Các công thức để làm bài tập
Y: sản lượng
C: chi tiêu dân cư
G: chi tiêu chính phủ
t: thuế (thường là dạng %)
Ms : mức cung tiền
Md: cầu tiền
H: cơ số tiền
Cb: dự trữ bắt buộc trong ngân hàng
Cp: dự trữ tiền trong dân cư
k: số nhân tiền
Y = C + Y(1-t) + G (phương trình đường IS)
Ms = Md (phương trình đường LM)

Tính số nhân tiền k =
Tính cung tiền Ms = k.H (số nhân nhân với cơ số tiền)
Kết hợp cân bằng trên thị trường hàng hóa và tiền tệ thì cho phương trình IS = LM và tìm ra Y cb và icb

Bài tập ví dô
Bài 1
Cho một nền kinh tế có hàm chi tiêu như sau: C = 500 + 0,8Yd – 5i
Hàm đầu tư: I = 300 – 10i
Chi tiêu chính phủ G = 600
Thuế t = 20%
Hàm cung tiền Ms = 1000
Hàm cầu tiền: Md = 0,3Y + 100 – 10i
Mức giá danh nghĩa/ giá thực tế = 1
a) Tính sản lượng và lãi suất cân bằng Ycb = ? và icb = ?
1




(2)

(phương trình đường LM)

Từ (1) và (2) suy ra
Ycb = 3395 và i = 11,85%
b) Khi G=500 thì thay vào phương trình cân bằng sản lượng ta có
Y = 500 + 0,8Y(1-0,2) – 5i + 300 – 10i +500
 Y = 3611 – 41,6i

(3)

Từ (2) và (3) suy ra

3000 + 33,3i = 3611 – 41,6i

Ycb = 3270

và i = 8,15%

c)
Nếu G=800, thay vào phương trình sản lượng ta có
Y = 500 + 0,8Y(1-0,2) – 5i + 300 – 10i +800
 Y = 4.444 -41,6i

(4)

Từ (2) và (4) => i = 19,27% và Ycb = 3642
Md = Ms  0,4Y + 100 -10i = 1000  Y = 2250 + 25i

(8)

Từ (1) và (8) suy ra: Ycb = 2865 và icb = 24,6%
h)
Giả sửa Md nhạy cảm hơn và Md = 0,3Y + 100 – 15i thì Y=?
Md = Ms  0,3Y + 100 -15i = 1000  Y = 3000 + 60i

(9)

Từ (1) và (9) suy ra: icb = 8,75% và Ycb = 3525

Bài tập 2
Cho nền kinh tế có hàm tiêu dùng là C = 500 + 0,8Yd – 5i
I = 300 – 10i
Md = 0,3Y + 100 – 10i
Thuế là 20% (t=0,2)
Dự trữ trong dân cư là Cp = 30%
Dữ trữ bắt buộc của ngân hàng Cb = 5%
3


Cơ số tiền H = 269,54
P =1 (mức giá danh nghĩa/ giá thực tế)
a) Xác định thu nhập và lãi suất cân bằng
b) Nếu chi tiêu chính phủ G = 850, thì sản lượng cân bằng là bao nhiêu?
c) Giả sử sản lượng toàn dông là 4000, nếu chi tiêu chính phủ là G = 900 thì sản lượng nền kinh tế có đạt mức toàn
dông ko?
d) Nếu lãi suất chiết khấu tăng làm cho ngân hàng thương mại tăng dự trữ lên 10% thì sản lượng cân bằng là bao

phương trình sản lượng
Y = 500 + 0,8Yd – 5i + 300 – 10i + 850  Y = 8250 – 75i

(3)

Từ (1) và (3) => Ycb = 4608 và icb = 48,56
c) Khi G = 900 phương trình sản lượng sẽ là
Y = 500 + 0,8Yd – 5i + 300 – 10i + 900  Y = 8500 – 75i

(4)

Từ (1) và (4) => Ycb = 4690, icb = 50,9%
4


d) Nếu lãi suất chiết khấu tăng làm cho ngân hàng thương mại tăng dự trữ lên 10% thì sản lượng cân bằng là bao
nhiêu?
Cb = 10% (phải tính lại số nhân tiền)
k=

=

= 3,25

Ms = k.H = 3,25x269,54 = 876
Phương trình cân bằng tiền tệ
Ms = Md  876= 0,3Y + 100 – 10i  Y = 2587 + 33,3i

(5)


 Ms = k.H = 3,7x 200 = 740
Phương trình cân bằng tiền tệ
Md = Ms  0,3Y + 100 – 10i = 740  Y = 2133 + 33,3i (7)
Từ (2) và (7) => 2133 + 33,3i = 4000 – 75i

 icb = 17,23% và Ycb = 2706

g) Nếu thực hiện OMO và cơ số tiền H = 300 thì nền kinh tế có đạt mức toàn dông ko?
Nếu H = 300 => Ms = k.H = 3,7 x 300 = 1110
Phương trình cân bằng tiền tệ Ms = Ms  0,3Y + 100 – 10i = 1110  Y = 3366 + 33,3i
Từ (2) và (8) =>

3366 + 33,3i

= 4000 – 75i

(8)

 icb = 5,85% và Ycb = 3560
5


câu hỏi thảo luận chương 1
1. Nếu bạn là nhà lãnh đạo quốc gia, nhiệm vụ kinh tế đặt ra cho bạn là gì ? Bạn dùng các công cụ chủ yếu nào để hoàn
thành các nhiệm vụ trên ?
2. Bạn lựa chọn đường tổng cầu đồng biến hay nghịch biến để phân tích kinh tế vĩ mô ? Vì sao ?
3. Quan điểm của Keynes về tổng cung gợi ý cho bạn điều gì về nền kinh tế thị trường hiện đại ?
4.

Tại sao hiện nay các nhà kinh tế thường hay dùng GDP hơn là dùng GNP ?

3. Vì sao khi ngân sách chính phủ cân bằng vẫn làm cho sản lượng cân bằng của nền kinh tế tăng lên ?
4. Chính phủ sẽ thực hiện các công cụ nào trong chính sách tài khoá để làm giảm bớt phản ứng của GDP trước các cú
sốc ?
5. Nếu bạn là nhà lãnh đạo quốc gia, bạn sẽ thực hiện chính sách tài khoá như thế nào khi nền kinh tế bị suy thoái
nghiêm trọng ?
6. Vì sao số nhân trong nền kinh tế mở nhỏ hơn số nhân trong nền kinh tế đóng ?
7. Nền kinh tế có các dữ liệu sau:
I = 120 ; C = 0,7Y ; NT = G = 80
a. Tính sản lượng cân bằng trước và sau khi có NT và G.
b. Vẽ đồ thị.
câu hỏi thảo luận chương 4
1. Người ta giữ tiền vì những động cơ gì ? Giá cả hàng hoá, dịch vụ tăng gấp đôi nhưng lượng cầu tiền thực tế vẫn như
cũ trong trường hợp nào ?
2. Trong trường hợp nào thì ngân hàng thợ vàng gặp phải “Sự hoảng loạn tài chính” ? Mức cung tiền khi có ngân hàng
thợ vàng gợi ý cho bạn điều gì về thị trường tiền tệ ?
3. Giả sử số nhân làm hoán chuyển 1 triệu đồng tiền mặt trong lưu thông thành 10 triệu đồng của các khoản gửi ngân
hàng mà dựa vào đó người ta có thể dùng như một phương tiện thanh toán . Nếu tất cả người cho vay đều đòi lại thì
lượng tiền còn bao nhiêu ? Bạn có nhận xét gì về điều này ?
4. Các ngân hàng thương mại trong một nền kinh tế giữ 5% tiền gửi dưới dạng dự trữ tiền mặt. Tiền giữ trong dân bằng
25% tiền gửi ngân hàng của họ. Cơ số tiền trong nền kinh tế là 20 tỷ đồng.
a. Tính số nhân tiền đơn giản.
b. Tính số nhân tiền mở rộng.
c. Quỹ tiền tệ là bao nhiêu ?
d. Các ngân hàng vẫn lựa chọn giữ tiền như cũ nhưng dự trữ trong dân là 30% thì số nhân tiền mở rộng là bao
nhiêu ?

7


câu hỏi thảo luận chương 5

Khi ngân hàng trung ương muốn thay đổi mức cung tiền, việc mua bán chứng khoán có thể được thực hiện ngay
lập tức.

•

ít phụ thuộc vào các tác nhân khác trong quá trình thay đổi mức cung tiền.

4. Giả sử các ngân hàng thương mại quyết định giữ 5% tiền gửi dưới dạng dự trữ tiền mặt. Tiền giữ trong dân
bằng 30% tiền gửi của họ trong ngân hàng. Cơ số tiền trong nền kinh tế là 50 tỷ đồng.
a. Lượng cung tiền là bao nhiêu ?
k = (0,3 + 1)/(0,3 + 0,05) = 3,7.
Ms = k.H = 3,7 x 50 = 185 tỷ
b. Lượng cung tiền là bao nhiêu nếu ngân hàng trung ương buộc các ngân hàng thương mại phải giữ 10% ?
k = (0,3 + 1)/(0,3 + 0,1) = 3,25
8


Ms = k.H = 3,25 x 50 = 162,5 tỷ
c. Lượng cung tiền là bao nhiêu nếu ngân hàng trung ương nâng lãi suất chiết khấu làm cho các ngân hàng thương
mại quyết định giữ thêm 5% ?
Cb = 15%
k=(0,3 + 1)/(0,3+0,15) = 2,89
Ms = 2,89 x 50 = 144,5
d. Lượng cung tiền giảm bao nhiêu nếu ngân hàng trung ương tiến hành các nghiệp vụ thị trường mở để giảm 2 tỷ
đồng trong cơ số tiền ?
Ms = 3,7(50-2) = 177,6
e. Nền kinh tế ở trạng thái như thế nào thì ngân hàng trung ương thực hiện các việc b, c, d ? Điều đó có đồng thể
đạt được các mục tiêu của kinh tế vĩ mô hay không ?
Khi nền kinh tế tăng trưởng quá nóng, lạm phát cao, ngân hàng trung ương sẽ thực hiện giảm lượng tiền
trong lưu thông bằng các cách giảm cơ số tiền, thực hiện nghiệp vụ thị trưởng mở và gia tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc


10