TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
CƠ SỞ 2 TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
BÁO CÁO THỰC TẬP GIỮA KHÓA
Chuyên ngành: Tài chính Quốc tế
HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CHO DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
TẠI CHI NHÁNH THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH,
NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM
Họ và tên sinh viên: Phan Minh Trí
Mã sinh viên: 1101036208
Lớp: A5
Khóa: K50B
Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Hoàng Anh
Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 08 năm 2014
MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU ........................................................................................................ 1
Chương 1:2GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ CHI NHÁNH TP. HỒ CHÍ
MINH,2NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG VIỆT
NAM ....................................................................................................................... 2
1.1.
Giới thiệu về chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ
phần Ngoại Thương Việt Nam........................................................................... 2
1.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển ........................................................... 2
1.1.2. Thông tin liên lạc................................................................................... 2
2.2.2. Tình hình dư nợ tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại chi
nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại Thương
Việt Nam giai đoạn 2011 – 2013 .................................................................... 13
2.2.3. Tình hình nợ xấu đối với các khoản tín dụng cấp cho doanh nghiệp
nhỏ và vừa của chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ
phần Ngoại Thương Việt Nam giai đoạn 2011 – 2013 .................................. 15
2.3.
Đánh giá hoạt động tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của chi
nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại Thương
Việt Nam giai đoạn 2011 – 2013 ...................................................................... 17
2.3.1. Những điểm đạt được .......................................................................... 17
2.3.2. Những điểm hạn chế ........................................................................... 18
2.4.
Những kinh nghiệm đạt được trong quá trình thực tập giữa khóa...... 19
Chương 3:20ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO HOẠT ĐỘNG TÍN
DỤNG CHO DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA CHI NHÁNH TP. HỒ
CHÍ MINH, NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG
VIỆT NAM .......................................................................................................... 20
3.1.
Đề xuất nâng cao hoạt động tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa của
chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại Thương
Việt Nam ........................................................................................................... 20
3.1.1. Xây dựng chính sách tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa ...... 20
Credit Informtion Center
Hệ thống thông tin tín dụng
2
TMCP
3
SME
Thương mại cổ phần
Small & Medium Enterprises
Doanh nghiệp nhỏ và vừa
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ
Danh mục bảng:
STT
Số bảng
Tên bảng
Trang
Chí Minh giai đoạn 2011 – 2013
Dư nợ tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa theo
thời hạn của Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí
Minh giai đoạn 2011 – 2013
Tình hình nợ xấu của Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ
Chí Minh đối với các khoản tín dụng cho doanh
nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2011 – 2013
10
13
14
16
Danh mục sơ đồ:
STT
Số sơ đồ
Tên sơ đồ
Trang
1
Sơ đồ 1.1
Sơ đồ cơ cấu tổ chức của Vietcombank chi nhánh
.......................................................................................................................................
.......................................................................................................................................
Người hướng dẫn khoa học
TS. Nguyễn Thị Hoàng Anh
1
LỜI MỞ ĐẦU
Tại Việt Nam, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm một vai trò quan trọng trong
nền kinh tế. Số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa đã chiếm đến 96% số lượng doanh
nghiệp, khối doanh nghiệp này tạo ra đến 46% tổng sản phẩm quốc nội và tạo việc
làm cho 51% lao động tại Việt Nam[1]. Điều này cho thấy khối doanh nghiệp nhỏ và
vừa giữ vai trò rất quan trọng trong nền kinh tế nước ta. Từ khi thành lập đến nay,
ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam – Vietcombank luôn đóng vai trò tiên
phong trong hoạt động ngân hàng. Nhận thức được tầm quan trọng của các doanh
nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Tp. Hồ Chí Minh, phòng Khách hàng Doanh nghiệp
nhỏ và vừa được thành lập và ngày càng đóng vai trò quan trọng trong hoạt động
của Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh. Chính vì lý do đó, tôi đã quyết định
chọn đề tài “Hoạt động tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại chi nhánh Tp.
Hồ Chí Minh, ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam” làm đề tài nghiên
cứu. Ngoài lời mở đầu và kết luận, đề tài bao gồm 3 chương:
Chương 1: Giới thiệu khái quát về chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng
TMCP Ngoại Thương Việt Nam
Chương 2: Hoạt động tín dụng cấp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa của chi
nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam
Chương 3: Đề xuất kiến nghị nâng cao hoạt động tín dụng cho doanh nghiệp
nhỏ và vừa tại chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt
Nam
Bên cạnh đó, chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh luôn là đầu tàu trong những hoạt động
ngân hàng như đầu tư tín dụng, thanh toán quốc tế, thu đổi ngoại tệ, phát hành thẻ,
nghiệp vụ ngân quỹ, … trong mạng lưới các chi nhánh của Vietcombank và trong
các tổ chức tín dụng trên địa bàn Tp. Hồ Chí Minh.
Bên cạnh các hoạt động kinh doanh, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh
luôn thể hiện vai trò trách nhiệm của mình đối với cộng đồng thông qua các hoạt
động an sinh xã hội với quy mô và tầm ảnh hưởng lớn như: Tặng sổ tiết kiệm cho
thân nhân chiến sĩ Trường Sa và Mẹ Việt Nam Anh hùng, giúp học sinh vùng lũ trở
lại trường, Tết làm điều hay vì nông dân nghèo thành phố Hồ Chí Minh, Hành trình
thắp sang ước mơ thiếu nhi Việt Nam, …
1.1.2. Thông tin liên lạc
Chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam là
chi nhánh cấp 1 có địa chỉ tại số 10 Võ Văn Kiệt, Phường Nguyễn Thái Bình, Quận
1, Tp. Hồ Chí Minh.
Lãnh đạo: Trương Thị Thúy Nga – Giám đốc
3
Điện thoại: (08) 38297245 – 39141777
Fax: (08) 38297220 – 38216781
1.1.3. Chức năng, nhiệm vụ
Là một bộ phận của ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam, chi nhánh
Tp. Hồ Chí Minh thực hiện các chức năng và nhiệm vụ sau theo “Quy định hoạt
động của chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại
Thương Việt Nam” :
-
Chức năng:
+ Nhận tiền gửi ngắn hạn, trung hạn và dài hạn từ các thành phần kinh tế;
thanh toán quốc tế, kinh doanh ngoại tệ, kế toán và ngân quỹ, quản lý hành chính và
hành chính nhân sự, …
Đứng đầu của Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh là Ban Giám đốc bao
gồm 1 Giám đốc và 7 Phó Giám đốc. Nằm dưới sự quản lý của Ban Giám đốc chi
nhánh Tp. Hồ Chí Minh là các phòng ban mà đứng đầu là 41 Trưởng phòng và 78
Phó trưởng phòng. Lao động nghiệp vụ có 900 người và lao động giản đơn có 80
người. Tính đến ngày 31/12/2013, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh có
13% số nhân sự đang ở bậc Cao học, bậc Đại học chiếm 62% và bậc dưới Đại học
chiếm 25%. Nguồn nhân lực được phân bố tùy theo quy mô của từng bộ phận để
thực hiện các chức năng sau:
-
Bộ phận kinh doanh: là nơi tiếp xúc trực tiếp với khách hàng, thực hiện các
chức năng như giao dịch, cho vay, cầm cố, bảo lãnh, phát hành thẻ, …
-
Bộ phận quản trị rủi ro: thực hiện các hoạt động quản trị rủi ro các khoản
tín dụng cũng như quản lý nợ quá hạn của chi nhánh;
-
Bộ phận xuất nhập khẩu: thực hiện các chức năng thanh toán hoạt động
xuất nhập khẩu của chi nhánh;
-
Bộ phận kế toán, ngân quỹ: thực hiện các nghiệp vụ hạch toán các nghiệp
vụ phát sinh;
Bộ phận
quản lý
rủi ro
- Phòng
quản lý rủi
ro;
- Phòng
quản
lý
nợ;
- Phòng
công nợ
và
khai
thác
tài
sản.
Bộ phận
xuất nhập
khẩu
Bộ phận
kế toán,
ngân quỹ
Bộ phận
tổng hợp;
- Phòng
kỹ
thuật.
(Nguồn: phòng hành chính quản trị cung cấp)
Là chi nhánh có quy mô lớn nhất của Vietcombank, chi nhánh Tp. Hồ Chí
Minh có cơ cấu tổ chức chặt chẽ, các bộ phận, phòng ban được phân chia rõ ràng
nhằm giúp nhân viên làm việc phù hợp với năng lực của mình. Trong mô hình tổ
chức này của chi nhánh, Ban Giám đốc, các Trưởng phòng, Phó Trưởng phòng luôn
có sự liên hệ chặt chẽ với đội ngũ nhân viên để nắm bắt kịp thời các tình huống
phát sinh, từ đó có biện pháp xử lý.
6
1.2.
Tình hình hoạt động của chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng
thương mại cổ phần Ngoại Thương Việt Nam giai đoạn 2011 – 2013
Giai đoạn 2011 – 2013, nền kinh tế vẫn chưa thoát ra khỏi cuộc khủng hoảng
tài chính Mỹ 2008. Bên cạnh đó, khu vực đồng tiền chung châu Âu lại gặp phải
cuộc khủng hoảng nợ công lớn nhất trong lịch sử. Những điều này đã tác động trực
tiếp đến nền kinh tế của Việt Nam, hoạt động của các thành phần kinh tế mà trong
đó là các ngân hàng thương mại gặp rất nhiều khó khăn. Tuy nhiên, trong bối cảnh
đó, Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh đã có những nỗ lực đáng kể nhằm thực hiện các
mục tiêu đã đặt ra.
Bảng 1.1. Kết quả hoạt động kinh doanh của Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh
giai đoạn 2011 – 2013
Đơn vị: Tỷ đồng
3.173
18,6
1.224
1.619
307
33,5
395
32,3
Chỉ tiêu
2011
2012
2013
Doanh thu
15.589
18.249
đặt ra là 15%, chi nhánh đã hoàn thành xuất sắc kỳ kinh doanh năm 2012 của mình,
vượt chỉ tiêu 18,5%.
Tiếp tục đà phát triển đó, năm 2013, Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh đạt mức
doanh thu 21.817 tỷ đồng, tăng 19,6% so với năm 2012, chi phí nằm ở mức 20.198
tỷ đồng, tăng 18,6% so với năm 2012. Kết quả là lợi nhuận sau thuế của chi nhánh
đạt 1.619 tỷ đồng, đạt mức tăng 32,3% so với năm 2012. Điều này cho thấy sự phát
triển ổn định trong hoạt động của chi nhánh trong giai đoạn 2011 – 2013.
1.3.
Vị trí kiến tập
Trong thời gian kiến tập, tôi được phân công vào phòng khách hàng doanh
nghiệp nhỏ và vừa của Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh. Do công việc này đòi hỏi
kiến thức chuyên môn nghiệp vụ cao cùng kinh nghiệp thực tế, nên trong hầu hết
thời gian kiến tập, tôi được chỉ đạo thực hiện các công việc sau:
-
Đọc các quy định, quy chế, văn bản hướng dẫn nghiệp vụ của pháp luật và
của Vietcombank;
-
Đọc hồ sơ tín dụng của khách hàng;
-
Tìm hiểu tình hình hoạt động kinh doanh của phòng và của chi nhánh;
-
Tạo mối quan hệ với các anh chị tại nơi thực tập.
9
Chương 2:
HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CẤP CHO DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA CỦA
CHI NHÁNH TP. HỒ CHÍ MINH, NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN
NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM
2.1.
Tổ chức hoạt động cấp tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp nhỏ và
vừa của chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ phẩn
Ngoại Thương Việt Nam
Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh là chi nhánh cấp 1 trực thuộc Hội sở
chính, do đó, hoạt động tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ được
tổ chức với sự tham gia của các phòng ban như sau: Hội đồng tín dụng cơ sở, Phòng
Khách hàng Doanh nghiệp nhỏ và vừa, Phòng Quản lí nợ, Phòng Công nợ và khai
thác tài sản.
Hội đồng tín dụng cơ sở: được thành lập nhằm hỗ trợ Ban Giám đốc chi nhánh
trong việc cung ứng sản phẩm tín dụng đến khách hàng. Chủ tịch Hội đồng tín dụng
là Giám đốc chi nhánh, Phó Chủ tịch Hội đồng tín dụng là Phó Giám đốc chi nhánh
phụ trách mảng tín dụng, Thành viên Hội đồng tín dụng là các Trưởng phòng thể
nhân, khách hàng cá nhân, đầu tư dự án, khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Nhiệm vụ của hội đồng tín dụng cơ sở là xét duyệt giới hạn tín dụng, xét duyệt các
khoản vay vượt mức thẩm quyền phán quyết của Giám đốc chi nhánh hoặc các
khoản vay phức tạp cần đánh giá lại.
Phòng Khách hàng Doanh nghiệp nhỏ và vừa: chịu trách nhiệm cho vay đối
với khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa bao gồm các hoạt động tìm kiếm khách
2011
trọng
Tỷ
2012
(%)
trọng
Tỷ
2013
(%)
trọng
(%)
Dư nợ tín dụng
doanh
nghiệp
1.925
4,9
2.462
39.680
100
41.731
100
44.830
100
nhỏ và vừa
Dư nợ tín dụng
khách hàng cá
nhân
Dư nợ tín dụng
khác
Tổng dư nợ
(Nguồn: Báo cáo tổng kết công tác hoạt động Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh
năm 2011, 2012, 2013)
Xét về cơ cấu, dư nợ tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa đạt mức trong khoảng
từ 5 – 6% so với tổng dư nợ cấp tín dụng. Nguyên nhân là do tỷ trọng của dư nợ tín
11
dụng cấp cho các thành phần kinh tế khác rất lớn, các khoản tín dụng khác này bao
gồm cấp cho thể nhân là các doanh nghiệp lớn, hoặc tín dụng cấp cho các dự án lớn.
Tuy vậy, không thể phủ nhận vai trò của tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa
12
Việc gia tăng tỷ trọng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa trong tổng dư
nợ của chi nhánh đến từ 2 lí do. Thứ nhất, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về một
số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất kinh doanh, các tổ chức tín
dụng đã chuyển dịch cơ cấu tín dụng hướng đến các thành phần kinh tế ưu tiên
trong đó có doanh nghiệp nhỏ và vừa. Thứ hai, hai thông tư của ngân hàng nhà
nước ban hành là thông tư số 14/2012/TT-NHNN và 16/2013/TT-NHNN về việc
quy định trần lãi suất cho vay ngắn hạn cho các thành phần kinh tế ưu tiên trong đó
có các doanh nghiệp nhỏ và vừa đã thúc đẩy hoạt động vay vốn của thành phần kinh
tế này. Về phần mình, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh cũng thực hiện các
chương trình cho vay ưu đãi đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Ngày
28/05/2013, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh triển khai chương trình cho
vay ưu đãi với lãi suất chỉ 8,5%/năm đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Bên
cạnh đó, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh còn tạo điều kiện tốt nhất cho
các doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận các chương trình ưu đãi bằng cách giảm thiểu
tối đa và đăng tải công khai mọi thủ tục, hồ sơ vay vốn. Chi nhánh còn thực hiện
việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa gặp khó khăn tạm
thời theo Quyết định số 780/QĐ-NHNN ngày 23/04/2012 của ngân hàng nhà nước.
Điều này không chỉ thể hiện việc thực hiện các chỉ đạo từ Chính phủ và từ
Vietcombank Việt Nam mà còn thể hiện sự đồng hành của Vietcombank chi nhánh
Tp. Hồ Chí Minh đối với sự phát triển của doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Dư nợ tín dụng cấp cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm tỷ trọng không
lớn tổng dư nợ của Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, tuy nhiên, nhận thức
được tầm quan trọng của khối doanh nghiệp nhỏ và vừa trong cơ cấu thành phần
nước ta, Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh đã thể hiện được sự quan tâm
của mình đến thành phần kinh tế này thông qua chuyển dịch cơ cấu dư nợ đối với
các thành phần kinh tế. Bên cạnh đó, chi nhánh đã cùng với các cơ quan chức năng,
các hiệp hội có liên quan, phối hợp thực hiện các chính sách nhằm hỗ trợ tốt nhất
cho sự phát triển của khối doanh nghiệp nhỏ và vừa, điều này được thể hiện một
cách rõ ràng nhất thông qua kết quả đạt được của chi nhánh.
Tỷ
2012
(%)
Công nghiệp,
sản xuất
Thương mại,
dịch vụ
Khác
Tổng dư nợ
tín dụng SME
trọng
Tỷ
2013
(%)
trọng
(%)
872
45,3
1.024
41,6
100
2.462
100
2.931
100
(Nguồn: Báo cáo tổng kết công tác hoạt động Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh
năm 2011, 2012, 2013)
Số liệu trên cũng cho thấy sự chuyển dịch trong cơ cấu tín dụng cấp cho các
doanh nghiệp nhỏ và vừa từ ngành công nghiệp, sản xuất sang ngành thương mại,
14
dịch vụ khi dư nợ cấp cho các doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp, sản xuất
dần giảm tỷ trọng trong cơ cấu tổng dư nợ của chi nhánh, giảm từ 45,3% trong năm
2011 còn 39,0% trong năm 2013, mà thay vào đó là sự tăng trưởng trong cơ cấu dư
nợ cấp cho lĩnh vực thương mại dịch vụ, tăng từ 52,9% lên 58,9% trong giai đoạn
2011 – 2013. Điều này hoàn toàn phù hợp với sự chuyển dịch trong cơ cấu kinh tế
của nước ta hiện nay. Nguyên nhân của vấn đề này là do Vietcombank chi nhánh
Tp. Hồ Chí Minh nằm trong khu vực kinh tế hiện đại, năng động, các doanh nghiệp
chủ yếu hoạt động trong 2 lĩnh vực là công nghiệp, sản xuất và thương mại, dịch vụ,
do đó, nhu cầu về vốn nằm ở 2 lĩnh vực kinh tế này là rất lớn.
b.
Dư nợ tín dụng theo thời hạn giai đoạn 2011 – 2013
Như đã phân tích ở trên, các khoản tín dụng cấp cho các doanh nghiệp nhỏ và
1.245
63,7
16,8
1.194
1.301
1.583
9,0
21,7
80
95
103
18,8
8,4
1.925
2.462
có dấu hiệu ổn định, nhu cầu về vốn lưu động giảm xuống tương đối trong cơ cấu
tổng dư nợ tín dụng, điều này được thể hiện bằng việc dư nợ tín dụng trung hạn
trong năm 2012 chỉ tăng 9,0% so với năm 2011. Bên cạnh đó, việc thúc đẩy hoạt
động xuất nhập khẩu trong năm 2012 đã khiến nhu cầu về vốn ngắn hạn để thanh
toán các khoản chi phí của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng cao, làm cho dư nợ tín
dụng ngắn hạn tăng 63,7% từ 651 tỷ đồng năm 2011 lên đến 1.066 trong năm 2012.
Bước sang năm 2013, cơ cấu các khoản tín dụng theo thời hạn đã dần ổn định, dư
nợ tín dụng ngắn hạn đạt mức 1.245 tỷ đồng, so với năm 2012, tăng 16,8%, trong
khi đó, dư nợ tín dụng trung hạn đạt mức 1.583 tỷ đồng, tăng 21,7% so với năm
2012. Điều này cho thấy hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn
Tp. Hồ Chí Minh đã bắt đầu đi vào ổn định.
2.2.3. Tình hình nợ xấu đối với các khoản tín dụng cấp cho doanh nghiệp nhỏ và
vừa của chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh – ngân hàng thương mại cổ phần
Ngoại Thương Việt Nam giai đoạn 2011 – 2013
Giai đoạn 2011 – 2013, các ngân hàng thương mại nói chung đang gặp phải
vấn nạn nợ xấu, tỷ lệ nợ xấu trong hệ thống đã có lúc lên đến 9% vào năm 2012 [2].
Điều này cho thấy quá trình thẩm định các khoản tín dụng được cấp của các ngân
hàng thương mại nói chung tại Việt Nam còn yếu kém. Bên cạnh đó, việc chỉ đạo
[2]
Theo thông cáo báo chí của Ngân hàng Nhà nước về tỷ lệ nợ xấu của hệ thống Ngân hàng Việt Nam
16
cơ cấu lại các khoản nợ đối với các thành phần kinh tế ưu tiên cũng là nguyên nhân
gây ra hiện tượng nợ xấu này.
Đối với Vietcombank chi nhánh Tp. Hồ Chí Minh, vấn đề thẩm định các
khoản tín dụng luôn nhận được sự quan tâm đúng mực của Ban Giám đốc và đội
ngũ Trưởng, Phó Trưởng phòng. Quy trình thẩm định luôn được thực hiện một các
0,77%
0.55%
Tổng dư nợ tín
dụng SME
(Nguồn: Báo cáo tổng kết công tác hoạt động Vietcombank Tp. Hồ Chí Minh
năm 2011, 2012, 2013)
Theo bảng số liệu 2.4 trên, ta có thể thấy tỷ lệ nợ xấu của chi nhánh đối với
doanh nghiệp nhỏ và vừa luôn được duy trì ở mức dưới 1%, thấp hơn tỷ lệ nợ xấu
của toàn hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam. Có được điều này là nhờ vào
quy trình thẩm định tín dụng chặt chẽ và thái độ làm việc chuyên nghiệp, trách
nhiệm của đội ngũ nhân viên thẩm định của chi nhánh.
Trong 3 năm 2011 – 2013, tỷ lệ nợ xấu đối với tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ
và vừa của các năm 2011, 2012 có phần cao tương đối so với năm 2013, đặc biệt
vào năm 2012, nợ xấu SME đạt 19 tỷ đồng, chiếm tỷ lệ 0,77% so với tổng dư nợ
SME. Điều này là do tình hình kinh tế không ổn định vào các năm 2011 và 2012,
các doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Tp. Hồ Chí Minh gặp khó khăn trong quá
trình tìm đầu ra cho sản phẩm của mình, các khoản vay để phục vụ cho quá trình
sản xuất, mua nguyên liệu đầu vào do vậy mà không được tất toán, làm cho tỷ lệ nợ
xấu SME của chi nhánh trong 2 năm này tăng cao. Một lý do nữa đối với tình trạng
tỷ lệ nợ xấu ở mức cao tương đối trong 2 năm 2011 và 2012 là Quyết định số
17
780/QĐ-NHNN ban hành vào ngày 23/04/2012 về phân loại, cơ cấu lại nợ đối với
các khoản nợ có chiều hướng tích cực và có khả năng trả nợ tốt về sau. Đến năm
2013, khi tình hình kinh tế đã có chiều hướng ổn định, các doanh nghiệp nhỏ và vừa
của chi nhánh chỉ đạt mức dưới 1% tổng dư nợ SME trong giai đoạn 2011 – 2013
18
và tỷ lệ nợ xấu này có xu hướng giảm qua các năm. Tỷ lệ nợ xấu này là thấp tương
đối so với tỷ lệ nợ xấu của hệ thống ngân hàng thương mại tại Việt Nam.
Có được những thành công như vậy là nhờ vào quá trình nghiên cứu thị trường
một cách kỹ lưỡng, thực hiện những bước đi đón đầu thị trường của chi nhánh. Bên
cạnh đó, chi nhánh còn hoàn thành các mục tiêu được đặt ra và thực hiện nghiêm
túc những quy định, thông tư từ phía ngân hàng nhà nước. Đội ngũ nhân viên tín
dụng được đào tạo chuyên nghiệp, có thái độ làm việc có trách nhiệm, tay nghề
chuyên môn cao cũng là một động lực để chi nhánh đạt được những thành công như
vậy.
2.3.2. Những điểm hạn chế
Tuy đã đạt được những thành công rất đáng khích lệ, Vietcombank chi nhánh
Tp. Hồ Chí Minh cũng tồn tại một số điểm hạn chế trong công tác cấp tín dụng cho
doanh nghiệp nhỏ và vừa sau đây:
Thứ nhất, chính sách tín dụng của chi nhánh đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa
còn chưa được định hình rõ, cơ cấu sản phẩm dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa
còn khá hạn chế, chưa đa dạng. Các khoản tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và
vừa của chi nhánh chủ yếu với lãi suất không ưu đãi. Chi nhánh cũng còn có rất ít
những chính sách hỗ trợ cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Bên cạnh đó, thủ tục vay
vốn của chi nhánh còn khá phức tạp.
Thứ hai, chi nhánh còn chủ yếu tập trung vào việc cấp tín dụng cho khách
hàng thể nhân và dự án, tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn chưa đóng vai trò
quan trọng đối với chi nhánh. Bằng chứng là tỷ trọng dư nợ tín dụng doanh nghiệp
nhỏ và vừa trong tổng dư nợ của chi nhánh chỉ chiếm khoảng 5 – 6%.
Thứ ba, tuy đội ngũ cán bộ tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa của chi
nhánh có chuyên môn cao, làm việc với tinh thần trách nhiệm và sự chuyên nghiệp,
chi nhánh vẫn cần có sự quan tâm, đào tạo để nâng cao trình độ và đạo đức của đội