Mở Bài
Cơ quan hành chính nhà nước là một bộ phận hợp thành của bộ máy nhà
nước, có vai trò vô cùng to lớn quan trọng việc quản lí hành chính Nhà
nước, được thành lập để thực hiện chức năng quản lí hành chính nhà nước.
Chúng ta thấy rằng trong hệ thống bộ máy nhà nước nói chung, thì các cơ
quan hành chính nhà nước đang có một vai trò vô cùng to lớn trong việc
quản lí hành chính nhà nước. Nhờ có hệ thống các cơ quan hành chính nhà
nước này mà hàng ngày, hàng giờ các hoạt động quản lí hành chính nhà
nước đang được thực hiện, diễn ra trên toàn đất nước. Vậy vai trò của các cơ
quan hành chính này cụ thể là gì? Nó đang diễn ra như thế nào? Cần nhìn
nhận và đánh giá như thế nào về những vai trò đó trong thực tiễn hoạt động
ngày nay, thì trong khuôn khổ của đề tài “phân tích vai trò của các cơ quan
hành chính nhà nước trong việc xây dựng và thực hiện các quy phạm pháp
luật hành chính” chúng ta cùng làm rõ các vấn đề trên.
NỘI DUNG
I.
CƠ SỞ LÍ LUẬN.
, Cơ quan hành chính nhà nước là bộ phận cấu thành của bộ máy nhà nước,
trực thuộc trực tiếp hoặc gián tiếp cơ quan quyền lực nhà nước cùng cấp, có
phương tiện hoạt động chủ yếu là hoạt động chấp hành – điều hành, có cơ cấu tổ
chức và phạm vi thẩm quyền do pháp luật quy định.
- Các cơ quan hành chính nhà nước là cơ quan có chức năng quản lí hành chính
nhà nước. Nhân danh Nhà nước tham gia vào quan hệ pháp luật.
- Hệ thống các cơ quan hành chính nhà nước được thành lập từ trung ương tới
địa phương, đứng đầu là chính phủ.
- Thẩm quyền của các cơ quan hành chính nhà nước được pháp luật quy định.
Mỗi cơ quan hành chính Nhà nước có phạm vi thẩm quyền quản lý hành chính
Nhà nước nhất định. Các cơ quan hành chính nhà nước đều trực tiếp hoặc gián
tiếp trực thuộc cơ quan quyền lực nhà nước cùng cấp.



được sửa đổi bổ sung.
·
Luật tổ chức chính phủ năm 2001.
·
Luật tổ chức Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân năm 2004.
·
Nghị quyết số: 01/2007/QH12 về cấu tổ chức của chính phủ và số
phó thủ tướng chính phủ nhiệm kỳ khóa XII.
·
Nghị quyết số: 02/2007/QH12 Phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng
chính phủ về việc bổ nhiệm các phó Thủ tướng chính phủ, các bộ trưởng
và thành viên khác của chính phủ nhiệm kỳ khóa XII.
Trên đây là hệ thống các cơ quan hành chính nhà nước Việt Nam theo pháp
luật hiện hành, và hệ thống các quy định của pháp luật về cơ cấu của cơ
quan hành chính nhà nước. Đây là cơ sở để phân tích và đánh giá về vai trò
của các cơ quan này trong việc xây dựng và thực hiện các quy phạm pháp
luật
3. Vai trò của các cơ quan hành chính nhà nước trong việc xây
dựng và thực hiện các quy phạm pháp luật.
a. Vai trò trong việc xây dựng các quy phạm pháp luật hành chính.
Chúng ta thấy rằng “xây dựng” có thể hiểu là tạo dựng nên, làm nên hay
làm hoàn chỉnh hơn vấn đề. Vậy theo cách hiểu này thì xây dựng các quy
phạm pháp luật hành chính đó chính là hoạt động làm nên, tạo nên hay làm
hoàn chỉnh hơn các quy phạm pháp luật hành chính hay chính xác hơn đó
chính là các văn bản quy phạm pháp luật hành chính của các cơ quan hành
chính nhà nước. Trên thực tế nói chung các vai trò xây dựng các quy phạm
pháp luật đó gồm có:
Các cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền sẽ có vai trò chỉ
đạo, xây dựng các dự án luật, dự án pháp lệnh, và trình các dự án luật, dự
án pháp lệnh trước Quốc hội và Ủy ban thường vụ Quốc hội.

ương tới địa phương.
Các cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền quyết định các
biện pháp chỉ đạo, kiểm tra và đôn đốc việc thi hành Hiến pháp, pháp
luật, các văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan cấp trên trong các cơ
quan nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân
và công dân; tổ chức và lãnh đạo công tác tuyên truyền, giáo dục Hiến
pháp và pháp luật; báo cáo với các cơ quan quyền lực nhà nước về việc
triển khai và thực thi các văn bản quy phạm pháp luật.
Tổ chức và lãnh đạo các công tác thanh tra các cấp, các ngàng
thuộc thẩm quyền, tổ chức và chỉ đạo giải quyết khiếu nại, tố cáo của
nhân dân.
Đình chỉ việc thi hành hoặc bãi bỏ các văn bản quy phạm pháp luật
của cơ quan cấp dưới trái với các văn bản quy phạm pháp luật của cơ
quan cấp trên.


Các cơ quan hành chính nhà nước còn căn cứ các quy định của
pháp luật về thẩm quyền của mình để bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức
các thành viên của cơ quan hành chính nhà nước cấp dưới.
Trên đây là các vai trò của cơ quan hành chính nhà nước trong việc thực
thi các quy phạm pháp luật hành chính. Đây là những căn cứ để chúng ta có
thể phân tích cụ thể hơn các vai trò của cơ quan hành chính nhà nước trong
việc thực hiện các quy phạm pháp luật hành chính.
1. II.
PHÂN TÍCH Trong việc xây dựng quy phạm pháp luật
hành chính.
Xây dựng các quy phạm pháp luật hành chính đó chính là hoạt động làm nên,
tạo nên hay làm hoàn chỉnh hơn các quy phạm pháp luật hành chính; các văn bản
quy phạm pháp luật hành chính của các cơ quan hành chính nhà nước.
Thứ nhất: Các cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền sẽ có vai trò chỉ

các văn bản quy phạm pháp luật hành chính có số lượng lớn là chính từ việc các
cơ quan hành chính nhà nước trong lúc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình
đã ban hành để cụ thể hóa các văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan quyền lực
nhà nước, các quyết định của Chủ tich nước và văn bản dưới luật của cơ quan
hành chính nhà nước cấp trên. Theo quy định tại điều 2 của Luật ban hành văn
bản quy phạm pháp luật năm 2008 thì các cơ quan hành chính nhà nước có quyền
ban hành các loại văn bản quy phạm pháp luật: Nghị định của chính phủ; Quyết
định của Thủ tướng chính phủ; Thông tư của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan
ngang bộ; Thông tư liên tịch giữa các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ;
Quyết định của Tổng Kiểm toán Nhà nước; Văn bản quy phạm pháp luật của Uỷ
ban nhân dân. (theo quy định Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật của
hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân năm 2004 thì ủy ban nhân dân ban hành
dưới hình thức quyết định, chỉ thị).


Việc ban hành các loại văn bản quy phạm pháp luật trên, chính là hoạt động
xây dựng trực tiếp các văn bản quy phạm pháp luật của các cơ quan hành chính
nhà nước nhằm thực hiện chức năng của mình trong hoạt động quản lí hành chính
nhà nước. Việc xây dựng các quy phạm pháp luật của các cơ quan hành chính
nhà nước là việc làm thường xuyên của các cơ quan hành chính nhà nước từ
trung ương tới địa phương. Theo số lượng thống kê tính đến ngày 29/11/2010 thì
chính phủ đã ban hành 111 nghị định, 2161 quyết định của Thủ tướng chính phủ
Thứ ba: Các cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền sẽ có vai trò rà
soát, hệ thống hóa các văn bản quy phạm pháp luật để kịp thời kiến nghị sửa đổi,
bổ sung, thay thế, hủy bỏ, bãi bỏ hoặc đình chỉ việc thi hành các văn bản quy
phạm pháp luật trái với quy định. Việc rà soát, hệ thống hóa các văn bản quy
phạm pháp luật có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong hoạt động quản lí hành
chính nhà nước nhằm phát hiện những văn bản quy phạm pháp luật có dấu hiệu
sai phạm và trái với các văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên.
Theo quy định của pháp luật thì hoạt động rà soát, hệ thống hóa các văn bản

Trong việc xây thực thi quy phạm pháp luật hành chính.

Thực hiện các quy phạm pháp luật hành chính đó chính là hoạt động của các
cơ quan hành chính nhà nước nhằm làm cho các quy phạm pháp luật hành chính
đó đi vào thực tế quản lí hành chính nhà nước trên cơ sở nhiệm vụ và thẩm
quyền của mình. Hoạt động thực thi các quy phạm pháp luật trên thực tế là một
nhiệm vụ cơ bản nhất của cơ quan hành chính nhà nước, vì các cơ quan hành
chính nhà nước là một bộ phận của bộ máy nhà nước và quản lí nhà nước trong
lĩnh vực hành pháp. Các cơ quan hành chính nhà nước cụ thể hóa các quy phạm
pháp luật hành chính của cơ quan nhà nước cấp trên ban hành.


Thứ nhất: Các cơ quan hành chính nhà nước căn cứ vào thẩm quyền, chức
năng nhiệm vụ của mình để thực thi các quy phạm pháp luật hành chính, đưa các
quy phạm pháp luật này đi vào thực tế, triển khai thực thi trên khắp cả nước
thông qua hệ thống cơ quan hành chính nhà nước từ trung ương tới địa phương.
Hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước dựa trên các quy định của pháp
luật cụ thể từ trung ương tới địa phương lại có những chức năng nhiệm vụ khác
nhau. Và cũng chính từ việc quy định của pháp luật mà các cơ quan hành chính
nhà nước đã căn cứ vào đó thực hiện các nhiệm vụ của mình thông qua cụ thể các
quy phạm pháp luật đó. Ví dụ: Chính phủ ban hành nghị định 146/ 2007, nghị
định 34/2010 về việc xử phạt hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ,
đấy chính là hoạt động cụ thể hóa quy định: pháp lệnh xử phạt hành chính của
Ủy ban thường vụ Quốc hội năm 2002, nhằm đưa các quy phạm pháp luật hành
chính này đi vào thực tiễn quản lí nhà nước trên tất cả đất nước. Nếu không có
các nghị định trên của chính phủ thì việc thực hiện trên thực tiễn sẽ rất khó vì
pháp lệnh chỉ quy định những vấn đề chung nhất và nhiệm vụ của chính phủ là
phải thực thi nó trên căn cứ pháp lệnh đó bằng các hoạt động quản lí của mình.
Thực tế đây là một hoạt động thường xuyên và liên tục của các cơ quan hành
chính nhà nước để thực thi nhiệm vụ của mình.

Pháp luật hành chính đã quy định rất cụ thể các hoạt động của các cơ quan hành
chính nhà nước để có thể thực thi có hiệu quả nhất các quy phạm pháp luật hành
chính.
Thư ba: Tổ chức và lãnh đạo các công tác thanh tra các cấp, các ngàng
thuộc thẩm quyền, tổ chức và chỉ đạo giải quyết khiếu nại, tố cáo của nhân dân.
Đây cũng là một vai trò qua trọng của các cơ quan hành chính nhà nước trong


việc thực thi các quy phạm pháp luật hành chính. Qua hoạt động thanh tra thì các
cơ quan hành chính nhà nước có thể nắm bắt được tình hình thực thi các quy
phạm pháp luật hành chính ở các cấp dưới, qua đó có những biện pháp kịp thời
để khắc phục nếu phát hiện. Việc giải quyết khiều nại tố cáo của nhân dân cũng
chính là hoạt động thực thi quy phạm pháp luật hành chính, bằng quyền lực nhà
nước trao cho các chủ thể quản lí hành chính nhà nước sẽ thực thi các quy phạm
pháp luật này nhằm giải quyết mọi khúc mắc, tranh chấp của người dân thuộc
thẩm quyền giải quyết của mình. Theo quy định tại khoản 3 điều 94 Luật tổ chức
hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân năm 2004 thì ủy ban nhân dân cấp tỉnh
“Tổ chức, chỉ đạo công tác thanh tra nhà nước, tổ chức tiếp dân, giải quyết khiếu
nại, tố cáo và kiến nghị của công dân theo quy định của pháp luật”, và tại khoản
5 điều 106 lại quy định ủy ban nhân dân cấp huyện “Tổ chức, chỉ đạo việc thực
hiện công tác kiểm tra, thanh tra nhà nước; tổ chức tiếp dân, giải quyết kịp thời
khiếu nại, tố cáo và kiến nghị của công dân; hướng dẫn, chỉ đạo công tác hoà
giải ở xã, thị trấn” và khoản 2 điều 107 ủy ban nhân dân cấp xã “Tổ chức tiếp
dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiến nghị của công dân theo thẩm quyền”.
Việc thực thi các quy phạm pháp luật cũng được thể hiện rõ nét qua vai trò kiểm
tra, thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo của cơ quan hành chính nhà nước.
Thứ tư: Đình chỉ việc thi hành hoặc bãi bỏ các văn bản quy phạm pháp luật
của cơ quan cấp dưới trái với các văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan cấp
trên. Việc đình chỉ thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật trái pháp luật cũng
chính là việc đảm bảo thực hiện các quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước