Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
I. TÁC GIẢ SÁNG KIẾN:
Họ và tên: Nguyễn Thị Quế
Chức vụ: Giáo viên
Trình độ chuyên môn: Cao đẳng Sư phạm
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Khánh Nhạc B.
E-mail:
Số điện thoại: 0983812399
II. TÊN SÁNG KIẾN, LĨNH VỰC ÁP DỤNG:
-Tên sáng kiến: "Rèn kĩ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4."
- Lĩnh vực áp dụng: Môn Tiếng Việt
III. NỘI DUNG SÁNG KIẾN:
A. Đặt vấn đề.
1. Lý do chọn đề tài:
Sự phát triển của kinh tế xã hội đã thực sự đặt Giáo dục - Đào tạo trước
những cơ hội mới và thách thức mới. Văn kiện đại hội XI của Đảng đã khẳng
định; “ GD-ĐT là một trong những lĩnh vực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp
CNH-HĐH đất nước, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người, là yếu tố cơ
bản để phát triển xã hội.”
Mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có
đạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng
độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm
chất và năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc.
Mục tiêu giáo dục Tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở
ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm
mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở.
Xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ của mỗi giáo viên, xuất phát từ mong
muốn của bản thân, tôi chọn và viết lên kinh nghiệm này và còn bởi lẽ việc rèn
đọc diễn cảm cho học sinh là công việc mà bản thân tôi rất tâm huyết trong quá
2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu:
Tiếng Việt là một trong những môn học quan trọng đối với học sinh Tiểu
học, nó có vai trò hình thành năng lực hoạt động ngôn ngữ cho học sinh.
Tập đọc là phân môn có vị trí quan trọng hàng đầu trong chương trình Tiếng
Việt ở tiểu học. Dạy tốt phân môn này không những rèn luyện cho học sinh kỹ
năng đọc mà còn phát triển cho các em vốn từ ngữ phong phú, tạo điều kiện để
các em học tốt các phân môn khác. Qua việc đọc, học sinh chiếm lĩnh được văn
2
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
hoá của dân tộc, tiếp thu được nền văn minh của loài người thông qua sách vở.
Qua việc đọc, học sinh biết đánh giá cuộc sống xã hội, tư duy. Cũng qua hoạt
động đọc, tình cảm, thẩm mỹ của các em được nâng lên cao, tầm hiểu biết của
các em nhìn ra thế giới xung quanh và quá trình nhận thức cũng có chiều sâu
hơn.
Phân môn Tập đọc ở Tiểu học nói chung và ở lớp 4 nói riêng đặt ra một
nhiệm vụ quan trọng: đọc rành mạch, lưu loát văn bản hoặc đoạn văn bản dài
(khoảng 100 - 120 tiếng/ phút), bước đầu đọc có biểu cảm bài văn, bài thơ ngắn,
hiểu nội dung, ý nghĩa bài đọc. Song thực tế, chất lượng đọc của học sinh chưa
đáp ứng được những yêu cầu trên, nhất là yêu cầu đọc diễn cảm.
Qua tìm hiểu thực trạng tình hình đọc và đọc diễn cảm của học sinh lớp 4
trường tiểu học Khánh Nhạc B, tôi thấy đa số các em biết đọc trơn văn bản,
bước đầu nắm được nội dung toàn bài. Một số em bước đầu biết đọc phân biệt
lời nhân vật, biết thể hiện ngữ điệu song chưa được hay.Còn lại da số các em
giọng đọc đều đều, chưa tìm đúng giọng đọc cho toàn bài, chưa biết thay đổi
giọng đọc để phù hợp với nội dung, với tâm trạng nhân vật. Việc nhấn mạnh các
từ ngữ quan trọng còn hạn chế, đặc biệt là đọc diễn cảm.
- Lời của từng nhân vật đọc như thế nào?
- Giáo viên đọc mẫu đúng lời của các nhân vật.
Lời của Chôm : Ngây thơ, lo lắng: “Tâu bệ hạ! con không làm sao cho hạt
thóc của Người nảy mầm được ạ.''
Lời của Nhà vua:
- Khiêm tốn (lúc giải thích thóc giống đã được luộc).
- Khi dõng dạc (Lúc ca ngợi chú bé Chôm):
“Trung thực là đức tính quý nhất của con người. Ta sẽ truyền ngôi cho chú
bé trung thực và dũng cảm này”
Sau khi hướng dẫn và đọc mẫu, giáo viên cho học sinh đọc phân vai
(người dẫn chuyện, Nhà vua, chú bé).
Hướng dẫn đọc nhấn giọng các từ ngữ hình ảnh quan trọng.
Ví dụ: Khi dạy bài “Đôi giày ba ta màu xanh” - Tiếng Việt lớp 4- Phần 1
Bài có 2 đoạn:
Đoạn 1: Tả vẻ đẹp của đôi giày cần đọc giọng thế nào.
Đoạn 2: Đọc giọng thế nào để thấy được tâm trạng của cậu bé.
- Đoạn 1: Đọc giọng hồi tưởng, nhẹ nhàng nhấn giọng một số từ :
Chao ôi!/ đôi giày mới đẹp làm sao!/ cổ giày cao,/ ôm sát chân,/ thân giày
làm bằng vải cứng,/ dáng thon thả,/ màu vàng như màu da trời....
4
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
- Đoạn 2: Nhấn giọng từ ngữ tả sự xúc động niềm vui sướng của cậu bé.
Hôm nhận giày, tay Lái run run,/ môi cậu mấp máy,/ mắt hết nhìn đôi
giày,/ lại nhìn xuống đôi chân,/ Lái cột hai chiếc giày vào với nhau,/ đeo vào
cổ,/ nhảy tưng tưng...
Ví dụ 1: Khi dạy bài “Truyện cổ nước mình”
bài thơ lục bát. Để miêu tả được ước vọng lãng mạn của đứa con. Lắng lại đầy
trìu mến của tình cảm mẹ con, thể hiện rõ sự ngắt nhịp, nhấn giọng như:
Mẹ ơi/con sẽ phi/
nhịp 2/3
Qua bao nhiêu/ngọn gió/
nhịp 3/2
Gió xanh/miền Trung du/
nhịp 2/3
Gió lộng/vùng đất đỏ
nhịp 2/3
Gió xanh hút/đại ngàn/....
nhịp 3/2
Con/mang về/ cho mẹ/
nhịp 1/2/2
Ngọn gió của/ trăm miền.//
nhịp 3/2
Đoạn 3: Học sinh đọc và thấy được niềm tin của anh chiến sĩ về những tết
Trung thu sau là niềm tin vào tương lai.
“Anh mừng cho các em... Tết Trung thu sau còn tươi đẹp hơn”
Ví dụ 2: Khi dạy bài “Chợ tết”
(Tác giả: Đoàn Văn Cừ - Tiếng Việt lớp 4 - phần II)
Thông qua đọc, học sinh hiểu và thấy được vẻ đẹp của bài thơ là một bức
tranh giàu mầu sắc và vô cùng sinh động dưới ngòi bút của tác giả. Bức tranh ấy
nói lên cuộc sống vui vẻ, hạnh phúc của người dân quê: Mặt trời lên làm đỏ dần
những dải mây trắng và những làn sương sớm. Núi đồi cũng làm duyên, núi uốn
mình trong chiếc áo the xanh; đồi thoa son. Những tia nắng nghịch ngợm nhảy
hoài trong ruộng lúa... Bức tranh giàu màu sắc của chợ tết được tạo bởi các màu:
Trắng, đỏ, hồng, lam, xanh, biếc, thắm, vàng, tím, son. Ngay cả màu đỏ cũng có
nhiều cung bậc: (hồng, đỏ, tía, thắm, son...) Học sinh hiểu được như vậy là do
đọc từng đoạn, bài thông qua các câu hỏi gợi ý của sách giáo khoa và giáo viên
đưa ra.
Ví dụ 3: Khi dạy bài “Hoa học trò”
(Tác giả: Xuân Diệu - Tiếng việt lớp 4 - Phần II)
Để học sinh cảm nhận được vẻ đẹp độc đáo của hoa phượng qua ngòi bút
miêu tả tài tình của tác giả. Tôi đã cho học sinh đọc đoạn, đọc bài và gợi ý bằng
hệ thống câu hỏi để học sinh tìm hiểu nội dung như:
+ Tại sao tác giả gọi hoa phượng là hoa học trò?
Vì: Phượng là loại cây gần gũi, quen thuộc với học trò. Phượng thường
được trồng nhiều ở sân trường và nở vào mùa thi của học trò. Hoa phượng nở là
nghĩ đến kỳ thi và những ngày hè.
+ Vẻ đẹp của hoa phượng có gì đặc biệt:
Hoa phượng đỏ rực, đẹp không phải ở một đóa mà cả một loạt, cả một
vùng, cả một góc trời đỏ rực; sắc màu như muôn ngàn con bướm thắm ...
+ Màu hoa phượng thay đổi như thế nào theo thời gian?
7
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
90%
30%
45%
yêu cầu.
- Đọc đúng, ngắt nghỉ đúng. Đọc
có biểu cảm, tốc độ đọc đạt yêu
cầu.
3.3. Ưu điểm của giải pháp cũ:
Dạy đọc diễn cảm của giải pháp này tương đối tốt. Học sinh được rèn đọc
đúng âm vần và đọc đúng ngữ điệu các bài văn , thơ, bước đầu nắm được nội
dung toàn bài. Một số em bước đầu biết đọc phân biệt lời nhân vật ,biết thể hiện
ngữ điệu .Một số em bước đầu có khả năng đọc to, rõ ràng, lưu loát, diễn cảm,
có sức hấp dẫn với người nghe, tạo điều kiện tốt cho khă năng giao tiếp, thương
lượng, hùng biện sau này,...Từ đó góp phần tạo ra những người công dân có
trình độ học vấn, có trí tuệ, có năng lực sáng tạo, có khả năng áp dụng những
điều đã học vào thực tế cuộc sống
Thông qua đọc học sinh không những thấy được, hiểu được, cảm nhận
được nội dung, ý nghĩa của văn bản mà còn thấy được giá trị nghệ thuật của từng
8
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
văn bản, có thể đưa ra nhận xét, đánh giá về chúng.
3.4. Tồn tại của giải pháp cũ:
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
b. Về phía học sinh:
Học sinh không quan tâm đến phương pháp đọc của mình, do đó các
em rất yếu về năng lực di chuyển kĩ năng đọc đã được hình thành ở các lớp
trước, các bài trước để giải quyết những vấn đề đặt ra trong bài mới. Các em đã
đọc thành tiếng, phát âm đúng và rõ các tiếng có vần khó. Nhưng đọc để thể
hiện nội dung bài đọc thì còn thấp. Khi đọc, nhiều em chưa hiểu ý của từng
đoạn, từng bài, các em ngắt nghỉ câu văn, ngắt nhịp câu thơ chưa chính xác,
chưa thể hiện được nội dung và tình cảm bài đọc bằng sắc thái giọng đọc vui,
buồn, trầm, bổng, gợi cảm... Kĩ năng đọc lướt để dung bài chưa tìm hiểu nội tốt
ở đa số các em, ảnh hưởng của phương ngữ: tình trạng phát âm lẫn lộn giữa các
phụ âm, giữa thanh ngã và thanh sắc,... còn nặng nề. Phần đông chưa chú trọng
đến việc đọc, các em chỉ quan tâm đến làm các bài tập. Một số học sinh ngại học
Tiếng Việt mà chỉ thích học Toán.
Xuất phát từ đó tôi quyết định tìm giải pháp mới rèn đọc diễn cảm cho
học sinh lớp 4.
4. Các biện pháp mới cải tiến:
4.1.Các bước rèn đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4:
4.1. 1. Rèn kỹ năng đọc đúng:
- Những tiếng, những từ có phụ âm đầu hay nhầm lẫn: l-n, s-x, ch-tr, d-rgi,... âm hay nhầm lẫn: thanh ngã, thanh sắc thường là những từ khó đối với học
sinh. Cho nên, trong bước rèn đọc đúng cho học sinh, tôi cho các em đọc thầm
toàn bài rồi đọc cá nhân.
10
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
d/ r/ gi
40,7%
Thanh ngã/Thanh sắc
22,3%
- Tôi thấy đây không chỉ là những lỗi của các em học sinh khi đọc, khi nói
mà cả nhân dân địa phương nơi đây cũng hay nhầm lẫn như vậy. Do vậy, trong
một giờ học, một tuần học, thậm chí cả tháng ta cũng không thể sửa ngay cho
các em tất cả các loại lỗi. Những lỗi mà tỷ lệ học sinh mắc ít hơn và cũng dễ sửa
hơn tôi đặt ra cho mình kế hoạch sẽ tiến hành rèn cho các em liên tục trong 8
tuần đầu (Đó là những cặp phụ âm l / n, s/ x, ch/ tr, thanh ngã/ thanh sắc). Còn
những lỗi khó sửa hơn (d/ r/ gi) tỷ lệ học sinh mắc lỗi nhiều hơn, tôi đặt ra cho
mình kế hoạch rèn cho các em liên tục trong 3 tháng nhưng sau đó phải thường
xuyên rèn trong khi nói và khi đọc, khi viết, có như thế mới trở thành thói quen
nói đúng, viết đúng được.
- Cách tiến hành rèn đọc đúng cho học sinh của tôi như sau:
Ví dụ: + Mục đích phần rèn đọc của bài “Dế Mèn bênh vực kẻ yếu (TV4, tập 1,
tr.15) tôi sẽ tập trung rèn học sinh đọc đúng những tiếng có phụ âm đầu l / n.
+ Sau khi nghe học sinh đọc mẫu lần 1, tôi yêu cầu cả lớp đọc thầm toàn
bài (kết hợp với việc dặn học sinh chuẩn bị bài ở nhà) tìm ra những từ, tiếng khó
đọc có trong bài, sau đó cho học sinh nêu ra, tôi lần lượt ghi lên bảng theo các dòng
riêng biệt như: học sinh tìm được các từ khó: nọ, lối đi, lủng củng, nặc nô,...
Tôi sẽ ghi lên bảng như sau:
l: lối đi, lủng củng,...
n: nọ, nặc nô,...
12
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
yêu cầu học sinh tìm những câu văn, câu thơ thậm chí đoạn văn, đoạn thơ có
chứa từ khó đó cho học sinh đọc vì mục đích của rèn đọc đúng là rèn phát âm
đúng để đọc đúng văn bản.
13
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
Một số đồng chí giáo viên có hỏi: Trong một giờ tập đọc nếu chỉ tập trung
hướng dẫn đọc những từ có chứa phụ âm l - n thì những tiếng khó khác rèn vào
lúc nào?
Tôi cho rằng: Một cặp phụ âm hay nhầm lẫn l / n và nó đã trở thành cố tật không
chỉ ở học sinh mà cả nhân dân địa phương. Nếu trong một tiết tập đọc có chủ định
rèn cho học sinh về cặp phụ âm đó mà không thực hiện kĩ càng như vậy thì không
thể đạt được cái đích đã đặt ra. Còn những từ khó khác ta có thể hướng dẫn các em
đọc từ đó theo trình tự: giáo viên hoặc học sinh đọc mẫu sau đó gọi học sinh khác
đọc lại.
Cách thức rèn cho học sinh đọc đúng các tiếng có thanh ngã và các tiếng có
thanh sắc cũng tương tự như trên.
Rèn cho học thói quen đọc đúng những từ có các phụ âm mà học sinh hay
nhầm lẫn là một việc làm không đơn giản. Bản thân một mình phân môn Tập
đọc cũng khó có thể giải quyết được. Do vậy, theo tôi trong tất cả các giờ học và
trong bất kỳ hoàn cảnh giao tiếp nào tôi và lực lượng nòng cốt của tôi gồm
những học sinh không mắc lỗi sẽ giúp các em sửa ngay. Có như thế mới giải
quyết được vấn đề. Với những cặp phụ âm còn lại, tôi cũng tiến hành rèn cho
học sinh lần lượt theo từng bước như vậy. Đến giữa học kì I thì mức độ sai
những từ có phụ âm hay nhầm lẫn như đã nêu ra ở trên đã giảm rõ rệt:
Các lỗi
l/ n
+ Tôi viết câu văn đó ra bảng phụ (đã chuẩn bị từ trước).
+ Tôi hướng dẫn học sinh theo cụm chủ ngữ, cụm vị ngữ hoặc cụm động từ,
cụm tính từ, cụm danh từ. Căn cứ vào đó học sinh có thể biết cách ngắt nghỉ
những câu văn, câu thơ dài khác.
+ Với những câu văn khó, tôi đọc mẫu theo cách nghỉ như trên sao cho
thật chuẩn. Sau đó tôi cho học sinh phát hiện những chỗ ngắt nghỉ của cô, nếu
đúng tôi sẽ dùng phấn màu gạch chéo sau những từ cần ngắt. Nếu học sinh chưa
phát hiện ra tôi có thể đọc mẫu lần thứ 2 những câu đó để học sinh có thể nhận
ra. Đồng thời tôi luôn củng cố kỹ năng đọc khi gặp dấu chấm (phải nghỉ hơi),
gặp dấu phẩy phải ngắt hơi. Khi đã nhận ra cách ngắt nghỉ sau cụm từ, sau dấu
phẩy, sau dấu chấm tôi gọi một số học sinh khá đọc, sau đó mới gọi những em
hay đọc ê a ngắc ngứ lên đọc. Có thể là một lần, cũng có thể là hai lần và nhiều
lần trong một thời gian. Đồng thời phải sửa một cách triệt để hết cụm từ này rồi
mới chuyển sang cụm từ khác và cũng theo trình tự đúng như vậy. Cuối cùng
cho học sinh đọc lại cả đoạn văn đó.
15
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
Giáo viên đọc mẫu
+ Khi đọc những câu văn dài, học sinh đã biết ngắt hơi, nhưng ngắt hơi
trong thời gian bao lâu thì cũng là điều cần phải hướng dẫn các em. Thông
thường, tôi hướng dẫn các em ngắt hơi sau cụm từ bằng thời gian ngắt hơi khi
gặp dấu phẩy hoặc dấu chấm phẩy và đương nhiên thời gian đó phải ít hơn thời
gian nghỉ khi đọc gặp dấu chấm. Tránh tình trạng học sinh ngắt nghỉ quá lâu
làm cho người nghe cảm thấy rời rạc.
+ Một số người lầm tưởng hướng dẫn đọc ngắt nhịp trong thơ là hướng
Học sinh đọc nhóm đôi
Số học sinh mắc lỗi đọc ê a, ngắc ngứ không nhiều nên chỉ sau 3 tuần kiên
trì rèn đọc cho các em thì loại lỗi này không còn trong lớp tôi nữa. Các em đọc
đã khá trôi chảy, lưu loát và tự mình có khả năng xác định đúng những chỗ
ngắt, nghỉ trong các câu văn dài.
4.1.3. Rèn kỹ năng đọc diễn cảm:
Chúng ta đều biết đọc diễn cảm không hề dễ. Đọc diễn cảm không chỉ
đòi hỏi phát âm đúng; đọc lưu loát; biết ngắt, nghỉ đúng mà còn phải biết lên,
xuống giọng sao cho đúng.
Thực tế nhiều học sinh không có kỹ năng đọc diễn cảm nhưng cứ cố đọc
nên xảy ra tình trạng các em đọc nâng cao, hạ thấp hay nhấn giọng một cách tùy
tiện khiến cho bài đọc nghe rất khó chịu. Theo tôi muốn khắc phục tình trạng
này thì giáo viên phải hướng dẫn học sinh:
+ Ta thường hay nhấn giọng ở những từ ngữ gợi tả, gợi cảm (cũng có thể
là những từ láy, từ ghép)
18
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
Ví dụ, trong bài “Tre Việt Nam” (TV4- tập I/41), hướng dẫn học sinh nhấn
giọng ở một số từ ngữ trong một đoạn của bài như sau:
Nòi tre đâu chịu mọc cong
Chưa lên đã nhọn như chông lạ thường.
Lưng trần phơi nắng phơi sương
Có manh áo cộc, tre nhường cho con.
Măng non là búp măng non
Đã mang dáng thẳng thân tròn của tre.
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
Tập đọc, tôi luôn tạo cho lớp học một không khí thoải mái để các em phấn khởi
học tập. Trong việc rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh tôi không sử dụng sự
gò ép, áp đặt, mà thường xuyên sử dụng phương pháp gợi mở để phát huy tính
chủ động, tích cực, sự sáng tạo ở mỗi học sinh, có thi đua, khen thưởng để khích
lệ. Từ đó các em có điều kiện thể hiện giọng đọc của mình một cách tốt nhất.
4.1. Tích hợp rèn đọc qua những hoạt động khác:
a. Rèn đọc qua các môn học khác:
Tất cả các môn học đều liên quan tới phân môn đọc.
VD: khi ra một đề Toán yêu cầu các em phải đọc đúng thì mới hiểu được
nội dung bài toán cho gì, hỏi gì. Hay một đề tập làm văn cũng thế yêu cầu các
em đọc đúng mới hiểu được bài yêu cầu gì. Từ đó các em mới có thể làm đúng
yêu cầu bài ra.
Hay các môn học như Khoa, Sử, Địa... khi học sinh đọc phát âm sai, đọc chưa
đúng, đọc ngắc ngứ làm cho nội dung, ý nghĩa bài không liên kết bắt buộc giáo
viên phải sửa cho các em để các em hiểu được nội dung bài....
b. Học đọc qua các hoạt động ngoại khóa:
VD: Qua các trò chơi hái hoa dân chủ nếu học sinh đọc sai, đọc chậm bắt
buộc GV phải hướng dẫn các em khắc phục tình trạng để kịp với tốc độ mà trò
chơi yêu cầu.
- Khi tham gia sinh hoạt chủ điểm, các em cũng phải nói to, nói rõ ràng, có
sức truyền cảm thì mới hấp dẫn người nghe.
21
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
95%
100%
nghỉ đúng dấu câu. Tốc độ đọc
22
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
đạt yêu cầu.
- Đọc đúng, ngắt nghỉ đúng. Đọc
có biểu cảm, tốc độ đọc đạt yêu
30%
40%
50%
cầu.
Từ kết quả trên tôi thấy việc rèn kỹ năng đọc cho học sinh đã góp phần từng
bước nâng cao chất lượng học môn Tiếng Việt nói riêng và chất lượng học các
môn khác nói chung. Với cách rèn như vậy tôi hi vọng và tin rằng chất lượng
dạy và học môn Tiếng Việt ngày một khả quan hơn!
Bằng thực tế giảng dạy, để đạt được kết quả như trên về "Rèn đọc diễn
cảm cho học sinh lớp 4” tôi tự rút ra một số kinh nghiệm sư phạm sau:
- Muốn rèn cho học sinh đọc diễn cảm tốt, trước hết việc đọc mẫu của thầy
phải chuẩn mực, bởi thầy luôn là tấm gương sáng, mẫu mực trong cách đọc diễn
a, Phương pháp đọc rõ văn xuôi: Hướng dẫn học sinh đọc chính xác (phát âm
đúng, đọc đúng những tiếng có vần khó, những tiếng có dấu thanh học sinh hay
nhầm lẫn, hướng dẫn học sinh biết đọc ngắt theo cụm từ, đọc đúng các kiểu
câu).
b, Phương pháp dạy đọc rõ văn vần (đó là cách ngắt nhịp các thể thơ).
c, Phương pháp dạy đọc to và đọc thầm: Cần phải lưu ý có đọc to đúng thì
đọc thầm mới đúng được. Do đó, khâu hướng dẫn đọc đúng phải được tiến hành
trước và phải làm thật tốt. Trong giờ tập đọc, một em được chỉ định đọc to thì
đồng thời giáo viên cũng yêu cầu các em khác luyện đọc thầm theo bạn. Như
vậy trong một giờ tập đọc có khoảng 15 em đọc thì cả lớp cũng được luyện đọc
thầm 15 lần.
d, Phương pháp dạy đọc diễn cảm: Cơ sở để giúp học sinh luyện đọc tốt là
phải hiểu và cảm thụ được nội dung của bài. Đồng thời phải tạo cho các em một
tâm trạng bình tình, tự nhiên và thoải mái khi đọc. Các em không thể đọc diễn
cảm được nếu như trong một trạng thái sợ sệt, hồi hộp, lo lắng. Vận dụng tốt
những phương pháp đã dạy đọc như đã nêu ở trên là nhằm mục đích đạt được 4
yêu cầu về đọc đó là: đọc chính xác, đọc lưu loát, đọc thầm, đọc diễn cảm.
Bốn yêu cầu đó phải được thâm nhập vào nhau, hỗ trợ nhau mà không nên
tách rời thì mới có thể nâng cao hiệu quả của giờ tập đọc
- Trong một giờ tập đọc, giáo viên cần khéo léo tổ chức để thu hút tất cả học
sinh đều làm việc với sách giáo khoa, chú ý vào nội dung bài tập đọc.
Muốn làm được điều đó, tôi nghĩ chúng ta cần:
a, Phải xây dựng cho lớp một nề nếp học tập nghiêm túc, có tính kỉ luật cao
24
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B
Kinh nghiệm “Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh lớp 4”
b, Giáo viên phải luyện cho mình khả năng đọc mẫu thật tốt để cuốn hút học
Nguyễn Thị Quế - Giáo viên trường Tiểu học Khánh Nhạc B