BÀI 21

TaiLieu.VN


Kiểm tra bài
cũ

(?) Thế nào là câu đặc biệt?
Cho ví dụ minh hoạ?
(?) Nêu cách sử dụng câu đặc
biệt?
TaiLieu.VN


trạng
ngữ
là:lời các câu hỏi:
Đọc đ=>
oạnCác
trích
sau và
trả
Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt
Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang. Tre ăn ở
với người, đời đời, kiếp kiếp […]
Tre với người như thế đã mấy nghìn năm. Một thế kỉ
“văn minh”, “khai hoá” của thực dân cũng không làm ra
được một tấc sắt. Tre vẫn còn phải vất vả mãi với người. Cối
xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thóc.
(Thép Mới)

trạngtr.39)
ngữ ?
ví dụ
- Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày
Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai
hoang.
đầu câu
⇒
- Tre cuối
ăn ởcâu
với người, đời đời, kiếp kiếp.
⇒
- Cối xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay
nắm thóc.
giữa câu
TaiLieu.VN


Có thể chuyển trạng ngữ của các câu trong ví dụ
(sgk) sang những vị trí nào trong câu?
1) Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng
nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang.
- Người dân cày Việt Nam, dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, dựng
nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang.
- Người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai
hoang, dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời.
2) Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp…
- Đời đời, kiếp kiếp, tre ăn ở với người.
- Tre, đời đời, kiếp kiếp, ăn ở với người.
3) Cối xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thóc.


* Bài tập 1:(sgk-tr.39-40)
(?) Hãy cho biết trong câu nào cụm từ mùa xuân làm trạng
ngữ. Trong những câuChữa
còn lạibài:
cụm từ mùa xuân đóng vai trò
gì?
a) Mùa xuân của tôi-mùa xuân Bắc Việt, mùa xuân của Hà Nộilà mùa xuân có mưa riêu riêu, gió lành lạnh, có tiếng nhạn
kêu trong đêm xanh.
=> Cụm từ mùa xuân làm chủ ngữ
b) Mùa xuân, cây gạo gọi đến bao nhiêu là chim ríu rít.
=> Cụm từ mùa xuân làm trạng ngữ trong câu.
c) Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân.
=> Cụm từ mùa xuân làm phụ ngữ cho động từ chuộng.
d) Mùa xuân! Mỗi khi hoạ mi tung ra những tiếng hót vang
lừng, mọi vật như có sự thay đổi kì diệu.
=> Cụm từ mùa xuân là câu đặc biệt.
TaiLieu.VN


* Bài tập 2 & 3 ( sgk - tr. 40)
(?) Tìm các trạng ngữ trong các đoạn trích dưới đây và hãy
phân loại các trạng ngữ vừa tìm được?
a. Cơn gió mùa hạ lướt qua vừng sen trên hồ, nhuần thấm cái
hương thơm của lá, như báo trước mùa về của một thức quà
thanh nhã và tinh khiết.(1) Các bạn có ngửi thấy, khi đi qua
những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu
thân lúa còn tươi, ngửi thấy cái mùi thơm mát của bông lúa
non không?(2) Trong cái vỏ xanh kia, có một giọt sữa trắng
thơm, phảng phất hương vị ngàn hoa cỏ.(3) Dưới ánh nắng,

đó trong câu?
- Tôi học bài buổi sáng.

Trạng ngữ chỉ thời gian
- Buổi sáng, tôi học bài.
- Trong vòng tay mẹ tôi từng ngày khôn lớn.
Chỉ không
- Trong vòng tay mẹ, từng ngày, tôi khôn lớn.
gian, Tgian
- Nó đau bụng do bị ngộ độc thức ăn.
Trạng ngữ chỉ
- Do bị ngộ độc thức ăn, nó đau bụng.
nguyên nhân
- Tôi về thăm trường để gặp lại thầy cô.
- Để gặp lại thầy cô, tôi về thăm trường.
TaiLieu.VN

T.N chỉ mục đích


Bài tập viết đoạn:
Hãy viết một đoạn văn ngắn (5-7 câu) nêu suy nghĩ
của em về dòng sông quê hương, trong đó có sử dụng ít
nhất 3 trạng ngữ. Chỉ ra các trạng ngữ và ý nghĩa của
các trạng ngữ đó ?

TaiLieu.VN


HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: