MỤC LỤC
Contents

LỜI MỞ ĐẦU
Nhà tỷ phú Mỹ Warren Buffett đã nói “ Hãy rèn luyện kỹ năng thuyết trình cho
mình mỗi ngày để rút ngắn con đường đến thành công của bạn”. câu nói đặt ra cho
người nghe nhiều suy nghĩ, nhất là đối với những thanh niên – những con người đang
khát khao những thành công mới trong tương lai. Vậy kỹ năng thuyết trình là gì? Kỹ
năng này có ý nghĩa gì? Cần phải rèn luyện kỹ năng này như thế nào?... để làm rõ
những câu hỏi trên em xin chọn đề tài “phân tích kỹ năng thuyết trình. Liên hệ với thực
tiễn giao tiếp của bản thân” để tìm hiểu.

NỘI DUNG
I.

Khái niệm thuyết trình và tầm quan trọng của thuyết trình.
1. Kỹ năng thuyết trình là gì?
Thuyết trình là trình bày một nhận định, quan điểm, chiến lược phát triển, lĩnh

vực chuyên môn…nhằm thuyết phục người nghe nghe theo mình, chấp nhận quan điểm,
cùng suy nghĩ với mình, hành động theo ý muốn của mình. Và ta có thể hiểu kỹ năng
thuyết trình là sự vận dụng kiến thức, kinh nghiệm và các thao tác phù hợp với thực tiễn
của hoạt động thuyết trình để thực hiện hiệu quả hoạt động thuyết trình. Nói cách khác là
kỹ năng trình bày, diễn đạt vấn đề, làm cho người khác hiểu được nội dung mà mình
muốn diễn đạt.

~1~


2. Tầm quan trọng của thuyết trình


thuyết trình có suôn sẻ, hiệu quả hay không là phụ thuộc lớn ở công đoạn này bởi

~2~


“không chuẩn bị gì là chuẩn bị cho thất bại”. Do đó, người thuyết trình cần xác định các
vấn đề sau:
Thứ nhất, Chuẩn bị bản thân: trước hết đó là sự chuẩn bị về tinh thần nhằm tạo
ra sự tự tin, gạn bỏ những lo lắng, sợ sệt với bài thuyết trình sắp diễn ra bằng cách luyện
tập thuyết trình trước với bạn bè, thậm chí trước gương… Sau đó, người thuyết trình
cần phải có sự tự chuẩn bị về kiến thức sâu sắc về vấn đề thuyết trình để làm chủ nội
dung trình bày. Sự chuẩn bị nội dung bài thuyết trình cũng sẽ giúp người nói tự tin hơn
đối với bài thuyết trình.
Thứ hai, tìm hiểu đối tượng nghe (khán giả là ai?). Rất khó để thỏa mãn những
mong đợi chưa biết của một khán giả vì việc đó giống như đánh trúng một mục tiêu vô
hình. Theo đó, người thuyết trình cũng nên tìm hiểu kiến thức, chuyên môn,…của đối
tượng nghe để có sự chuẩn bị phù hợp.
Thứ ba, xác định mục đích của bài thuyết trình (thuyết trình những gì)? Xác định
mục đích của bài thuyết trình giúp cho sự chuẩn bị về nội dung bài nói. Bài thuyết trình
cần xác định thông điệp cũng như nội dung nhất định tránh trường hợp có quá nhiều
thông điệp đan xen trong bài thuyết trình đến nỗi không thể để xác định bất cứ điều đáng
chú ý.
Thứ tư, cần xác định thuyết trình như thế nào? Trước hết, người nói cần xác định
dàn ý cho bài thuyết trình, bạn sẽ nói những vấn đề gì trong khoảng thời gian đó? Vấn
đề nào là trọng tâm hướng tới? Dàn ý bài thuyết trình được chuẩn bị trước sẽ giúp cho
người nói có một bài nói logic, đủ ý…điều đó tạo được sự chủ động cũng như sự tự tin
trong khi thuyết trình. Tiếp theo, cần xác định cách thức thuyết trình, bạn sẽ thuyết trình
“tay không” hay thuyết trình trên slied, đồ họa, hình ảnh, video…minh họa. Các kết quả
nghiên cứu khoa học cho thấy, lượng thông tin được thu nhận qua mắt là 75%, qua tai là
12%, lượng dây thần kinh từ mắt lên não nhiều gấp 25 lần lượng dây thân kinh từ tai lên

cần tạo không khí tiếp xúc ngay từ bộ trang phục của mình, một bộ trang phục phù hợp
với nội dung bài nói, cũng như đối tượng nghe.


Trình bày nội dung

Triển khai bài thuyết trình, người nói nên diễn đạt theo dàn ý đã lập sẵn từ trước
để đảm bảo sự logic, không bị thiếu hoặc trùng ý. Tập trung thời gian của bài nói vào
những vấn đề trọng tâm để giải quyết mục đích của bài cũng như tránh sự lan man, mở
rộng vấn đề làm cho bài nói bị “loãng”. Tuy nhiên để để tránh tạo cảm giác khô khan
cho người nghe thì khi triển khai bài thuyết trình, người thuyết trình cần phải có những
kĩ năng nhất định để làm nên sự hấp dẫn trong bài thuyết trình của mình. Trong đó,
người thuyết trình cần chú ý những điểm sau:
-

Âm lượng: Giọng nói của người thuyết trình cần vừa đủ để người nghe có thể tiếp nhận
được thông tin. Nói to quá, có thể làm cho người nghe cảm thấy đau đầu, nói nhỏ quá có

~4~


thể làm cho người nghe phải mệt mỏi khi “căng óc” ra để ghi nhận được thông tin.
Giọng nói dù to hay nhỏ đều phải có khí lực, có sự chân thành, có như vậy giọng nói của
người thuyết trình mới có tính thuyết phục. Khi thuyết trình, tùy thuộc vào nội dung bài
nói mà âm lượng của người nói cần có độ cao thấp, trầm bổng, không nên nói đều đều,
làm cho người nghe buồn ngủ, không tập trung cho dù vấn đề người nói quan trọng đến
đâu. Và nên nhấn mạnh những vấn đề quan trọng bằng cách tăng âm lượng hoặc thậm
chí là nhắc lại.
-


đó người nói mới cảm nhận được chính xác phản ứng của người nghe đối với bài thuyết
trình của mình. Ánh mắt nhìn của người nói khi thuyết trình phải tự nhiên, nghiêm túc
thể hiện phù hợp với ngôn từ biện, tránh đảo mắt quá nhanh, liếc ngang, liếc dọc...điều

-

này sẽ gây hiểu lầm là người không trung thực…
Tay trong khi thuyết trình: Người nói nên sử dụng đôi bàn tay để minh họa cho những
điều cần nói, dùng để biểu đạt cảm xúc của mình. Một trong các nguyên tắc khi thuyết
trình là người nói phải luôn để tay trong khoảng từ trên thắt lưng tới dưới cằm, đưa tay
từ trong ra ngoài và từ dưới lên. Làm như vậy, việc sử dụng tay sẽ đem lại cảm giác
thoải mái, tự nhiên mà không bị gò bó, đè nén. Tuy nhiên, việc sử dụng đôi bàn tay như

~5~


thế nào là phụ thuộc vào thói quen của mỗi người nhưng mỗi biểu thị tay đều mang
những ý nghĩa khác nhau, biểu hiện được sự chủ động, tự tin và tăng tính hấp dẫn của
ngôn ngữ nói. Sử dụng phi ngôn từ tay giúp người thuyết trình diễn tả cảm xúc nội tâm
một cách chân thật, dễ dàng, giúp điều tiết giọng nói được sắc nét rõ dàng, gãy gọn ý.
 Trả lời người nghe
Sẽ thật nhàm chán nếu như bài thuyết trình chỉ đơn giản là một người nói và
những người nghe thụ động chấp nhận quan điểm một chiều. Một bài thuyết trình thành
công là một bài có sự tương tác, giao lưu giữa người thuyết trình với khán giả. Theo đó,
thỉnh thoảng người nói nên hỏi xem sự nắm bắt của khán giả tới đâu và đặt câu hỏi liên
quan đến nội dung cần nói, để khán giả được suy nghĩ trước, và họ sẽ cảm thấy liên quan
hơn và dễ tiếp thu hơn. Tuy nhiên cần nêu rõ cho khán giả biết thời điểm đặt câu hỏi
( sau mỗi đoạn nói, sau khi kết thúc,… ) phù hợp với buổi thuyết trình hôm đó để đảm
bảo rằng bạn sẽ không bị mất tập trung khi trình bày.




Thứ hai, để đạt được hiểu quả cao trong buổi thuyết trình thì cần có sự tập luyện
nhất định. Một số cách làm hiệu quả như: đứng trước gương tự thuyết trình, trình bày
cho các bạn nghe, bổ sung, đóng góp ý kiến, quan trọng là rèn tính tự tin, trình bày trước
đông người.
Thứ ba, trước giờ thuyết trình, luôn đến sớm để chủ động về thời gian, kiểm tra
địa điểm, không gian, vị trí đứng khi thuyết trình, kiểm tra các thiết bị hỗ trợ như máy
tính, máy chiếu, màn chiếu...
Thứ tư, trang phục cũng cần phải phù hợp, tạo cho người nghe cảm giác được tôn
trọng, lịch sự, gần gũi.
1.2)

Trong buổi thuyết trình:

Thứ nhất, trong buổi thuyết trình, cần tạo cảm giác thoải mái và nhiệt tình. Tốc độ
nói chậm rãi nhưng không đều đều, phát âm rõ ràng, âm lượng vừa đủ, biết nhấn vào
những điểm quan trọng của vấn đề và biểu lộ cảm xúc hợp lí. Nụ cười cũng là yếu tố rất
quan trọng, khi bắt đầu lên thuyết trình ở màn giới thiệu ta có thể nở nụ cười thân thiện
với người nghe, khiến cho bản thân người thuyết trình và người nghe cảm giác thoải
mái hơn.
Thứ hai, trong quá trình thuyết trình, luôn sử dụng ngôn ngữ cơ thể để làm người
nghe chú ý đến mình. Đó có thể là việc đứng, đi lại hay di chuyển với cử chỉ và nét mặt
biểu cảm, sử dụng cử chỉ của tay, của ánh mắt... nhưng phải phù hợp với nội dung của
bài thuyết trình để tránh trường hợp làm rối mắt người nghe, xem thuyết trình trong khi
bài thuyết trình cần sự nghiêm túc… Cá nhân luôn phải cố gắng hạn chế việc nhìn vào
giấy hoặc bài viết để đọc nội dung bài làm.
Thứ ba, về nội dung nói luôn được sắp xếp theo trình tự logic từ mở bài (đưa ra
luận điểm) đến thân bài (luận điểm chặt chẽ, thông tin chính xác và mới nhất) tới kết
luận (nêu lại luận điểm, tóm tắt và kết luận hợp lý). Đôi khi xen kẽ vào đó là những ví

Ngoài ra, còn rất nhiều những hạn chế khác mà em còn gặp phải khi thuyết trình,
như nói ngọng, nói lắp, nói quá nhỏ, nói dài dòng, vòng vo... Những biểu hiện này
thường làm cho bài thuyết trình không đạt được hiệu quả như mong đợi.
3)

Bài học rút ra
Mỗi người, nhất là thế hệ trẻ như sinh viên cần tự ý thức trách nhiệm học tập của

mình, không ngừng cố gắng và tự rèn luyện để nâng cao kiến thức cũng như phát triển
kỹ năng mềm như kĩ năng thuyết trình, kĩ năng thuyết phục…
Trong cuộc sống cũng nên chủ động cởi mở với mọi người xung quanh để phát
triển kỹ năng giao tiếp chung, từ đó nâng cao hơn kỹ năng thuyết trình, tạo tự tin, nói
năng lưu loát…
Trên đây là bài tiểu luận của em, tuy đã cố gắng nhưng bài làm còn nhiều thiếu
sót, em rất mong nhận được sự đóng góp từ quý thầy cô.
Em xin chân thành cảm ơn!

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Tập bài giảng môn kỹ năng giao tiếp nghề luật, Hà Nội, 2012;
2.
3.
~8~


~9~