Khóa luận tốt nghiệp
Dung

GVHD: Th.S Đỗ Thùy

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đề tài khóa luận của tôi là: “ Công tác quản lý thu
bảo hiểm xã hội bắt buộc tại BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh, giải pháp
và khuyến nghị là công trình của tôi.
Các số liệu, kết quả nêu trong bài khóa luận là trung thực, đều phục
vụ cho việc nghiên cứu đề tài của tôi và xuất phát từ tình hình thực tế tại
đơn vị nghiên cứu.
Tác giả khóa luận

Vương Thị Thơm

SV thực hiện: Vương Thị Thơm

1

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
Dung

GVHD: Th.S Đỗ Thùy

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Từ viết tắt
BHXH

Doanh nghiệp ngoài quốc doanh
Đơn vị sử dụng lao động
Hành chính sự nghiệp
Hợp đồng lao động
Hợp đồng việc làm
Khám chữa bệnh
Kinh tê xã hội
Lao động
Mất sức lao động
Ngoài công lập
Người lao động
Ngoài quốc doanh
Người sử dụng lao động
Quyêt định
Tiền lương, tiền công
Tai nạn lao động
Sử dụng lao động
Ủy ban nhân dân
Tiền lương tối thiểu

DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ HÌNH
DANH MỤC BẢNG BIỂU
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

2

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp

môn của cán bộ góp phần hoàn thành tốt công tác thu BHXH...............52
Từ đó đòi hỏi cơ quan BHXH huyện Thạch Hà phải có các biện pháp
để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ như:...........................................52
- Tăng cường nguồn nhân lực thường xuyên, tổ chức cho cán bộ, nhân
viên trong cơ quan, nâng cao kiến thức, đào tạo chuyên môn nghiệp vụ,
tin học, công tác quản lý…......................................................................52
- Hàng năm, cử các cán bộ trong cơ quan đi học hỏi kinh nghiệm ở
các địa phương khác................................................................................52
- Tạo điều kiện cho các cán bộ trẻ có trình độ trung cấp, những cán bộ
chưa hiểu biết nhiều về ngành bảo hiểm đi học các lớp tại chức chuyên
ngành về bảo hiểm để họ được đào tạo một cách có hệ thống, bài bản và
khoa học..................................................................................................52
- Ngoài ra còn phải coi trọng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng,
năng lực chuyên môn và ý thức trách nhiệm của cán bộ làm công tác thu.
.................................................................................................................52
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

3

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
- Hàng năm nên tổ chức các chuyến nghỉ mát cho đội ngũ cán bộ để
mọi người có tinh thần vui vẻ, thoải mái.................................................52
DANH MỤC HÌNH
Hình 1: Cơ cấu tổ chức bộ máy cơ quan BHXH huyện Thạch Hà.......
Hình2: Cơ cấu lao động tham gia BHXH bắt buộc theo khối ngành

Dung
1. 2.5 Các yếu tố tác động tới công tác quản lý thu Bảo hiểm xã hội.
.................................................................................................................19
1.2.6 Quản lý hồ sơ, tài liệu................................................................20
Để công tác quản lý thu đạt hiệu quả cao thì trước hết cần phải có một
đội ngũ cán bộ giỏi về chuyên môn nghiệp vụ, am hiểu các chính sách
BHXH, phẩm chất đạo đức, chính trị vững vàng, năng động sáng tạo
trong công việc. Có như vậy mới đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của
công việc. Hơn nữa, công tác quản lý thu đòi hỏi người cán bộ phải
thường xuyên tiếp xúc với các đơn vị sử dụng lao động, không ngại va
chạm xã hội để mang lại hiệu quả cao trong công việc. Trong quá trình
tiếp xúc không tránh khỏi những tình huống bất ngờ, khó xử, đòi hỏi
người cán bộ thu phải linh hoạt. Do vậy, trong việc sử dụng cán bộ cũng
phải được phân công đúng người đúng việc. Tuy nhiên, số lượng cán bộ
BHXH thì có hạn còn số lượng các đơn vị sử dụng lao động đăng kí
tham gia BHXH ngày càng lớn nên yêu cầu cán bộ phải có năng lực thực
sự mới đáp ứng được công việc..............................................................51
Bố trí, phân công công việc phù hợp với năng lực, trình độ chuyên
môn của cán bộ góp phần hoàn thành tốt công tác thu BHXH...............52
Từ đó đòi hỏi cơ quan BHXH huyện Thạch Hà phải có các biện pháp
để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ như:...........................................52
- Tăng cường nguồn nhân lực thường xuyên, tổ chức cho cán bộ, nhân
viên trong cơ quan, nâng cao kiến thức, đào tạo chuyên môn nghiệp vụ,
tin học, công tác quản lý…......................................................................52
- Hàng năm, cử các cán bộ trong cơ quan đi học hỏi kinh nghiệm ở
các địa phương khác................................................................................52
- Tạo điều kiện cho các cán bộ trẻ có trình độ trung cấp, những cán bộ
chưa hiểu biết nhiều về ngành bảo hiểm đi học các lớp tại chức chuyên
ngành về bảo hiểm để họ được đào tạo một cách có hệ thống, bài bản và
khoa học..................................................................................................52

trong hoạt động thu BHXH, đảm bảo hoạt động thu BHXH ổn định, bền
vững, hiệu quả, đảm bảo quyền lợi cho người tham gia BHXH.
Quản lý thu BHXH là công việc có ý nghĩa quyết định đến chất lượng
hoạt động, chất lượng quản lý và đến sự chính xác của chi chế độ BHXH,
đầu tư quỹ BHXH, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người tham gia
BHXH.
Trên thực tế, còn nhiều đơn vị sử dụng lao động nộp không đủ số
lượng và không đúng thời gian quy định. Tình trạng trốn đóng BHXH, nợ
đóng BHXH còn xẩy ra ở nhiều đơn vị và đang có chiều hướng ngày một
tăng thêm. Trong khi chờ các cơ quan chức năng vào cuộc để giải quyết thì
hàng chục ngàn công nhân lao động hàng ngày vẫn phải chờ để được
hưởng quyền lợi.
Qua một thời gian thực tập ở BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh, em
nhận thấy công tác quản lý thu BHXH là rất cần thiết, nhất là đối với địa
phương em nên em đi tìm hiểu về đề tài: “ Công tác quản lý thu bảo hiểm
xã hội bắt buộc tại Bảo hiểm xã hội huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh, giải
pháp và khuyên nghị”.
Đi nghiên cứu đề tài, em nhằm mục đích đánh giá về việc thực hiện
chính sách BHXH nói chung và công tác quản lý thu nói riêng. Qua đó rút
ra những mặt đã đạt được cũng như các mặt còn hạn chế và đưa ra một số
biện pháp nhằm hoàn thiện chính sách BHXH, nâng cao hiệu quả của công
tác quản lý thu nói chung và công tác thu BHXH nói riêng trong thời gian
tới tại BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.

SV thực hiện: Vương Thị Thơm

6

Lớp: Đ3BH2


Chương 1: Một số lý luận chung về BHXH và công tác quản lý thu
BHXH.
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý thu BHXH bắt buộc tại
BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.
Chương 3: Một số giải pháp và khuyến nghị nhằm nâng cao công tác
quản lý thu BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.

SV thực hiện: Vương Thị Thơm

7

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
CHƯƠNG I: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUẢN LÝ THU BẢO
HIỂM XÃ HỘI.
1.1 Một số vấn đề cơ bản về Bảo hiểm xã hội ( BHXH).
1.1.1 Khái niệm về bảo hiểm xã hội.
Bảo hiểm xã hội được coi là bộ phận cấu thành hệ thống an sinh xã
hội, là chính sách quan trọng của mỗi quốc gia cho nên khái niệm về
BHXH phụ thuộc và nhận thức của từng người dân, phong tục tập quán của
mỗi nước…. Do đó, có nhiều khái niệm khác nhau về BHXH, sau đây là
một số khái niệm được nhiều người chấp nhận:
“ Bảo hiểm xã hội là quá trình tổ chức và sử dụng quỹ tiền tệ tập
trung, được tồn tích dần do sự đóng góp của người lao động và người sử
dụng lao động dưới sự điều tiết của Nhà nước, nhằm đảm bảo phần thu
nhập để thoả mãn nhu cầu sinh sống thiết yếu của người lao động và gia


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
1.1.2. Vai trò của bảo hiểm xã hội.
1.1.2.1 Đối với người lao động.
BHXH có vai trò rất quan trọng đối với người lao động, nó giúp cho
người lao động ổn định được cuộc sống, thu nhập… khi mà họ không có
thu nhập, trách cho họ rơi vào cảnh nghèo khổ, bần cùng hoá… tạo điều
kiện yên tâm, an toàn trong cuộc sống đồng thời tạo cho họ có cơ hội quay
lại làm việc nhanh hơn. từ đó góp phần ổn định, yên tâm làm việc, tạo
nguồn thu nhập cao hơn cho bản thân họ…
1.1.2.2 Đối với NSDLĐ.
Khi NSDLĐ tham gia đóng BHXH cho NLĐ sẽ tạo sự gắn bó của
NLĐ với nơi họ đang làm việc. Khi năng suất lao động tăng, làm cho lợi
nhuận của NSDLĐ cũng tăng lên.
Khi các đơn vị tham gia đóng BHXH thì sẽ được Nhà Nước bảo hộ
quyền lợi của họ, lúc này mặc dù thị trường có sự biến đổi thì nó không
trực tiếp ảnh hưởng ngay đến đơn vị sử dụng lao động. Mà sự biến động đó
đã được Nhà Nước giúp điều tiết. Thêm nữa, khi có bàn tay của Chính Phủ
thì giúp có các doanh nghiệp cạnh tranh lành mạnh, đúng theo quy định của
luật. Đó chính là vai trò mà NSDLĐ được hưởng.
1.1.2.3 Đối với Nhà nước.
Khi thực hiện tốt BHXH cũng có nghĩa là những người tham gia sẽ
được bảo vệ và đảm bảo cuộc sống khi họ không may gặo rủi ro. Thay vì
ngân sách Nhà Nước chi trả khi họ gặp khó khăn nay đã có nguồn quỹ
BHXH chi trả, từ đó giảm chi cho ngân sách Nhà Nước. Các khoản chi trả
đó, sẽ được Nhà Nước dùng để chi cho các việc khác như xây dựng các
công trình phúc lợi xã hội. Tạo nguồn vốn cho phát triển kinh tế nên sẽ tạo
việc làm mới cho nhiều lao động, làm cho nền kinh tế phát triển.

đối tượng phải đóng BHXH theo mức phí quy định hoặc cho phép một số
đối tượng được tự nguyện tham gia, lựa chọn mức đóng và phương thức
đóng phù hợp với thu nhập cua mình. Trên cơ sở đó hình thành một quỹ
tiền tệ tập trung nhằm mục đích bảo đảm cho các hoạt động BHXH.(Giáo
trình quản trị bảo hiểm xã hội- NXB lao động- xã hội).
Thu BHXH thực chất là quá trình phân phối lại một phần thu nhập của
các đối tượng tham gia BHXH, phân phối và phân phối lại một phần của
cải của xã hội dưới dạng giá trị, nhằm giải quyết hài hoà các mặt lợi ích
kinh tế, góp phần đảm bảo sự công bằng xã hội.
1.2.1.2 Khái niệm về quản lý và quản lý thu BHXH.
Quản lý là một chức năng lao động xã hội, bắt nguồn từ tính chất xã
hội của lao động. Quản lý diễn ra trong mọi cơ sở, mọi tổ chức trên mọ lĩnh
vực như: kinh tế, lao động, dân số…. Ngày nay thuật ngữ quản lý trở nên
phổ biến, nhưng chưa có một khái niệm thống nhất về quản lý, có nhiều
nhà khoa học quan tâm nghiên cứu khái niệm này:
Khi xét quản lý là một hành động ông Vũ Ngọc Hải đã đưa ra khái
niệm sau: “ Quản lý là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể
quản lý tới đối tượng quản lý nhằm đạt mục tiêu đề ra ” ( Giáo trình Quản
trị học- NXB Lao động- xã hội ).
Theo quan điểm tiếp cận hệ thống: “ Quản lý là quá trình lập kế hoạch
, tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra công tác của thành viên thuộc hệ thống đơn
vị và việc sử dụng các nguồn lực phù hợp để đạt được các mục đích đã
định định”.
Tóm lại: Quản lý là sự tác động có chu đích cua chu thể quản lý đến
khách thể quản lý nhằm khai thác và sử dụng tối đa các tiềm năng cua cá
nhân cũng như tổ chức để đạt được mục tiêu đã đề ra.
Trong hoạt động sự nghiệp BHXH, thu BHXH có vai trò vô cùng
quan trọng, vì thu hình thành quỹ BHXH, quỹ này là quỹ tập trung, thống
SV thực hiện: Vương Thị Thơm


1.2.2.1 Tạo sự thống nhất trong hoạt động thu BHXH.
Hoạt động thu BHXH có tính chất đặc thù, khác với các hoạt động
khác do: đối tượng thu rất đa dạng và phức tạp đòi hỏi phải có sự chỉ đạo
thống nhất thì hoạt động thu mới đạt kết quả cao.
Quản lý thu BHXH thông qua công tác lập kế hoạch cũng đã quy
định rõ sự phân công trách nhiệm thu cho các cấp trong hệ thống BHXH,
tuy nhiên đẻe hoạt động thu được thống nhất cần sự hợp tác giữa các bộ
phận tài chính, tuyên truyền, ngân hàng...Như vậy, thông qua hoạt động
quản lý thống nhất được những nội dung quan trọng của hoạt động thu: đối
tượng thu, biểu mẫu, hồ sơ, quy trình thu, nộp BHXH...
1.2.2.2 Đảm bảo hoạt động thu BHXH ổn định, bền vững, hiệu quả.
Tính ổn định, bền vững, hiệu quả của hoạt động thu BHXH là những
mục tiêu mà bất kỳ hệ thống BHXH của quốc gia nào cũng mong muốn đạt
được. Bởi vì, khi mục tiêu này đạt được cũng có nghĩa là hệ thống ASXH

SV thực hiện: Vương Thị Thơm

11

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
được đảm bảo, đây là điều kiện tiền đề để phát triển kinh tế- xã hội. Những
mục tiêu này chỉ đạt được khi:
- Hoạt động thu được định hướng một cách đúng đắn, phù hợp với
điều kiện kinh tế xã hội của mỗi quốc gia trong mỗi thời kỳ.
- Thông qua quá trình quản lý đã định hưuowngs công tác thu BHXH

+ Cán bộ, công chức, viên chức;
+ Công nhân quốc phòng, công nhân công an;
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

12

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
+ Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quan đội nhân dân; sĩ qua, hạ sĩ
quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân;
người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân độ nhân dân,
công an nhân dân;
+ Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân và hạ sĩ quan, chiến sĩ công
an nhân dân phục vụ có thời hạn;
+ Người làm việc có thời hạn ở nước ngoài mà trước đó đã đóng
BHXH bắt buộc;
- Thứ hai, Người sử dụng lao động.
Theo quy định tại Khoản 2 - Điều 2 - Luật BHXH, người sử dụng lao
động tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:
+ Cơ quan Nhà nước, đơn vị sự nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân;
+ Tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội
nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội khác.
+ Cơ quan, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế hoạt động trên lãnh
thổ Việt Nam;
+ Doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác, tổ chức
khác và cá nhân có thuê mướn, sử dụng và trả công cho người lao động.

tiền lương của người lao động và quỹ lương của những người lao động
tham gia BHXH trong doanh nghiệp. Tuỳ theo điều kiện kinh tế xã hội của
mỗi quốc gia trong mỗi thời kỳ mà quy định tỷ lệ đóng góp cho phù hợp.
Vì vậy, quản lý TLTC làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc là:
- Quản lý mức lương (lương chính, các loại phụ cấp...) hoặc tiền công
theo hợp đồng của từng NLĐ làm căn cứ đóng BHXH. Bảng kê khai mức
lương hoặc tiền công làm căn cứ đóng BHXH do đơn vị lập theo mẫu quy
định của BHXH Việt nam, lập hàng năm theo mức tăng giảm TLTC của
từng người lao động.
- Quản lý tổng quỹ tiền lương, tiền công của số lao động tham gia
BHXH. Bảng kê khai tổng quỹ tiền lương do đơn vị lập theo mẫu của
BHXH Việt nam và lập hàng năm theo sự biến động của số người tham gia
BHXH và mức TLTC thay đổi của từng người lao động.
- Quản lý mức đóng BHXH của từng đơn vị và từng NLĐ trên cơ sở
danh sách tham gia BHXH của từng đơn vị, mức lương hoặc tiền công của
từng người lao động và tổng quỹ lương của những người tham gia BHXH
trong từng đơn vị. Tất các các chỉ tiêu này phải ăn khớp với nhau thì
BHXH Việt nam mới chấp nhận.
1.2.3.3 Quản lý mức thu và phương thức thu BHXH.
- Thứ nhất, quản lý mức thu.
Mức thu BHXH của mỗi quốc gia là khác nhau, phụ thuộc vào nhiều
yếu tố như: đặc điểm dân số, điều kiện KTXH, sự văn minh của người dân
khiến họ cảm nhận được quyền lợi mà BHXH mang lại cho họ. Và còn phụ
thuộc vào các yếu tố khác nữa. Nhưng mức thu được xác định phải đáp ứng
được các yêu cầu: phải phù hợp với khả năng chi trả của đa số NLĐ tham
gia và sẽ tham gia, phải phù hợp với NSLĐ của nền kinh tế và khả năng tài
chính của NSDLĐ, mức thu BHXH phải cân đối với mức hưởng BHXH
nhằm đảm bảo nguyên tắc “có đóng có hưởng”.
Ở Việt Nam, hệ thống BHXH hoạt động theo nguyên tắc có mức
hưởng xác định trước. Đây là hệ thống BHXH mà nguyên tắc chia sẻ rủi ro

- Thứ hai, quản lý phương thức thu.
Hiện nay BHXH Việt Nam đang áp dụng hai phương thức thu BHXH:
- Thu qua tài khoản: là hình thức các đơn vị SDLĐ hàng tháng nộp
tiền vào tài khoản chuyên thu của BHXH Việt Nam mở tại Ngân hàng nông
nghiệp và phát triển nông thôn. Đây là hình thức thu chủ yếu của BHXH
Việt Nam.
- Thu bằng tiền mặt: hình thức này chủ yếu áp dụng đối với thu BHYT
tự nguyện và BHXH tự nguyện khi loại hình này chính thức có hiệu lực từ
ngày 01/01/2008.
Dù thu qua tài khoản hay bằng tiền mặt thì tất cả nguồn thu đều được
tập chung về tài khoản chuyên thu của BHXH Việt Nam. Các địa phương
không được lấy số thu BHXH của địa phương mình để tự trang trải cho các
khoản chi, số còn lại mới nộp về tài khoản của BHXH Việt Nam.
1.2.3.4 Quản lý quy trình thu nộp BHXH
Quản lý quy trình thu BHXH được hiểu là quản lý tổng thể các công
việc (biện pháp) cần phải tiến hành, theo đó là cả một quá trình sắp xếp thứ
tự logic trước sau, công việc nào cần phải thực hiện trước, công việc nào
cần phải thực hiện sau để đạt được mục tiêu đã đặt ra với hiệu quả cao nhất.
Quy trình thu được thực hiện như sau:
- Đối với đơn vị SDLĐ lần đầu tiên tham gia BHXH: đơn vị SDLĐ
lập hồ sơ đăng ký tham gia BHXH. Hồ sơ theo mẫu của BHXH và gửi về
BHXH tỉnh, thành phố. Hồ sơ bao gồm:
+ Công văn gửi BHXH tỉnh, thành phố xin tham gia BHXH, BHYT.
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

15

Lớp: Đ3BH2



Việt Nam có trách nhiệm quản lý, phân phối, sử dụng theo dự toán chi
BHXH của các tỉnh.
1.2.4 Quản lý tổ chức thu BHXH.
Để thực hiện việc quản lý tổ chức thu BHXH thì BHXH các cấp cần
thực hiện một số công việc như sau:
1.2.4.1 Phân cấp quản lý thu BHXH.
Phân cấp quản lý thu hợp lý là điều kiện rất quan trọng:
- BHXH Việt Nam: chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra tình hình thực
hiện công tác quản lý thu BHXH, BHYT trong toàn ngành bao gồm cả
BHXH Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và Ban Cơ yếu Chính phủ. Xác định
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

16

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
mức lãi suất bình quân trong năm của hoạt động đầu tư quỹ BHXH và
thông báo cho BHXH tỉnh.
- BHXH tỉnh: căn cứ tình hình thực hiện của địa phương để phân cấp
quản lý thu BHXH cho phù hợp với chức năng, nhiệm vụ. Tổ chức thu
BHXH của các đơn vị sử dụng lao động đóng trên địa bàn tỉnh. Bao gồm:
+ Các đơn vị do Trung ương quản lý.
+ Các đơn vị do tỉnh trực tiếp quản lý.
+ Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
+ Các đơn vị, tổ chức quốc tế.
+ Các doanh nghiệp ngoài quốc doanh có sử dụng lao động lớn


Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
+ BHXH tỉnh: lập 02 bản dự toán thu BHXH, BHYT đối với NSDLĐ
do tỉnh quản lý, đồng thời tổng hợp toàn tỉnh, lập 02 bản “kế hoạch thu
BHXH, BHYT bắt buộc” năm sau theo mẫu số 13-TBH gửi BHXH Việt
Nam 01 bản trước ngày 15/11 hàng năm để làm căn cứ tiến hành phân bổ
dự toán thu BHXH cho các đơn vị trực thuộc BHXH tỉnh và BHXH huyện
trước ngày 20/01 hàng năm.
+ BHXH Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Ban cơ yếu Chính phủ: lập kế
hoạch thu BHXH gửi BHXH Việt Nam. Trước ngày 15/11 hàng năm.
+ BHXH Việt Nam: tổng hợp, lập và giao dự toán thu BHXH, BHYT
cho BHXH tỉnh và BHXH Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Ban Cơ yếu
Chính phủ trước ngày 10/01 hàng năm.
1.2.4.3 Quản lý tiền thu BHXH
- BHXH tỉnh và huyện không được sử dụng tiền thu BHXH, BHYT
vào bất kỳ mục đích gì (trường hợp đặc biệt phải được Tổng Giám đốc
BHXH Việt Nam chấp thuận bằng văn bản).
- Hàng quý, BHXH tỉnh và huyện có trách nhiệm quyết toán 2% số
tiền được giữ lại, xác định số tiền chênh lệch thừa, thiếu; đồng thời gửi
thông báo quyết toán cho phòng thu hoặc bộ phận thu để thực hiện thu kịp
thời số tiền người SDLĐ chưa chi hết vào tháng đầu của quý sau.
- BHXH Việt Nam. Thẩm định số thu BHXH, BHYT định kỳ 6 tháng
hoặc hàng năm đối với BHXH tỉnh, BHXH thuộc Bộ quốc phòng, Bộ Công
an, Ban cơ yếu Chính phủ.
1.2.4.4 Thông tin báo cáo

thì cơ sở tính mức đóng và mức hưởng BHXH hiện nay phụ thuộc nhiều
vào tiền lương tối thiểu, các khoản phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niên
nghề, phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có).
Do đó, khi Nhà nước tăng lương tối thiểu đồng nghĩa với việc mức
đóng BHXH tăng lên đồng nghĩa với việc người tham gia BHXH đóng
BHXH với mức cao hơn nó ảnh hưởng tới lợi ích trước mắt của người lao
động và người sử dụng lao động nên quản lý thu BHXH sẽ gặp nhiều khó
khăn hơn, cán bộ thu BHXH phải tính lại mức đóng và đối chiếu lại căn cứ
đóng BHXH.
1.2.5.2 Lực lượng lao động.
Người lao động là đối tượng tham gia BHXH, họ là những người
trong độ tuổi lao động, là những người trực tiếp tạo ra của cải vật chất cho
xã hội, là đối tượng đóng góp vào quỹ BHXH.
Lực lượng lao động cũng có ảnh hưởng lớn đến công tác quản lý thu
BHXH, khi lực lượng lao động tăng lên, nhiều người được tham gia vào
thị trường lao động, được ký hợp đồng lao động thì sẽ có nhiều người được
tham gia vào chính sách BHXH hơn, số thu BHXH tăng lên. Như vậy, khi
lực lượng lao động tăng lên, nhiều người được tham gia vào thị trường lao
động, số đối tượng tham gia BHXH trở nên đông đảo thì quá trình quản lý
sẽ trở nên khó khăn hơn, công tác quản lý sẽ cần bố trí tuyển dụng thêm
nhiều cán bộ hơn.
Ngược lại, khi lực lượng lao động ít thì số người tham gia BHXH sẽ
ít việc quản lý đối tượng tham gia sẽ thuận lợi hơn.
1.2.5.3 Tốc độ tăng trưởng kinh tế và thu nhập bình quân đầu người.
Tốc độ tăng trưởng của một quốc gia phản ánh khả năng tiết kiệm,
tiêu dùng và đầu tư của Nhà nước.
Nếu một quốc gia có tốc độ tăng trưởng kém, sản xuất kinh doanh gặp
nhiều khó khăn, thu nhập của người lao động thấp thì người lao động sẽ
không thực sự gắn kết với doanh nghiệp, khi đó việc tham gia BHXH đối
với họ không trở nên quan trọng và họ cũng ít có khả năng tham gia

- BHXH các cấp phân loại, lưu trữ và bảo quản hồ sơ tài liệu thu
BHXH đảm bảo khoa học để thuận tiện khai thác, sử dụng. Thực hiện ứng
dụng công nghệ thông tin để quản lý người tham gia BHXH, cấp sổ
BHXH, thẻ BHYT cho người tham gia BHXH, BHYT bắt buộc.

SV thực hiện: Vương Thị Thơm

20

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
CHƯƠNG II. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BHXH
BẮT BUỘC TẠI BHXH HUYỆN THẠCH HÀ- HÀ TĨNH
2.1 Khái quát đặc điểm tình hình chung về BHXH huyện Thạch HàHà Tĩnh.
2.1.1 Một vài nét về huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.
Huyện Thạch Hà thuộc địa phận tỉnh Hà Tĩnh nằm ở phía bắc Bắc
Trung Bộ. Toàn huyện bao gồm 31 đơn vị hành chính với tổng diện tích tự
nhiên là 35.643,49 ha.
Tổng dân số toàn huyện là 143.179 người với 80.371 lao động. Người
làm việc trong các ngành kinh tế, 65.825 người làm việc trong ngành nông
nghiệp.
Việc phát triển các lĩnh vực của hoạt động kinh tế- xã hội được diễn ra
thuận lợi, góp phần giảm tỷ lệ thất nghiệp. Vì vậy đã tạo ra những bước
phát triển cho nền kinh tế của huyện, đời sống của người dân ngày càng
được cải thiện. Chính yếu tố này đã tạo ra những nhu cầu thiết yếu trong
cuộc sống của nhân dân trong huyện, nhu cầu được bảo vệ và chia sẽ rủi ro

Dung
Hàng năm đơn vị hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao đảm bảo quyền
lợi cho NLĐ, các chế độ chính sách BHXH và chi trả lương hưu, trợ cấp
theo đúng quy định; góp phần vào sự ổn định kinh tế, chính trị. Ngoài ra,
trên các lĩnh vực công tác khác thì BHXH huyện Thạch Hà luôn tham gia
và thực hiện một cách tích cực, đầy đủ. Đến nay, là một trong những đơn vị
dẫn đầu phong trào thi đua của BHXH tỉnh Hà Tĩnh và đạt được nhiều
thành tích đáng khích lệ, được vinh dự đón nhận nhiều giấy khen, bằng
khen của BHXH Việt Nam, BHXH Hà Tĩnh và UBND huyện Thạch Hà.
2.1.2.2 Tổ chức bộ máy cua BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.
Cũng như các đơn vị khác của hệ thống BHXH Việt Nam, BHXH
Thạch Hà là tổ chức hành chính sự nghiệp. Cơ cấu bộ máy gọn nhẹ ở giai
đoạn trước nhưng từ năm 2000 lại nay bộ máy được phát triển với xu thế
phát triển của xã hội, đặc biệt là tiếp nhận chuyển giao BHYT từ năm 2003.
Hình 1: Cơ cấu tổ chức bộ máy cơ quan BHXH huyện Thạch Hà.

Giám đốc

Phó giám đốc

Bộ phận
chế độ
chính
sách

Bộ phận
kế
hoạch
tài
chính

Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
BHXH, không những giỏi về nghiệp vụ mà còn có ý thức trách nhiệm và
tâm huyết với nghề. Đội ngũ cán bộ cơ quan BHXH huyện Thạch Hà hiện
nay có 16 cán bộ trong đó: có 9 cán bộ có trình độ đại học chiếm tỷ lệ
56,25%, trình độ cao đẳng là 5 người chiếm tỷ lệ 31,25% và 12,5% trình độ
trung cấp. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các công tác thực hiện
nghiệp vụ chuyên môn của cơ quan, đáp ứng được yêu cầu đặt ra của
ngành. Song BHXH huyện Thạch Hà cũng cần có những phương hướng cụ
thể để đào tạo và nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ để đáp ứng
hơn nữa những thay đổi ngày càng cao của ngành.
2.1.2.4 Cơ sở vật chất kỹ thuật cua BHXH huyện Thạch Hà- Hà Tĩnh.
Những ngày đầu mới thành lập gặp nhiều khó khăn, trụ sở làm việc
còn mang tính chất tạm bợ, cơ sở vật chất kỹ thuật thiếu thốn, nhiệm vụ
chuyên môn lại hoàn toàn mới mẻ trong cơ chế quản lý mới. Đến tháng
6/1999 được sự giúp đỡ của BHXH tỉnh và chính quyền địa phương thì trụ
sở BHXH huyện đã được xây dựng khang trang tại thị trấn Thạch Hà, trang
thiết bị làm việc khá đầy đủ đáp ứng yêu cầu công việc và đã được trang bị
hệ thống CNTT đáp ứng cơ bản yêu cầu công tác chuyên môn.
Hiện nay, BHXH tỉnh Hà Tĩnh có 1 máy chủ, 12 máy trạm/16 cán
bộ, công chức, viên chức nghiệp vụ, đạt tỷ lệ 75% và 4 máy in. Bộ phậm
CNTT có 1 cán bộ CNTT chuyên trách.
Ngoài ra, cơ bản các phần hành nghiệp vụ đã được thực hiện trên các
chương trình phần mềm như: Quản lý thẻ BHYT; BHXH.net; Xét duyệt
các chế độ BHXH; Quản lý Quỹ BHXH; Quản lý sổ BHXH; Chương trình
Tiếp nhận và Quản lý hồ sơ tại giao dịch một cửa; phần mềm SMS; phần
mềm kế toán BHXH.
Điều kiện CSVC của BHXH huyện Thạch Hà ngày càng được trang bị
tốt đã tạo điều kiện cho cán bộ làm việc tốt phục vụ ngày càng tốt hơn nhu

không ngừng tăng lên trong những năm từ năm 2008 đến năm 2010, điều
này thể hiện cụ thể ở bảng sau:
Bảng 1: Tình hình tham gia BHXH bắt buộc giai đoạn 2008- 2010.
Số đơn vị tham gia BHXH
Số người tham gia BHXH bắt
Chi
bắt buộc
buộc
tiêu
Số đơn
Lượng
Tốc độ
Số
Lượng
Tốc độ
vị
tăng
tăng
người
tăng
tăng
(đơn vị)
giảm
liên
tham gia
giảm
liên
tuyệt
hoàn
(người) tuyệt đối

nhau nhất là từ lúc áp dụng luật BHXH ( năm 2007) thì con số này tăng lên
đột biến.
Năm 2009 số đơn vị tăng so với năm 2008 là 3 đơn vị tương ứng với
tăng 2,07% so với năm 2008. Năm 2009: có 5 đơn vị tăng mới, có 1 đơn vị
tách ra (Trung tâm y tế Thạch Hà tách ra BV Đa khoa Thạch Hà và Trung
tâm y tế dự phòng Thạch Hà) và có 3 đơn vị nằm trên địa bàn TP Hà Tĩnh
đã chuyển tham gia BHXH vào BHXH TP Hà Tĩnh). Đến năm 2010 thì số
đơn vị tham gia tăng lên 158 đơn vị, tăng so với năm 2008 là 13 đơn vị
tương ứng tốc độ tăng so với năm 2008 là 8,97%.
SV thực hiện: Vương Thị Thơm

24

Lớp: Đ3BH2


Khóa luận tốt nghiệp
GVHD: Th.S Đỗ Thùy
Dung
Về số lao động tham gia BHXHBB, từ năm 2008 đến năm 2010 tăng
từ 3.845 người lên 4.310 người ( tăng 12,09%). Cùng với việc áp dụng luật
BHXH người lao động được bảo vệ quyền lợi trong hưởng các chế độ
BHXH thì người lao động đủ điều kiện tham gia BHXHBB cũng được bảo
vệ. Số đơn vị SDLĐ tham gia tăng lên đồng thời số lao động tăng theo
nhưng cùng với lý do này thì còn một lý do cơ bản nữa đó là số lao động
trong các đơn vị được tham gia BHXHBB cũng tăng lên. Năm 2009 số lao
động tham gia BHXHBB là 3.845 người , đến năm 2009 số người tham gia
là 4.118 người tăng 273 người tương ứng tăng 7,1% ( trong đó có 65 lao
động tăng mới ) so với năm 2008. Đến năm 2010, có 4.310 người tham gia
tăng 192 người tương ứng tăng 4,66% ( trong đó có 72 lao động tăng mới )