CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà

CHƯƠNG VII
SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
1
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

4

www.ncs.com.vn


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà

Tuổi thiếu niên thường được coi như
lứa tuổi chuyển tiếp từ trẻ em sang
người lớn, chứa đựng nhiều diễn

TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

L.X. Vưgôtxki đã phân biệt 3 điểm chín
muồi của con người xã hội: Chín
1 muồi về
mặt cơ thể, chín muồi về giới tính và chín
muồi về mặt tâm lý xã hội.
Trong xã hội hiện đại, những mốc chín
muồi về 3 phương diện trên có xu hướng
tách rời nhau. Chúng ta có thể thấy ở trẻ
em: đầu tiên là sự chín muồi về mặt giới
tính, sau đó là sự chín muồi về mặt cơ thể,
và cuối cùng mới4là sự chín muồi về mặt
tâm lý xã hội. Chính sự tách rời các mốc
chín muồi này là cơ sở để hình thành giai
đoạn lứa tuổi vị thành niên.

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

Vưgôtxki (và nhiều tác giả khác) cho rằng
những đặc điểm diễn biến và độ1dài của tuổi
thiếu niên rất khác nhau ở các xã hội có trình
độ phát triển khác nhau.

CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1. Sự phát triển thể chất

1

Về mặt thể chất, lứa tuổi thiếu niên được coi
như thời kỳ thay đổi sinh học cực kỳ nhanh
chóng, ngang hàng với thời kỳ phát triển
phôi thai và trẻ sơ sinh.

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1 được
Các hoóc môn tạo nên chiều cao
sản sinh mạnh mẽ tạo sự phát triển
bùng phát về chiều cao và thể lực, kèm
theo sự thay đổi về tỉ lệ của cơ thể.
Tuyến nội tiết dưới da hoạt động mạnh
mẽ dẫn đến việc xuất hiện mụn trứng

Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

Dậy thì

Dậy thì ở nữ được đánh dấu bởi sự xuất hiện
kinh nguyệt lần đầu tiên. Dậy thì ở nam được
đánh dấu bởi lần xuất tinh đầu tiên có chứa tế
bào sinh sản.

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà

Bảng dưới đây sẽ tóm tắt những sự thay đổi trong cơ thể gắn với thời kỳ dậy


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

Sự thay đổi chiều cao, cân nặng
1 đi kèm với
sự thay đổi tỉ lệ cơ thể:
Đầu, bàn tay, bàn chân thường đạt tới kích
thước của người lớn trước, sau đó là cánh
tay và cẳng chân, sau đó là thân mình.
Bộ xương phát triển mạnh và nhanh hơn so
với sự phát triển cơ bắp.

4 đó dẫn đến sự mất cân
Tất cả những điều
đối cơ thể. Trẻ thường cảm thấy xấu hổ về
những thay đổi trên cơ thể của mình.

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


nên khép kín, thậm chí âu sầu.

4

www.ncs.com.vn


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

Những phản ứng cảm xúc nặng nề về vẻ
ngoài của trẻ vị thành niên có thể được làm
dịu đi bằng những mối quan hệ thân thiện, ấm
áp với những người thân thiết, đặc biệt là
những người lớn tế nhị và luôn thông hiểu trẻ.

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

2. Sự phát triển nhận thức

Xuất hiện khả năng tưởng
tượng hình học không gian,
nhìn thấy lát cắt không gian
của các hình trên bản vẽ.

www.ncs.com.vn

1

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

Sự phát triển trí tuệ dẫn đến sự trí tuệ hóa các
quá trình tri giác, trí nhớ.
Khối lượng tài liệu cần nhớ tăng tới mức trẻ
đã phải chấm dứt hẳn việc học thuộc lòng, mà
phải nhớ ý chính của tài liệu.
Ngôn ngữ, đặc biệt ngôn ngữ viết phát triển tới
trình độ mới.

4

www.ncs.com.vn


Phạm vi và nội dung tư duy của thiếu niên mở rộng và phong phú hơn.
1 của hoạt động học tập, thiếu niên còn vận
Ngoài việc giải quyết các vấn đề
dụng khả năng tư duy của mình vào quá trình khám phá những tri thức, những
chuẩn mực xã hội.

4

www.ncs.com.vn


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà

Khả năng hiểu được những tình
huống giả định khiến các em
thường xuyên so sánh những hình
mẫu lý tưởng với những gì chúng
vẫn nhìn thấy hàng ngày thực tế và
thường tỏ thái độ chỉ trích đối với tất
cả những khiếm khuyết của cha mẹ,

CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

1

Cuối tuổi thiếu niên, ở một số trẻ có thể nảy
sinh mối quan tâm đến những vấn đề xã hội,
chính trị và đạo đức.
Đôi khi các em còn bàn luận về tương lai,
đưa ra những ý tưởng mới của mình và có
cái nhìn tổng quát riêng về thế giới.

4

www.ncs.com.vn

Môn học: Tâm lý học phát triển
Tiến sỹ Trương Thị Khánh Hà


CHƯƠNG VII: SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRẺ EM
TUỔI THIẾU NIÊN (12 – 17 tuổi )

3. Sự phát triển tự ý thức.

1

Ở thiếu niên lần lượt xuất hiện hai cấu trúc
tâm lý đặc biệt của tự ý thức: đó là “cảm giác
mình là người lớn” và “cái tôi”.