L IC M
N
V i tình c m trân tr ng nh t, tác gi Lu n v n xin bày t s c m n chân
thành, sâu s c t i TS. Nguy n Tr ng Hoan vì s t n tình h
ng d n, giúp đ tác
gi trong quá trình th c hi n lu n v n.
Tác gi xin bày t lòng bi t n đ n Ban Giám hi u, các Gi ng viên đã nhi t
tình gi ng d y, truy n đ t ki n th c trong quá trình tác gi theo h c t i tr
n toàn th cán b , nhân viên Tr
ng
ng. C m
i h c Thu L i đã t o đi u ki n thu n l i
nh t cho tác gi trong th i gian h c t p và nghiên c u nh m hoàn thành ch
ng
trình Cao h c.
Xin chân thành c m n các đ ng chí lãnh đ o, đ ng nghi p, các c quan h u
quan, đã t o đi u ki n đ tác gi theo h c ch
thành b n lu n v n đ
ng trình đào t o th c s và hoàn
ch t l
ng ngu n n
ng công tác qu n lý
c m t trên đ a bàn huy n Hoành B - t nh Qu ng
Ninh” là công trình nghiên c u c a tôi, các s li u trong lu n v n đ
trung th c, k t qu nghiên c u trong lu n v n này ch a t ng đ
c s d ng
c công b t i
b t k công trình nào khác.
Hà N i, ngày … tháng … n m 2014
Tác gi lu n v n
Tô Qu c V
ng
DANH M C HÌNH V
Hình 1.1:
ng T nh l 326 (TL326) ........................................................... 19
Th ng Nh t và nhà máy Nhi t đi n Hà Khánh ............................................... 21
B ng 2.1: T c đ t ng tr
ng kinh t c a Hoành B th i k 2008-2012 ...... 41
B ng 2.2: Tình hình thu chi ngân sách c a huy n Hoành B ......................... 42
B ng 2.3: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t t i sông Tr i đ a đi m qua
th tr n Tr i ..................................................................................................... 44
B ng 2.4: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t t i sông Di n V ng đi m
qua xã Th ng Nh t .......................................................................................... 45
B ng 2.5: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t t i sông Tr i đo n qua xã
Lê L i .............................................................................................................. 46
B ng 2.6: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t t i sông Khe Tân đo n
qua xã Tân Dân ............................................................................................... 51
B ng 2.11: K t qu quan tr c ch t l
Khe Cát xã
ng n
c m t t i .................................. 52
ng Lâm..................................................................................... 52
B ng 2.12: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t t i h Cao Vân .............. 53
B ng 2.13: K t qu quan tr c ch t l
ng n
c m t........................................ 54
t i su i
ng Giang ........................................................................................ 54
ng không khí khu v c C.ty CP xi m ng
H Long ........................................................................................................... 65
B ng 2.20: K t qu quan tr c ch t l
ng không khí khu v c m sét C.ty CP xi
m ng Th ng Long ........................................................................................... 66
B ng 2.21: K t qu quan tr c ch t l
ng không khí khu v c các nhà máy, xí
nghi p s n xu t thu c xã Lê L i ..................................................................... 66
B ng 3.1: D ki n s d ng đ t s n xu t nông nghi p .................................... 83
M CL C
CH
NG 1: C
S
LÝ LU N V QU N LÝ MÔI TR
1.1. Các khái ni m v môi tr
ng và qu n lý môi tr
ng ....................................................... 2
c v môi tr
1.1.4. Các công c qu n lý môi tr
C1
ng ........................................................... 1
1.1.2. S c n thi t c a qu n lý môi tr
1.1.3. N i dung qu n lý nhà n
NG N
ng n
ng ngu n n
c............................ 10
c m t và công tác qu n lý
c m t ............................................................................................... 16
1.3.1. Các ho t đ ng kinh t ............................................................................ 17
1.3.2. Các ho t đ ng xã h i dân sinh .............................................................. 25
K t lu n ch
CH
Hoành B ......................................................................................................... 43
2.2.1. Hi n tr ng ch t l
ng n
c m t trên đ a bàn huy n Hoành B .......... 43
2.2.2. Tình hình khai thác ngu n n
2.3. Các nhân t gây ô nhi m n
2.4.
c m t trên đ a bàn huy n Hoành B .... 56
c m t trên đ a bàn huy n Hoành B ......... 58
ánh giá th c tr ng tình hình khai thác ngu n n
c m t trên đ a bàn
huy n Hoành B .............................................................................................. 69
2.4.1. K t qu đ t đ
c ................................................................................... 69
2.4.2. Nh ng t n t i và nguyên nhân .............................................................. 71
K t lu n ch
CH
ng 2 ........................................................................................... 73
3.1.1.
nh h
ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B đ n n m
2020 ................................................................................................................. 75
3.1.2. M t s đ nh h
ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B đ n
n m 2030 ......................................................................................................... 87
3.2. M c tiêu qu n lý môi tr
ng nh h
ng đ n ch t l
ng n
c trên đ a bàn
huy n Hoành B đ n n m 2020 ...................................................................... 89
3.2.1. Quá trình đô th hóa............................................................................... 89
3.2.2. Quá trình công nghi p hóa .................................................................... 90
3.2.3. Phát tri n nông nghi p, nông thôn ........................................................ 91
3.2.4. Phát tri n du l ch và d ch v .................................................................. 92
3.2.5. Phát tri n y t ........................................................................................ 92
ng b ng bi n pháp tuyên truy n, giáo d c . 104
3.3.5. Xã h i hóa đ u t b o v môi tr
ng.................................................. 105
3.3.6. T ng c
ng đ u t xây d ng h th ng công trình B o v môi tr ng ..... 105
K t lu n ch
ng 3 ......................................................................................... 109
K T LU N VÀ KI N NGH .................................................................... 111
DANH M C TÀI LI U THAM KH O
DANH M C T
KTXH
VI T T T
Kinh t xã h i
chua
PH
GDP
T ng s n ph m n i đ a
Tông ch t r n l l ng
T ng l ng b i l l ng
bão hoà oxy
Nit
Các bon
B o v môi tr ng
c
PH N M
U
1. Tính c p thi t c a đ tài
Ngày nay, vi c b o v môi tr
tr thành chi n l
ng và đ m b o s phát tri n b n v ng đã
c mang tính ch t toàn c u, nó không còn là v n đ riêng cho
t ng qu c gia, t ng khu v c. B o v môi tr
ng t nhiên nh ngu n n
c,
không khí, đ t đai, s đa d ng sinh h c,... là nh ng v n đ không ch liên quan
t trong đó có con ng
cl
ng n
c m t, còn l i là n
c ng m.
c có
c đóng b ng t i các c c
c ng t (n
c ao, h , sông
c là nhu c u thi t y u hàng ngày c a con ng
c sinh ho t. H u h t ngu n n
i.
i, đ c
c c p cho sinh ho t c a con ng
i
Hòa chung v i s phát tri n c a t nh Qu ng Ninh, huy n Hoành B
nh h
b o v môi tr
ng. Bên c nh đó, do đi u ki n kinh t khó kh n nên công tác
ng ch a đ
c quan tâm và đ u t đúng m c... Nguyên nhân
c a nh ng b t c p này là ý th c c a m i ng
i đ i v i công tác này còn th p,
nh ng c ng có lý do là chúng ta ch a có k ho ch cùng các bi n pháp x lý
môi tr
ng hoàn ch nh đ ng b cho toàn huy n. Vì v y t ng c
qu n lý ch t l
ng ngu n n
th c hi n Chi n l
ng công tác
c m t trên đ a bàn huy n Hoành B là thúc đ y
c b o v môi tr
nh h
ng x u b i các ho t đ ng s n xu t công nghi p
nh khai thác than, khai thác khoáng s n, s n xu t v t li u xây x ng nh : Xi
m ng, g ch ngói đ t sét nung và s phát tri n c a dân c . H u h t dân c
các xã trong huy n đ u ch a đ
là s d ng ngu n n
su i, khe và n
đ
c ti p c n v i ngu n n
c m t và n
c s ch, mà ch y u
c ng m. M t s xã vùng sâu s d ng n
c ng m đ t cung t c p. Ch t l
c ki m soát và các bi n pháp x lý n
ng ngu n n
c
c m t ch a
c c p sinh ho t còn nhi u b t c p.
c
m t trên đ a bàn huy n, t đó đ a ra các gi i pháp nh m ng n ng a tình tr ng
ô nhi m, nâng cao hi u qu s d ng ngu n n
n
c, b o v ch t l
ng ngu n
c và chính là b o v s c kho c ng đ ng.
2. M c đích c a đ tài
ánh giá hi n tr ng ch t l
đ xu t gi i pháp đ t ng c
ch t l
ng ngu n n
ng ngu n n
c m t t i huy n Hoành B và
ng công tác qu n lý môi tr
ng nh h
ng đ n
t i ngu n n
c m t k t h p v i B o v môi tr
n m 2020;
nh h
ng nh h
ng
ng c a huy n Hoành B đ n
ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B trong
th i gian t i; Quy ho ch B o v môi tr
ng t ng th và m t s vùng tr ng
đi m t nh Qu ng Ninh đ n n m 2020; Quy ho ch t ng th phát tri n kinh t xã h i t nh Qu ng Ninh đ n n m 2010 và đ nh h
Quy ho ch B o v môi tr
s phù h p v i b o v ch t l
quy t v n đ đ m b o môi tr
ng đ n n m 2020.
ng huy n Hoành B c n ph i cân nh c đ n
ng ngu n n
ng và đánh giá t ng h p môi tr
ng, đánh giá ch t l
ng môi
ng huy n Hoành B , làm c n c đ đ a
ra nh ng nh n đ nh khách quan v nh ng thành t u và h n ch trong công tác
b o v môi tr
ng nh h
ng đ n ch t l
ng ngu n n
c m t c a huy n. ây
chính là c s khoa h c cho vi c đ xu t các gi i pháp b o v ch t l
ngu n n
b. Ph
c m t t i huy n Hoành B .
ng pháp nghiên c u
- Ph
ph
c b n đ quy ho ch giai đo n tr
ng t
c.
ng pháp th ng kê: Là m t trong nh ng ph
- Ph
ng
ng pháp đ n gi n
c s d ng. Vi c d đoán các thành ph n ch t th i, l
ng th i trong
báo cáo qua vi c th ng kê t các đ n v có đi u ki n và quy mô ho t đ ng
t
ng t s cho ta s li u có đ chính xác t
- Ph
ng đ i cao và đáng tin c y.
ây là ph
ng pháp chuyên gia:
ng c a đ a ph
ng ngu n
ng đ n n m 2020 g n
ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B , c a t nh và
các ngành, phù h p v i đi u ki n t nhiên, kinh t - xã h i c a huy n Hoành
B và đ m b o phát tri n b n v ng.
b. Ph m vi nghiên c u
ánh giá đúng th c tr ng môi tr
trong gi m thi u tác đ ng x u
nhi m môi tr
ng đ đ a ra các gi i pháp phù h p
nh ng khu v c, c s kinh t đang gây ô
ng nghiêm tr ng, đ ng th i d báo nguy c tác đ ng c a môi
tr
ng đ n ch t l
ng ngu n n
c m t.
ánh giá thành qu đ t đ
ng đ n ch t l
ng ngu n n
c m t trên đ a
ó là nh ng đóng góp quan tr ng trong b sung cho
quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i c a huy n, quy ho ch b o v môi tr
huy n t m nhìn đ n n m 2020.
ng
tài góp ph n h th ng và c p nh t nh ng
v n đ lý lu n c b n, các quy đ nh c a pháp lu t hi n hành v các nhân t tác
đ ng c a môi tr
ng nh h
ng đ n ch t l
ng ngu n n
c m t.
b. Ý ngh a th c ti n
K t qu nghiên c u, phân tích và nh ng đ xu t c a đ tài là nh ng g i
ý quan tr ng và h u ích, giúp cho vi c th c hi n qu n lý và b o v môi
c m t trên đ a bàn huy n Hoành
B ph c v cho quá trình phát tri n kinh t - xã h i c a đ a ph
- Phân tích đánh giá hi n tr ng môi tr
B và công tác qu n lý môi tr
ng nh h
Qua đó đánh giá nh ng k t qu đã đ t đ
v
ng n
ng.
c m t t i Huy n Hoành
ng t i ch t l
ng ngu n n
c m t.
c và nh ng v n đ còn t n t i,
ng m c c n kh c ph c trong công tác qu n lý ch t l
ng ngu n n
ng ngu n n
c m t trên
đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng Ninh
Ch
nh h
ng 3:
xu t m t s gi i pháp t ng c
ng đ n ch t l
ng n
Ninh
K t lu n và ki n ngh
ng qu n lý môi tr
ng
c trên đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng
1
CH
tri n b n v ng kinh t xã h i qu c gia.
* Các m c tiêu ch y u c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng bao g m:
Kh c ph c và phòng ch ng suy thoái, ô nhi m môi tr
ho t đ ng s ng c a con ng
ng phát sinh trong
i.
Phát tri n b n v ng kinh t và xã h i qu c gia theo 9 nguyên t c c a m t
xã h i b n v ng do h i ngh Rio-92 đ xu t. Các khía c nh c a phát tri n b n
v ng bao g m: Phát tri n b n v ng kinh t , b o v các ngu n tài nguyên thiên
nhiên, không t o ra ô nhi m và suy thoái ch t lu ng môi tr
ng s ng, nâng cao
s v n minh và công b ng xã h i.
Xây d ng các công c có hi u l c qu n lý môi tr
ng qu c gia và các
vùng lãnh th . Các công c trên ph i thích h p cho t ng ngành, t ng đ a ph
ng
và c ng đ ng dân c .
- B n ch t h th ng c a môi tr
k thu t, môi tr
tr
ng tác gi a các ph n t c c u
2
và trong t ng ph n t c c u. B t k m t s thay đ i nào c a h đ u làm cho nó
l ch kh i tr ng thái cân b ng tr
m i.
c đó và h l i có xu h
ng l p l i th cân b ng
ó là b n ch t c a quá trình v n đ ng và phát tri n c a h môi tr
th cân b ng đ ng là m t đ c tính c b n c a môi tr
ng. Vì
ng v i t cách là m t h
th ng.
+ Tính m : Môi tr
ng dù v i quy mô l n, nh nh th nào c ng đ u là m t
h th ng m . Các dòng v t ch t, n ng l
ng và thông tin liên t c “ch y” trong
ng: Tu theo m c đích nghiên c u và s d ng, t n t i
nhi u cách phân lo i môi tr
ng. V đ i th
có th phân lo i môi tr
ng theo các
d u hi u đ c tr ng sau
+ Theo ch c n ng (thành ph n)
+ Theo quy mô
+ Theo m c đ can thi p c a con ngu i
+ Theo m c đích nghiên c u và s d ng
1.1.2. S c n thi t c a qu n lý môi tr
V n đ qu n lý và b o v môi tr
ng
ng n
c
n
c ta hi n nay đang là v n
đ c p thi t, xu t phát t các v n đ sau
Th nh t: S xu ng c p c a môi tr
ng do
ho t đ ng c a ngành gây ra (công - nông – lâm - ng - giao thông v n t i – d ch
v ) c ng không kém ph n nghiêm tr ng.
c bi t tình tr ng ô nhi m c c b
các khu công nghi p và các đô th đã th hi n rõ h n, nh t là ô nhi m ngu n
n
c và ô nhi m môi tr
ng do đ t xói mòn. Hi n nay n
đ u v i nh ng v n đ môi tr
c ta đang ph i đ
ng
ng nghiêm tr ng nh n n phá r ng và xói mòn
đ t, khai thác quá m c tài nguyên khoáng s n, đe do đ n c nh quan môi tr
ng,
các h sinh thái.
Th hai: Qu n lý và s d ng t t h n tài nguyên môi tr
C n ph i nh n th c r ng, v n đ b o v môi tru ng
i r t th p (th p nh t khu v c
ông
ng gi m d n. Di n tích r ng phá hàng n m (20 v n ha) làm
cho di n tích r ng càng gi m. Tàn phá th m th c v t r ng còn phá hu c các
4
ngu n gen quý giá c a các đ ng v t hoang dã, phá hu đ t r ng, làm c n ngu n
n
c ng m và n
c m t làm cho nhi u vùng tr thành hoang m c.
Dân s t ng nhanh cùng v i quá trình đô th hóa và công nghi p hóa
ta đã làm gia t ng nh ng kh i l
ng kh ng l các ch t ph th i vào môi tr
s ng, làm ô nhi m n ng n đ t canh tác, ô nhi m ngu n n
1.1.3. N i dung qu n lý nhà n
c v môi tr
N i dung công tác qu n lý nhà n
đ ng c a Nhà n
- Xây d ng qu n lý các công trình b o v môi tr
quan b o v môi tr
ng, công trình có liên
ng.
- Ban hành và t ch c th c hi n các v n b n pháp lu t và h th ng tiêu
chu n v ch t l
ng môi tr
ng.
- T ch c, xây d ng qu n lý h th ng quan tr c đ nh k đánh giá hi n
tr ng môi tr
ng, d báo di n bi n môi tr
ng.
- Th m đ nh báo cáo đánh giá tác đ ng môi tr
ng c a các c s s n xu t-
kinh doanh và các d án phát tri n.
- C p, thu h i gi y ch ng nh n h p chu n môi tr
ng.
5
- Xây d ng tiêu chu n ch t l
ng môi tr
ng.
T t c nh ng v n đ trên là n i dung t ng quát c a qu n lý môi tr
chung, đi u quan tr ng đ t ra là tu theo tính ch t c a môi tr
c u c a qu n lý môi tr
ng đ các nhà qu n lý môi tr
a. Chính sách và chi n l
môi tr
ng.
ng
c b o v môi tr
Chính sách b o v môi tr
ng hi n t i và yêu
ng nh n m nh các n i
dung qu n lý c th thông qua các công c qu n lý môi tr
y l a ch n các m c tiêu kh
ng bi n pháp th c hi n m c tiêu.
b. Lu t pháp quy đ nh v b o v môi tr
Thông th
ng
ng
ng h th ng lu t b o v môi tr
ng c a m t qu c gia bao g m
hai thành ph n chính là lu t chung và lu t v s d ng h p lý các thành ph n môi
tr
ng c th
m t đ a ph
ng. Lu t chung g i là lu t b o v môi tr
ng. Còn
lu t bi u, r ng, đ t đai, tài nguyên khoáng s n… là lu t v các thành ph n môi
tr
ng.
h đén nhi u ngành, nhi u ng
i thu c nhi u đ i t
ng khác nhau trong xã h i,
vì v y ch có th th c hi n t t khi ti n hành k ho ch hoá.
N i dung c b n c a k ho ch hoá môi tr
i u tra c b n v ch t l
ng môi tr
ng là:
ng, thu th p s li u đ làm c s cho
k ho ch trung h n, ng n h n, ho c dài h n.
B o v môi tr
t o l i môi tr
ng là ph i duy trì môi tr
ng c b n, nh m t o đi u ki n tái
ng, phát huy đ c đi m t đi u ch nh c a môi tr
ng. Vì v y ph i
đ t các m c tiêu phát tri n kinh t - xã h i trong k ho ch chung phù h p v i đi u
ng, t o nên c s d li u th ng nh t v
qu c gia. Các công c này có vai trò quy t đ nh s đúng đ n, đ chính xác c a
vi c xác đ nh hi n tr ng, d báo di n bi n tình tr nh tài nguyên và môi tr
- K toán môi tr
xác đ nh đ nh h
ng: K toán môi tr
ng là s phân tích, tính toán nh m
ng v i đ chính xác nào đó v s gia t ng hay suy gi m ngu n
tài nguyên thiên nhiên c a m t qu c gia. Nh ng thông tin s li u đó đ
xét k l
ng trong quá trình xác đ nh các m c tiêu và ch
qu c gia. N i dung c a k toán môi tr
ch t l
ng.
c xem
ng trình phát tri n c a
ng g m có: đo đ c s l
ng vào tr
ng h c.
+ Cung c p thông tin cho nh ng ng
+ ào t o chuyên gia v môi tr
i có quy n ra quy t đ nh.
ng.
- Nghiên c u và tri n khai khoa h c công ngh : B o v môi t
ti n hành trên c s khoa h c và công ngh
ng đ
c
trình đ cao. Các công c không
ph i là khuôn m u chung cho m i qu c gia mà b ng kinh nghi m th c t c a
mình, m i qu c gia, m i đ a ph
ng ph i nghiên c u và tri n khai đ ng th i v n
d ng thích h p nh ng ki n th c v khoa h c và công ngh môi tr
- ánh giá tác đ ng môi tr
c có hi u l c đ b o v môi tr
chi n l
ng
b. Thu tài nguyên
c. Thu môi tr
ng:
d. Các lo i phí và l phí
e. Các bi n pháp tài chính ng n ng a ô nhi m
f. Các bi n pháp thu hút v n trong n c cho công tác b op v môi tr ng.
g. Vay n n
c ngoài
h. Ti n vi n ch c a n
i. Tr c p tài chính
c ngoài
8
j. Chính sách giá c và tiêu chu n
k. Th
ng ph t v môi tr
ng
Trên đây là các công c qu n lý v môi tr
ngu n n
c su i trong, mát l nh quanh n m, nhi t đ trung bình 25oC-28oC
đ
i dân xây d ng thành đi m nuôi cá T m là lo i th c ph m cao c p, có
c ng
th tr
th
ng n i đ a, xu t kh u ít b c nh tranh. Tuy nhiên, ngu n n
ng là trong nh ng khe, m ch nh n i hi m tr , mùa khô l u l
c l nh
ng r t th p,
do đó c n có bi n pháp khai thác và s d ng h p lý.
+ T ch c l i h th ng qu n lý ch t l
th
ng hi u cho s n ph m nh r
ng và th
u Bâu (xã B ng C ), r
- M c thu nh p t các ngành, ngh có s d ng tài nguyên n
c trong c
c u thu nh p c a các c ng đ ng trong huy n.
Theo Niên giám th ng kê c a huy n Hoành B n m 2012, giá tr s n xu t
công nghi p là 2.540 t đ ng, trong đó: Than s ch các lo i đ t 390.000 t n, Xi
m ng đ t 1.450.000 t n, Clinhke đ t 1.960.000 t n, G ch ngói các lo i đ t 135
tri u viên, G d m đ t 15.000 t n, Khai thác và ch bi n đá các lo i 3.200.000
m3, đi n th
ng ph m 351 tri u kw, N
Giá tr s n xu t th
c s ch đ t 6,3 tri u m3.
ng m i d ch v n m 2012 đ t 635 t đ ng; T ng m c
luân chuy n bán l hàng hoá đ t 600 t đ ng, kinh doanh v n t i đ t 276 t
đ ng.
Giá tr s n xu t nông – lâm - ng - nghi p đ t 153 t đ ng; trong đó:
Nông nghi p đ t 74 t đ ng, Lâm nghi p đ t 53 t đ ng, thu s n đ t 26 t
đ ng.
Nuôi tr ng th y s n theo Niên giám th ng kê huy n Hoành B n m 2012,
giá tr s n xu t th y s n theo giá th c t t ng di n tích nuôi tr ng thu s n là 504
ha đ t 26 t đ ng. Trong đó: Nuôi tôm công nghi p 755 t n b ng 16,8 t đ ng
chi m 63%, khai thác th y s n là 445 t n b ng 9,2 t đ ng chi m 37%.
- Vai trò c a tài nguyên n