Ngày soạn: 2/12/2015
Ngày dạy: 7/12/2015

Tiết 45:

Văn bản: ÔN DỊCH, THUỐC LÁ

A. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- Biết cách đọc – hiểu, nắm bắt các vấn đề xã hội trong một văn bản nhật
dụng;
- Có thái đội quyết tâm phòng chống thuốc lá.
- Thấy được sức thuyết phục bởi sự kết hợp chặt chẽ phương thức lập
luận và thuyết minh trong văn bản.
B. TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG
1. Kiến thức
- Mối nguy hại ghê gớm toàn diện của tệ nghiện thuốc lá đối với sức khoẻ
con người và đạo đức xã hội.
- Tác dụng của việc kết hợp các phương thức biểu đạt lập luận và thuyết
minh trong văn bản.
2. Kỹ năng:
- Đọc – hiểu một văn bản nhật dụng đề cập đến một vấn đề xã hội bức
thiết.
- Tích hợp với phần Tập làm văn để tập viết bài văn thuyết minh một vấn
đề của đời sống xã hội.
3. Thái độ: có ý thức tuyên truyền về tác hại của việc hút thuốc lá.
4. Tích hợp kiên thức liên môn
- Kiến thức sinh học 8: sinh học 8- bài 65: Đại dịch AIDS- thảm họa của loài
người.
- Kiến thức lịch sử: Trần Hưng Đạo, hoàn cảnh, nội dung câu nói của Trần
Hưng Đạo.
-Kiến thức hóa học: khái niệm chất Nicotin, hắc ín.


Hot ng 2: c- Tỡm hiu chung

I. c- Tỡm hiu chung.
1. Tac gi

? Trỡnh by nhng hiu bit ca em v tỏc
gi Nguyn Khc Vin.
- Nguyn Khc Vin (1913- 1997)
Gi HS nhn xột, b sung
- L mt giỏo s -bỏc s
* Giỏo viờn chiu sile 3: Gii thiu v tỏc
gi:
Nguyn Khc Vin l mt bỏc s nhiu
kinh nghim tip xỳc nhiu vi bnh nhõn,
l ngi mt ngi tõm huyt vi ngh, l
mt nh nghiờn cu nờn hn ai ht ụng
hiu rừ nhng tỏc hi ghờ gm t khúi
thuc lỏ i vi i sng con ngi.
2.Tac phm:
a. Xut X: Trớch ô T thuc lỏ
n ma tuy Bnh nghin ằ ? Em hóy nờu xut x ca vn bn?
1992
b. c- Gii thớch t khú .
* GV hng dn hc sinh c: Rừ rng
mach lc, chỳ ý nhng dũng ch in nghiờng
cn c chm: Nhng cõu cm cn c vi
ging phự hp: Tụi hỳt , tụi b bnh, mc
tụi !Ti nghip thay nhng cỏi thai cũn
nm trong bng m.

- Phn 2: Tỏc hi ca thuc lỏ
- Phn 3: Kin ngh chng thuc
lỏ.
II. c hiu vn bn


Hoạt động 2: Hướng dẫn học sinh đọchiểu
- Giáo viên gọi học sinh đọc mục 1.
? Những tin tức nào được thông báo trong
phần mở bài ?Trong đó thông tin nào được
nêu thành chủ đề của văn bản ?
? Ôn dịch thuốc lá được thông báo như thế
nào?
? Em hiểu gì về dịch hạch và căn bệnh
AIDS?
GV hướng dẫn HS tích hợp kiến thức về
Sinh học 8. Bài 65: Đại dịch AIDS –
Thảm họa của loài người.
Giáo viên chiếu sile 6,7,8

4

1. Th«ng b¸o vÒ n¹n dÞch thuèc
l¸
- Ôn dịch thuốc lá đe doạ sức
khoẻ và tính mạng loài người còn
nặng hơn cả AIDS.


->Dùng phép So sánh.

2. Bàn về tác hại của thuốc lá.
- Tác hại và sự nguy hiểm của giặc
ngoại xâm gặm nhấm như tằm ăn
dâu là đáng sợ hơn nhiều so với
giặc đánh như vũ bão
- Tác giả so sánh việc hút thuốc lá
sẽ gây hại cho cơ thể, sức khỏe
của người hút , người nghiện
thuốc lá như là loại giặc gặm
nhấm như tằm ăn dâu

- Khói thuốc lá – Giặc nguy hiểm.
? Trích dẫn câu nói của Trần Hưng Đạo tác
giả muốn khẳng định điều gì về tính chất
nguy hại thuốc lá?
5


GV: Đây là cách nói ấn tượng, mang tính
ẩn dụ, trích dẫn câu nói của nhà quân sự
thiên tài để thuyết minh một vấn đề y học,
nó không chỉ đúng mà còn tạo sự ám ảnh
đối với người nghe. Thực ra , nói đến tác
hại của thuốc lá là nói đến tác hại của việc
hút thuốc lá, trong quá trình người hút hít
vào nhả ra . Câu văn mở đầu phần thân bài
đúng là một hồi còi báo động cho chúng ta
biết: Thuốc lá gặm nhấm sức lực và cả tâm
hồn của con người thật đáng sợ.
Chuyển: Vậy, khói thuốc lá đã đem lại
Gây ho hen, ung
thư vòm họng , phổi .
- Chất Ni-cô-tin => Gây huyết áp
cao, tắc động mạch, nhồi máu cơ

- Ô nhiễm môi trường
- Nhiễm độc, nguy hiểm đến cả
những bà mẹ, những bào thai,
người xung quanh
? Hút thuốc lá có hại như thế nào đối với
cộng đồng, xã hội:
( Khói thuốc lá làm ô nhiễm môi trường ,
vẩn đục bầu không khí trong lành, làm cho
những người chung quanh chịu vạ lây. Tác
8


hại đến cả những bà mẹ, những bào thai là
nguyên nhân gây đẻ non, quái thai )
* Giáo viên chiếu sile 18, 19:

Thai nhiễm độc.
* Giáo viên chiếu sile 20:

=> Thuốc lá hủy hoại nghiêm
trọng sức khỏe con người và là
nguyên nhân của nhiều bệnh tật và
? Quan sát bức hình trên, nêu suy nghĩ gì
về tác hại của thuốc lá đối với sức khỏe con tử vong.
9


người?
HS trình bày cảm nhận.


* Đối với kinh tế:
chỉ có người lớn hút thuốc mà hiện nay trẻ
- Ảnh hưởng đến ngày công lao
em hút thuốc cũng rất nhiều. Theo thống kê
động
của Bộ y tế, năm 2013 có 17% HS hút
- Hao tổn về kinh tế
thuốc trước 10 tuổi.
GV phân tích thêm không chỉ là bắt chước
mà hút thuốc lá sang còn để thể hiện đẳng
cấp, đến lúc thiếu tiền dẫn đến trộm cắp,
phì phèo điều thuốc, lân la hàng quán, kết
bạn với kẻ xấu, bị lôi kéo vào nhiều tệ nạn
khác. Như vậy, con đường đến với phạm
11


pháp có thể bắt đầu từ điếu thuốc.
Nhóm 3: Trình bày kết quả thảo luận
? Hút thuốc sẽ ảnh hưởng như thế nào về
kinh tế?
Hướng dẫn HS tích hợp Toán 6: Bàì 15
chương III: Tìm một số biết giá trị phân
số. Để tính số tiền mua thuốc lá hằng ngày :
Một người nghiện thuốc lá trung bình một
ngày hút hết 12000 đồng ( 1 bao xanh ).
Vậy 1 năm người đó phải tiêu tốn bao
nhiêu tiền cho việc mua thuốc lá ?( Nước ta
mỗi ngày có khoảng 15 triệu người hút
thuốc lá)


? Từ những tác hại đó tác giả kêu gọi điều
gì .
? Em hiểu thế nào là chiến dịch chống
thuốc lá.
- Giáo viên: Chiến dịch chống thuốc lá: là
các hoạt động thống nhất rộng khắp nhằm
chống lại một cách hiệu quả ôn dịch thuốc
lá
? Em hãy kể tên một số biện pháp chống
thuốc lá ở châu Âu và Việt Nam?

Giáo viên chiếu sile 24—33

- b. Chiến dịch chống thuốc lá ở
Việt Nam:
Kêu gọi mọi người ngăn ngừa nạn
ôn dịch này.
=> Sâu sắc, thuyết phục.

III. Tæng kÕt.
1. Nghệ thuật:
- Liệt kê, so sánh, phân tích phân
loại, nêu ví dụ.
- Lập luận chặt chẽ, lời văn ngắn
gọn, thuyết phục.
2. Nội dung: Tác hại của thuốc lá
với cuộc sống gia đình và xã hội.
Cần có biện pháp phòng chống,
ngăn chặn tệ hút thuốc lá.

xung quanh em?

4. Củng cố : * Chiếu câu hỏi thảo luận nhóm (Giáo viên chiếu sile 36)
? Qua bài học, em nắm được những nội dung gì ?Em hãy khái quát nội dung
bài học bằng một sơ đồ tư duy.
Giáo viên chiếu sile 37
14


* Trò chơi ô chữ bí mật: Giáo viên chiếu sile 38
5 . Hướng dẫn về nhà: - Nắm vững nội dung đã học
- Các bạn học sinh nam, mỗi em sẽ viết một bản quyết tâm cụ thể xác định
cho mình sẽ không bao giờ hút thuốc lá.
* Tích hợp ( Kiến thức môn Mỹ thuật lớp 7 bài 20Vẽ tranh đề tài giữ gìn vệ
sinh môi trường : Mỗi nhóm vẽ một bức tranh về chủ đề : “Tuyên truyền tác
hại của thuốc lá”.
- ChuÈn bÞ néi dung bµi míi:
Soạn bài “ Bài toán dân số”
PHIẾU MÔ TẢ GIỜ DẠY HỌC THEO TÍCH HỢP LIÊN MÔN
I. Tên hồ sơ dạy học: Vận dụng phương pháp dạy học tích hợp liên môn để
dạy văn bản: “Ôn dịch, thuốc lá” ngữ văn 8- tập 1
II. Mục tiêu dạy học:
A. Mục tiêu chung
Văn học lấy chất liệu từ đời sống hiện thực, nhưng lâu nay việc học, dạy văn
được quan niệm là dạy, học từ, ngữ, nội dung tác phẩm thông qua các hình thức
nghệ thuật mà không hề có chút liên hệ tới đời sống thực tế hàng ngày. Bởi vậy
mà việc học văn và dạy văn trong các nhà trường hiện nay đang là một thử
thách đặt ra với mỗi thầy cô và các học trò của mình. Các tác phẩm văn học
không chỉ là những câu chuyện, những bài thơ dạy ta cái hay, cái đẹp, biết yêu,
biết ghét, biết nhớ ơn, biết căm thù cái ác, cái xấu… mà nhiều tác phẩm văn

- Môn hóa học: Hiểu biết về các chất hóa học có nguy hại đến sức khỏe có từ
thuốc lá như: chất hắc ín, chất nicotin...
- Môn sinh: Các căn bệnh nguy hiểm do thuốc lá gây ra như: bệnh phổi, Vòm
họng, bệnh tim mạch, cao huyết áp, bệnh ung thư, sự phát triển không bình
thường của thai nhi...
- Môn công dân: đạo dức xã hội bị suy đồi, các tệ nạn xã hội phát triển...
- Môn địa lý : các số liệu về thiệt hại mà thuốc lá đêm đến kể cả người và của
hàng năm...
- Môn Mĩ thuật: Vẽ tranh đề tài giữ gìn vệ sinh môi trường
III. Đối tượng dạy học:
- Học sinh lớp 8B Trường THCS Định Tân
- Số lượng 34 em
- Đặc điểm tình hình của lớp: Đây là một xã khu vực thuần nông lực học của
em nói chung chỉ ở mức độ trung bình, khả năng cảm thụ văn chương còn yếu,
mặt khác nhiều em còn cho rằng môn văn không quan trọng nên chưa dành
nhiều thời gian cho môn học.
- Việc tiếp cận dạy học liên môn và ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
còn chưa đồng bộ.
IV.Ý nghĩa của bài học:
Thông qua việc phân tích văn bản giúp các em cảm nhận được tầm quan trọng
của việc tuyên truyền phòng chống tệ nạn thuốc lá trong cộng đồng nói chung
và trong lứa tuổi các em nói riêng.
Hiểu biết về những tác hại mà thuốc lá đem lại cho bản thân, cho những người
xung quanh, ảnh hưởng của thuốc lá đối với đạo đức và lối sống của người hút
cũng như cộng đồng để các em có những hành vi, thái độ đúng đắn trong cuộc
sống.
V.Thiết bị dạy học:
máy chiếu, hình ảnh về tác hại của thuốc lá, các hình ảnh tuyên truyền cổ động
về phòng chống thuốc lá, tư liệu liên quan thuộc các môn học như hóa học, sinh
học, giáo dục công dân...

- Gây ra các bênh phổi mãn tính, bênh tim mạch, cao huyết áp, bệnh ung thư
Hắc ín, còn gọi là dầu hắc, là một chất lỏng nhớt màu đen thu được
từ chưng cất, có tính phá hủy cấu trúc của các chất hữu cơ. Phần lớn hắc ín
thu được từ việc sản xuất than cốc, nhưng nó cũng có thể được sản xuất
từ dầu mỏ, than bùn hay gỗ.
Hắc ín là thành phần quan trọng trong các loại đường được trải
nhựa đầu tiên nhất. Nó cũng được sử dụng như là chất gắn cho các ván
ốp trần và để xảm thân tàu thủyvà thuyền. Nó cũng được sử dụng để chống
thấm nước cho thuyền buồm…(chiếu sile 11)
19


Chất hắc ín trong phổi của người hút thuốc

Chất nicotin đóng lại trong phổi
Nicotin là một ancaloit tìm thấy chủ yếu trong cây thuốc lá. Nó là một chất
độc thần kinh rất mạnh. Do vậy, nicotin được sử dụng rộng rãi như là một
loại thuốc trừ sâu. (chiếu sile 12)
20


Cơ quan Kiểm soát Dược và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) xếp nicôtin vào
nhóm các chất có tính chất dược lý gây nghiện chủ yếu, tương tự như các chất
ma tuý Heroin và Cocain.
Người hút thuốc trung bình đưa vào cơ thể 1 đến 2 mg nicôtin mỗi điếu
thuốc hút. Hút thuốc lá đưa nicôtin một cách nhanh chóng đến não, trong vòng
10 giây sau khi hít vào
(chiếu sile 12)
Mới đây, WHO đã làm một thử nghiệm để đánh giá chính xác khả năng gây
hại của thuốc lá đối với lá phổi của con người. Theo đó, mỗi điếu thuốc lá có



* Đối với đạo đức.
- Là con đường dẫn đến trộm cắp phạm pháp và các tệ nạn xã hội nghiêm trọng.
- Nêu gương xấu cho trẻ (chiếu sile 21,22)

25