Công tác phân loại tài liệu và tổ chức hệ thống
tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại Thư
viện Đại học Sư phạm Hà Nội 2
Ngô Thị Linh
Trường Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn
Luận văn Thạc sĩ ngành: Khoa học thư viện; Mã số: 60 32 20
Người hướng dẫn: PGS.TS. Mai Hà
Năm bảo vệ: 2013
Abtract: Tìm hiểu công tác phân loại và tổ chức hệ thống tra cứu tìm tin theo ký hiệu
phân loại tại thư viện trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2. Thực trạng công tác phân loại
tài liệu và tổ chức hệ thống tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại học Sư
phạm Hà Nội 2. Đưa ra giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phân loại tài liệu và tổ chức
hệ thống tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại học Sư phạm Hà Nội 2.
Keywords: Khoa học thư viện; Phân loại tài liệu; Ký hiệu phân loại; Tra cứu tin
Content


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 5
NỘI DUNG ..................................................................................................... 10
CHƢƠNG 1. PHÂN LOẠI TÀI LIỆU, TÌM TIN THEO KÝ HIỆU PHÂN
LOẠI VÀ VAI TRÒ CỦA PHÂN LOẠI TÀI LIỆU, TÌM TIN THEO KÝ
HIỆU PHÂN LOẠI TẠI THƢ VIỆN ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI 2.......10
1.1. Phân loại tài liệu và tìm tin theo ký hiệu phân loại. ................................. 10
1.1.1. Khái niệm phân loại tài liệu. ................................................................. 10
1.1.2. Khái niệm tìm tin và ngôn ngữ tìm tin. ................................................. 10
1.2. Khái quát về Thƣ viện trƣờng Đại học Sƣ phạm Hà Nội 2. .................... 17
1.2.1. Quá trình hình thành và phát triển. ....................................................... 17
1.2.2. Chức năng và nhiệm vụ......................................................................... 19
1.2.3. Cơ cấu tổ chức, nguồn nhân lực............................................................ 21
1.2.4. Cơ sở vật chất ........................................................................................ 22

3.2. Nâng cao trình độ nghiệp vụ đội ngũ cán bộ làm công tác phân loại ...... 69
3.3. Nâng cao trình độ ngƣời sử dụng thông tin ............................................. 72
3.4. Thiết lập hệ thống tra cứu trực tuyến qua mạng Internet ......................... 74
KẾT LUẬN ..................................................................................................... 75
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................... 77

2


MỞ ĐẦU

1. Tính cấp thiết của đề tài.
Mục tiêu phát triển của Đảng, Nhà nước ta trong công cuộc xây dựng
và đổi mới đất nước là “Hội nhập và phát triển”. Trong điều kiện hội nhập
quốc tế, ngành thư viện Việt Nam cũng không nằm ngoài xu hướng ấy. Một
trong những vấn đề cơ bản để hội nhập là tuân thủ những chuẩn mực quốc tế
trong hoạt động nghiệp vụ thư viện. Việc thống nhất các chuẩn nghiệp vụ thư
viện sẽ thuận lợi hơn trong việc chia sẻ, trao đổi tài liệu – thông tin giữa các
thư viện trong khu vực, trong nước và quốc tế; đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu
cầu cung cấp thông tin phục vụ bạn đọc.
Trong xu thế hội nhập hiện nay, việc chuẩn hoá về nghiệp vụ nói chung
và công tác phân loại tài liệu nói riêng ngày càng trở lên quan trọng hơn bao
giờ hết. Đây là một trong những điều kiện hết sức cần thiết để các cơ quan
thông tin – thư viện trên toàn cầu có thể chia sẻ nguồn lực thông tin cũng như
đáp ứng nhu cầu thông tin cho người dùng tin một cách nhanh chóng, đầy đủ
và hiệu quả nhất.
Phân loại tài liệu là một trong những hoạt động chuyên môn cơ bản của
các cơ quan thông tin – thư viện. Phân loại tài liệu giúp cho việc tổ chức, sắp
xếp kho sách, mỗi ký hiệu là một điểm truy cập, là ngôn ngữ tìm tin quan
trọng nhất tạo nên chất lượng của bộ máy tra cứu tìm tin. Cùng với sự phát

thống tìm tin và hiện nay sử dụng Khung phân loại Dewey (DDC) Việt hoá 14.
Sử dụng DDC là xu thế tất yếu, tiến tới thống nhất và chuẩn hoá về
nghiệp vụ, chia sẻ thông tin toàn cầu. Thư viện Đại học Sư phạm Hà Hội 2 là
một trong những đơn vị đã mạnh dạn áp dụng DDC Việt hoá 14 vào công tác
phân loại tài liệu tương đối sớm với mong muốn “chuẩn hoá để hội nhập”,
trao đổi và chia sẻ thông tin. Tuy nhiên, trong quá trình áp dụng thư viện Đại
học Sư phạm Hà Nội 2 cũng có một số thuận lợi và khó khăn cần khắc phục.

6


Với những lý do trên tôi đã quyết định chọn đề tài: “Công tác phân
loại tài liệu và tổ chức hệ thống tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại
thư viện Đại học Sư phạm Hà Nội 2” với mong muốn nâng cao hiệu quả
công tác phân loại và tổ chức tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại
học Sư phạm Hà Nội 2, đưa Thư viện ĐHSP Hà Nội 2 phát triển theo xu thế
chung của sự nghiệp thư viện trong nước, khu vực và trên thế giới.
2. Tình hình nghiên cứu theo đề tài
Nghiên cứu về công tác phân loại và tổ chức hệ thống tìm tin theo ký
hiệu phân loại có nhiều đề tài và nghiên cứu ở các khía cạnh khác nhau như:
Phân loại tài liệu và tổ chức bộ máy tra cứu tìm tin tại trung tâm thông tin –
thư viện đại học Quốc gia Hà nội, Vấn đề phân loại và sắp xếp sách trong tổ
chức kho mở tại thư viện, Lịch sử công tác phân loại tại thư viện Quốc gia
Việt Nam…
3. Mục đích nghiên cứu.
Tìm hiểu công tác phân loại và tổ chức hệ thống tra cứu tìm tin theo ký
hiệu phân loại tại thư viện trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2: Thực trạng
cũng như giải pháp.
4. Đối tượng nghiên cứu.
Trên cơ sở khảo sát hiện trạng công tác phân loại tài liệu và tổ chức hệ

nâng cao hiệu quả công tác phân loại tài liệu và tổ chức hệ thống tra cứu tìm
tin theo ký hiệu phân loại.
8. Dự kiến kết quả nghiên cứu của luận văn.
Ngoài phần lời nói đầu, kết luận, mục lục, phụ lục, tài liệu tham khảo,
Luận văn dự kiến gồm 90 trang khổ giấy A4 với bố cục 03 chương:
Chương 1. Phân loại tài liệu, tìm tin theo ký hiệu phân loại và vai trò
của phân loại tài liệu và tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại học Sư
phạm Hà Nội 2.
Chương 2. Thực trạng công tác phân loại tài liệu và tổ chức hệ thống
tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại học Sư phạm Hà Nội 2.

8


Chương 3. Giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phân loại tài liệu và tổ
chức hệ thống tra cứu tìm tin theo ký hiệu phân loại tại thư viện Đại học Sư
phạm Hà Nội 2.

9


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Bảng phân loại dùng cho các khoa học tổng hợp (2002), Thư viện Quốc
gia Việt Nam, Hà Nội
2. Trần Xuân Bản (2012), Công tác xử lý nội dung tài liệu tại thư viện Đại học
Sư phạm Hà Nội 2, Luận văn cao học, Hà Nội, Đại học Văn hóa Hà Nội.
3. Nguyễn Thị Đào (2002), Nghiên cứu Khung phân loại thập phân Dewey
và khả năng áp dụng tại Việt Nam, Luận văn cao học, Hà Nội, Đại học
Văn hoá Hà Nội, 105tr.
4. Vũ Cao Đàm (1995), Khoa học và phân loại khoa học, chuyên khảo, Hà

14. Vũ Văn Sơn (2005), Sử dụng và phát triển Khung phân loại, Giải pháp
cho Việt Nam, Tạp chí Thông tin và tư liệu, Hà Nội, Trung tâm Thông tin
khoa học và công nghệ Quốc gia, Số 4, tr. 5- 12
15. Vũ văn Sơn (2001) Áp dụng ký hiệu tác giả cho sách trong kho mở ở Việt
Nam, Tạp chí Thông tin &Tư liệu, No2.Tr 15-21.
16. Lê Văn Viết (2002), Một số nghiệp vụ của ngành thư viện Việt Nam, Tạp
chí Thông tin và tư liệu, Hà Nội, Trung tâm Thông tin khoa học và công
nghệ Quốc gia, số 2, tr.11- 17
17. Sơ kết 03 năm áp dụng Khung phân loại DDC trong ngành thư viện Việt
Nam (2009), Thư viện Quốc gia Việt Nam, Hà Nội, 167tr.

78