ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƢỜNG

ĐOÀN VIỆT QUANG

ĐÁNH GIÁ TÌNH TRẠNG Ô NHIỄM VÀ ĐỀ XUẤT
CÁC GIẢI PHÁP CẢI THIỆN CHẤT LƯỢNG NƯỚC
SÔNG NHUỆ

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC MÔI TRƢỜNG

Hà Nội - Năm 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƢỜNG

ĐOÀN VIỆT QUANG

ĐÁNH GIÁ TÌNH TRẠNG Ô NHIỄM VÀ ĐỀ XUẤT
CÁC GIẢI PHÁP CẢI THIỆN CHẤT LƯỢNG NƯỚC
SÔNG NHUỆ
Chuyên ngành: Môi trƣờng trong phát triển bền vững
(Chƣơng trình đào tạo thí điểm)

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC MÔI TRƢỜNG
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS NGUYỄN QUANG TRUNG

Hà Nội - Năm 2014


nhiễm và đề xuất các giải pháp cải thiện chất lượng nước sông Nhuệ ».
Đây là đề tài nghiên cứu của bản thân, không trùng lặp với các đề tài luận văn
nào trƣớc đây. Các số liệu có nguồn gốc rõ ràng, tuân thủ đúng nguyên tắc và sử
dụngvào luận văn đều đƣợc trích dẫn nguồn.
Nếu xảy ra vấn đề gì với nội dung luận văn này, tôi xin chịu hoàn toàn trách
nhiệm theo quy định.

NGƯỜI VIẾT CAM ĐOAN

Đoàn Việt Quang

ii


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................................... i
LỜI CAM ĐOAN ............................................................................................................ ii
MỤC LỤC ...................................................................................................................... iii
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT ....................................................................................... v
DANH MỤC BẢNG BIỂU ............................................................................................ vi
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ ....................................................................................... vii
MỞ ĐẦU ......................................................................................................................... 8
CHƢƠNG 1 ................................................................... Error! Bookmark not defined.

TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN VĂNError! Bookmar
1.1 Vào đề ...................................................................... Error! Bookmark not defined.
1.1.1 Vai trò của tài nguyên nƣớc đối với đời sống, kinh tế - xã hội............. Error!
Bookmark not defined.
1.1.2 Hiện trạng chất lƣợng nƣớc một số lƣu vực sông trên thế giới và Việt Nam ... Error!
Bookmark not defined.

3.3.2 So sánh một số chỉ tiêu kinh tế - xã hội của các tỉnh thành phố thuộc LVS Nhuệ.... Error!
Bookmark not defined.
3.4 Hiện trạng khai thác, sử dụng TNN trên lƣu vực sông NhuệError! Bookmark not defined.
3.4.1 Tại thành phố Hà Nội ....................................Error! Bookmark not defined.
3.4.2 Tại tỉnh Hà Nam ............................................Error! Bookmark not defined.
3.5 Kiểm kê, đánh giá nguồn thải .................................. Error! Bookmark not defined.
3.5.1 Nguồn thải sinh hoạt .....................................Error! Bookmark not defined.
3.5.2 Nguồn thải nông nghiệp ................................Error! Bookmark not defined.
3.5.3 Nguồn thải công nghiệp ................................Error! Bookmark not defined.
3.5.4 Nguồn thải làng nghề ....................................Error! Bookmark not defined.
3.5.5 Nguồn thải y tế ..............................................Error! Bookmark not defined.
3.5.6 Nguồn thải du lịch .........................................Error! Bookmark not defined.
3.5.7 Đánh giá chung về nguồn thải.......................Error! Bookmark not defined.

3.6 Hiện trạng chất lƣợng nƣớc, diễn biến theo thời gian và không gianError! Bookmark not def
3.6.1 Sự phụ thuộc của chất lƣợng nƣớc vào các yếu tốError!
defined.

Bookmark

not

3.6.2 Diễn biến chất lƣợng nƣớc sông Nhuệ ..........Error! Bookmark not defined.
3.7 Dự báo đến năm 2020 .............................................. Error! Bookmark not defined.
3.7.1 Dự báo nhu cầu sử dụng nƣớc ......................Error! Bookmark not defined.
3.7.2 Dự báo nƣớc thải trên lƣu vực sông Nhuệ ....Error! Bookmark not defined.
3.7.3 Dự báo chất lƣợng nƣớc đến năm 2020 ........Error! Bookmark not defined.
3.8 Giải pháp giảm thiểu ô nhiễm nƣớc lƣu vực sông NhuệError! Bookmark not defined.
3.8.1 Cơ sở pháp lý ................................................Error! Bookmark not defined.
3.8.2 Biện pháp phi công trình ...............................Error! Bookmark not defined.


Cụm công nghiệp

ĐBSCL

Đồng bằng sông Cửu Long

KT-XH

Kinh tế - xã hội

KCN

Khu công nghiệp

LVS

Lƣu vực sông

PGS.TS

Phó Giáo sƣ. Tiến sĩ

QCVN

Quy chuẩn Việt Nam

SXVLXD

Sản xuất vật liệu xây dựng

Bảng 3.11 Tải lƣợng ô nhiễm từ các làng nghề trên LVS NhuệError! Bookmark not defined.

Bảng 3.12 Tổng tải lƣợng chất ô nhiễm từ các bệnh viện trên LVS Nhuệ năm 2010Error! Bookm

Bảng 3.13 Tải lƣợng ô nhiễm từ hoạt động du lịch trên LVS NhuệError! Bookmark not defined.

Bảng 3.14 Tổng tải lƣợng các chất ô nhiễm và lƣu lƣợng nƣớc thải trên toàn LVS NhuệError! Bookmar
Bảng 3.15 Dự báo nhu cầu dùng nƣớc chính đến năm 2020Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.16 Dự báo các nguồn thải vào sông Nhuệ đến năm 2020Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.17 Danh mục các điểm quan trắc môi trƣờng nƣớc mặt trên LVS NhuệError! Bookmark

Bảng 3.18 Các nhà máy xử lý nƣớc thải tập trung cho các khu đô thị đến năm 2015Error! Bookm
Bảng 3.19 Diện tích và nhu cầu nƣớc hệ thống sông NhuệError! Bookmark not defined.

vii


DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
Hình 1.1 Hình ảnh Sông Nhuệ trƣớc đây ...................... Error! Bookmark not defined.
Hình 1.2 Hình ảnh ô nhiễm sông Nhuệ những năm gần đâyError! Bookmark not defined.
Hình 3.1 Bản đồ khoanh vùng lƣu vực sông Nhuệ ....... Error! Bookmark not defined.

Hình 3.2 Giá trị TSS trên sông Nhuệ vào mùa mƣa trong các năm quan trắc 2006 - 2009Error! Bookma

Hình 3.3 Giá trị TSS trên sông Nhuệ vào mùa khô trong các năm quan trắc 2006 - 2009Error! Bookmar

Hình 3.4 Giá trị DO trong các năm 2011, 2012 và 2013 trên sông NhuệError! Bookmark not def
Hình 3.5 Giá trị BOD5 trên sông Nhuệ các năm 2011, 2012, 2013Error! Bookmark not defined.

Hình 3.6 Giá trị COD trong các năm 2011, 2012 và 2013 trên sông NhuệError! Bookmark not de

qua các quận, huyện, thị trấn gồm các quận: Bắc Từ Liêm, Nam Từ Liêm, Hà Đông;
các huyện: Thanh Trì, Thƣờng Tín, Thanh Oai, Phú Xuyên của thành phố Hà Nội;
huyện Duy Tiên, Kim Bảng của tỉnh Hà Nam và cuối cùng đổ vào sông Đáy ở khu vực
thành phố Phủ Lý.
Trong những năm gần đây, tình hình phát triển kinh tế - xã hội trên lƣu vực
sông Nhuệ diễn ra rất mạnh mẽ, đem lại nhiều lợi ích to lớn cho nền kinh tế quốc dân,
nộp ngân sách nhà nƣớc hàng trăm tỷ đồng, góp phần nâng cao đời sống, giải quyết
công ăn việc làm cho một số lƣợng lớn ngƣời lao động. Tuy nhiên, ngoài những lợi ích
mang lại thì tình trạng ô nhiễm do những mặt trái của các hoạt động trên gây ra đang ở
mức đáng báo động. Môi trƣờng nói chung và môi trƣờng nƣớc nói riêng trong khu
vực đang bị ô nhiễm nghiêm trọng gây ảnh hƣởng lớn đến sức khoẻ ngƣời lao động,
dân cƣ cũng nhƣ đến hệ sinh thái cảnh quan trong vùng.
Các tác động mạnh mẽ nhất đến môi trƣờng nƣớc sông Nhuệ là do các hoạt
động phát triển KT - XH nhƣ hoạt động của các khu công nghiệp, sản xuất làng nghề,
khu khai thác và chế biến, các tụ điểm dân cƣ... Sự ra đời và hoạt động của hàng loạt
các khu công nghiệp thuộc các tỉnh, thành phố, các hoạt động tiểu thủ công nghiệp
trong các làng nghề, các xí nghiệp kinh tế quốc phòng cùng với các hoạt động khai
thác, canh tác trên hành lang thoát lũ, chất thải bệnh viện, trƣờng học... làm cho môi
trƣờng nƣớc ngày càng xấu đi, nhiều đoạn sông đã bị ô nhiễm tới mức trầm trọng.
Nhận thấy vai trò quan trọng của hệ thống sông Nhuệ đối với sự phát triển kinh
tế bền vững củathành phố Hà Nội, tỉnh Hà Nam cũng nhƣ để có cơ sở đề xuất các giải
pháp bảo vệ môi trƣờng nƣớc lƣu vực sông, tôi quyết định chọn đề tài: “Đánh giá tình
trạng ô nhiễm và đề xuất các giải pháp cải thiện chất lƣợng nƣớc sông Nhuệ”.
2. Mục tiêu, đối tượng, phạm vi nghiên cứu
* Mục tiêu nghiên cứu của đề tài luận văn:

9


TÀI LIỆU THAM KHẢO



18.Trung tâm Tƣ vấn Khí tƣợng thủy văn và Môi Trƣờng - Viện Khoa học Khí
tƣợng Thủy văn và Môi Trƣờng,Số liệu chất lượng nước tháng 8 và tháng 11 năm
2009.
19. Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Nam; Báo cáo tổng hợp Quy hoạch tổng thể phát
triển kinh tế xã hội tỉnh Hà Nam đến năm 2020.
20. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội; Báo cáo tổng hợp Quy hoạch tổng thể
phát triển kinh tế xã hội thành phố Hà Nội đến năm 2020.
21. Trung tâm Quan trắc môi trƣờng - Tổng cục môi trƣờng. Số liệu quan trắc
chất

lượng

nước

sông

Nhuệ

11

-

Đáy

2013.


12