế chỉ huy là nền kinh tế bị hiện vật hoá, t duy hiện vật,
chỉ có sở hữu toàn dân và sở hữu tập thể là phổ biến, nền kinh tế khép kín với cơ chế
quản lý kế hoạch hoá tập trung cao độ. Vai trò ngời tiêu dùng bị hạ thấp, hệ thống
quản lý quan liêu tỏ ra không có khả năng gắn sản xuất với nhu cầu. Kinh tế chỉ huy
tuy đã có tác dụng trong điều kiện chiến tranh nhng khi chuyển sang xây dựng và
phát triển kinh tế, chính mô hình đó đã tạo ra nhiều khuyết tật : nền kinh tế không
có động lực, không có sức đua tranh, không phát huy đợc tính chủ động sáng tạo
của ngời lao động, của các chủ thể sản xuất - kinh doanh, sản xuất không gắn với
nhu cầu, ý chí chủ quan đã lấn át khách quan và triệt tiêu mọi động lực và sức mạnh
nội sinh của bản thân nền kinh tế.
b. Mô hình kinh tế thị tr ờng có sự quản lý của Nhà n ớc .
Mô hình kinh tế chỉ huy đã kìm hãm sự phát triển kinh tế của đất nớc, đi ngợc
lại với các quy luật kinh tế khách quan. Vì vậy, tất yếu mô hình kinh tế mới xuất
hiện với nhiều u điểm, đó là mô hình kinh tế thị trờng với sự quản lý của Nhà nớc.
Mô hình này có những đặc trng cơ bản nh: Phát triển kinh tế hàng hoá, mở rộng thị
trờng, tự do kinh doanh, tự do thơng mại, tự định giá cả, đa dạng hoá sở hữu, phân
phối do quan hệ cung cầu. Đó là cơ chế hỗn hợp có sự điều tiết vĩ mô nhằm khắc
phục những khuyết tật của mô hình kinh tế chỉ huy. Mô hình này ảnh hởng lớn đến
đời sống kinh tế, xã hội, môi trờng... nên nó đòi hỏi có sự can thiệp của Nhà nớc vào
nền kinh tế để đảm bảo sự ổn định, công bằng và hiệu quả. Sự can thiệp của Nhà n-
ớc một mặt nhằm định hớng thị trờng nhằm phục vụ tốt các mục tiêu kinh tế xã hội
trong từng thời kỳ, mặt khác nhằm sửa chữa, khắc phục những khuyết tật vốn có của
kinh tế thị trờng.
II. Đặc điểm kinh tế thị tr ờng định h ớng XHCN ở Việt Nam .
1. Đặc điểm chung của nền kinh tế thị trờng.
Chuyển nền kinh tế nớc ta sang nền kinh tế thị trờng theo định hớng XHCN là
yêu cầu khách quan nhằm phát triển lực lợng sản xuất xã hội. Quá trình chuyển đỏi
nền kinh tế nớc ta sang nền kinhtế thị trờngtất yếu phải đòi hỏi nghiên cứu những
6
Website: Email : Tel (: 0918.775.368