Chuyên đề trẻ em
LỜI NÓI ĐẦU
Như chúng ta đã biết trẻ em là thế hệ tương lai của đất nước Việt Nam
hay bất cứ quốc gia nào. Trên thế giới đều cần quan tâm đến sự phát triển toàn
diện của trẻ em, bảo vệ quyền và lợi ích của trẻ em xã hội càng phát triển thì
càng cần có thế hệ tương lai hội tụ đầy đủ trí tuệ và phẩm chất, để họ trở
thành những chủ nhân của tương lai đất nước sau này.
Bước sang thời kỳ kinh tế mở cửa, Việt Nam đang hoà nhập với sự phát
triển chung của thế giới, đất nước ta đang thực sự chuyển mình song song với
sự phát triển đó thì chúng ta đang phải đối mặt với nhiều vấn đề xã hội trong
đó có vấn đề của trẻ em nghèo. Chúng ta thấy rằng sự tồn tại của trẻ em
nghèo ảnh hưởng tới sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước. Hạnh phúc của
mỗi gia đình tương lai của mỗi dân tộc và của cả loài người trong các thế kỉ
tiếp theo phụ thuộc vào sự chăm sóc và giáo dúc của gia đình, của Đảng và
nhà nước ta chính vì vậy Việt Nam hay bất kì quốc gia nào trừ thế giới phải
luôn luôn chăm sóc và bảo vệ trẻ em đặc biệt là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt
khó khăn nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện cho các em.
Với mong muốn có cái nhìn thiết thực và mới mẻ hơn thực trạng trẻ em
nghèo một khía cạnh của vấn đề trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn nên
em viết chuyên đề này.
Chuyên đề gồm 3 phần:
A. Cơ sở lý luận và thực tiễn để nghiên cứu trẻ em nghèo
B. Thực trạng và nguyên nhân trẻ em nghèo ở xã
C. Một số giải pháp và kiến nghị
Do thời gian thực tế và kinh nghiệm viết chuyên đề này có hạn nên bài
viết của em không thể tránh khỏi những thiếu xót, em rất mong được sự đóng
góp ý kiến của các thầy cô giáo trong khoa để chuyên đề của em được hoàn
thiện hơn.
SV thực hiện: Trần Thị Nội Lớp
8CT1
1

+ Trẻ em mồ côi không nơi nương tựa, trẻ em bị bỏ rơi là những trẻ em
dưới 16 tuổi, mồ côi cả cha lẫn mẹ để nương tựa.
+ Trẻ em khuyết tật, tàn tật, trẻ em là nạn nhân của chất độc hoá học là
những trẻ em dưới 16 tuổi bị khiếm khuyết một hay nhiều bộ phận cơ thể
hoặc chức năng biểu hiện dưới những dạng tật khác nhau, làm giảm khả năng
lao động, khiến cho lao động, sinh hoạt, học tập gặp nhiều khó khăn.
+ Trẻ em lạm dụng sức lao động là trẻ em đi làm ở độ tuổi nhỏ dưới
quy định của pháp luật đã đi làm vì mức sinh cho bản thân và gia đình, công
việc đó các em chịu trách nhiệm lớn hoặc quá sức mình hoặc những công việc
ảnh hưởng đến sự phát triển tinh thần và thể chất.
+ Trẻ em bị xâm hại tình dục.
Là trẻ em dưới 16 tuổi bị người khác xâm hại vì mục đích thương mại
hay thoả mãn nhu cầu của họ.
+ Trẻ em nghiện ma tuý: là những đứa trẻ dưới 16 tuổi sử dụng thường
xuyên chất gây nghiện.
+ Trẻ em nghèo: là những trẻ em dưới 16 tuổi, thiếu thốn cả về vật chất
và tinh thần, có mức sống dưới mức trung bình so với các trẻ em cùng đồng
lứa tuổi.
4. Hệ thống thứ bậc nhu cầu:
4.1. Hệ thống nhu cầu theo cách phân chia của Maslow
Maslow phân loại nhu cầu của con người thành 5 nhu cầu cơ bản theo
ông các nhu cầu cơ bản được sắp xếp theo nhu cầu từ thấp đến cao, từ nhu cầu
thiết yếu đến nhu cầu thứ yếu. Con người thoả mãn những nhu cầu thấp rồi sẽ
tiến tới thoả mãn những nhu cầu cao để phát triển toàn diện và bền vững.
* Các nhu cầu đó là:
- Nhu cầu sinh lý: đây là nhu cầu đặc biệt quan trọng và là nhu cầu đầu
tiên của loài người, nhu cầu này đảm bảo nơi ăn, ở, đi lại, học hành, y tế. Nếu
thiếu nhu cầu này thì con người khó có thể tồn tại được.
SV thực hiện: Trần Thị Nội Lớp
8CT1

4
Chuyên đề trẻ em
5. Quan điểm của Đảng và nhà nước đối với trẻ em
a. Hiến pháp năm 1992
Trẻ em là đối tượng được Đảng và nhà nước đặc biệt quan tâm. Các
hiến pháp của nhà nước Việt Nam đều thể hiện quan điểm. Trẻ em phải được
bảo vệ, chăm sóc, giáo dục đầy đủ để trở thành những công dân có ích của xã
hội.
Hiến pháp năm 1992 cũng khẳng định quan điểm đó bằng những qui
định về trách nhiệm chăm sóc bà mẹ trẻ em, quyền học tập của trẻ, chính sách
khuyến khích học tập nghĩa vụ nuôi dạy con của các bậc cha mẹ, việc chăm
sóc trẻ mồ côi…
Những quan điểm này đã được cụ thể hoá trong các văn bản pháp luật
của nhà nước. Trong đó có trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Ngay từ những năm
1945, Đảng và Nhà nước có sắc lệnh trong đó có những điều khoản chăm sóc
bảo vệ trẻ em.
Năm 1960 quốc hội thông qua điều luật: "Toàn dân bảo vệ và chăm sóc
thiếu nhi nhi đồng".
Thực hiện lời dạy của Bác Hồ "vì lợi ích 10 năm trồng cây, vì lợi ích
trăm năm trồng người trong những năm qua Đảng, Nhà nước và nhân dân đã
thực hiện tốt lời dạy đó, qua các tổ chức. "Vì ngày trẻ em ra đời" như tổ chức
ủng hộ các em mồ côi, trẻ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn ở tất cả các lĩnh
vực văn hoá, kinh tế, giáo dục, y tế đều đồng loạt tổ chức nhiều hoạt động để
nhằm bù đắp phần nào những kém may mắn mà các em gặp phải.
Trong lĩnh vực giáo dục các em nhận thức được sự quan tâm sự bình
đẳng từ các thầy cô giáo. Ngành y tế đã tổ chức nhiều đợt khám chữa bệnh
miễn phí nhằm phục hồi sức khoẻ, chức năng cho các em.
Các hoạt động văn hoá cũng được mở rộng nhiều hơn với nhiều hoạt
động tạo nhiều sân chơi thú vị cho các em. Các phương tiện thông tin đại
chúng đã đang và ngày càng có nhiều chương trình nói về những trẻ em cần

a. Ở Việt Nam
Đất nước ta đang phát triển với tốc độ mạnh mẽ, sự phát triển khoa học
kỹ thuật, sự bùng nổ thông tin đã tạo điều kiện cho sự phát triển kinh tế - xã
6