TIẾNG VIỆT

ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH
CỦA TIẾNG VIỆT

TaiLieu.VN


I. LOẠI HÌNH NGÔN NGỮ
đọc là
phần
và cho
: tượng có
* LoạiHãy
hình:
tậpI trong
hợp SGK
các sự
vật,biếthiện
cùng chung
trưng
cơ ngôn
bản nào
đó.
•Kháinhững
niệm đặc
về loại
hình
ngữ
•* Loại hình ngôn ngữ:
•Cócách

Ngữ pháp biểu thị bằng
trật tự từ và hư từ


Xácđịnh số tiếng (âm tiết) và từ trong các ví dụ sau?
Ví dụ 1:

“ Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ
Mặt trời chân lý chói qua tim
( Từ ấy - Tố Hữu)

 Hai câu thơ có 14 tiếng(14 âm tiết
11 từ( có 3 từ mỗi từ cấu tạo bởi 2 tiếng )
đọc,viết đều tách rời nhau mỗi tiếng là một từ
hoặc là một yếu tố cấu tạo từ .
Ví dụ 2
“Súng gợn tràng giang buồn điệp điệp
Con thuyền xuụi mỏi nước song song”
Câu thơ có 14 tiếng (14 âm tiết), 11 từ ( cú 3 từ cú 2 õm tiết) ,đọc
viết đều tách rời nhau
TaiLieu.VN


* Đơn vị nhỏ nhất có nghĩa trong tiếng Việt là âm tiết (tiếng).
Các tiếng trong tiếng Việt tách rời nhau cả về cách đọc và cách
viết, không có hiện tượng luyến giữa các tiếng.
* Trong tiếng Việt, tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp, là đơn
vị dùng nhỏ nhất để tạo câu.
* Trong tiếng Việt, tiếng có thể là từ đơn và còn là yếu
tố cấu tạo từ ghép, từ láy…

chủ ngữ

mình 2
ta 1
Ta 2
ta 3
TaiLieu.VN

phụ ngữ
chủ ngữ


Ví dụ 2 : Xỏc định chức năng ngữ phỏp của từ được gạch dưới
trong cõu thơ sau trong Truyện Kiều của Nguyễn Du:
Khi tỉnh rượu, lỳc tàn canh
Giật mỡnh, mỡnh lại thương mỡnh xút xa

phụ ngữ chủ ngữ phụ ngữ

TaiLieu.VN


Ví dụ 3:So sánh hai ví dụ sau và rút ra nhận xét
a) Anh ấy đưa tôi một quyển sách.Tôi đưa anh ấy hai quyển sách
b) He gives me a book. I give him a book
Tếng Việt
Tiếng Anh
Anh ấy1 đưa tôi1 một quyển sách. He gives me a book.
anhấy
ấy một quyển sách I give him a book.


tỏ tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập (2-SGK).


1)Tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp
•
* Về mặt ngữ âm:tiếng là âm tiết
* Về mặt sử dụng:tiếng có thể là từ hoặc
yếu tố cấu tạo từ

2) Từ không biến đổi hình thái
Tiếng Việt không biến đổi hình thái khi cần biểu thị ý nghĩa ngữ pháp

TaiLieu.VN


3) Biện pháp chủ yếu biểu thị ý nghĩa
ngữ pháp là sắp đặt từ theo thứ tự trước
sau và sử dụng hư từ
- Thay
tự từ
làm
thay
Ví dụ:
Emđổi
hãytrật
xem
câutrong
sau: câu
Tôi sẽ

hư từbạn
thìtôi
ý nghĩa
đi chơi
ngữ pháp của câu sẽ thay

đổi. Hư từ có vai trò- đặc
Bạn
biệt
mờiquan
tôi đitrọng
chơi trong tiếng Việt, đặc biệt
không
là về mặt Tôi
ngữ pháp.- Tôi
sẽ chơi mời
mờibạn
bạnđi
đi chơi
- Đi
đã chơi tôi mời bạn
- Mời
đi chơi
Tôi mời bạn
đi chơi
nhé bạn
! tôi
……………

TaiLieu.VN

hoặc là một yếu tố cấu tạo từ .
* Xét về mặt hình thái
Từ tiếng Việt không có sự biến đổi hình thái
Mình1 : chủ ngữ
Ta1 : chủ ngữ
mình2 : chủ ngữ
ta2 : chủ ngữ
mình3 : phụ ngữ

TaiLieu.VN


b)
Thế là

người ấy1 tôi 1 yêu
Tôi 2 yêu người ấy 2 thành đôi vợ chồng
( Vũ Cao)

TaiLieu.VN

người ấy1

: chủ ngữ

người ấy 2

: phụ ngữ

tôi 1