PHỤ LỤC I.
PHIẾU THÔNG TIN NHÓM GIÁO VIÊN DỰ THI
- Phòng giáo dục và đào tạo Yên Định
- Trường trung học cơ sở Định Hưng
- Địa chỉ: Xã Định Hưng, huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa
Điện thoại: 0949 159 385 ; Email:
- Thông tin về giáo viên (hoặc nhóm không quá 02 giáo viên):
1. Họ và tên: Nguyễn Thị Đài
Ngày sinh: 13 / 6 / 1976
Môn : Lịch sử
Điện thoại: 01683 643 539; Email:
2. Họ và tên: Nguyễn Thị Vinh
Ngày sinh: 20 / 1 / 1983
Môn : Lịch sử
Điện thoại: 01683 355 063; Email:
1
PHỤ LỤC II.
PHIẾU MÔ TẢ HỒ SƠ DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN.
1. TÊN HỒ SƠ DẠY HỌC.
Dạy học theo chủ đề tích hợp dành cho giáo viên THCS
Môn: Lịch sử 6: Tiết 13
Bài 12 – Nước Văn lang.
nhiên hình thành Nhà nước Văn lang. Đồng thời giáo dục tinh thần đoàn kết,
tương trợ, tình yêu quê hương đất nước.
2
* Mỹ thuật. Vẻ sơ đồ tư duy, khắc sâu kiến thức, khả năng tư duy sang tạo của
học sinh…
3. ĐỐI TƯỢNG DẠY HỌC CỦA BÀI HỌC
- Số lượng lớp học: 28 em
- Lớp 6C
- Lớp mũi nhọn của khối 6
4. Ý NGHĨA CỦA BÀI HỌC.
- Việc vận dụng kiến thức liên môn trong một môn học nói chung, một giờ học
lịch sử nói riêng là một biện pháp rất hữu ích, nó không những giúp cho người
thầy có thêm nhiều kiến thức và phương pháp khác nhau trong một giờ dạy góp
phần đổi mới phương pháp, giải quyết tình trạng đọc – chép.
- Vận dụng kiến thức lien môn trong tiết học Lịch sử giúp cho các em học sinh
chủ động trong hoạt động học tập, giải quyết các vấn đề và tích hợp kiến thức
các môn học để thực hiện học tập tốt môn học đó và áp dụng giải quyết 1 vấn đề
bất kỳ có hiệu quả, thông minh với nhiều cách giải quyết khác nhau.
- Học sinh sẽ được rèn các kĩ năng sống cơ bản: đoàn kết, hợp tác sẻ chia.. thái
độ sống đep.
- Giáo dục học sinh có ý thức trân trọng những giá trị của cuộc sống.
- Bồi dưỡng tình cảm yêu quê hương, đất nước, tự hào dân tộc, tinh thần đoàn
kết, long biết ơn.
5. THIẾT BỊ DẠY HỌC , HỌC LIỆU.
-
Máy tính, máy chiếu;
Tranh ảnh, băng hình; Bản đồ Bắc Bộ và Trung BộViệt Nam,
tộc, ý thức bảo vệ di sản văn hóa., rèn luyện kí năng sống..
- Bồi dưỡng lòng tự hào dân tộc và tình cảm cộng đồng.
4. Tích hợp liên môn:
- Môn Địa lí: : Xác định vị trí nơi các bộ lạc Việt đã từng sinh sồng, hoàn
cảnh ra đời của nhà nước Văn Lang…khai thác điều kiện tự nhiên để phát triển
du lịch.
- Môn Ngữ văn: Hoàn cảnh ra đời của nhà nước Văn Lang, Nguồn gốc,
quá trình hình thành của nhà nước Văn Lang …
- Môn GDCD : Tinh thần đoàn kết tương trợ chống lũ lụt, giặc ngoại
xâm, giải quyết xung đột đưa tới sự ra đời của nhà nước Văn Lang. Tổ chức bộ
máy nhà nước. Ý thức vươn lên trong khó khăn của con người Nhật Bản…
- Môn Mĩ thuật. Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước Văn Lang.
- Âm nhạc. Hoàn cảnh ra đời của nhà nước Văn Lang.
- Kĩ năng sống : Biết lắng nghe, học hỏi, thái độ ứng xử đúng đắn..
- Tin học. trình chiếu..
II. Chuẩn bị.
1. Giáo viên:
- Máy tính, máy chiếu;
4
- Tranh ảnh, băng hình; Bản đồ VN, sơ đồ tổ chức nhà nước thời Hùng
Vương.
- Kiến thức từ các nguồn tư liệu , thơ, ca dao, SGK, STK,…
- Sơ đồ tổ chức nhà nước thời Hùng Vương.
- Giấy A0, bút dạ
- Ca khúc : Quê em mùa nước lũ của nhạc sĩ Tiến Luân.
2. Học sinh:
- Soạn bài và tìm hiểu bài trước ở nhà;Tập vẽ sơ đồ nhà nước Văn Lang.
- Sưu tầm tranh ảnh, tư liệu theo yêu cầu cuả giáo viên.
5
- Giáo dục công dân 7. Đoàn Kết tương trợ, Lòng yêu nước.
- Âm nhạc: Ca khúc Quê em mùa nước lũ của Tiến Luân.
Hoạt động 1. Điều kiện ra đời của Nhà nước Văn Lang: Tích hợp trong
Video Clip 3
GV cho HS quan sát lược đồ Bắc và Bắc Trung Bộ Slides 5 và giới thiệu:
Đây cũng là nơi sinh sống của các bộ lạc Việt Cổ thời nguyên thủy.
Lược đồ Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ
GV: Các em quan sát vào lược đồ và vận dụng các kiến thức địa lí được học
trong môn tự nhiên và xã hội ở lớp 5.
? Em hãy giới thiệu vài nét về điều kiện tự nhiên ở Bắc và Bắc Trung Bộ ?
HS: Tích hợp địa lí 4,5
- Địa hình phức tạp
- Khí hậu : Nhiệt đới gió mùa ( mùa đông lạnh, mùa hè nóng nực, mưa bão
lũ nhiều )
- Sông ngòi chằng chịt. Có nhiều con sông lớn như Bắc Bộ có sông Đà,
sông Hồng, sông Lô, Thương, Lục Nam , sông Thái Bình…Bắc Trung
Bộ: có sông Mã, sông Chu ở Thanh Hóa, sông Cả Nghệ An. tạo nên
những vùng đồng bằng rộng lớn ( Đồng Bằng châu thổ sông Hồng, ) đất
đai phì nhiêu, rất thuận lợi cho phát triển nông nghiệp – nghề trồng lúa
nước.
GV: Chính những điều kiện tự nhiên này đã tác động rất lớn đến nền kinh tế, xã
hội của dân cư sinh sống ở khu vực này nhất là cư dân thời Việt Cổ
? Vào khoảng cuối TK VIII – đầu TK VII TCN, ở đồng bằng Bắc Bộ và Bắc
Trung Bộ đã có thay đổi gì lớn ?
- Khoảng cuối TK VIII – đầu TK VII TCN, ở đồng bằng Bắc Bộ và Bắc Trung
ngày nay, đã hình thành những bộ lạc lớn, gẫn gũi nhau về tiếng nói và phương
và được chứng kiến cảnh bão, lũ hằng năm ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ đặc
7
biệt là cơn bão số 10 ở Miền Trung năm 2013, gần đây là lũ lụt ở Quãng Ninh
(7 / 2015) chắc các em đã thấy và cảm nhận được sự tàn phá của thiên nhiên và
nỗi khổ cực, bất hạnh của cư dân vùng lũ lụt.
Để để cảm nhận rõ hơn về điều đó, cô mời các em hãy xem đoạn Video clip
về cảnh lũ lụt ở miền Trung và lắng nghe ca khúc Quê em mùa nước lũ của tác
giả Tiến Luân. Slide 7
? Theo em, để khắc phục và chế ngự lũ lụt, các bộ lạc Việt phải làm gì? ( Tích
hợp giáo dục công dân 7-: Đoàn kết tương trợ )
HS: Đoàn kết lại, cử ra người chỉ huy đứng ra tập hợp nhân dân các làng bản
chống lại lũ lụt, bảo vệ mùa màng.
? Đoàn kết có tác dụng như thế nào? ( Tích hợp giáo dục công dân 7 - Đoàn
kết tương trợ )
HS vận dụng kiến thức môn công dân 7: Giúp mọi người xích lại gần nhau,
tương trợ lẫn nhau, tạo nên sức mạnh tổng hợp có thể giải quyết được bất cứ
khó khăn, trở ngại nào.
GV ( Tích hợp giáo dục công dân 7 - Đoàn kết tương trợ, thơ Hồ Chí Minh )
khẳng định: Để chế ngự lũ lụt: đắp đê ngăn lũ bảo vệ mùa màng và sự sống
của mình, yêu cầu đặt ra là các bộ lạc phải cử người đứng đầu, đoàn kết các bộ
lạc lại thành một khối thống nhất mới tạo nên được sức mạnh tổng hợp chế ngự
được thiên nhiên. Bởi Bác Hồ cũng đã chỉ rõ:
Hòn đá to hòn đá nặng
Một người nhấc, nhấc không đặng
Hòn đá to hòn đá nặng
Nhiều người nhấc, nhấc lên đặng.
Đây cũng chính là một trong các điều kiện đưa tới sự ra đời của nhà nước
Văn Lang và cũng là nét đẹp văn hóa của người Việt.
9
GV kết luận và chuyển ý.: Như vậy nhà nước Văn Lang ra đời trong hoàn cảnh
khá phức tạp. nhưng nó hợp với quy luật và sự phát triển của lịch sử. Quá trình
thành lập nhà nước như thế nào, cô và các em cùng tìm hiểu nội dung thứ 2.
Nội dung 2: minh chứng Clip 3.
Tích hợp liên môn với kiến thức lịch sử để làm rõ sự ra đời của nhà nước Văn
Lang. Cụ thẻ:
- Tin học: Sơ đồ tư duy. ..
- Địa lí Lớp 8. Đặc điểm tự nhiên ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.
- Văn học: Ngữ văn 6 - Con Rồng Cháu Tiên .
- Giáo dục công dân 7. Đoàn Kết tương trợ, Lòng yêu nước.
Hoạt động 2. Nước Văn Lang thành lập. Slides 11
HS: - Đọc 2 SGK – 36
GV chiếu Slides 12. Lược đồ Bắc Bộ và Bắc trung Bộ. Tích hợp địa lí 8
? Trong các bộ lạc lúc bấy giờ, bộ lạc nào là hung mạnh nhất ? Xác định vị trí
của bộ lạc trên lược đồ ?
10
HS: Bộ lạc Văn Lang.
GV giới thiệu. Bộ lạc Văn lang cư trú ở vùng đất ven sông Hồng từ Ba Vì (Hà
Tây) đến Việt Trì (Phú Thọ).
? Căn cứ vào đâu nói rằng , bộ lạc Văn Lang giàu có và hùng mạnh nhất?
HS:
- Theo di chỉ Làng Cả ( Việt Trì ): Đây là một vùng có nghề đúc đồng phát
triển sớm , dân cư đông đúc.
- Tù trưởng bộ lạc Văn Lang được các tù trưởng các vùng khác tôn trọng
– Con Rồng cháu Tiên )
? Truyện Con Rồng Cháu Tiên đã giải thích sự ra đời của nước Văn Lang như
thế nào?
HS: Cộng đồng các dân tộc Việt Nam đều sinh ra trong 1 bọc
trứng, bọc trứng này đã nở ra trăm con. 50 người con theo cha
xuống biển, 50 người con theo mẹ lên non. Con cả được suy tôn
lên làm vua đóng đô ở Phong Châu nay huyện Bạch Hạc tỉnh Phú
Thọ, xưng hiệu là Vua Hùng.
GV: ( Tích hợp công dân 7 – Đoàn kết tương trợ, Lòng biết ơn )
12
Như vậy truyện thể hiện sự suy tôn, ủng hộ của của mọi người đối với vua
Hùng và vị trí của nhà nước Văn Lang ở vùng cao. Đây là một cách phản ánh
quá trình hình thành của nhà nước Văn Lang với ý nghĩa đại diện cho cả cộng
đồng các dân tộc trên đất nước ta. Đồng thời ca ngượi nguồn gốc cao quý của
dân tộc Việt Nam.
Tóm lại nhà nước Văn Lang ra đời ở Bạch Hạc – Phú Thọ là một sự thật
lịch sử, thời điểm ra đời là thế kỉ VII TCN, phù hợp với những bằng chứng khảo
cổ học ( Văn hóa Đông Sơn ).
Nội dung 3: Minh chứng tích hợp Clip 4
Tích hợp liên môn với kiến thức lịch sử để làm rõ hoàn cảnh ra đời của nhà
nước Văn Lang. Cụ thẻ:
- Địa lí Lớp 9. Biển Đông.
- Văn học: Ca dao dân ca 7.
- Giáo dục công dân 7. Đoàn Kết tương trợ, Bảo vệ di sản văn hóa. Lòng
yêu nước.
- Mĩ thuật. Vẽ sơ đồ nhà nước Văn Lang.
- Tích hợp kĩ năng sống
Văn lang ?
HS: Làng - Chiềng, chạ . Xã – Bộ
* Tổ 3: Trình bày sản phẩm - nhận xét về tổ chức bộ máy nhà nước. Slides
20
- Nhà nước Văn Lang chưa có quân đội, chưa có pháp luật .
- Đây là nhà nước đơn giản.
14
GVKL: Nhà nước Văn Lang tuy còn đơn giản nhưng là tổ chức chính quyền cai
quản cả nước. Đây là nhà nước đầu tiên đặt nền móng cho sự phát triển của lịch
sử phát triển của xã hội nước ta hôm này. GV chiếu Slides 21
GV chiếu Slides 22, 23 ( Tích hợp ngữ văn 7 – ca dao , giáo dục công
dân Bài 7 -Bảo vệ di sản văn hóa )
15
GV. Để tưởng nhớ công ơn của các vị vua Hùng đã có công dựng nước, nhân
dân ta đã lập đến thờ Vua Hùng ở xã Hy Cường, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú
Thọ, đúc tượng đồng. Hằng năm cứ đến ngày giổ tổ10 / 3 âm lịch,thì
“ Dù ai đi ngược về suôi
Nhớ ngày giỗ Tổ mùng mười tháng ba”
nhân dân ta ở khắp mọi miền tổ quốc, kể cả kiều bào ở nước ngoài, cũng về đây
trẫy hội đền Hùng thỏa lòng tôn kính, biết ơn vô hạn đối với Vị quốc tổ.
Với nét đẹp văn hóa thuộc đời sống tâm linh hàng ngàn năm
nay, thể hiện nền tảng tinh thần đại đoàn kết dân tộc bằng nền
tảng tư tưởng Hồ Chí Minh và gắn kết cộng đồng. Ngày 6/1 /
17
GV tổ chức hướng dẫn HS làm bài tập trắc nghiệm và giải ô chữ gây hứng thú
trong học tập. GV chiếu Slides 26, 27, 28, 28, 29, 30, 31, 32, 33,
34, 35, 36.
5. Hướng dẫn HS học ở nhà: chiếu Slides 37
- Học thuộc bài cũ, làm bài tập và vẽ sơ đồ khái quát nội dung bài học.
- Chuẩn bị bài 13: Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang:
+ Đời sống vật chất của cư dân Văn Lang ra sao?
+ Những yếu tố nào tạo nên tình cảm cộng đồng ?
7. KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP. Minh chứng ( Chip 5)
* Cách thức: GV phát phiếu học tập làm bài tập trắc nghiệm và tự luận ngắn.
ngắn khoảng 5 phút cho mỗi nhóm cá nhân.
- Vận dụng kiến thức vẽ sơ đồ tư duy bài học
* Yêu cầu: HS vận dụng những kiến thức Lịch sử, địa lí, văn học, giáo dục
công dân, mĩ thuật. để làm bài tập khắc sâu kiến thức bài học lịch sử - Nước
Văn Lang. Giáo dục lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết , lòng biết ơn, niềm tự
hào dân tộc, ý thức bảo vệ di sản văn hóa., rèn luyện kí năng sống.
Phiếu trắc nghiệm
Hộ tên học sinh: ………………………………………., Lớp…………….
Trường THCS Định Hưng.
Hoàn thành bài tập sau:
18
1. Hãy khoanh tròn vào chữ cái ý trả lời đúng nhất về hoàn cảnh ra đời của
Nhà nước Văn Lang .
tích cực. Biết vận dụng các kiến thức liên môn để giải quyết các tình huống
trong tiết học, liên hệ thực tế nắm bắt được:
- Nêu được hoàn cảnh ra đời của nhà nước Văn Lang .
- Trình bày được những hiểu biết về Vua Hùng và Nhà nước Văn Lang .
- Vẻ và giải thích được sơ đồ bộ máy nhà nước Văn lang.
19
- Biết vận dụng kiến thức liên môn hoàn thành các bài tập. hoàn thành bài tập
lịch sử.
Sau khi kiểm tra trắc nghiệm khách quan và từ luận ngắn đã đạt kết quả rất
tốt :
Kết quả đạt được như sau: Trong tổng số 28 học sinh trong lớp tham gia
học tập và làm bài thì.
Giỏi:
11 bài, 39,3 %
Khá:
13 bài, 46.4 %
Trung bình: 4 bài , 14,3 %
Yếu kém: 0
Sử dụng kiến thức liên môn không chỉ giúp học sinh nắm vững kiến thức
mà còn khắc sâu thêm kiến thức bộ môn khác, rèn luyện kĩ năng thuyết trình
trước lớp, rèn luyện tinh thần hợp tác, đoàn kết trong hoạt động nhóm. Dưới đay
là một số hình ảnh minh họa cho các sản phẩm của học sinh trường THCS Định
Hưng. ( minh chứng Video 2 )
Hoạt động nhóm vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước Văn Lang.
20
2. Đối với giáo viên:
24
- Việc vận dụng kiến thức liên môn trong hoạt động dạy học đã được được
người giáo viên thực hiện thường xuyên khi liên hệ và tích hợp bộ môn và đã
đạt được những kết quả rất khả quan, lôi cuốn được các em tham gia. Sản phẩm
này đã được sử dụng trong trường và được hội đồng nhà trường đánh giá cao.
Với thời gian nghiên cứu có hạn, nên sản phẩm của chúng tôi chắc chắn
không tránh khỏi những khiểm khuyết. Tôi rất mong được sự đóng góp chân
thành của Hội đồng khoa học, của quý bạn đọc để đề sản của tôi ngày một hoàn
thiện, hữu ích và thiết thực hơn.
Xin chân thành cảm ơn !
Định Hưng, ngày 12 tháng 12 năm 2015
Nhóm giáo viên thực hiện
1. Nguyễn Thị Đài
2. Nguyễn Thị Vinh
XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG
25