TRƯỜNG TH&THCS MINH TIẾN
TỔ CHUYÊN MÔN TIỂU HỌC

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

BÀI THU HOẠCH
NỘI DUNG 3 - BỒI DƯỠNG THƯỜNG XUYÊN GIÁO VIÊN
Năm học: 2013-2014

Họ và tên: Đỗ Hoàng Tùng
Đơn vị : Tổ chuyên môn Tiểu học - Trường TH THCS Minh Tiến- Lục Yên
Module TH 2 (Khối CM)
Đặc điểm tâm sinh lý của học sinh ít người, học sinh
có nhu cầu đặc biệt, học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
1. Bạn hiểu gì về điều kiện sống, đặc điểm tín ngưỡng, văn hóa, tập tính cộng
đồng DTTS ở địa phương bạn?
- Minh Tiến là một địa phương nông thôn, miền núi. Điều kiện tự nhiên tương đối
bằng phẳng xen giữa những núi đá vôi là những cánh đồng lúa nhỏ hẹp, phía tây là
hồ Thác Bà. Trên địa bàn xã Trường THTHCS nằm phía đông hồ, gồm 5 thôn kéo
dài theo trục đường đông Hồ. Dân cư ở đây chủ yếu là dân tộc Tày, Nùng sống
bằng nghề trồng trọt, chăn nuôi, một bội phận nhỏ sống băng nghề đánh bắt thủy
sản hoặc làm dịch vụ buôn bán nhỏ.
- Do điều kiện tự nhiên tương đối thuận lợi học sinh đi đến trường không quá xa.
Hơn nữa lại có các điều kiện khác tương đối tốt như có đường nhựa, có điện, gần
trụ sở, gần phòng khám khu vực xã.. Tuy vậy, vẫn có một số khó khăn nhất định
ảnh hưởng tới học sinh như mùa đông thường lạnh hơn do có nhiều núi đá. Một số
phải đi qua khe, suối khi mưa có nước to. Một số gia đình đi làm ăn xa nên con cái
không được thường xuyên quan tâm, hơn nữa rất nhiều học sinh phải dùng bữa trưa
tại lớp do học 2 buổi/ ngày nhưng trường không có bán trú mà đi về thì lại không

- Rất thích thú khi tiếp xúc với các phương tiện xã hội văn minh.
- Thích hoạt động bề nổi, thiếu chú ý trong học tập.
- Nhu cầu giao tiếp rộng.
* Đặc điểm về ngôn ngữ:
- Sử dụng song song đan xen tiếng Việt và tiếng mẹ đẻ.
- Sử dụng song song đan xen đan xen giữ tiếng Tày, tiếng Nùng và tiếng Việt.
- Sử dụng giao tiếp tiếng Việt còn hạn chế, thiếu vốn từ miêu tả.
- Kỹ năng sử dụng ngôn ngữ trình bày tiếng Việt, hiểu ngôn ngữ tiếng Việt diễn đạt
hạn chế ảnh hưởng đến chất lượng học tập môn học như viết sai, đọc sai, sử dụng
từ đảo lộn cấu trúc câu không hợp lí….
- Sủ dụng câu thiếu chủ ngữ (nói trống không), thiếu vốn từ miêu tả, sai lỗi phát âm
giữa các dấu thanh.
- Dùng từ không phù hợp văn cảnh, nghi thức.
3. Theo bạn trẻ có biểu hiện gì thì được coi là trẻ chậm phát triển trí tuệ?
- Trẻ chậm phát triển trí tuệ thường có biểu hiện khiếm khuyết về khẩ năng trí tuệ,
khiến trẻ gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt và học tập.
- Một số đặc điểm thường thấy ở trẻ chậm phát triển trí tuệ như:
+ Chức năng trí tuệ dưới mức trung bình.
+ Bị hạn chế ít nhất hai lĩnh vực hành vi thích ứng như: giao tiếp, tự chăm sóc, các
kỹ năng xã hội.
+ Bị hạn chế về khả năng: sử dụng các phương tiện công cộng, tự định hướng, sức
khỏe và an toàn, giải trí, làm việc…..và các hành vi không chuẩn mực khác.
- Có thể chia làm 3 loại:
+ Nhẹ: Tiếp cận thông tin chậm, chóng quên, khó khăn tập trung chú ý, tư duy thấp
dặc biệt khả năng trừu tượng chậm …ngôn ngữ phát triển kém.
+ Trung bình: Thường có biểu hiện khó khăn về trí nhớ và học tập, có tật về ngôn
ngữ và hành vi bất thường. Có khả năng hòa nhập nhưng có giảm nhẹ về sử dụng 4
kỹ năng ngôn ngữ.
+ Nặng: Thường có biểu hiện trẻ ít hiểu biết về bản thân
a. Biểu hiện về cảm giác, tri giác trẻ chậm trí tuệ thường có đặc điểm:

quan, hoặc không hợp hợp với nhu cầu sở thích của trẻ.
- Ghi nhớ dấu hiệu bên ngoài tốt hơn ghi nhớ các dấu hiệu bản chất.
- Khó nhớ những gì có tính khái quát, trừu tượng, logic bản chất.
- Có khả năng ghi nhớ máy móc, khó ghi nhớ ý nghĩa. hầu như không nhớ được các
thông tin trừu tượng.
d. Biểu hiện về chú ý trẻ chậm trí tuệ thường có các đặc điểm như sau:
- Khó tập trung chú ý trong thời gian dài, dễ bị phân tán. Nên thường đùa nghịch
quay bên nọ, quay bên kia mà không ngòi yên trong giờ học.
- Khó tập trung cao vào các chi tiết.
- Thiếu bền vững, thường xuyên luân chuyển hoạt động mặc dù hoạt động đó chưa
hoàn thành.
- Khó kiên nhẫn, hay bị phân tán, không tuân theo chỉ dẫn, khó kiềm chế bản thân.
- Đỉnh cao chú ý và khả năng bền vững của chú ý của trẻ chậm trí tuệ thường kém
hơn trẻ bình thường.
e. Biểu hiện về ngôn ngữ trẻ chậm trí tuệ thường phát triển chậm hơn trẻ bình
thường cùng độ tuổi và thường có các đặc điểm như sau:
- Vốn từ vựng ít, nghèo nàn, vốn từ thụ động nhiều, vốn từ tích cực ít.
- Phát âm thường sai, phân biệt âm kém, nói ngọng, nói lắp, nói khó.
Bài thu hoạch Nội dung 3 của Đỗ Hoàng Tùng - Module TH 2,TH 12, TH 15, TH 16

3


- Không sử dụng đúng ngữ pháp, nói sai ngữ pháp, thường sử dụng câu đơn, ít có
động từ, tính từ.
- Biểu hiện khác: nói không hiểu, nghe không hiểu, nhớ từ chậm, chậm biết nói…
Nghe chậm, nghe không rõ.
g. Biểu hiện về hành vi trẻ chậm trí tuệ thường có hành vi bất thường và có đặc
điểm như sau:
- Hành vi hướng ngoại: thường hung hăng, hay tấn công làm tổn thương người

Module TH 12 (Tổ chuyên môn)
Lập kế hoạch dạy học tích hợp các nội dung giáo dục ở tiểu học
1. Phân tích những thuận lợi khó khăn trong việc thực hiện dạy học tích hợp
các nội dung giáo dục ở tiểu học hiện nay?
* Thuận lợi:
Bài thu hoạch Nội dung 3 của Đỗ Hoàng Tùng - Module TH 2,TH 12, TH 15, TH 16

4


- Việc thực hiện dạy học tích hợp các nội dung giáo dục ở tiểu học hiện nay được
BGD quán triệt rất chi tiết rõ ràng cùng với sự cụ thể hóa lồng ghép cụ thể của các
cấp quản lí chuyên môn cho phù hợp với cơ sở thực tế.
- Quan điểm, nội dung chương trình tích hợp được BGD quán triệt cụ thể, tư tưởng
rõ ràng.
- Người giáo viên có nhiều cơ hội tiếp cận nguồn tài liệu mở, tài liệu được BGD chỉ
đạo qua các thông tư hướng dẫn, cung cấp nguồn tài liệu qua mạng nên giáo viên
rất thuận lợi tiếp cận tư tưởng, quan điểm dạy học tích hợp.
- Bản thân sách giáo khoa đã có cấu trúc nội dung thể hiện quan điểm tích hợp qua
các đơn vị học cụ thể qua các chủ đề, các phân môn. Các tài liệu tích hợp được
cung cấp khá đầy đủ hoặc được cung cấp với địa chỉ rõ ràng.
- Có sự đổi mới trong nhận thức của giáo viên dạy ngày càng đầy đủ về tác dụng
của tích hợp và sự cần thiết của tích hợp trong dạy học hiện nay.
* Khó khăn:
- Không phải trường học nào cũng được cung cấp đầy đủ tài liệu tích hợp, cũng
không phải mọi giáo viên đều có khả năng tiếp cận tài liệu từ mạng.
- Còn nhiều giáo viên chưa thực sự nhận thức đầy đủ về quan điểm tích hợp cũng
như sự hiểu biết về tác dụng và cần thiết phải tích hợp các nội dung giáo dục. Còn
nhiều người lười tích hợp vì tích hợp thì thiết kế bài sẽ mất nhiều thời gian hơn,
phải có nghieenc]ú mới có thể tích hợp được hợp lí.

dạy học.
+ Các phương pháp hiện đại trong đó có sự kết hợp sử dụng hỗ trợ của CNTT vẫn
thực hiện hiệu quả tích hợp.
+ Một số phương pháp phát huy tính tích cực, phát huy được sự hợp tác theo nhóm,
và một số phương pháp mới được BGD đưa vào sử dụng đều phù hợp cho việc dạy
học tích hớp các nội dung giáo dục.
- Mỗi phương pháp, mỗi hình thức, mỗi kỹ thuật dạy học đều có thể phát huy
những điểm mạnh trong tích hợp các nội dung. Trong đó các phương pháp dạy học
phát huy tính tích cực, kỹ thuật dạy học tích cực phát huy hơn cả. Dạy học các nội
dung ở tiểu học hiện nay coi trọng yếu tố kỹ năng sống, coi trọng kinh nghiệm sống
năng động sáng tạo của học sinh, coi trọng sự hợp tác, sự tương tác giữa các cá
nhân trong tập thể, coi trọng thành viên trong nhóm, đề cao yếu tố khích lệ động
viên, đề cao sự vận dụng vào thực hành.
- Dạy học từ thực tiễn trải nghiệm cuộc sống qua thí nghiệm, thảo luận, nghiên
cứu, điều tra thực tế, như phương pháp “bàn tay nặn bột”, học theo dự án “phương
pháp dự án”, phương pháp dạy học qua các tình huồng cụ thể “ nhóm phương pháp
dạy học hợp tác theo nhóm” tạo điều kiện cho học sinh cơ hội được khám phá, điều
tra, đánh giá, tìm tòi, thu thập và xử lí thông tin, giải quyết vấn đề một cách độc lập
kết hợp với hợp tác nhóm.
- Tích hợp các nội dung dạy học trong kiểm tra, đánh giá.
3. Thiết kế một bài học tích hợp các nội dung giáo dục tiểu học theo yêu cầu
nêu trong nhiệm vụ năm học (đã được Tổ chuyên môn Tiểu học thống nhất qua
module TH12) vừa qua ?
- Trong giáo án cá nhân.
Module TH 15( Cá nhân)

Mét sè ph¬ng ph¸p d¹y häc tÝch cùc ë TiÓu häc

1. Phương pháp dạy học tích cực là gì?
Phương pháp dạy học tích cực là một thuật ngữ rút gọn, được dùng ở nhiều

* Vấn đáp tái hiện: Giáo viên đặt câu hỏi chỉ yêu cầu học sinh nhớ lại kiến
thức đã biết và trả lời dựa vào trí nhớ, không cần suy luận. Vấn đáp tái hiện không
được xem là phương pháp có giá trị sư phạm. Đó là biện pháp được dùng khi cần
đặt mối liên hệ giữa các kiến thức vừa mới học.
* Vấn đáp giải thích - minh hoạ: Nhằm mục đích làm sáng tỏ một đề tài
nào đó, giáo viên lần lượt nêu ra những câu hỏi kèm theo những ví dụ minh hoạ để
học sinh dễ hiểu, dễ nhớ. Phương pháp này đặc biệt có hiệu quả khi có sự hỗ trợ
của các phương tiện nghe - nhìn.
* Vấn đáp tìm tòi: Giáo viên dùng một hệ thống câu hỏi được sắp xếp hợp
lý để hướng học sinh từng bước phát hiện ra bản chất của sự vật, tính quy luật của
hiện tượng đang tìm hiểu, kích thích sự ham muốn hiểu biết. Giáo viên tổ chức sự
trao đổi ý kiến – kể cả tranh luận – giữa thầy với cả lớp, có khi giữa trò với trò,
nhằm giải quyết một vấn đề xác định.
b. Phương pháp đặt và giải quyết vấn đề.
Cấu trúc một bài học (hoặc một phần bài học) theo phương pháp đặt và giải
quyết vấn đề thường như sau
* Đặt vấn đề, xây dựng bài toán nhận thức
- Tạo tình huống có vấn đề;
- Phát hiện, nhận dạng vấn đề nảy sinh;
- Phát hiện vấn đề cần giải quyết
* Giải quyết vấn đề đặt ra
- Đề xuất cách giải quyết;
- Lập kế hoạch giải quyết;
- Thực hiện kế hoạch giải quyết.
* Kết luận:
- Thảo luận kết quả và đánh giá;
- Khẳng định hay bác bỏ giả thuyết nêu ra;
- Phát biểu kết luận;
- Đề xuất vấn đề mới.
c. Phương pháp hoạt động nhóm:

- Nên khích lệ cả những học sinh nhút nhát tham gia
e. Phương pháp động não
Động não là phương pháp giúp học sinh trong một thời gian ngắn nảy sinh
được nhiều ý tưởng, nhiều giả định về một vấn đề nào đó.
Cách tiến hành
- Giáo viên nêu câu hỏi, vấn đề cần được tìm hiểu trước cả lớp hoặc trước
nhóm.
- Khích lệ học sinh phát biểu và đóng góp ý kiến càng nhiều càng tốt
- Liệt kê tất cả các ý kiến phát biểu đưa lên bảng hoặc giấy khổ to
- Phân loại ý kiến
- Làm sáng tỏ những ý kiến chưa rõ ràng và thảo luận sâu từng ý.
Module TH 16 (Cá nhân)
Một số kĩ thuật dạy học tích cực ở tiểu học
1. Vì sao các KTDH trên lại được gọi là KTDH tích cực?
- Các KTDH trên lại được gọi là KTDH tích cực vì nó là các KTDH có tác dụng
phát huy tính tích cực trong học tập của học sinh.
- Các KTDH trên lại được gọi là KTDH tích cực vì nó là các KTDH thể hiện được
bình diện của PPDH tích cực nó cụ thể hóa một QĐDH tích cực hiện nay (Quan
điểm dạy học lấy học sinh làm trung tâm hay dạy học phát huy tính tích cực ở học
sinh). Vì KTDH tích cực là thành phần của PPDH tích cực là thể hiện QĐDH phát
huy tính tích cực trong học tập của học sinh.
Bài thu hoạch Nội dung 3 của Đỗ Hoàng Tùng - Module TH 2,TH 12, TH 15, TH 16

8


2. Bạn hãy lập sơ đồ tư duy để hệ thống hóa lại các kiến thức về các KTDH
tích cực?

3. Theo bạn, mỗi KTDH tích cực trên được sử dụng phù hợp với những loại

Bài mới
Kiểm tra bài cũ; Tìm kiến thức mới;
6. Hỏi và trả lời
- Ôn tập
Củng cố kiến thức
7. Trình bày 1
Lý thuyết (Bài mới) Phát hiện kiến thức mới (giữa tiết học)
phút
Củng cố kiến thức (cuối bài).
4. Theo bạn người giáo viên có thể gặp khó khăn gì khi thực hiện các KTDH
này ở tiểu học?
- Khó khăn phụ thuộc vào năng lực sử dụng kỹ thuật của từng người.
Bài thu hoạch Nội dung 3 của Đỗ Hoàng Tùng - Module TH 2,TH 12, TH 15, TH 16

9


- Một số kỹ thuật sử dụng sẽ hiệu quả thấp do độ tuổi của học sinh, Ví dụ HS lớp
1,2 khả năng tổ chức hoạt động nhóm thường thiếu tập trung, khi dùng KWL,
SĐTD, Khăn trải bàn, Mảnh ghép sẽ mất nhiều thời gian do các em viết chậm.
- Học sinh vùng sâu, vùng xa thường kém linh hoạt trong hoạt động nhóm, khó
khăn trong các hoạt động chung, như việc đảm nhận trách nhiệm trưởng nhóm,
cũng cho thấy HS vùng khó khăn được va trạm, sử lí nhiệm vụ nhóm sẽ chậm hơn
và cũng chưa hẳn đã có chất lượng với kỹ thuật nhóm.
- Khó khăn học liệu thiếu thốn vì theo các kỹ thuật mới KWL, SĐTD, Khăn trải
bàn, Mảnh ghép đa số phải sử dụng tô ki A0 , bút viết, băng dán, …
- Khó khăn khu vực nông thôn, vùng khó, bàn ghế 4 chỗ, cái cao cái thấp khó tổ
chức cho hoạt động nhóm cũng như trải A0 để viêt do bàn không cao bằng nhau.
Nếu ngòi bàn 4 chỗ thì hoạt động nhóm không đảm bảo cần thiết để 2 HS ở 2 đầu
bàn nói cho nhau nghe rõ.

10


2. Bạn hãy lập sơ đồ tư duy để hệ thống hóa lại các kiến thức về các KTDH
tích cực?
SƠ ĐỒ CỦA TÙNG LỤC YÊN

Kỹ thuật Đặt
câu hỏi
Kỹ thuật
Khăn trải bàn

PP
DH
đặc
thù

KT
DH
đặc
thù

Kỹ thuật
Mảnh ghép
Kỹ thuật
KWL

PP
DH
đặc

Kỹ thuật
Trình bày 1
phút

PHT
TC
CHS

Chú thích:
QĐDH (Quan điểm dạy hoc)
Kỹ thuật
PPDH LHSLTT (Phương pháp dạy hoc lấy học sinh làm trung
tâm)
……….

Bài thu hoạch Nội dung 3 của Đỗ Hoàng Tùng - Module TH 2,TH 12, TH 15, TH 16

11