LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, em đã
nhận được sự quan tâm giúp đỡ to lớn và tận tình từ các thầy giáo, cô giáo
khoa Lịch sử trường Đại học Sư phạm Hà Nội.
Em xin bày tỏ lòng kính trọng, biết ơn sâu sắc và gửi lời cảm ơn chân
thành nhất tới TS. Hoàng Phong Hà, người đã quan tâm tận tình hướng dẫn,
chỉ bảo, đóng góp nhiều ý kiến quý báu và tạo mọi điều kiện giúp đỡ để em
hoàn thành luận văn này.
Em xin cảm ơn toàn thể các thầy giáo, cô giáo khoa Lịch sử, đặc biệt
là các thầy cô trong tổ Lịch sử thế giới, các thầy cô trong Phòng tư liệu
khoa Lịch sử, thư viện trường Đại học Sư phạm Hà Nội, thư viện trường
Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội, thư viện
trường Đại học Vinh, thư viện Quốc gia, Viện Nghiên cứu Châu Âu, Thông
tấn xã Việt Nam... đã tạo mọi điều kiện trong quá trình em tìm kiếm tài liệu
nghiên cứu.
Em cũng xin được bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình, bạn bè đã ủng hộ và
nhiệt tình giúp đỡ, động viên, chia sẻ cùng em trong những tháng ngày học
tập, nghiên cứu vất vả nhất để em hoàn thành luận văn này.
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 15 tháng 6 năm 2015
Tác giả

Lê Thị Khánh


MỤC LỤC


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Sau 74 năm tồn tại, năm 1991 chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và

cùng các nước trong Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG) có chung không
gian văn hóa và ngôn ngữ, đã từng sống chết có nhau nên dù sau khi tuyên bố
độc lập, nhưng mối quan hệ kinh tế - chính trị và các mặt giữa hai nước nhìn
chung vẫn rất thân mật. Mặc dù đâu đó còn có những lúc không suôn sẻ, còn
tồn tại những bất đồng như về vấn đề biên giới, lãnh thổ; về vấn đề dân tộc,
sắc tộc; vấn đề li khai...
Quan hệ Nga – Ukraina là một yếu tố toàn cầu trong xu thế toàn cầu
hóa hiện nay, nếu nó xấu đi sẽ tạo nên một mối đe dọa đến an ninh của toàn
khu vực và thế giới. Ngược lại, nếu quan hệ Nga – Ukraina tốt đẹp thì sẽ thúc
đẩy sự phát triển của nền kinh tế - chính trị thế giới. Từ đó tạo ra môi trường
thuận lợi góp phần vào việc gìn giữ hòa bình và an ninh thế giới. Do đó có thể
nói, châu Âu nói riêng và nhân dân thế giới nói chung đều quan tâm, theo dõi
những diễn biến trong quan hệ Nga – Ukraina.
Nổi bật nhất trong quan hệ Nga – Ukraina sau Chiến tranh lạnh đến nay
là vấn đề Crưm. Vấn đề Crưm không đơn thuần chỉ là cuộc xung đột, đấu
tranh đòi độc lập, đòi sáp nhập vào Liên bang Nga của nhân dân Crưm trước
chính quyền Ukraina. Mà thực chất của vấn đề Crưm là nằm ở vấn đề li khai.
Đầu tiên Crưm tổ chức trưng cầu dân ý để sáp nhập vào Liên bang Nga tạo ra
sự hợp lí và vì thế Liên bang Nga mở rộng vòng tay tiếp nhận.
Đằng sau việc Nga sáp nhập Crưm là các âm mưu, tác động của các thế
lực Nga, Mĩ và các nước phương Tây nhằm phục vụ lợi ích riêng của mình.
Trong đó Mỹ và các nước phương Tây cho rằng Ukraina là bàn đạp để mở
rộng ảnh hưởng qua Trung Á – một hành lang lý tưởng để kiểm soát các nước
như Iran, Cộng hòa dân chủ nhân dân Triều Tiên và tiếp cận trực diện với
2


Nga. Từ đó loại bỏ dần ảnh hưởng của Nga ở Ukraina và đẩy Nga ra khỏi
Crưm – nơi có căn cứ quân sự của Nga ở Biển Đen. Còn đối với Nga, bán đảo
Crưm là một vùng đất có ý nghĩa sống còn với an ninh và lợi ích chiến lược

diễn biến phức tạp vì Ukraina khao khát muốn Crưm là một phần lãnh thổ của
mình, còn Nga cũng tìm mọi cách để Crưm sáp nhập vào Nga. Như vậy, cả Nga
và Ukraina đều muốn Crưm nằm trong quyền sở hữu của mình. Những hành
động đó đã khiến cho mối quan hệ giữa Nga và Ukraina ngày càng căng thẳng
và có chiều hướng xấu đi.
Sau thời kỳ Chiến tranh lạnh, Crưm là sân khấu cạnh tranh về vai trò
cũng như tầm ảnh hưởng của phương Tây (đại diện là Ukraina) và Nga. Do
đó cả hai quốc gia này đều đưa ra cũng như tiến hành nhiều biện pháp, nhiều
hành động để tác động đến chính quyền Crưm, gây nên những bất đồng trong
mối quan hệ giữa hai nước Nga – Ukraina trong thời gian qua. Tìm hiểu về
vấn đề Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina là một vấn đề khoa học cần quan
tâm và tiến hành đi sâu nghiên cứu, bởi nó sẽ làm rõ hơn nguồn gốc, thực
trạng cũng như những giải pháp cho vấn đề Crưm nói riêng và cải tạo mối
quan hệ Nga – Ukraina theo chiều hướng tốt đẹp lên; góp phần vào việc giữ
vững nền hòa bình và an ninh trong khu vực cũng như trên thế giới, tạo điều
kiện để phát triển kinh tế, văn hóa, chính trị và xã hội ở bán đảo Crưm.
Mặt khác, vấn đề Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina sau Chiến tranh
lạnh, đặc biệt là giai đoạn 1991 đến nay diễn biến hết sức phức tạp, được các
nhà nghiên cứu trong và ngoài nước quan tâm.
Vậy con đường đấu tranh đòi sáp nhập vào nước Nga của nhân dân
Crưm trong suốt thời gian qua diễn ra như thế nào? Những tác động của việc
Crưm sáp nhập vào Nga đối với quan hệ quốc tế hiện đại, đặc biệt là quan hệ
với các nước láng giềng Nga – Ukraina sẽ ra sao? Thái độ của Nga, Mĩ và các
nước phương Tây trước việc Nga sáp nhập vào Crưm? Cũng như kịch bản
4


nào sẽ đến với Crưm trong tương lai?… Đây là những vấn đề đang lôi cuốn
rất nhiều người quan tâm.
Xuất phát từ ý nghĩa khoa học và thực tiễn nêu trên cũng như nguyện vọng

vai trò của Nga, Mĩ, Liên minh châu Âu, Trung Quốc và các nước SNG hợp
tác trong cộng đồng. Bên cạnh đó tác phẩm cũng đề cập những kịch bản dự
báo đối với sự phát triển của SNG cũng như những xu thế vận động, dự báo
triển vọng phát triển về kinh tế, chính trị của khu vực SNG và đưa ra một số
tác động phát triển khu vực SNG tới thế giới và Việt Nam.
“Cộng đồng các quốc gia độc lập. Quá trình hình thành và phát triển”
do tác giả Nguyễn Quang Thuấn chủ biên, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà
Nội, 2007. Trong tác phẩm này, tác giả giới thiệu tổng quan chung về sự ra
đời, phát triển của cộng đồng các quốc gia độc lập. Đồng thời tác giả tập
trung làm rõ bối cảnh quốc tế và khu vực mới, đặc biệt từ sau sự kiện 11 / 9 /
2001 tác động đến quan hệ giữa các nước thành viên và những nội dung hợp
tác chủ yếu về an ninh chính trị và kinh tế thương mại, cũng như quan hệ
song phương của Nga với các nước thành viên SNG khác. Bên cạnh đó tác
giả cũng đánh giá triển vọng phát triển cao của SNG trong giai đoạn 2006 –
2010 và những tác động đến khu vực và thế giới.
Tiếp đến là tác phẩm: “Liên bang Nga hai thập niên đầu thế kỷ 21” do
tác giả Nguyễn An Hà chủ biên, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà Nội, 2011
đã tập trung nghiên cứu một số vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật của Liên
bang Nga trong hai thập niên đầu thế kỷ 21; qua đó dự báo xu thế vận động
cũng như giải quyết các vấn đề chính trị và kinh tế chủ yếu của Liên bang
Nga tới năm 2020, đánh giá những tác động của Liên bang Nga tới thế giới,
khu vực và Việt Nam.
Kế đến là tác phẩm: “Cộng đồng các quốc gia độc lập. Quá trình hình
thành và phát triển” của tác giả Nguyễn Quang Thuấn (Chủ biên), Nhà xuất
6


bản Khoa học xã hội, 2007. Tác phẩm đã phân tích rõ bối cảnh quốc tế và khu
vực tác động tới sự phát triển của SNG nói chung và quan hệ Nga – Ukraina
nói riêng; quá trình NATO mở rộng cũng như ảnh hưởng của Liên minh châu

Ukraina; giải quyết khủng hoảng theo đề nghị của Nga; tạo ra cơ chế để xem
xét tất cả lợi ích của tất cả các vùng ở Ukraina; không cho phép phổ biến vũ
khí hạt nhân.
Vấn đề Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina còn được đề cập trong một
số bài viết của Viện nghiên cứu Châu Âu, Thông tấn xã Việt Nam như “Vấn
đề Crưm và biện pháp ngoại giao ở biển Đông”, Thông tấn xã Việt Nam,
ngày 14/4/2014; “Ukraina đối mặt hậu trái đắng” của tác giả Huyền Linh,
Báo Tin tức số ra ngày 25/3/2014... là những nguồn tư liệu rất cần thiết giúp
tác giả có cái nhìn tổng thể và sâu sắc hơn đối với vấn đề mà đề tài đặt ra.
Ngoài ra, rải rác còn có một số bài viết liên quan đến đề tài có được
nhắc đến trong một vài tư liệu tham khảo, bản tin hàng ngày... nhưng chưa
được đánh giá, tổng kết.
Như vậy, vấn đề Crưm trong quan hệ Nga –Ukraina giai đoạn gần đây đã
thu hút được sự quan tâm của các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu có tên tuổi.
Tuy nhiên, các tác phẩm trên mới chỉ tập trung viết về sự ra đời và phát triển của
các quốc gia độc lập SNG, cũng như tác động của các quốc gia đó. Mặc dù cũng
có tác phẩm viết về quan hệ Nga – Ukraina nhưng chưa có tác phẩm nào viết
chuyên sâu về vấn đề Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina từ năm 1991 đến nay.
Do đó, tác giả mạnh dạn chọn đề tài “Vấn đề Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina
từ năm 1991 đến nay” làm đề tài cho luận văn tốt nghiệp của mình.
3. Mục đích, nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Mục đích của đề tài là nghiên cứu làm rõ vấn đề Crưm trong quan hệ Nga
– Ukraina từ năm 1991 nay, chỉ ra thực chất của vấn đề Crưm; tầm quan trọng
8


của Crưm đối với Nga và Ukraina; đồng thời đưa ra những nhận xét về vấn đề
Crưm trong quan hệ Nga – Ukraina từ năm 1991 đến nay.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu

+ Các bài báo đăng trên các tạp chí như: Báo Tin tức, Báo Nhân dân;
Tạp chí Nghiên cứu Kinh tế; Tin tham khảo của Thông tấn xã Việt Nam...
- Một số tài liệu, chuyên khảo và một số trang Web có chọn lọc.
4.2. Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện đề tài này tác giả luận văn đã sử dụng những phương
pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp lịch sử kết hợp với phương pháp logic được tác giả luận
văn sử dụng xuyên suốt trong quá trình nghiên cứu để có thể tìm hiểu các sự
kiện, sự việc một cách chi tiết, cụ thể trong sự ra đời, phát triển và kết thúc,
trong hoàn cảnh không gian, thời gian xác định, làm cơ sở cho việc lựa chọn,
xử lý, sắp xếp tư liệu theo tiến trình thời gian, không gian một cách khoa học
để nhận định và khái quát quá trình lịch sử vấn đề, làm sáng tỏ vị trí, vai trò
chiến lược quan trọng của Crưm đối với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội,
chiến lược củng cố quốc phòng - an ninh, đối ngoại của Nga và Ukraina.
- Phương pháp liên ngành được thực hiện trong quá trình khai thác
nguồn tư liệu, kế thừa kết quả nghiên cứu thuộc các ngành khoa học khác
nhau như quân sự, địa lí học và địa lí lịch sử, khu vực học trong quan hệ quốc
tế và quan hệ đối ngoại…
Các phương pháp được tác giả cố gắng vận dụng hợp lý trong luận văn để
đảm bảo được tính khoa học và góc độ nghiên cứu sử học của vấn đề.
5. Dự kiến đóng góp của luận văn
Kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ có những đóng góp mới sau:
1. Qua việc phân tích, đánh giá, tổng hợp các nguồn sử liệu, luận văn
góp phần hệ thống hóa và làm sáng tỏ vị trí, vai trò chiến lược và tầm quan
10


trọng của Crưm đối với Nga và Ukraina trong chiến lược phát triển kinh tế,
củng cố quốc phòng an ninh, đối ngoại.
2. Luận văn góp phần bổ sung tư liệu, nhận định và kiến giải khoa học

qua một lịch sử tranh chấp lâu dài bởi các cường quốc khu vực. Crưm từng có
hàng thế kỉ sống dưới chế độ thuộc địa và bị các đế chế cũng như các bộ tộc
du mục xâm chiếm. Thời cổ đại, Crưm có tên là Tauris (hay Taurida trong
tiếng Nga). Vào thời kì trước Công Nguyên, vùng đông Crưm là trung tâm
của vương quốc Bospor Hi Lạp, với thủ đô là Panticapaeum (nay là thị trấn
Kerch) và một hải cảng lớn Theodosia (nay là Feodosia). Ở phía Tây là các
thành bang Khersoness (ngoại ô Sevastopol ngày nay) và Kerkinitida (nay là
Yevpatoria).
Thế kỉ I, người La Mã đến Crưm và thiết lập nền cai trị ở đây cùng các
căn cứ hải quân ở Khersoness và phía Đông bán đảo Crưm. Khersoness sau
này trở thành một phần của đế chế Byzantine và nằm dưới sự kiểm soát của
Constantinople. Đến thế kỉ XIII, Crưm chịu sự kiểm soát và chiếm đóng của
12


Cộng hòa Venezia và Cộng hòa Genova. Đến thế kỉ XV, đế chế Ottoman sáp
nhập Crưm, bắt sống viên khả hãn Mengli Girei, nhưng rồi thả ông ra để thay
mặt đế chế cai trị Crưm. Từ đó trở đi, Constantinople bổ nhiệm các khả viên
hãn của Crưm, dù bán đảo phần nào vẫn là vùng tự trị. Trong khoảng 300
năm sau đó, những người Tatar (tổ tiên của người Tatar Crưm) là lực lượng
thống trị ở đây.
Đến thế kỉ XVIII, sau cuộc chiến tranh Nga – Ottoman (1768 - 1774)
và hòa ước Kuchuk Kainarji (1774), Nga ngày càng tăng cường ảnh hưởng
với Crưm và đến năm 1783, chính thức sáp nhập vùng đất này vào Nga.
Thế kỉ XIX, phong trào Crưm bùng nổ và kéo dài 3 năm. Nga thua trận
trước liên quân đế chế Ottoman – Pháp – Anh – Sardinia nhưng Crưm vẫn là
lãnh thổ của Nga. Do lịch sử đầy biến động như vậy nên Crưm luôn là một
điểm giao thoa văn hóa trong đó bản sắc văn hóa Nga vẫn là nổi trội hơn cả.
Nhưng đây cũng là nơi chất chứa nhiều mâu thuẫn: “Trong bối cảnh khủng
hoảng Ukraina, mỗi nhóm sắc tộc ở Crưm đều có lập trường riêng về tương

lãnh thổ Crưm này không đòi độc lập hay gia nhập Liên bang Nga. Mãi cho
tới cuộc đảo chính ở Kiev và những quyết định mang tính phân biệt đối xử
với người Nga sau đó, vấn đề Crưm sáp nhập với Nga hay tách ra khỏi
Ukraina mới được đặt ra. Việc làm đó đã làm hài lòng những người Nga
chiếm đa số tại Crưm nhưng ngược lại khiến cho giới chính trị Ukraina
đau đầu. Bởi họ muốn xây dựng một nhà nước Ukraina độc lập, thống
nhất và toàn vẹn lãnh thổ chứ không phải là một nhà nước Liên bang. Nếu
tồn tại nhà nước Liên bang sẽ ẩn chứa nguy cơ xung đột sắc tộc rất lớn.
Chính vì vậy Kiep muốn hạn chế đến mức tối thiểu chế độ tự trị của Crưm
nhưng ngược lại Ximphêrôpôn tìm mọi biện pháp để càng độc lập với
Kiep càng tốt. Điều đó được thể hiện bằng việc giữa Ukraina và Crưm
liên tục nổ ra các cuộc đấu tranh.
14


Tháng 5/1992, Quốc hội Crưm thông qua văn bản pháp luật quy định
“chế độ tự quản nhà nước” của Crưm và luật về trưng cầu dân ý của Crưm.
Ngay sau đó, Quốc hội Ukraina quyết định sửa đổi một cách cơ bản Hiến
pháp của Crưm nhằm hạn chế tối đa chế độ tự quản của Crưm. Việc làm đó
đã gây ra hàng loạt các phản ứng phẫn nộ trong dân chúng Crưm – nơi mà
người Nga chiếm đa số (80%).
Ngày 11 và 12/9/1994, cuộc đối đầu giữa Quốc hội và Tổng thống
Crưm đã lên tới đỉnh cao khi tổng thống Mescốp ra sắc lệnh đình chỉ hoạt
động của Quốc hội và ra lệnh cho cảnh sát phong tỏa trụ sở Quốc hội. Đây
được đánh giá là một sai lầm nghiêm trọng, Quốc hội Crưm đã lợi dụng điều
này để ngay lập tức tước bỏ hầu hết quyền lực của Tổng thống mà chỉ để lại
cho ông những nghi lễ của một vị quốc trưởng bù nhìn.
Không dừng lại ở đó, Quốc hội Crưm đã thành lập một nội các mới bao
gồm những thủ lĩnh chính trị có máu mặt thay cho “Nội các thân Matxcơva”.
Tình hình căng thẳng cộng với những cuộc đấu trang liên tiếp xảy ra trong

nhóm Hồi giáo Tatar [25; tr.8]. Người Tatar Crưm là một dân tộc thiểu số tại
Crưm, họ chiếm 12,1 % dân số của nước cộng hòa Crưm (2001). Dân tộc này
được khởi thủy tại Crưm vào cuối thời kì Trung Cổ sau khi Hãn quốc Crưm
thành lập. Thời Liên Xô, người Tatar Crưm đã bị lãnh đạo Liên Xô (Stalin)
trục xuất hàng loạt đến Trung Á vào năm 1944 vì họ được coi là đã hợp tác
với Đức quốc xã trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Trên 180 ngàn người bị
chở bằng xe lửa đến Trung Á. Kết quả là có khoảng 22 đến 46% số người này
đã bị chết trên xe lửa vì đói khát và bệnh tật. Đến năm 1991, khi Liên Xô tan
rã họ quay trở lại Crưm khiến cho nhiều căng thẳng với người Nga về quyền
đất đai cũng như vấn đề dân tộc. Theo điều tra dân số năm 2001, có tới 58,5%
dân số tại Crưm thuộc dân tộc Nga và 24,4% thuộc dân tộc Ukraina [25; tr8].

16


Xét về phương diện địa lí – hành chính: Bán đảo Crưm nói chung và
Cộng hòa tự trị Crưm nói riêng được chia làm 3 đới: Thảo nguyên, núi non và
bờ biển phía Nam. Bờ biển phía Nam của Crưm được bao bọc bởi dãy núi
Crưm, song song với nó ở phía trong cũng có một dãy núi nữa. Diện tích còn
lại của Crưm là các cao nguyên nửa khô hạn, có địa hình dốc, thoải từ chân
dãy núi xuống theo hướng Tây Bắc. Sườn Nam của dãy núi Crưm có thác
nước U chan-su là thác nước cao nhất.
Dải bờ biển hẹp phía Nam, bên ngoài dãy núi Crưm có phong cảnh
thiên nhiên đẹp như tranh vẽ, thiên nhiên xanh tươi, với nhiều làng mạc của
người Tatar Crưm, có các thánh đường Hồi Giáo, cung điện hoàng gia và quý
tộc Nga, có các lâu đài trung cổ và Hi Lạp cổ, có các vườn nho và các vườn
cây ăn quả.
Cộng hòa tự trị Crưm nằm trên bán đảo Crưm, có phong cảnh đẹp với
nhiều khu nghỉ dưỡng nổi tiếng, là một vùng đất nhô ra từ phía Nam phần lục
địa Ukraina. Bán đảo Crưm nằm giữa biển Đen và biển Azop, phía Bắc giáp

Ngày 16/3/2014, khoảng 1,5 triệu cử tri Crưm và 300.000 người dân
khu vực Sevastopol – nơi đặt căn cứ chính của hạm đội biển Đen của Nga đã
đi bỏ phiếu quyết định tương lai của bán đảo Crưm. Cuộc trưng cầu dân ý về
quy chế nước Cộng hòa tự trị Crưm đã đẩy sớm lên hai tuần so với dự định
trước đó, xuất phát từ những diễn biến phức tạp tại Ukraina. Thông qua cuộc
trưng cầu dân ý đã cho thấy nguyện vọng sáp nhập bán đảo này vào Nga.
Theo thông tin từ Thông tấn xã Nga RIA Novosti thì có tới 96,77% trong số
khoảng 1,233 triệu cử tri đi bầu cử đã chọn sáp nhập vào Nga. Tuy nhiên
người Tatar ở Crưm thì tẩy chay cuộc bầu cử này. 13/tổng số 15 thành viên
của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc coi cuộc bỏ phiếu này là bất hợp pháp.
Trung Quốc bỏ phiếu trắng, chỉ có Nga là nước duy nhất trên thế giới công
nhận nước Cộng hòa tự trị Crưm [25; tr.12]
18


Ngày 18/3/2014, Tổng thống Nga V.Putin và Thủ tướng Crưm
Akasjonow kí quyết định xác nhận việc sáp nhập bán đảo Crưm vào nước
Nga. Từ đó Crưm trở thành một phần lãnh thổ của Nga. Người dân Crưm đã
phải cam chịu những sai lầm về pháp lí với việc ban tặng bán đảo này như
một món quà. Tuy nhiên, hành động của Nga bị Mĩ và Liên minh châu Âu
cho là trái với Hiến chương Liên Hợp Quốc và vi phạm luật pháp quốc tế.
Đồng thời Mĩ và phương Tây đã đưa ra các biện pháp trừng phạt đối với Nga
như cấm đi lại, đóng băng tài sản đối với một số quan chức Nga. Đồng thời,
Mĩ và phương Tây còn đưa ra các biện pháp trừng phạt về kinh tế nữa.
Ngày 27/3/2014, Đại Hội Đồng Liên Hợp Quốc đã bỏ phiếu thông qua
Nghị quyết 262 với nội dung : “khẳng định toàn vẹn lãnh thổ, độc lập của
Ukraina và không thừa nhận cuộc trưng cầu dân ý về độc lập của khu vực
Crưm”. Nghĩa là việc sáp nhập bán đảo Crưm vào Liên bang Nga là bất hợp
pháp và vi phạm luật pháp quốc tế; Đồng thời tái khẳng định sự toàn vẹn lãnh
thổ của Ukraina. Nghị quyết 262 đã được 100 nước bỏ phiếu ủng hộ Nghị

du lịch của mình.
Ngoài ra, Crưm còn có hạ tầng công nghiệp, cụ thể là về xây dựng và
sửa chữa tàu biển. Các xưởng Sevastopol hay Feodossia hiện đang gặp khó
khăn vì thiếu khách hàng, đặc biệt là từ phía Nga. Nhưng trong khuôn khổ
độc lập, các xưởng này có thể nhận được số vốn đầu tư của Nga với những dự
án lâu dài. Điều đó đã thúc đẩy các ngành công nghiệp của Crưm có những
bước phát triển mới và cho thấy Crưm đóng vai trò rất quan trọng trong chiến
lược phát triển kinh tế cũng như chính trị của Nga, Ukraina nói riêng và mối
quan hệ Nga – Ukraina nói chung.
Như vậy, Crưm đóng vai trò là một vị thế địa chính trị quan trọng
không chỉ đối với Nga mà cả với Ukraina nữa. Lợi ích của Nga đối với bán
đảo này chủ yếu liên quan đến yếu tố lịch sử và quan trọng hơn là số lượng
20


người nói tiếng Nga – điều mà V.Putin rất cần, được coi là động lực, là lực
lượng hậu thuẫn cho mình.
Bán đảo hiện nay nằm dưới sự kiểm soát của Nga, là cửa ngõ để Nga
vào Ukraina. Đây là một cửa ngõ lịch sử. Năm 1783, Crưm bị đế chế Nga đô
hộ và thôn tính. Từ đó trở đi, Nga cho xây dựng các thành phố ở đây như
Sevastopol hay Ximphêrôpôn. Ngoài ra, Crưm còn là cửa ngõ để vào Ukraina
khi thành phố Sevastopol là thành phố của cộng đồng nói tiếng Nga. Tuy
nhiên sau khi Liên Xô tan rã thì biểu tượng cho một cuộc sống chung nhất đã
không còn nữa. Nền tảng của cuộc sống chung đó là lịch sử chung đối với tất
cả các dân tộc thuộc Liên bang Xô Viết trước đây. Sevastopol là biểu tượng
thực sự của Chủ nghĩa anh hùng Nga trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Với
những trận đánh ác liệt, sự hi sinh đã trở thành điểm tựa cho bản sắc dân tộc
của Nga, Ukraina cũng như Liên bang Xô viết.
Chính vì vậy, Crưm đóng vai trò quan trọng, là tính cốt yếu đối với
Nga kể cả khi bán đảo này nằm ở Ukraina. Cho đến ngày hôm nay bán đảo

Thế kỉ XII, Ukraina đặt nền móng cho tính đồng nhất quốc gia của người
Ukraina và người Nga. Sang thế kỉ XIII, khu vực này bị quân Mông Cổ thiết
lập nền cai trị và tàn phá. Sau đó, quốc gia này luôn luôn ở trong tình trạng
chia cắt bởi các đế quốc láng giềng như sự thống trị của đại Đức Lithuani và
của đế chế Nga; cuộc chiến tranh 30 năm giữa Nga – Ba Lan Cossack để nắm
quyền thống trị Ukraina biến đất nước này thành mảnh đất hoang tàn.
Sự phát triển của đất nước Ukraina chuyển sang một giai đoạn mới khi
cuộc Cách mạng tháng Mười Nga bùng nổ và giành thắng lợi (năm 1917).
Hàng thế kỉ Nga và Ukraina đã sống trong một quốc gia, gần gũi với nhau về
văn hóa và ngôn ngữ. Nhưng vai trò của Ukraina và Nga cả trong thành phần
Đế chế Sa hoàng cũng như Đế chế Liên Xô là khác nhau. Trong hàng thế kỉ,
Ukraina đã là một tỉnh bị lệ thuộc và bị điều hành từ trung ương, còn Nga là
22


mẫu quốc. Hàng triệu người Ukraina đã từng mơ ước thấy đất nước mình
được độc lập.Với lòng yêu nước nồng nàn, sự khao khát độc lập, tự do nhân
dân Ukraina đã kiên cường đứng lên chiến đấu, giải phóng dân tộc, giành lại
độc lập, thoát khỏi sự thống trị và kiểm soát của nước Nga Sa hoàng kéo dài
suốt 200 năm. Hội đồng Trung ương Ukraina đã họp tại Kiev và tuyên bố
Ukraina là một nước Cộng hòa độc lập (1918). Nhưng thể chế chính trị đó
không tồn tại được bao lâu. Bởi lãnh thổ Ukraina là nơi diễn ra trận chiến
quyết liệt giữa các lực lượng: Lực lượng theo khuynh hướng dân tộc chủ
nghĩa, Hồng quân, các đội Bạch vệ chống Bônsêvich và đội quân nước ngoài.
Thời kì độc lập đầu tiên của Ukraina lại tận mắt chứng kiến cảnh giết người
hàng loạt. Trên thực tế cảnh giết người này bắt đầu từ năm 1881 tại các thành
phố của Ukraina thuộc Đế chế Nga, nhưng dữ dội nhất là thời kì tồn tại ngắn
ngủi của nước Cộng hòa nhân dân Ukraina (1918 -1921). Đây là thời kì của
các vụ ám sát hàng loạt người Do Thái – là những người đầu tiên của phong
trào dân tộc chủ nghĩa Ukraina. Đến năm 1920, Ukraina lại bị chia cắt làm