1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
CÔNG TRÌNH THAM GIA XÉT GIẢI
GIẢI THƯỞNG “TÀI NĂNG KHOA HỌC TRẺ VIỆT NAM”
NĂM 2014
Tên công trình: Nghiên cứu mức độ ảnh hưởng của các tiêu chí tuyển sinh
tới kết quả học tập chuyên ngành của sinh viên trong các chương trình liên kết đào
tạo quốc tế tại Hà Nội.
Thuộc nhóm ngành khoa học: Khoa học Xã hội (XH1)
HÀ NỘI, 2014
2
MỤC LỤC
3
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1.
LKĐTQT: Liên kết đào tạo quốc tế
2.
tiếng Anh quốc tế
10.
UWE: University of the West of England: Đại học West of England
4
LỜI MỞ ĐẦU
Trong thế kỉ mới, một thế kỉ hội nhập và phát triển, dưới sự tác động của
toàn cầu hóa, cùng với sự đổi mới của đất nước trong tất cả các lĩnh vực của đời
sống, các chương trình hợp tác giáo dục quốc tế giữa các trường đại học trong
nước với các trường nước ngoài đã nổi lên như một xu hướng tất yếu. Việc theo
học các chương trình này tạo điều kiện cho sinh viên tiếp cận với phương pháp học
tập mới và môi trường học tập chuyên nghiệp với mức chi phí hợp lý. Theo một
nhận định khác, đây được coi là hình thức “du học tại chỗ” hiệu quả, tiết kiệm,
mang lại cơ hội nâng cao chất lượng giáo dục và sở hữu những tri thức có giá trị,
minh chứng bằng tấm bằng đại học được công nhận trên toàn cầu.
Ở Việt Nam, các chương trình LKĐTQT đã bắt đầu xuất hiện từ những
năm 1990. Ban đầu, khi mới thành lập, các đơn vị liên kết cơ bản áp dụng và xây
dựng bài giảng, cách thức đào tạo hoàn toàn dựa trên khuôn mẫu từ trường đối tác,
mà không có những sự thay đổi, bổ sung nhằm hạn chế những điểm bất đồng trong
văn hoá và tác phong học tập chủ yếu đến từ sự khác biệt trong hệ thống giáo dục
của Việt Nam so với nước ngoài. Bên cạnh đó, trong những năm đầu xuất hiện, chi
phí học tập tại các chương trình liên kết còn ở mức cao, đồng thời chưa tạo dựng
được uy tín về phía sinh viên và các bậc phụ huynh đã mang đến nhiều khó khăn
trong công tác tuyển sinh cho nhà quản lý các chương trình liên kết đào tạo quốc
tế. Trải qua hơn một thập kỷ, số lượng các chương trình liên kết đào tạo quốc tế
trong những năm gần đây tăng mạnh mẽ về số lượng và chất lượng, mang đến cho
sinh viên chương trình LKĐTQT.
3.
Phân tích mối quan hệ giữa các tiêu chí tuyển sinh đầu vào đến kết quả học tập
chuyên ngành của sinh viên chương trình LKĐTQT trong giai đoạn chuyên ngành.
4.
Gợi ý một số đề xuất cho các chương trình LKĐTQT trong việc thiết kế chương
trình giúp sinh viên đạt được kết quả học tập tốt nhất.
Với sự phát triển của các chương trình liên kết đào tạo quốc tế hiện nay,
nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và điều chỉnh các chương trình sao cho phù
hợp với nền giáo dục Việt Nam, các trường đại học Việt Nam đã đưa ra điều kiện
tuyển sinh phù hợp, đồng thời cố gắng tăng cường các môn học bổ sung kiến thức
6
để sinh viên có nền tảng tốt hơn khi bước vào giai đoạn chuyên ngành. Tuy nhiên,
trước đây chưa có nhiều nghiên cứu khảo sát tất cả các yếu tố liên quan việc đáp
ứng điều kiện tuyển sinh lẫn kết quả học tập các môn học bổ sung kiến thức trước
khi vào giai đoạn học tập chuyên ngành.
Để thực hiện mục tiêu chính của nghiên cứu này, nhóm nghiên cứu thu thập
kết quả học tập các môn chuyên ngành, kết quả năm học thứ nhất của sinh viên và
kết quả tuyển sinh tại một số chương trình liên kết đào tạo trên địa bàn thành phố
Hà Nội. Băng các phương pháp nghiên cứu hồi quy tương quan và thống kê mô tả,
nhóm nghiên cứu tìm ra mối quan hệ giữa điểm tuyển sinh và kết quả học tập các
môn chuyên ngành, bên cạnh đó mối liên hệ giữa kết quả học tập năm thứ nhất- là
năm dự bị bao gồm môn tiếng Anh và các môn bổ sung kiến thức với kết quả học
tuyển sinh đến kết quả học tập của sinh viên chương trình LKĐTQT
Chương 4: Kết quả xử lý số liệu
Chương 5: Thảo luận kết quả nghiên cứu- một số đề xuất và kết luận
8
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ THUYẾT
I. Một số khái niệm cơ bản
1.
Chương trình liên kết đào tạo quốc tế là gì?
Trong thời gian gần đây, tại các trường đại học đã xuất hiện thêm các
chương trình liên kết đào tạo - hợp tác quốc tế (LKĐTQT). Đây là mô hình giáo
dục mới ở Việt Nam, thu hút được sự quan tâm của cả sinh viên lẫn phụ huynh.
Chương trình LKĐTQT là các hình thức đào tạo giáo dục, liên kết tổ chức
giữa các đơn vị trong nước với các cơ sở đào tạo nước ngoài. Tham gia các chương
trình liên kết này, sinh viên được tiếp cận với mô hình giáo dục nước ngoài ngay
tại Việt Nam - theo chuẩn quốc tế và nhận bằng cấp/chứng chỉ của tổ chức đào tạo
nước ngoài cung cấp.
Nhìn chung, chương trình liên kết được chia thành một số hình thức tổ chức
như 2+2, 1+3, 3+1 hay +4 tùy theo địa điểm và thời gian sinh viên theo học. Cụ thể
là hình thức liên kết 1+ 3 là chương trình đào tạo, bao gồm 1 năm học dự bị ở Việt
Nam và 3 năm học tại nước ngoài. Trong thời gian học tại Việt Nam, sinh viên
được học ngôn ngữ và một số môn học bổ sung kiến thức như Toán Kinh tế, Tin
học hay Kinh tế cơ bản, với mục đích trang bị cho sinh viên những kiến thức cần
thiết trước khi sang học tại trường đối tác. Bên cạnh đó, chương trình liên kết 2+2
là mô hình giáo dục cho phép sinh viên học 2 năm tại Việt Nam và chuyển tiếp 2
năm cuối sang trường đối tác. Và chương trình liên kết 3+1 là mô hình đào tạo
chứng chỉ tiếng Anh quốc tế (TOEFL, IELTS) và điểm/ chứng chỉ kiểm tra năng
lực tư duy (như chứng chỉ SAT- Mỹ); (iii) phỏng vấn trực tiếp (tùy trường). Cách
tuyển chọn này sẽ giúp các trường lựa chọn được những sinh viên phù hợp nhất,
thể hiện được tương đối đầy đủ năng lực và động cơ, thái độ học tập của sinh viên.
10
Phần dưới đây sẽ xem xét ví dụ cụ thể về yêu cầu đầu vào của một số trường đại
học nước ngoài.
2.1. Đại học tổng hợp West of England , Vương quốc Anh
Trường đại học tổng hợp West of England là một trong những cơ sở đào tạo sử
dụng điểm UCAS Tariff points (tương đương với kết quả học tập ở bậc trung học
phổ thông của Việt Nam) làm cơ sở đánh giá trong quá trình tuyển sinh. Để trúng
tuyển, các thí sinh phải đạt điểm Tariff point từ 300 trở lên. Bên cạnh đó, các thí
sinh phải cung cấp được chứng chỉ tiếng Anh IELTS với trình độ 6.5 trở lên, hoặc
chứng chỉ TOEIC với điểm trung bình tối thiểu 80, hoặc các chứng chỉ có giá trị
tương đương khác.
2.2. Đại học Sunderland, Vương quốc Anh
Để trúng tuyển ngành Quản trị kinh doanh của trường đại học Sunderland, vương
quốc Anh, thí sinh cần đạt điểm Tariff tối thiếu 260. Thí sinh được yêu cầu cung
cấp chứng chỉ tiếng Anh IELTS với điểm trung bình 6.0 trở lên, trong đó ít nhất
5.5 điểm cho mỗi kỹ năng thành phần (Nghe, nói, đọc, viết) hoặc các chứng chỉ có
giá trị tương đương.
2.3. Đại học Standford, Mỹ
Để được xét tuyển vào đại học Standford, thí sinh dự tuyển cần đạt được mức đi
được xnhất định, tương đương IELTS 6.5. Thí sinh cũng cần viết một bài luận theo
một chủ đề cho trước bởi trường đại học Standford, Hoa Kỳ. Cùng với đó, thí sinh
cần nộp học bạ và bảng điểm chính thức tại trường trung học. Ngoài ra, thí sinh
cần có thư giới thiệu, nhận xét và đánh giá năng lực thí sinh từ hai giáo viên thuộc
Điểm kiểm tra thường xuyên trong qúa trình học tập
·
Điểm đánh giá nhận thức và thái độ tham gia thảo luận
·
Điểm đánh giá phần thực hành; điểm chuyên cần;
12
·
Điểm thi giữa học phần;
·
Điểm tiểu luận và điểm thi kết thúc học phần, trong đó điểm thi kết thúc học
phần là bắt buộc cho mọi trường hợp và có trọng số không dưới 50%.
Đánh giá tính chuyên cần của sinh viên
Để đánh giá tính chuyên cần của sinh viên, giảng viên dựa vào: (i) Số buổi
tham gia lớp học của sinh viên; (ii) Tinh thần tham gia của sinh viên trong các tiết
học và các giờ thảo luận.
Đánh giá kết quả kiểm tra giữa học phần
Việc đánh giá kết quả giữa kì phụ thuộc vào giảng viên và đặc thù của các
môn học. Hình thức có thể là bài luận làm tại nhà, bài thi viết hay tộng điểm của
tổng điểm của cả môn học theo phần trăm thành phần của từng bài tập/ bài kiểm
tra. Tuy nhiên điểm số của cả môn học sẽ được chuyển theo tỷ lệ phần trăm theo
thang bảng điểm để qui đổi thành điểm số ghi nhân từ 1 đến 4. Đây sẽ là điểm số
cuối cùng đánh giá thành tích của sinh viên và ghi vào bảng điểm khi tốt nghiệp.
Sinh viên cần đạt điểm 2 để đáp ứng điều kiện học các môn học tiếp theo.
Hệ thống thang điểm của Đại học Illinois như sau:
Điểm
Mô tả
A
Xuất sắc
B
Tốt
C
Trung bình
D
Kém
F
Rớt
công sức nhiều hơn và có nhiều nổi bật hơn so với các sinh viên khác trong lớp.
Trong khi đó điểm Distinction cơ bản là một vinh dự cho thấy rằng sinh viên đó đã
vượt trên cả yêu cầu của nhiệm vụ và thành công, điều mà rất ít người đạt được.
Ngoài ra khác với cách đánh giá điểm chuyên cần như ở hệ thống đánh giá
theo điểm số, hệ thống đánh giá theo tiêu chí dựa vào tần suất đi học để quyết định
15
sinh viên có được tham dự kì thi cuối kì hay không. Nếu nghỉ quá 30% tổng số tiết
học sinh viên sẽ phải học lại môn học.
II. Tổng quan nghiên cứu:
1. Các nghiên cứu nước ngoài
Trước đây, để tìm hiểu mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tới kết quả học tập
chuyên ngành tại bậc đại học, trên thế giới đã có rất nhiều nhà nghiên cứu, chuyên
gia cũng như sinh viên khai thác các khía cạnh khác nhau của đề tài này. Nighat
San Kirmani (2008) đã thực hiện một nghiên cứu khá tổng quát với cái tên: “nhận
biết và phân tích các yếu tố ảnh hưởng tới kết quả học tập của sinh viên tại các
chương trình giáo dục bậc cao (đại học và cao học)”. Trong nghiên cứu này, tác giả
đã thu thập số liệu từ hơn 300 sinh viên thuộc tất cả các chuyên ngành tại trường
đại học Punjab, Lahore, Pakistan. Từ đó, Nighat chia các nhân tố ảnh hưởng tới kết
quả học tập chuyên ngành thành 6 nhóm riêng biệt: học thuật, cá nhân, truyền
thông, điều kiện học tập, dịch vụ hỗ trợ và môi trường học tập. Mỗi nhóm lại bao
gồm vài yếu tố có quan hệ mật thiết và gây ra ảnh hưởng nhất định tới kết quả học
tập của sinh viên tại trường đại học Punjab. Tuy nhiên khi phân tích, ước lượng mô
hình với quá nhiều biến cũng có những mặt hạn chế, điển hình là kết quả ước
lượng không phản ánh đúng được bản chất của một yếu tố nào đó. Chính vì vậy,
chủ yếu các nghiên cứu đã thực hiện trước đây chỉ chọn một vài yếu tố điển hình
để đánh giá và phân tích.
của Hussein A. Hassan Al –Tamimi và Abdel Rahman Al Shayeb (2002) - một số
nhà nghiên cứu người các Tiểu Vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE). Họ chỉ ra
mối quan hệ mật thiết giữa điểm số của môn tài chính tại trường đại học UAE và
kết quả của một số khóa học dự bị như kinh tế học, kế toán.
17
Với đặc điểm của chương trình học tại Việt Nam cũng như khả năng của
sinh viên trong nước, các trường đại học nước ta đã điều chỉnh nội dung của các
chương trình liên kết sao cho phù hợp nhất. Thường thì chương trình học chuyên
ngành sẽ áp dụng y chang tại nước bản địa nhưng được đẩy lên năm thứ hai.
Chương trình học năm thứ nhất sẽ đưa vào các môn học bổ sung kiến thức cơ bản
để học sinh bớt bỡ ngỡ với các môn chuyên ngành ở năm tiếp theo. Các môn học
bổ sung kiến thức này có mục đích không khác gì so với các khóa học dự bị tại
nước ngoài. Chính vì vậy, kết quả các môn hoc bổ sung kiến thức cũng ảnh hưởng
tới kết quả các môn chuyên ngành tại các chương trình liên kết đào tạo.
Tại các chương trình liên kết đào tạo quốc tế, các trường đại học không chỉ
đưa vào năm học thứ nhất các môn bổ sung kiến thức, mà còn đưa thêm một môn
học rất quan trọng, đó là Tiếng Anh. Chủ yếu các chương trình liên kết đào tạo
quốc tế là sự kết hợp giữa một trường đại học trong nước và một trường đại học từ
các nước như Anh, Mỹ, Úc, vậy nên Tiếng Anh không chỉ là một môn học mà còn
là một điều kiện, một công cụ để các sinh viên có thể bước vào giai đoạn học
chuyên ngành. Do đặc điểm của chương trình đào tạo hoàn toàn bằng Tiếng Anh
nên việc sử dụng thành thạo ngôn ngữ này có tầm ảnh hưởng rõ rệt tới kết quả học
tập của sinh viên tại các chương trình học được xây dựng dựa trên tiêu chuẩn quốc
tế. Ngoài việc đưa môn Tiếng Anh vào chương trình đại học năm thứ nhất, các
chương trình liên kết còn đánh giá khả năng ngoại ngữ của sinh viên thông qua các
chứng chỉ quốc tế như IELTS, TOEFL. Vicki Feast, trong một nghiên cứu của
mình về tầm ảnh hưởng của điểm số IELTS tới kết quả học tập của sinh viên, được
sinh viên được tính là điểm trung bình của tất cả các môn của năm học cuối cùng
tại cấp trung học (GPA). Tuy nhiên cũng trong một số nghiên cứu trước đây, GPA
cũng có thể chỉ tính đến điểm toán và tiếng anh hoặc là điểm ghi nhận tại các khóa
học dự bị đại học.
19
Trong một bài nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả học tập của
khóa học tài chính kế toán đầu tiên tại trường đại học, Robert Eskew và Robert
Faley (1988) cho rằng những thành tích trong quá khứ có liên quan đến những
thành tích trong tương lai, cụ thể là kết quả học tập tại trường trung học ảnh hưởng
đến kết quả của các bài kiểm tra tại khóa học giới thiệu môn kế toán. Nghiên cứu
này cũng chỉ ra rằng nền tảng kiến thức tốt ở trường phổ thông sẽ giúp sinh viên
trong việc tổ chức việc học và phân tích tài liệu trong các khóa học tại trường đại
học.
Một nghiên cứu khác gần đây với nội dung tương tự, Gagan Kukreja (2013)
cũng chỉ ra rằng điểm trung bình tại trường phổ thông là một trong những yếu tố
được sử dụng nhiều nhất để phân tích kết quả học tập tại đại học và là nhân tố
quyết định để dự đoán thành tích của các tân sinh viên. Gagan Kukreja (2013) cũng
tìm ra được mối quan hệ dương giữa GPA và điểm ở các khóa học kế toán, điều
này có nghĩa là một sinh viên học tốt tại phổ thông có khả năng tiếp tục có một kết
quả tốt tại các môn học ở trường đại học.
Ở một nghiên cứu với phạm vi rộng hơn về các trường hợp của các biến tác
động đến thành tích của sinh viên, các tác giả đã ước lượng được mối quan hệ tích
cực giữa GPA và điểm các môn chuyên ngành tại trường đại học. (Borg, Mason
and Shapiro, 1989)
Không chỉ có vậy, một số nghiên cứu còn tìm ra mối liên hệ tương quan giữa
kiến thức, kĩ năng tính toán đối với kết quả học tập các môn chuyên ngành kinh tế
và tài chính bằng mô hình hồi quy. Mitchell (1988) và Anderson (1994) cho rằng
Một nghiên cứu khác về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả học tập các môn
học tài chính của hai tác giả Hussein A. Hassan Al –Tamimi và Abdel Rahman Al
Shayeb đến từ Trường đại học Shariah và UAE trên 275 sinh viên đến từ bốn
chuyên ngành Kinh tế, Kế toán, Thống kê và quản trị kinh doanh. Kết quả cũng đã
21
khẳng định lại mối quan hệ này với hệ số tác động 0.232 và hệ số t-score: 4.759.
Cũng trong nghiên cứu này, hai tác giả Hussein A. Hassan Al –Tamimi và Abdel
Rahman Al Shayeb đã chỉ ra một yếu tố khác có tác động rõ rệt tới kết quả học tập
của các sinh viên, đó chính là biến giới tính. Bằng phương pháp sử dụng biến giả
nhận giá trị là 1 nếu quan sát có giới tính nam và nhận giá trị là 0 nếu quan sát
mang giới tính nữ, kết quả của nghiên cứu đã cho thấy điểm số của các sinh viên
nam cao hơn các sinh viên nữ với hệ số 0.216 và hệ số t-score là 4.127. Vào năm
1987, các tác giả Mary Borg, Paul M. Masol và Stephen L. Shapiro cũng đã thực
hiện nghiên cứu trên 99 sinh viên đang theo học lớp nguyên lý kinh tế vĩ mô cũng
mang lại kết quả tương tự: các sinh viên nam có điểm trung bình cao hơn các sinh
viên nữ với hệ số 0.274 và hệ số t-score là 1.327.
Như vậy, qua các nghiên cứu tại các nước trên thế giới, có thể kết luận một
số yếu tố ảnh hưởng tới kết quả các môn chuyên ngành tại bậc đại học như: điểm
tại các khóa học dự bị, khả năng thành thạo Tiếng Anh (dựa theo điểm số của các
chứng chỉ tiêu chuẩn Quốc tế), điểm trung bình tại cấp học phổ thông trung học,
khả năng tính toán (đối với một số chuyên ngành đặc thù như tài chính, kế toán,
ngân hang), ngoài ra còn có một số yếu tố khác như giới tính hay tần suất đi học
của sinh viên.
2. Các nghiên cứu trong nước
Hiện nay, các trường đại học ở Việt Nam thực hiện hoạt động tuyển sinh thông qua
các kì thi đại học được tổ chức hằng năm. Tất cả thí sinh tốt nghiệp trung học phổ
thông đều được tham dự kỳ thi này, không phân biệt lứa tuổi, tôn giáo, dân tộc hay
CHƯƠNG II: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ MỘT SỐ CHƯƠNG
TRÌNH LIÊN KẾT ĐÀO TẠO QUỐC TẾ BẬC ĐẠI HỌC TẠI HÀ
NỘI
I. Giới thiệu chung
Đầu năm 2013, danh mục các chương trình liên kết đào tạo được Bộ GD&ĐT
phê duyệt đã được Cục Đào tạo nước ngoài công bố, cập nhật đến hết ngày mùng 2
tháng 3. Theo số liệu thống kê, hiện nay có 233 chương trình hợp tác quốc tế hợp
pháp ví dụ có thể kể đến các chương trình của: Đại học Bedfordshire hợp tác với
Trường Đại học Ngoại thương, Tập đoàn Giáo dục Tyndale (Singapore) liên kết
với Học viện Ngân Hàng hay chương trình IBD của ĐH KTQD liên kết với đại học
Sunderland và ĐHTH West of England.
1. Chương trình Cử nhân quốc tế tại ĐH KTQD (IBD@NEU)
Chương trình Cử nhân Quốc tế tại ĐH KTQD IBD@NEU được thành lập từ
năm 2005, do Viện Đào tạo quốc tế thuộc ĐH KTQD trực tiếp quản lý. Viện Đào
tạo quốc tế là đơn vị có kinh nghiệm nhiều năm trong lĩnh vực quản lý các chương
trình hợp tác đào tạo cả bậc đại học và thạc sỹ. Đến nay Chương trình IBD đang
đào tạo khóa sinh viên thứ 10. Năm khóa sinh viên đầu tiên của Chương trình đã ra
trường với công việc ổn định, nhiều em đang làm việc cho những tập đoàn nước
ngoài có uy tín như KPMG, Ernst and Young, General Electrics v.v.. Hiện nay
đang có hơn 700 sinh viên học tập trong Chương trình, ở các ngành đào tạo là:
(i) Quản trị kinh doanh- hợp tác giữa trường Đại học Kinh tế Quốc dân và
trường Đại học Tổng hợp Sunderland, Vương quốc Anh (The University of
Sunderland); tổ chức Khảo thí và cấp bằng Edexcel, Vương quốc Anh. Sau khi
hoàn thành 3 năm học tại Việt Nam và nhận bằng Cao đẳng quốc gia Anh, sinh
24
viên có thể học tiếp tại Việt Nam lấy bằng của ĐHTH Sunderland hoặc chuyển tiếp
sang các trường đại học ở Anh, Úc, Mỹ để học tiếp năm cuối lấy bằng đại học.
Kinh tê, ngành Ngân hàng-Tài chính; theo chương trình của ĐHTH Sunderland
ngành Quản trị Kinh doanh.
Ngoài ra, sau khi hoàn thành chương trình năm thứ 3, sinh viên có thể
chuyển tiếp năm cuối tại ĐHTH West of England, ĐHTH Sunderland (Vương
quốc Anh) và một số trường đại học khác tại Anh, Úc, Mỹ.
2. Chương trình LKĐTQT của Học viện Ngân hàng
Chương trình LKĐTQT của Học viện Ngân hàng hợp tác với ĐHTH
Sunderland, Vương quốc Anh được thực hiện từ năm 2005, đến nay tuyển sinh
khóa thứ 8. Chương trình cũng có mô hình đào tạo tương đối giống với Chương
trình IBD@NEU ngành Quản trị Kinh doanh, do cùng được cấp bằng bởi ĐHTH
Sunderland. Ngành đào tạo của chương trình LKĐTQT tại Học viện Ngân hàng là
Tài chính - Ngân hàng.
Nội dung đào tạo cơ bản như sau:
Năm 1: Tiếng Anh, Tin học, Phương pháp học tập
- Năm 2 + 3: Chương trình cao đẳng quốc gia Anh BTEC-HND ngành Kinh
doanh (Business)
- Năm 4: Chương trình cử nhân Đại học Sunderland chuyên ngành Tài chính
Ngân hàng hoặc Quản lý tài chính kế toán và các khoá học bổ trợ về nghiệp vụ
Ngân hàng tại Việt Nam.
Copyright: Tài liệu đại học ©