TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

TẠ THỊ HƢƠNG

PHƢƠNG PHÁP GỢI ĐỘNG CƠ HOẠT ĐỘNG
TRONG VIỆC GIẢNG DẠY CÂU LỆNH LẶP Ở
TIN HỌC LỚP 11
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: Sƣ phạm Tin học
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học:
TS. Lƣu Thị Bích Hƣơng

HÀ NỘI – 2016


LỜI CẢM ƠN
Đƣợc sự phân công của khoa Công nghệ thông tin trƣờng Đại học sƣ
phạm Hà Nội 2, và sự đồng ý của Cô giáo hƣớng dẫn TS. Lƣu Thị Bích
Hƣơng em đã thực hiện đề tài Phƣơng pháp gợi động cơ hoạt động trong
việc giảng dạy câu lệnh lặp ở Tin học lớp 11.
Để hoàn thành khóa luận này, em xin chân thành cảm ơn các thầy cô
giáo đã tận tình hƣớng dẫn, giảng dạy em trong suốt quá trình học tập, nghiên
cứu và rèn luyện ở trƣờng Đại học sƣ phạm Hà Nội 2.
Xin chân thành cảm ơn cô giáo hƣớng dẫn TS. Lƣu Thị Bích Hƣơng,
ngƣời đã tận tình hƣớng dẫn và tạo mọi điều kiện giúp em hoàn thành khóa
luận này. Em xin cảm ơn những lời nhận xét và góp ý chân thành của cô.
Ngoài ra, em muốn gửi lời cảm ơn đến Ban Giám Hiệu và quý thầy cô
trƣờng THPT Đông Anh đã giúp đỡ em trong quá trình thực tập sƣ phạm.
Cuối cùng, em xin cảm ơn tập thể lớp sƣ phạm tin, khóa 38, các bạn đã
đóng góp ý kiến, chia sẻ kinh nghiệm bản thân giúp khóa luận của em ngày

MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 5
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI ................. 8
1.1

Hoạt động của học sinh......................................................................... 8

1.2

Thành tố cơ sở của phƣơng pháp dạy học ........................................ 10

1.2.1 Hoạt động và hoạt động thành phần .................................................... 10
1.2.2 Động cơ hoạt động ................................................................................ 10
1.2.3 Tri thức trong hoạt động ....................................................................... 11
1.2.4 Phân bậc hoạt động .............................................................................. 12
1.3

Gợi động cơ hoạt động trong dạy học Tin học ................................. 13

1.3.1 Khái niệm .............................................................................................. 13
1.3.2 Các cách gợi động cơ ........................................................................... 14
1.3.3 Mối liên hệ giữa gợi động cơ và các hoạt động khác trong dạy học ... 18
1.3.4 Mối liên hệ giữa gợi động cơ và tình huống gợi vấn đề trong dạy học 19
1.3.5 Vai trò của gợi động cơ trong dạy học tin học ..................................... 21
1.4

Cơ sở thực tiễn của việc thực hiện gợi động cơ hoạt động trong dạy

học Tin học hiện nay ..................................................................................... 23
1.4.1 Thực trạng việc triển khai lí thuyết hoạt động trong dạy học Tin học
ở trường trung học phổ thông Đông Anh ..................................................... 23

4


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong thời đại Công nghệ thông tin ngày càng phát triển, máy tính
đƣợc sử dụng phổ biến ở tất cả mọi lĩnh vực đời sống. Vì vậy, việc giảng dạy
Tin học trong các trƣờng đại học, trung học và phổ thông cũng đƣợc đẩy
mạnh để phù hợp với nhu cầu của xã hội. Đối với mỗi giáo viên giảng dạy
môn Tin học ở các trƣờng phổ thông, việc tìm hiểu, nghiên cứu các vấn đề về
Tin học, cùng với việc tìm các biện pháp giảng dạy Tin học làm sao để học
sinh hứng thú, chăm chú học và tìm tòi theo là một công việc cần phải làm
thƣờng xuyên và đòi hỏi nhiều tâm huyết.
“Dạy học là một dạng hoạt động đặc trƣng của loài ngƣời nhằm truyền
lại cho thế hệ sau những kinh nghiệm xã hội mà loài ngƣời đã tích lũy đƣợc,
biến chúng thành vốn liếng, kinh nghiệm và phẩm chất năng lực cá nhân
ngƣời học” [1]. Hoạt động dạy học bao gồm hai hoạt động mật thiết tác động
qua lại lẫn nhau: Hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh.
Cả hai hoạt động này đều đi đến mục đích cuối cùng là làm cho học sinh lĩnh
hội đƣợc đầy đủ nội dung bài học, đồng thời phát triển đƣợc nhân cách và
năng lực của học sinh.
Trong bối cảnh toàn ngành Giáo dục và Đào tạo đang nỗ lực đổi mới
phƣơng pháp dạy học theo hƣớng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo
của học sinh trong học tập. Cốt lõi của sự đổi mới là giúp học sinh tiếp thu
kiến thức một cách chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động.
Để đổi mới phƣơng pháp dạy học cần một quá trình lâu dài chứ không
phải ngày một ngày hai, và yếu tố quan trọng nhất để thành công là mỗi giáo
viên cần nỗ lực tìm tòi, sáng tạo trong công tác giảng dạy của mình. Là một
giáo viên giảng dạy bộ môn Tin học, theo em không phải cứ tìm các bài toán
khó để giảng dạy cho học sinh mà chúng ta phải làm sao đƣa ra các bài toán

- Thực nghiệm sƣ phạm để đúc rút kinh nghiệm giảng dạy câu lệnh
lặp.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tƣợng nghiên cứu: Học sinh lớp 11.
- Phạm vi nghiên cứu: Trƣờng trung học phổ thông Đông Anh.
6


5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Về mặt lý luận: Áp dụng phƣơng pháp gợi động cơ hoạt động trong
việc giảng dạy câu lệnh lặp ở tin học lớp 11.
- Về mặt thực tiễn: Góp phần cải thiện tình trạng học thụ động bộ
môn Tin học ở trƣờng trung học phổ thông Đông Anh.
6. Phƣơng pháp nghiên cứu
- Phƣơng pháp nghiên cứu lý thuyết: Nghiên cứu các văn bản, nghị
quyết của Đảng, của Chính phủ, của ngành giáo dục về đổi mới
phƣơng pháp dạy học ở trƣờng phổ thông.
- Phƣơng pháp lấy ý kiến chuyên gia: Tham khảo ý kiến của các nhà
khoa học về dạy học cấu trúc lặp.
- Phƣơng pháp điều tra xã hội học: Điều tra thực trạng dạy học cấu
trúc lặp.
- Phƣơng pháp thực nghiệm sƣ phạm: Tổ chức thực nghiệm sƣ phạm
để kiểm chứng các giải pháp đề xuất.
7. Cấu trúc khóa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận và hƣớng phát triển, tài liệu tham khảo,
khóa luận gồm 3 chƣơng:
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài.
Chương 2: Một số biện pháp gợi động cơ hoạt động trong dạy học câu
lệnh lặp.
Chương 3: Thực nghiệm sƣ phạm.

vận dụng nội dung đó. Cho nên, để đảm bảo đƣợc nội dung dạy học, thu đƣợc
kết quả nhƣ mong muốn chúng ta cần tổ chức cho chủ thể học sinh tiến hành
hoạt động một cách tự giác và hiệu quả. Cụ thể là:
8


Bắt đầu từ một nội dung dạy học ta cần phát hiện ra những hoạt động
liên hệ với nó rồi căn cứ vào mục đích dạy học mà lựa chọn để tập luyện cho
học sinh một số trong những hoạt động đã phát hiện đƣợc. Việc phân tích một
hoạt động thành những hoạt động thành phần giúp ta tổ chức cho học sinh tiến
hành những hoạt động với mức độ vừa sức với họ và đây là tƣ tƣởng chủ đạo
để đi đến xu hƣớng cho học sinh thực hiện và tập luyện những hoạt động và
hoạt động thành phần tƣơng thích với nội dung và mục đích dạy học.
Hoạt động thúc đẩy sự phát triển là hoạt động mà chủ thể thực hiện một
cách tích cực và tự giác. Vì thế, cần gắn liền với gợi động cơ để học sinh ý
thức rõ ràng vì sao thực hiện hoạt động này hay hoạt động khác. Chính vì vậy,
xu hƣớng gợi động cơ đƣợc đƣa vào quan điểm hoạt động trong phƣơng pháp
dạy học và trở thành một trong những xu hƣớng hoạt động có ý nghĩa đặc biệt
quan trọng.
Việc tiến hành hoạt động đòi hỏi những tri thức nhất định, đặc biệt là tri
thức phƣơng pháp. Những tri thức nhƣ vậy có khi lại là kết quả của một quá
trình hoạt động. Thông qua hoạt động để truyền thụ các tri thức, đặc biệt là tri
thức phƣơng pháp có ý nghĩa quan trọng trong dạy học.
Trong hoạt động, kết quả rèn luyện ở một mức độ nào đó của hoạt động
có thể là tiền đề để tập luyện và đạt kết quả cao hơn của các hoạt động tiếp
theo. Cho nên, cần phân bậc hoạt động theo những mức độ khác nhau làm cơ
sở cho việc chỉ đạo, điểu khiển quá trình dạy học.
Nói tóm lại, để thực hiện một cách toàn diện mục đích dạy học phải tổ
chức thực hiện các hoạt động theo những xu hƣớng trên.
Những tƣ tƣởng chủ đạo trên hƣớng vào việc tập luyện cho học sinh

- Nhận dạng và thể hiện.
- Những hoạt động Tin học phức hợp.
- Những hoạt động trí tuệ chung.
- Những hoạt động ngôn ngữ.
1.2.2 Động cơ hoạt động
Từ việc học tập tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo đòi hỏi học sinh
phải có ý thức về mục tiêu đặt ra và tạo động lực bên trong thúc đẩy bản thân
10


học sinh hoàn thành mục tiêu đó. Điều này đƣợc thực hiện trong dạy học
không chỉ đơn giản bằng việc nêu rõ mục tiêu cần đạt mà quan trọng hơn còn
do gợi động cơ.
Gợi động cơ hoạt động làm cho học sinh có ý thức về ý nghĩa của
những hoạt động và của đối tƣợng hoạt động. Gợi động cơ ở đây nhằm biến
những mục tiêu sƣ phạm thành mục tiêu của cá nhân học sinh. Việc gợi động
cơ không phải chỉ là việc làm ngắn ngủi mà phải làm thƣờng xuyên suốt quá
trình dạy học.
1.2.3 Tri thức trong hoạt động
Chúng ta cần dẫn dắt học sinh kiến tạo tri thức, đặc biệt là tri thức
phƣơng pháp, nhƣ phƣơng tiện và kết quả của hoạt động. Mục đích của dạy
học không chỉ là dạy tri thức mà điều quan trọng là dạy phƣơng pháp lĩnh hội
tri thức ấy nhƣ thế nào nhằm giúp học sinh rút ra phƣơng pháp để ứng xử
trong các tình huống tƣơng tự.
Tri thức vừa là điều kiện, vừa là kết quả của hoạt động, vì vậy cần tạo
điều kiện cho học sinh kiến tạo những dạng tri thức khác nhau: Tri thức sự
vật, tri thức phƣơng pháp, tri thức chuẩn và tri thức giá trị. Đặc biệt là tri thức
phƣơng pháp định hƣớng trực tiếp cho hoạt động và ảnh hƣởng quan trọng tới
việc rèn luyện kĩ năng. Những tri thức phƣơng pháp thể hiện hai loại phƣơng
pháp khác nhau về bản chất và đều có ý nghĩa to lớn trong giáo dục Tin học,

-

Chính xác hóa mục tiêu: Nếu không dựa vào sự phân bậc hoạt động
thì ngƣời ta thƣờng để ra mục tiêu dạy học một cách quá chung
chung nhƣ: “Nắm vững khái niệm lặp”. Nhờ phân bậc hoạt động, ta
có thể đề ra mục tiêu một cách chính xác hơn, chẳng hạn, sau khi
học xong bài cấu trúc lặp, học sinh cần đạt đƣợc các mục tiêu sau:
+ Xác định đƣợc bài toán nào dùng câu lệnh lặp với số lần biết

trƣớc, bài nào dùng câu lệnh lặp với số lần chƣa biết trƣớc.
+ Viết chính xác cấu trúc của câu lệnh gán.
- Tuần tự nâng cao yêu cầu.
- Tạm thời hạ thấp yêu cầu khi cần thiết: Trƣờng hợp học sinh gặp
khó khăn trong khi hoạt động, ta có thể tạm thời hạ thấp yêu cầu.
12


Sau khi họ đã đạt đƣợc nấc này, yêu cầu lại đƣợc tiếp tục tuần tự
nâng cao.
- Dạy học phân hóa: Sự phân bậc hoạt động cũng tạo khả năng dạy
học phân hóa. Dạy học phân hóa xuất phát từ biện chứng của thống
nhất và phân hóa, từ yêu cầu đảm bảo mục tiêu chung cho học sinh,
đồng thời khuyến khích phát triển tối đa những khả năng của từng
cá nhân. Trong dạy học phân hóa, giáo viên cần tính tới những đặc
điểm của cá nhân học sinh, chú ý tới từng đối tƣợng hay từng loại
đối tƣợng về trình độ tri thức, kỹ năng kỹ xảo, về khả năng tiếp thu,
khuynh hƣớng nghề nghiệp,... để tích cực hóa hoạt động của học
sinh trong học tập.
1.3 Gợi động cơ hoạt động trong dạy học Tin học
1.3.1 Khái niệm

Có nhiều phƣơng thức để gợi động cơ cho học sinh: Ở các lớp dƣới,
giáo viên thƣờng dùng những cách nhƣ cho điểm, khen, chê,… để gợi động
cơ. Càng lên lớp cao, cùng với sự trƣởng thành của học sinh thì cách gợi động
cơ xuất phát từ nội dung hƣớng vào những nhu cầu nhận thức, nhu cầu đời
sống, trách nhiệm đối với xã hội ngày càng trở nên quan trọng.
Gợi động cơ không phải là việc làm ngắn ngủi lúc bắt đầu dạy một tri
thức (một bài học) nào đó mà phải xuyên suốt quá trình dạy học. Vì vậy có
thể phân biệt gợi động cơ mở đầu, gợi động cơ trung gian và gợi động cơ kết
thúc..
1.3.2 Các cách gợi động cơ
a, Gợi động cơ mở đầu
Ta thƣờng vận dụng gợi động cơ mở đầu khi bắt đầu một nội dung của
một chƣơng, một bài hoặc một phần nào đó của bài. Có thể gợi động cơ mở
đầu xuất phát từ thực tế hoặc từ nội bộ Tin học.
Khi gợi động cơ xuất phát từ thực tế, có thể nêu lên:
- Thực tế gần gũi xung quanh học sinh.
- Thực tế xã hội rộng lớn (kinh tế, kĩ thuật, quốc phòng…).
- Thực tế ở những môn học và khoa học khác.
14


Ta thƣờng gợi động cơ xuất phát từ thực tế khi bắt đầu một nội dung
lớn nhƣ một chƣơng. Việc xuất phát từ thực tế giúp học sinh nhận thức dễ
dàng hơn vì nó là những sự vật mà học sinh tiếp xúc hàng ngày, đồng thời qua
đó cho học sinh thấy đƣợc sự liên hệ giữa lí thuyết với thực tế. Từ đó, bài học
trở lên hấp dẫn hơn, cuốn hút hơn và đồng thời tạo cho học sinh ý thức vận
dụng lí thuyết đã học để áp dụng vào thực tiễn.
Nhƣ vậy, việc gợi động cơ xuất phát từ thực tế góp phần hình thành lên
thế giới quan duy vật biện chứng. Nhờ đó mà học sinh thấy rõ rằng Tin học
cũng xuất phát từ những nhu cầu của đời sống thực tế, nhƣng cần chú ý những

Hướng tới sự hoàn chỉnh và hệ thống
Trƣớc khi dạy một phần chƣơng trình hoặc một phần mà có nhiều kiến
thức liên quan đến nhau, giáo viên có thể trình bày sơ đồ liên hệ giữa các kiến
thức đã học để học sinh có cái nhìn tổng quan hơn về những kiến thức sắp
đƣợc học.
Lật ngược vấn đề
Sau khi đã giải quyết đƣợc một vấn đề, một câu hỏi rất tự nhiên đƣợc
đặt ra là vấn đề ngƣợc lại đƣợc giải quyết nhƣ thế nào? Cách lật ngƣợc vấn đề
giúp học sinh khắc sâu thêm phần kiến thức đã học.
Xét tương tự
Từ kiến thức đã học, chúng ta đi đến gợi động cơ, đƣa ra điểm tƣơng
đồng giữa kiến thức đó để học sinh dễ hình dung và hiểu bài hơn.
Khái quát hóa
Sau khi học xong một bài, giáo viên cần khái quát lại kiến thức để học
sinh nắm đƣợc những kiến thức quan trọng nhất, hiểu đƣợc trọng tâm vấn đề.
Tìm sự liên hệ và phụ thuộc
Trong lập trình, mỗi bài toán luôn có sự logic từ đầu đến cuối, chính vì
vậy cần hƣớng dẫn học sinh tìm hiểu các mỗi liên hệ, phụ thuộc để đƣa ra
cách giải chính xác nhất.
b, Gợi động cơ trung gian
Gợi động cơ trung gian là gợi động cơ cho những bƣớc trung gian hoặc
cho những hoạt động tiến hành trong những bƣớc đó để đạt đƣợc mục tiêu.
Gợi động cơ trung gian có ý nghĩa to lớn đối với sự phát triển năng lực độc
16


lập giải quyết vấn đề. Sau đây là những cách thƣờng dùng để gợi động cơ
trung gian:
Hướng đích
Hƣớng đích cho học sinh là hƣớng vào mục tiêu đặt ra, vào hiệu quả dự

câu hỏi này phải đợi mãi về sau mới đƣợc giải đáp hoặc giải đáp trọn vẹn.
Nhƣ vậy là ta đã gợi động cơ kết thúc, nhấn mạnh hiệu quả của nội dung hoặc
hoạt động đó với việc giải quyết vấn đề đặt ra.
Gợi động cơ kết thúc cũng có tác dụng nâng cao tính tự giác trong hoạt
động học tập nhƣ các cách gợi động cơ khác. Mặc dù nó không có tác dụng
kích thích đối với nội dung đã học qua hoặc hoạt động đã thực hiện, nhƣng nó
góp phần gợi động cơ thúc đẩy hoạt động học tập nói chung.
1.3.3 Mối liên hệ giữa gợi động cơ và các hoạt động khác trong dạy học
Nhƣ chúng ta đã biết, bản thân của hoạt động và hoạt động thành phần,
gợi động cơ, truyền thụ tri thức và tri thức phƣơng pháp cùng với sự phân bậc
hoạt động là những yếu tố phƣơng pháp mà dựa vào chúng, ta có thể tổ chức
cho chủ thể học sinh tiến hành những hoạt động một cách tích cực, tự giác, có
hiệu quả, đảm bảo sự phát triển nói chung và kết quả học tập nói riêng. Chúng
đƣợc coi là thành tố cơ sở vì mọi phƣơng pháp dạy học đều hƣớng vào chúng.
Dùng phƣơng tiện trực quan dạy học là để đạt đƣợc ý đồ sƣ phạm nào
đó, chẳng hạn để gợi động cơ học tập cho một nội dung nhất định.
Có thể nói rằng những thành tố dù đóng vai trò quan trọng song chúng
lại đƣợc ví nhƣ một viên gạch chứ không phải tòa nhà phƣơng pháp dạy học.
Vì vậy ngƣời thầy giáo có vai trò là ngƣời thợ tạo ra những mạch hồ gắn kết
với những viên gạch đó, tạo nên ngôi nhà phƣơng pháp dạy học, hay nói cách
khác liên kết các thành tố trên tổ chức đồng thời một cách thích hợp các hoạt
động đó trong dạy học là yêu cầu và nhiệm vụ của ngƣời thầy.
Cơ sở để khẳng định điều đó là do các hoạt động này có mối quan hệ
chặt chẽ với nhau, có khi hoạt động này tạo tiền đề để thực hiện hoạt động kia
và hoạt động kia lại đƣợc triển khai dựa trên những hoạt động khác. Chẳng
hạn, xuất phát từ nội dung Tin học, muốn phát hiện hoạt động tƣơng thích hay
thành phần với nội dung thì phải biết gợi động cơ để phát hiện.
18



19


vấn đề. Do vậy gợi động cơ là hoạt động hiệu quả, tốt nhất để thực hiện một
tình huống gợi vấn đề; và một tình huống gợi vấn đề đƣợc đƣa ra phải là đã
thể hiện gợi động cơ. Gợi động cơ chỉ là một bộ phận, một hoạt động nằm
trong dạy học giải quyết vấn đề, nhƣng nó là một bộ phận quan trọng, giữ vai
trò xuyên suốt, chủ đạo. Bằng cách gợi động cơ thì một tình huống gợi vấn đề
đặt ra phải đảm bảo đƣợc các điều kiện trên.
Mối liên hệ chặt chẽ đƣợc thể hiện rõ nét trong 3 bƣớc dạy học của giải
quyết vấn đề:
Bƣớc 1: Tri giác vấn đề:
+ Tạo tình huống gợi vấn đề.
+ Giải thích và chính xác hóa để hiểu đúng tình huống.
+ Phát biểu vấn đề và xác định mục đích cần phải thực hiện.
Ở bƣớc này học sinh đứng trƣớc một tình huống đã đƣợc gợi động cơ
bằng hƣớng đích.
Bƣớc 2: Giải quyết vấn đề:
+ Phân tích vấn đề làm rõ mối liên hệ giữa cái đã biết và cái phải tìm.
+ Đề xuất và thực hiện hƣớng giải quyết, có thể điều chỉnh, thậm chí bỏ
và chuyển hƣớng khi cần thiết.
+ Trình bày cách giải quyết vấn đề.
Ở đây, để giải quyết vấn đề đặt ra thì cần phải gợi động cơ thông qua
những quy tắc tìm đoán và quá trình nhận thức nhƣ sau: Dự đoán nhờ nhận
xét trực quan và thực nghiệm, lật ngƣợc vấn đề, xem xét tƣơng tự, khái quát
hóa, giải bài tập mà ngƣời học chƣa biết thuật giải…
Bƣớc 3: Kiểm tra và nghiên cứu lời giải:
+ Kiểm tra tính đúng đắn và phù hợp với thực tế.
+ Kiểm tra tính hợp lí và tối ƣu của lời giải.
+ Tìm hiểu khả năng ứng dụng của kết quả.

phải là ngƣời bạn lớn của học sinh. Về phía học sinh không còn chủ động
nghe thầy giảng giải những khái niệm, câu lệnh mới mà tự mình khám phá
những điều mới mẻ đó bằng cách tự tìm kiếm, phân tích, lí giải thông qua
động cơ của giáo viên. Làm đƣợc nhƣ vậy, nhất định sẽ tạo ra không khí học
tập sôi nổi, hứng thú trong tiết học và nhất định hiệu quả giờ học sẽ nâng cao.
21


b, Phát huy và rèn luyện tích cực, tự giác và sáng tạo của học sinh trong học
tập.
Để đạt đƣợc mục đích dạy học điều cần thiết là tất cả học sinh phải học
tập một cách chủ động, tích cực, tự giác. Điều này đƣợc thực hiện nhờ gợi
động cơ.
Nhƣ vậy, gợi động cơ cũng chính là tổ chức cho học sinh tiến hành
những hoạt động trên tinh thần tự giác, tích cực, sáng tạo.
Hiện nay, chúng ta rất quan tâm đến phƣơng pháp dạy học tích cực mà
một trong số những đặc trƣng phổ biến của phƣơng pháp này là dạy học
không chỉ đơn giản là cung cấp tri thức mà quan trọng phải hƣớng dẫn hoạt
động; ngƣời học không thụ động chỉ nghe thầy giảng và truyền đạt kiến thức,
mà học tích cực bằng hoạt động của chính mình. Về phƣơng diện này, gợi
động cơ đƣợc xem là con đƣờng hiệu quả, thực sự phát huy tính tích tự giác,
chủ động, khơi dậy khả năng sáng tạo của cá nhân học sinh. Điều đó không
chỉ có ý nghĩa ngay trong quá trình dạy học ở trƣờng mà còn chuẩn bị cho các
em đóng góp hiệu quả vào sự nghiệp xây dựng đất nƣớc mai sau.
c,Gợi động cơ: Một hoạt động cần thiết để học sinh hiểu sâu, nhớ lâu, nắm
vững và vận dụng kiến thức đã học.
Tất cả những vấn đề đƣợc trình bày ở trên đã thể hiện sự cần thiết của
hoạt động này. Tuy nhiên, vẫn phải nhấn mạnh rằng: Việc thiết kế một bài
giảng, tổ chức một giờ dạy trên lớp bằng hoạt động gợi động cơ, một mặt tạo
cho các em niềm say mê hứng thú, khêu gợi trí tò mò khoa học, giúp các em

Việc triển khai lí thuyết hoạt động vào việc dạy học Tin học ở trƣờng
trung học phổ thông còn chƣa đƣợc thực sự quan tâm và triển khai tốt. Rõ
ràng việc vận dụng lí thuyết hoạt động vào giảng dạy Tin mang lại nhiều hiệu
quả cho hoạt động học tập của học sinh là điều không ai có thể phủ nhận. Vì
sao biết đƣợc tác dụng tích cực của lí thuyết hoạt động mà việc triển khai nó
vẫn chƣa đƣợc quan tâm thích đáng? Qua tìm hiểu và trao đổi với các giáo
viên có kinh nghiệm đang giảng dạy tại trƣờng trung học phổ thông Đông
Anh, em rút ra mấy nguyên nhân sau:
Thứ nhất: Giáo viên giảng dạy lâu năm đã quen thuộc với phƣơng pháp
dạy học cũ, nên khó thay đổi phƣơng pháp dạy học cho phù hợp.
23


Thứ hai: Theo ý kiến của các giáo viên, việc triển khai lí thuyết hoạt
động có những vƣớng mắc về sức ỳ của học sinh, do học sinh có thói quen:
Nghe – chép – học thuộc, hơn nữa, rất nhiều học sinh hổng kiến thức ở lớp
dƣới nên việc sử dụng lí thuyết hoạt động với những học sinh này tỏ ra kém
hiệu quả.
Thứ ba: Cũng theo ý kiến của các giáo viên, đó là sự tiêu tốn về thời
gian (nếu dạy học có triển khai lí thuyết hoạt động) nên thời lƣợng quy định
dành cho giảng dạy phần kiến thức nào đó nhiều khi không đủ để truyền đạt
kịp.
1.4.2 Thực trạng việc thực hiện gợi động cơ hoạt động trong dạy học Tin
học trung học phổ thông Đông Anh
Gợi động cơ là một việc làm không hề dễ dàng. Qua một số tiết dự giờ
môn Tin, qua việc điều tra thăm dò với giáo viên Tin ở trƣờng trung học phổ
thông, em đƣợc biết rằng việc gợi động cơ để hình thành một khái niệm, một
thuật toán, một câu lệnh chƣa đƣợc quan tâm và đƣa vào thực tiễn dạy học
quá ít, nếu có thì cũng chỉ dừng lại ở gợi động cơ xuất phát từ nội bộ Tin học.
Theo các thầy cô thì sự khó khăn để thực hiện việc gợi động cơ là: